VII SA/Wa 3031/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Skarbu Państwa – Prezydenta m. [...] na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej terminu realizacji obowiązku poprawy warunków ochrony przeciwpożarowej i ustaliła nowy termin. Sprawa dotyczyła stwierdzonych uchybień w zakresie zapewnienia pełnej sprawności technicznej instalacji wodociągowej przeciwpożarowej z hydrantem wewnętrznym, które nie spełniały wymaganych parametrów ciśnienia i wydajności. Sąd uznał, że organy straży pożarnej naruszyły art. 4 ust. 1 ustawy o ochronie przeciwpożarowej, błędnie nakładając obowiązek na właściciela (Skarb Państwa), podczas gdy budynek był w faktycznym władaniu Akademii [...]. Zgodnie z art. 4 ust. 1a ustawy, w przypadku gdy właściciel nie włada budynkiem, odpowiedzialność spoczywa na faktycznym władającym, chyba że umowa cywilnoprawna stanowi inaczej. Sąd podkreślił, że kluczowe jest ustalenie, kto faktycznie włada budynkiem i czy umowa dzierżawy przenosiła na dzierżawcę obowiązki związane z przebudową sieci wodociągowej. Wskazano również na potrzebę wyjaśnienia, kto jest właścicielem podziemnej sieci wodociągowej, która zasila instalację przeciwpożarową. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie odpowiedzialności za obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej w przypadku umów dzierżawy i faktycznego władania obiektem przez podmiot inny niż właściciel.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z umową dzierżawy i przepisami ustawy o ochronie przeciwpożarowej. Interpretacja może być różna w zależności od szczegółowych postanowień umownych i stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (3)
Na kim spoczywa odpowiedzialność za usunięcie uchybień w zakresie ochrony przeciwpożarowej w budynku, gdy właściciel nie włada nim faktycznie, a obiekt jest w posiadaniu dzierżawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej spoczywa na faktycznie władającym budynkiem, obiektem budowlanym lub terenem, jeśli właściciel nie włada nim faktycznie, a umowa cywilnoprawna nie stanowi inaczej.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 4 ust. 1 i 1a ustawy o ochronie przeciwpożarowej, wskazując, że kluczowe jest faktyczne władanie obiektem. W przypadku umowy dzierżawy, obowiązki właściciela przechodzą na dzierżawcę, chyba że umowa precyzyjnie określa zakres tych obowiązków inaczej. Organy administracji muszą brać pod uwagę treść umowy cywilnoprawnej.
Czy organ odwoławczy naruszył art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez ograniczenie ponownego rozpoznania sprawy do uchylonej części decyzji?
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie jest obowiązany do stwierdzenia w sentencji, że w pozostałej części utrzymuje decyzję organu I instancji w mocy, jeśli z całości decyzji wynika taka intencja. Brak takiego sformułowania nie jest błędem proceduralnym mającym wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym utrzymanie w mocy pozostałej części decyzji jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem organu odwoławczego. Sytuacja prawna strony jest określona decyzją organu odwoławczego w części uchylonej i decyzją organu pierwszej instancji w części nieuchylonej.
Czy instalacja wodociągowa przeciwpożarowa, w tym podziemna sieć ją zasilająca, stanowi część składową nieruchomości, czy też jest siecią komunalną, i kto jest jej właścicielem/władającym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kwestia własności i władania podziemną siecią wodociągową przeciwpożarową wymaga dalszego wyjaśnienia przez organy administracji, ponieważ protokół kontroli wskazuje na hydrant podziemny zlokalizowany na sieci będącej własnością Skarbu Państwa, reprezentowanego przez Biuro Mienia.
Uzasadnienie
Sąd zwrócił uwagę na rozbieżności między ustaleniami organów a treścią protokołu kontroli, wskazując na potrzebę wyjaśnienia, kto jest właścicielem sieci wodociągowej i czy jest ona odrębnym obiektem, czy częścią składową nieruchomości. Jest to kluczowe dla ustalenia, kto jest adresatem obowiązku jej przebudowy.
