VII SA/WA 274/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na postanowienie SKO utrzymujące w mocy odmowę wydania zaświadczenia o spełnianiu przez lokal funkcji mieszkalnych, uznając, że starosta nie ma kompetencji do badania takich kwestii.
Skarżąca domagała się wydania zaświadczenia potwierdzającego, czy lokal spełnia funkcje mieszkalne, w tym uwzględniając brak windy w budynku. Organy administracji, a następnie WSA, uznały, że starosta nie ma kompetencji do badania takich kwestii w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu. WSA podkreślił, że postępowanie to dotyczy wyłącznie potwierdzenia faktów lub stanów prawnych wynikających z posiadanych przez organ dokumentów, a nie oceny funkcjonalności lokalu w kontekście przepisów Prawa budowlanego czy warunków technicznych budynku.
Sprawa dotyczyła skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty P. odmawiające wydania zaświadczenia o spełnianiu przez lokal nr [...] w budynku przy ul. [...] funkcji mieszkalnych. Skarżąca wniosła o wydanie zaświadczenia w trybie art. 217 § 2 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 i 3 ustawy o własności lokali, domagając się potwierdzenia, czy lokal spełnia wymogi dla lokalu mieszkalnego, w tym minimalne standardy mieszkaniowe oraz wymogi dostępności dla osób starszych, a także uwzględniając brak windy w budynku. Organy administracji obu instancji odmówiły wydania zaświadczenia, wskazując, że starosta nie posiada kompetencji do badania takich kwestii w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu. Podkreślono, że zaświadczenie to ma charakter potwierdzający fakty lub stan prawny wynikający z posiadanych przez organ dokumentów, a nie oceniający funkcjonalność lokalu w szerszym kontekście. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd wyjaśnił, że postępowanie o wydanie zaświadczenia na podstawie art. 2 ust. 3 ustawy o własności lokali ogranicza się do stwierdzenia samodzielności lokalu w rozumieniu przepisów tej ustawy, a nie do oceny jego funkcjonalności mieszkaniowej w kontekście przepisów Prawa budowlanego czy warunków technicznych budynku, takich jak brak windy. Sąd podkreślił, że kwestie związane z dostępnością lokalu, w tym brak windy, nie są objęte zakresem kompetencji starosty w tym postępowaniu. Sąd nie uwzględnił wniosków dowodowych skarżącej ani wniosku o wystąpienie z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, uznając je za zbędne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji (starosta) nie jest właściwy do wydania takiego zaświadczenia w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu. Kompetencje starosty w tym zakresie ograniczają się do stwierdzenia samodzielności lokalu zgodnie z przepisami ustawy o własności lokali, a nie do oceny jego funkcjonalności mieszkaniowej w szerszym kontekście technicznym czy budowlanym.
Uzasadnienie
Postępowanie o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu ma charakter potwierdzający fakty lub stan prawny wynikający z posiadanych przez organ dokumentów i rejestrów, a nie oceniający funkcjonalność lokalu w kontekście przepisów Prawa budowlanego czy warunków technicznych budynku. Kwestie takie jak brak windy nie są objęte zakresem kompetencji starosty w tym postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 217 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 219
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.w.l. art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
u.w.l. art. 2 § ust. 3
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
r.w.t. art. 3 § pkt 9
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 54
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Starosta nie ma kompetencji do badania funkcjonalności mieszkaniowej lokalu w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o jego samodzielności. Postępowanie o wydanie zaświadczenia ma charakter potwierdzający fakty wynikające z posiadanych dokumentów, a nie oceniający. Kwestie takie jak brak windy w budynku nie są objęte zakresem kompetencji starosty w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów Konstytucji (art. 68 ust. 1, art. 93 ust. 2) i Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych. Naruszenie przepisów Prawa budowlanego i warunków technicznych budynku. Niezbadanie meritum sprawy przez organy administracji. Błędna wykładnia charakteru prawnego spornego zaświadczenia.
Godne uwagi sformułowania
zaświadczenie pozostaje aktem wiedzy i nie ma charakteru prawotwórczego nie rozstrzyga ono żadnej sprawy i nie tworzy nowej sytuacji prawnej ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego nie może być rozumiana jako tworzenie na etapie postępowania podstawy do wystawienia zaświadczenia nie posiada kompetencji do badania kryteriów innych niż tych, o których mowa w art. 2 ust. 1a-2 u.w.l. nie jest niezbędne odpowiedzenie się za którymś z wyrażanych w tym zakresie rozbieżnych poglądów, albowiem nie dotykają one istoty zagadnienia kształtowanego przedmiotem sprawy
Skład orzekający
Aneta Żak
sprawozdawca
Artur Kuś
członek
Mirosław Montowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zakresu kompetencji organów administracji w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu, w szczególności w kontekście braku możliwości badania funkcjonalności mieszkaniowej lokalu czy kwestii technicznych budynku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wydanie zaświadczenia o funkcjonalności mieszkaniowej lokalu, a nie o jego samodzielności w rozumieniu ustawy o własności lokali.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak wąskie są kompetencje organów administracji w postępowaniach o wydanie zaświadczeń i jak ważne jest precyzyjne określenie przedmiotu wniosku. Choć nie jest to sprawa o dużej wadze społecznej, może być ciekawa dla prawników procesowych i administracyjnych.
