VII SA/Wa 28/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę z 1985 r., uznając, że decyzja ta nie była dotknięta rażącym naruszeniem prawa, a kwestie sporne dotyczące drogi dojazdowej należą do drogi cywilnej.
Skarżący J. P. domagał się stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę z 1985 r., argumentując, że inwestorzy nie posiadali prawa do dysponowania drogą dojazdową do nieruchomości. Organy administracji, w tym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, odmówiły stwierdzenia nieważności, wskazując na istnienie służebności drogowej wpisanej do księgi wieczystej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów i podkreślając, że spory dotyczące drogi dojazdowej należą do właściwości sądu cywilnego, a nie administracyjnego.
Sprawa dotyczyła skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę z 1985 r. Skarżący podnosił, że pozwolenie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ inwestorzy nie posiadali prawa do dysponowania drogą dojazdową do nieruchomości, a służebność drogowa wpisana do księgi wieczystej była fikcyjna. Wojewoda oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznali, że inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością, a istnienie służebności drogowej było wystarczającą podstawą do wydania pozwolenia. Sąd administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest odrębnym postępowaniem administracyjnym, które ma na celu ustalenie wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły, iż decyzja nie była dotknięta wadami kwalifikowanymi. Podkreślono, że inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a wpis służebności drogowej do księgi wieczystej, mimo wątpliwości skarżącego, był podstawą do wydania pozwolenia. Sąd zaznaczył również, że organy architektoniczno-budowlane nie są uprawnione do badania legalności wpisów w księgach wieczystych, a spory dotyczące korzystania z drogi dojazdowej należą do kognicji sądu powszechnego. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja o pozwoleniu na budowę nie jest dotknięta rażącym naruszeniem prawa, uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że istnienie służebności gruntowej drogi dojazdowej, wpisanej do księgi wieczystej, było wystarczającą podstawą do wydania pozwolenia na budowę. Kwestie sporne dotyczące korzystania z drogi dojazdowej należą do właściwości sądu cywilnego, a organy administracji nie są uprawnione do badania legalności wpisów w księgach wieczystych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa wady decyzji, których wystąpienie uzasadnia stwierdzenie jej nieważności. W niniejszej sprawie badano, czy decyzja o pozwoleniu na budowę była dotknięta wadą z art. 156 § 1 pkt 2 kpa (wydanie z rażącym naruszeniem prawa).
PPSA art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych, sprawujących kontrolę nad działalnością administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem.
PPSA art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny, tj. naruszenie przepisów prawa materialnego lub istotne wady postępowania.
PPSA art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje oddalenie skargi, gdy zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska art. 12
Dotyczy warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania pozwolenia na budowę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie służebności gruntowej drogi dojazdowej wpisanej do księgi wieczystej było wystarczającą podstawą do wydania pozwolenia na budowę. Spory dotyczące korzystania z drogi dojazdowej i ogrodzenia należą do kognicji sądu powszechnego, a nie organów budowlanych. Organy administracji nie są uprawnione do badania legalności wpisów w księgach wieczystych.
Odrzucone argumenty
Pozwolenie na budowę zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ inwestorzy nie posiadali prawa do dysponowania drogą dojazdową. Służebność drogowa wpisana do księgi wieczystej była fikcyjna.
Godne uwagi sformułowania
kontrolowana decyzja została wydana w sposób nie naruszający prawa do konfliktu stron doszło po 11 latach od jej wydania na tle uregulowania stanu prawnego terenu zajętego pod wewnętrzną drogę nie można przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, iż wydając pozwolenie na budowę w ogóle naruszono prawo, a tym bardziej w stopniu rażącym dla wyniku postępowania nadzorczego nie ma znaczenia wynik prowadzonego przez właściwe organy postępowania w przedmiocie wprowadzenia na wniosek J. P. zmian w ewidencji gruntów organy architektoniczno-budowlane nie są uprawnione do badania legalności ani prawidłowości dokonywanych przez Sądy powszechne wpisów w Księgach Wieczystych kwestie sporne między stronami dotyczą w istocie korzystania z drogi (niepublicznej) na działce nr [...] oraz ogrodzenia i bramy wjazdowej od jej strony, która pozostaje bez wpływu na ocenę legalności decyzji o pozwoleniu na budowę i które z istoty swojej nie podlegają kognicji organów budowlanych a jedynie Sądu powszechnego
Skład orzekający
Izabela Ostrowska
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Zielińska - Śpiewak
sędzia
Agnieszka Wilczewska - Rzepecka
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że spory dotyczące dróg dojazdowych i wpisów w księgach wieczystych należą do sądu cywilnego, a nie administracyjnego, oraz że organy administracji nie badają legalności wpisów w księgach wieczystych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego związanego z pozwoleniem na budowę i służebnością drogową.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy konflikt sąsiedzki dotyczący dostępu do nieruchomości i podkreśla podział kompetencji między sądem administracyjnym a cywilnym, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i nieruchomości.