Przepisy (14)
Główne
u.o.p.p. art. 4 § 1
Ustawa o ochronie przeciwpożarowej
Zasadą jest, że obowiązki spoczywają na właścicielu budynku, obiektu budowlanego lub terenu.
u.o.p.p. art. 4 § 1a
Ustawa o ochronie przeciwpożarowej
Odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej przejmuje w całości lub w części zarządca lub użytkownik na podstawie umowy cywilnoprawnej, a w przypadku braku takiej umowy – faktycznie władający budynkiem, obiektem budowlanym lub terenem.
u.p.s.p. art. 26 § 1
Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej
Daje uprawnienie organowi do wydania nakazu usunięcia uchybień lub zakazania używania urządzeń/pomieszczeń, jeżeli stwierdzone uchybienia mogą powodować zagrożenie życia ludzi lub bezpośrednie niebezpieczeństwo powstania pożaru.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje rozstrzygnięcia organu odwoławczego, w tym uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1 i 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy formy i uzasadnienia decyzji administracyjnej.
Dz. U. z 2010 r.. Nr 109. poz. 719 art. 4 § 2 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów
Obowiązek utrzymywania urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic w stanie pełnej sprawności technicznej i funkcjonalnej przez właścicieli, zarządców lub użytkowników budynków.
k.c. art. 252
Kodeks cywilny
Dotyczy ustanowienia prawa użytkowania.
k.c. art. 697
Kodeks cywilny
Dotyczy obowiązku dzierżawcy do dokonywania napraw niezbędnych do zachowania przedmiotu dzierżawy w stanie niepogorszonym.
P.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Podstawa uchylenia zaskarżonej decyzji.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe ustalenie adresata decyzji administracyjnej – obowiązek nałożony na właściciela (Skarb Państwa) zamiast na faktycznego władającego (Akademię). • Naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o ochronie przeciwpożarowej poprzez błędne zastosowanie. • Potrzeba wyjaśnienia kwestii własności i władania podziemną siecią wodociągową przeciwpożarową.
Odrzucone argumenty
Argumenty organu odwoławczego dotyczące odpowiedzialności właściciela za naprawy urządzeń podziemnych. • Argumenty organu odwoławczego dotyczące braku uprawnień dzierżawcy do ingerencji w podziemną sieć wodociągową.
Godne uwagi sformułowania
Sąd podziela stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 marca 2015 r. sygn.. akt II SA/Go 54/15, iż uwzględnienie doniosłych celów ochrony przeciwpożarowej w aspekcie chronionego konstytucyjnie dobra, jakim pozostaje bezpieczeństwo publiczne, nakazuje wykładanie przepisów art. 3 i 4 ust. 1 i 1a o ochronie przeciwpożarowej z zastosowaniem wykładni funkcjonalnej i celowościowej... • Właściciel budynku jest adresatem obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej jeśli jednocześnie faktycznie włada nieruchomością. Konsekwentnie, jeśli właściciel nieruchomości nie włada nią faktycznie wówczas podmiot zobowiązany winien być poszukiwany na podstawie, w art. 4 ust. 1a ustawy.
Skład orzekający
Andrzej Siwek
sprawozdawca
Monika Kramek
przewodniczący
Marta Kołtun-Kulik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności za obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej w przypadku umów dzierżawy i faktycznego władania obiektem przez podmiot inny niż właściciel."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z umową dzierżawy i przepisami ustawy o ochronie przeciwpożarowej. Interpretacja może być różna w zależności od szczegółowych postanowień umownych i stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności za bezpieczeństwo przeciwpożarowe, które ma praktyczne znaczenie dla właścicieli nieruchomości, zarządców i użytkowników. Wyjaśnia, jak przepisy prawa administracyjnego współgrają z prawem cywilnym w kontekście umów dzierżawy.
“Kto odpowiada za pożar? Właściciel czy dzierżawca? WSA rozstrzyga kluczową kwestię odpowiedzialności za bezpieczeństwo przeciwpożarowe.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.