“Czy starosta musi sprawdzić, czy Twój lokal nadaje się do mieszkania? Sąd wyjaśnia granice jego kompetencji.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 274/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-04-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Aneta Żak /sprawozdawca/
Artur Kuś
Mirosław Montowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II OZ 386/23 - Postanowienie NSA z 2023-06-28
II OSK 1660/23 - Wyrok NSA z 2024-01-11
II OZ 387/23 - Postanowienie NSA z 2023-06-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 151 w zw. z art. 219
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1048
art. 2 ust. 2 i 3
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Montowski, , Sędzia WSA Artur Kuś, Asesor WSA Aneta Żak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 21 listopada 2022 r. znak KOA/4660/Zs/22 w przedmiocie wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z [...] listopada 2022 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.), dalej: k.p.a., utrzymało w mocy postanowienie Starosty P. z [...] września 2022 r. nr [...] odmawiające J. W. (dalej jako: skarżąca) wydania zaświadczenia w trybie art. 217 § 2 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2021 r. poz. 1048), dalej: u.w.l., w zakresie stwierdzającym, czy lokal [...] w budynku przy ul. [...] spełnia funkcje mieszkalne.
Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Podaniem z 16 marca 2022 r. skarżąca wniosła o wydanie przez Starostę P. zaświadczenia w trybie art. 217 § 2 pkt 1 i art. 219 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 i ust. 3 u.w.l. dotyczącego lokalu nr [...] w budynku położonym przy ul. [...]. W związku z wątpliwościami dotyczącymi treści tego żądania organ I instancji na podstawie art. 64 § 2 oraz art. 218 § 2 k.p.a. wezwał wnoszącą podanie o wyjaśnienie zakresu wystąpienia, wskazując, że z treści złożonego wniosku nie wynika jednoznacznie, czy wnioskująca domaga się wydania zaświadczenia potwierdzającego samodzielność ww. lokalu nr [...] w oparciu o przepisy u.w.l., czy potwierdzenia innego faktu lub stanu prawnego. W przypadku przebudowy przedmiotowego lokalu, skutkującej utratą przez lokal nr [...] statusu lokalu samodzielnego, organ wezwał skarżącą do przedłożenia dokumentacji architektonicznej przedstawiającej aktualny stan lokalu, a także - w razie konieczności – do przedłożenia podania uzupełnionego o aktualną powierzchnię lokalu oraz wykaz pomieszczeń wchodzących w jego skład.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie z 25 kwietnia 2022 r. skarżąca wskazała, że wnosi o "wydanie zaświadczenia w trybie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. na podstawie art. 2 ust. 2 u.w.l., tj. stwierdzenie, czy lokal nr [...] w budynku przy ul. [...] spełnia funkcje mieszkalne". Skarżąca wyjaśniła, że wnosi o "rozpoznanie rzeczywistego przedmiotu jej wniosku", tj. wydanie zaświadczenia, czy przedmiotowy lokal spełnia wszystkie wymagania dla lokalu mieszkalnego, gwarantującego funkcję mieszkalną, a więc potwierdzającego lub odmawiającego potwierdzenia następującego stanu rzeczy: 1) czy lokal nr [...] jest lokalem mieszkalnym spełniającym podstawowe, funkcjonalne wymogi dla minimalnego standardu mieszkaniowego określone w art. 5 ust. 1 pkt 1-7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2022 r. poz. 88 ze zm.), a także: 2) czy przedmiotowy lokal spełnia minimalne wymagania służące zapewnieniu dostępności osobom starszym.