“Sąsiedzki spór o drogę dojazdową: Kto decyduje – sąd administracyjny czy cywilny?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 28/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-09-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-01-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Agnieszka Wilczewska-Rzepecka Elżbieta Zielińska-Śpiewak Izabela Ostrowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane II OSK 1464/05 - Wyrok NSA z 2006-12-01 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2005 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) listopada 2004 r. znak (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Skargę oddala. Uzasadnienie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2004r. po przeprowadzeniu postępowania wszczętego na wniosek J. P. – odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Urzędu Dzielnicy [...] z dnia [...] maja 1985r. zezwalającej R. i F. M. na budowę budynku mieszkalnego, dwurodzinnego z pracownią krawiecką na działce położonej przy ul. [...] w W.. W uzasadnieniu organ wskazał, iż we wniosku o stwierdzenie nieważności podniesiono, iż inwestorzy składając wniosek o pozwolenie na budowę nie wykazali się prawem do dysponowania drogą dojazdową do nieruchomości. Nie posiadali ustanowionej drogi koniecznej na terenie nieruchomości należącej do J. P., co uzasadnia wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Wojewoda [...] wyjaśnił, iż kontrolowana decyzja została wydana w sposób nie naruszający prawa, a do konfliktu stron doszło po 11 latach od jej wydania na tle uregulowania stanu prawnego terenu zajętego pod wewnętrzną drogę (działka nr ew. [...]). Z akt sprawy wynika, że budynek objęty decyzją z dnia [...] maja 1985r. znajduje się na terenie działki nr ew. [...] stanowiącej współwłasność inwestorów. Przedmiotowa nieruchomość korzystała ze służebności drogowej działki o nr ew. [...], które to prawo zostało wpisane w Księdze Wieczystej KW [...] na rzecz właściciela działki nr [...]. Z decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2003r. odmawiającej wprowadzenia zmiany ewidencji gruntów wynika, iż w skład działki o nr ew. [...] o ogólnej powierzchni 185m2 wchodzi grunt o powierzchni 62m2 uregulowany w KW [...] stanowiący własność E. i J. P. oraz grunt o powierzchni 123 m2 stanowiący grunt niehipotekowany z nieustalonym właścicielem. Nadto postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 25 czerwca 2002r. oddalony został wniosek skarżącego o wykreśleniu służebności z Księgi Wieczystej KW nr [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2004r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania J. P., działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając argumentację zaprezentowaną przez organ pierwszej instancji. W ocenie organu odwoławczego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w postaci aktu notarialnego z dnia 5 kwietnia 1985r. rep A nr [...]. Przedmiotowy projekt został pozytywnie zaopiniowany przez Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 1985r., zaś Kierownik Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] decyzją z [...] lutego 1985r. ustalił miejsce i warunki realizacji dla przedmiotowej decyzji. Organ odwoławczy stwierdził nadto, iż projekt zagospodarowania działki wskazuje na zachowanie odległości przewidzianych w § 12 Rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3 lipca 1980r. (Dz. U. z 14 sierpnia 1980r.) w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania pozwolenia na budowę. Zdaniem organu drugiej instancji w sprawie niniejszej nie można przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, iż wydając pozwolenie na budowę w ogóle naruszono prawo, a tym bardziej w stopniu rażącym, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Odnosząc się do zarzutu odwołania, organ podkreślił, iż w księdze wieczystej nr [...] widnieje służebność gruntowa drogi dojazdowej na rzecz wszystkich właścicieli działek nr [...]