VII SA/WA 280/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę E. i B. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] lutego 2004 r., która uchyliła decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewoda odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy z dnia [...] sierpnia 1988 r. przenoszącej pozwolenie na budowę, wskazując na brak statusu strony po stronie wnioskodawców T. i J. R. GINB, mimo podzielenia stanowiska co do braku przymiotu strony, uchylił decyzję Wojewody, uznając, że należało rozważyć wszczęcie postępowania z urzędu. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że organy obu instancji prawidłowo oceniły brak legitymacji wnioskodawców do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, gdyż decyzja o przeniesieniu pozwolenia na budowę nie wpływa na interes prawny właścicieli nieruchomości sąsiednich. Sąd uznał, że GINB naruszył art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, gdyż nie było podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, a organ odwoławczy powinien był merytorycznie rozpoznać sprawę lub wskazać konkretne podstawy do wszczęcia postępowania z urzędu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję GINB.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 138 § 2 k.p.a. w kontekście przekazywania sprawy do ponownego rozpoznania, gdy organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z powodu braku statusu strony.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku statusu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z powodu braku statusu strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie może uchylić decyzji organu pierwszej instancji i przekazać sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., jeśli organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z powodu braku statusu strony po stronie wnioskodawcy.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., naruszył ten przepis, ponieważ nie było podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, a organ odwoławczy powinien był merytorycznie rozpoznać sprawę lub wskazać konkretne podstawy do wszczęcia postępowania z urzędu.
Czy wnioskodawcy, którzy nie posiadają statusu strony w pierwotnym postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę, mogą skutecznie żądać wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przeniesieniu tego pozwolenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioskodawcy, którzy nie posiadają statusu strony w pierwotnym postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę, nie mogą skutecznie żądać wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przeniesieniu tego pozwolenia, ponieważ decyzja o przeniesieniu inwestora nie wpływa na ich interes prawny.
Uzasadnienie
Organy obu instancji prawidłowo oceniły, że wnioskodawcy nie posiadają przymiotu strony w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przeniesieniu pozwolenia na budowę, gdyż taka decyzja dotyczy wyłącznie zmiany inwestora i nie oddziałuje na interes prawny właścicieli nieruchomości sąsiednich.
Czy realizacja inwestycji zgodnie z pozwoleniem na budowę może stanowić przesłankę do odmowy stwierdzenia nieważności decyzji z powodu nieodwracalnych skutków prawnych lub upływu 10 lat?
Odpowiedź sądu
Nie, realizacja inwestycji zgodnie z pozwoleniem na budowę jest oceniana w sferze skutków faktycznych, a nie prawnych, a 10-letni termin do stwierdzenia nieważności decyzji odnosi się tylko do określonych przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., a nie do całego przepisu.
Uzasadnienie
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA, realizacja inwestycji jest oceniana w sferze skutków faktycznych, a nie prawnych. 10-letni termin do stwierdzenia nieważności decyzji dotyczy tylko konkretnych przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., a nie całego przepisu.
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 157 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji.
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części.
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest w zakresie, w jakim przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
P.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku uchylenia decyzji lub postanowienia, o którym mowa w art. 145, sąd orzeka, że uchylona decyzja lub postanowienie nie może być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Pomocnicze
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyj interes prawny lub obowiązek pozostaje w związku z jego przebiegiem albo kto żąda określonych czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, albo gdy decyzja dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo gdy dotyczy spraw uregulowanych przepisami prawa, a objętych decyzją właściwego organu, albo gdy została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; nie można stwierdzić nieważności decyzji z przyczyn określonych w pkt 1, 3 i 7, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, jak również gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.
k.p.a. art. 156 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Nie można stwierdzić nieważności decyzji z przyczyn określonych w § 1 pkt 1, 3 i 7, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, jak również gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.
Pr. bud. art. 31 § 2
Ustawa Prawo budowlane
Pozwolenie na budowę może być przeniesione na rzecz innej osoby, jeżeli przejmuje ona wszystkie warunki określone w tym pozwoleniu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, mimo braku podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 156 par. 2 k.p.a. są całkowicie chybione, gdyż realizacja inwestycji jest oceniana w sferze skutków faktycznych, a 10-letni termin dotyczy tylko określonych przesłanek.
Godne uwagi sformułowania
Organy obu instancji prawidłowo oceniły legitymację T. i J. R., w oparciu o art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (...) stwierdzając , iż nie mają on przymiotu strony w sprawie. • Decyzja której celem jest wyłącznie zmiana inwestora w żaden sposób nie oddziaływuje na interes prawny właścicieli nieruchomości sąsiednich. • To nadzwyczajne postępowanie (...) może być wszczęte na żądanie strony lub z urzędu (art. 157 § 2 K.p.a.). Niezależnie od tego, z czyjej inicjatywy postępowanie takie zostało wszczęte, podstawowe znaczenie ma określenie stron tego postępowania... • Decyzja wydana na podstawie tego przepisu jest wynikiem oceny zdolności do działania w sprawie osoby wnoszącej podanie, legitymacji strony, wykazania tego, że nie istnieje decyzja, której ważność należy poddać ocenie • Stanowisko organu odwoławczego jest chybione, brak bowiem możliwości kontynuowania postępowania ,które w ogóle nie zostało wszczęte z przyczyn podmiotowych. • Na marginesie należy zauważyć ,iż zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 156 par. 2 są całkowicie chybione.
Skład orzekający
Tadeusz Nowak
przewodniczący
Izabela Ostrowska
sprawozdawca
Mariola Kowalska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 138 § 2 k.p.a. w kontekście przekazywania sprawy do ponownego rozpoznania, gdy organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z powodu braku statusu strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku statusu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, a mianowicie prawidłowego stosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy. Jest to interesujące dla prawników procesualistów.
“Kiedy sąd administracyjny uchyla decyzję organu odwoławczego za błędne przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.