. Skargę na powyższą decyzję wniósł J. P., podnosząc iż w toku całego postępowania administracyjnego kwestionuje on decyzję o pozwoleniu na budowę jedynie "w zakresie usytuowania dojazdu do posiadłości sąsiada", bowiem dojazd ten odbywa się przez jego prywatna działkę nie stanowiącą ani drogi publicznej, ani gminnej, pomimo dostępu do drogi publicznej jaką jest ulica [...] i [...]. Zdaniem skarżącego do Księgi Wieczystej KW – [...] w sposób nieprawidłowy przeniesiono fikcyjną służebność z lat 1923 z zamkniętej Księgi Wieczystej Nr [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269z późn. zm.), Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż skarga jest niezasadna, a zaskarżona decyzja w żadnym stopniu nie narusza prawa zarówno materialnego jak i kodeksu postępowania administracyjnego. Na wstępie należy wyjaśnić, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest nowym, samodzielnym postępowaniem administracyjnym ograniczającym się do ustalenia, czy kontrolowana decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1 – 7 kpa(vide postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 2002r., II UKN 356/01 Prok. i Pr. 2003/4/45. Przy czym prowadzący postępowanie nadzorcze organ winien mieć na uwadze stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania kontrolowanej decyzji. W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, iż decyzja nie jest dotknięte żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1 – 7 kpa. Inwestor przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę wykazał się prawem do dysponowania działką o nr [...] objętej inwestycją, na cele budowlane w postaci umowy darowizny potwierdzonej aktem notarialnym z dnia [....] kwietnia 1985r. odwołującym się do zapisów Księgi Wieczystej KW Nr [...]. Księga Wieczysta Nr [...] prowadzona przez Sąd Rejonowy dla [...] Zawiera w dziale III wpis o przeniesieniu z wykazu hipotecznego ks. hip. "[...]" Nr [...], służebności gruntowej urządzonej na ówczesnych działkach Nr [...] (aktualnie z części wydzielona działka nr ew. [...]) do użytku wszystkich właścicieli działek Nr [...]. Skarżący w dniu 11 lutego 2002r. złożył wniosek o wykreślenie powyższej służebności, który został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego [...]dnia [...] czerwca 2002r., wobec braku legitymacji czynnej po stronie skarżącego do złożenia takiego wniosku. Wpis o ustaleniu służebności gruntowej potwierdza także wpis pod nr [...] w Księdze Wieczystej KW [...] dokonany w listopadzie 1923r. na mocy aktu zawartego w dniu [...] czerwca 1923r. (zaświadczenie Sadu Rejonowego [....] X Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia [...] stycznia 2002r.). Wbrew twierdzeniom skarżącego dla wyniku postępowania nadzorczego nie ma znaczenia wynik prowadzonego przez właściwe organy postępowania w przedmiocie wprowadzenia na wniosek J. P. zmian w ewidencji gruntów polegającym na wpisaniu działki nr [...] o powierzchni 185m2 stanowiącej własność J. i E. P.. Istnienie służebności gruntowej – drogi dojazdowej na działce o obecnym nr ew. [...] na rzecz działki nr [...] objętej inwestycją było wystarczającą podstawą do zatwierdzenia planu zagospodarowania działki stanowiącego integralną część decyzji z [...] maja 1985r. o pozwoleniu na budowę. Należy także podkreślić, iż organy architektoniczno-budowlane nie są uprawnione do badania legalności ani prawidłowości dokonywanych przez Sądy powszechne wpisów w Księgach Wieczystych. Z tych przyczyn zarzut wpisu do KW [...] "fikcyjnej służebność" pozostaje poza oceną organów a co za tym idzie Sądu Administracyjnego. Nie można także odmówić słuszności organom obu instancji w twierdzeniu, iż kwestie sporne między stronami dotyczą w istocie korzystania z drogi (niepublicznej) na działce nr [...] oraz ogrodzenia i bramy wjazdowej od jej strony, która pozostaje bez wpływu na ocenę legalności decyzji o pozwoleniu na budowę i które z istoty swojej nie podlegają kognicji organów budowlanych a jedynie Sądu powszechnego. Mając powyższe na uwadze należy podzielić stanowisko, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia [...] maja 1985r. nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad o których mowa w art. 156 § 1 kpa. Z tych względów skoro zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) .