Postanowieniem z [...] września 2022 r. nr [...] Starosta P. odmówił wydania zaświadczenia. Organ wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 2 u.w.l., samodzielnym lokalem mieszkalnych jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajani ich potrzeb mieszkaniowych. Zgodnie zaś z definicją zawartą w § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U z 2022 r. poz. 1225), dalej: r.w.t., przez mieszkanie należy rozumieć zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego. Organ I instancji przypomniał, że w dniu [...] sierpnia 2006 r. Starosta P. zaświadczeniem nr [...] stwierdził spełnienie powyższych wymagań dla lokalu nr [...]. Zgodnie bowiem z załączoną do wniosku z 3 sierpnia 2006 r. dokumentacją architektoniczną, przedmiotowy lokal jest trwale wydzielony ścianami z budynku, składa się z dwóch izb mieszkalnych i pomieszczeń pomocniczych: kuchni i łazienki. Organ zauważył zarazem, że do podania z 16 marca 2022 r. wnioskująca nie załączyła żadnej aktualnej dokumentacji architektonicznej na podstawie której mógłby on stwierdzić, że w lokalu, którego dotyczy wniosek dokonano zmian wpływających na ocenę jego samodzielności. Starosta wskazał ponadto, że wnioskująca zakwestionowała prawidłowość wydania ww. zaświadczenia z [...] sierpnia 2006 r. wnosząc o stwierdzenie jego nieważności. Wniosek w tym przedmiocie pismem z 12 sierpnia 2022 r. został przekazany Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Warszawie.
Odnosząc się zaś do treści żądania zawartego w piśmie skarżącej z 25 kwietnia 2022 r., organ I instancji wskazał, że faktów, których urzędowego potwierdzenia zażądała skarżąca, nie może stwierdzić na podstawie posiadanych dokumentów, gdyż w jego posiadaniu jest jedynie dokumentacja stanowiąca załącznik do wniosku P. Spółdzielni Mieszkaniowej z 3 sierpnia 2006 r. na podstawie której wydano zaświadczenie z [...] sierpnia 2006 r. nr [...]. Starosta podkreślił, że nie posiada kompetencji do przeprowadzenia kontroli w przedmiotowym lokalu w celu potwierdzenia podnoszonych przez wnioskującą jego wad budowlanych i przyjętych rozwiązań technicznych, które powodują, że przedmiotowy lokal nie jest, zdaniem strony, samodzielnym lokalem mieszkalnym oraz nie zaspokaja potrzeb mieszkaniowych wnioskującej.
W zażaleniu wniesionym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na postanowienie organu I instancji skarżąca zarzuciła Staroście P. naruszenie art. 93 ust. 2 oraz 68 ust. 1 Konstytucji, przepisów Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, art. 217, 218 i 219, 220 § 1 i § 2 k.p.a., art. 2 ust. 2 u.w.l., art. 5 k.c. oraz art. 54 r.w.t. poprzez zaniechanie wyjaśnienia meritum sprawy.
W wyniku rozpoznania tego zażalenia, zaskarżonym postanowieniem z [...] listopada 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postanowienie organu I instancji utrzymało w mocy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, Kolegium przywołało na wstępie regulujące tryb wydawania zaświadczeń przepisy art. 217 i 218 k.p.a. i przypomniało, że przepisem prawa wymagającym urzędowego potwierdzenia samodzielności lokalu jest art. 2 ust. 3 u.w.l., w myśl którego spełnienie wymagań, o których mowa w art. 2 ust. 1a-2 u.w.l., stwierdza starosta w formie zaświadczenia. Kolegium wskazało, że ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby od wydania przez Starostę P. zaświadczenia z [...] sierpnia 2006 r. o samodzielności lokalu nr [...] lokal ten był poddany przebudowie lub remontom. Organ I instancji wskazał, że nie dysponuje żadną dokumentacją (ewidencjami, rejestrami), które wskazywałyby, że przedmiotowy lokal utracił cechę samodzielności lub też przestał służyć do zaspokajania funkcji mieszkaniowych. Kolegium wyjaśniło, że zaświadczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 3 u.w.l. nie może stwierdzać braku samodzielności lokalu, gdyż ww. przepis przewiduje wydanie zaświadczenia stwierdzającego spełnienie przez lokal wymagań z art. 2 ust. 2 u.w.l., a nie niespełnienie tych wymagań (wyrok NSA z 30 kwietnia 2020 r., I OSK 4149/18). Oznacza to, że zaświadczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 3 u.w.l., nie może stwierdzać niesamodzielności lokalu.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Kolegium wskazało ubocznie, że wymogi r.w.t., co do zasady, nie mają zastosowania do budynków wybudowanych przed datą wejścia w życie tego rozporządzenia, tj. przed 16 grudnia 2002 r. Dotyczy to również określonych w § 54 r.w.t. wymogów dotyczących wyposażania budynków o określonej wysokości w dźwigi osobowe. Kolegium zauważyło, że w świetle § 2 ust. 1 r.w.t., jego przepisy stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2. Kolegium podkreśliło zarazem, że przepisy r.w.t. mogą mieć zastosowanie do budynków już istniejących w dacie wejścia w życie tego rozporządzenia (tj. 16 grudnia 2002 r. - § 332 rozporządzenia) w ograniczonym zakresie: po pierwsze, zastosowanie tego rozporządzenia ogranicza się do przepisów dotyczących bezpieczeństwa pożarowego, wymiaru schodów, oświetlenia awaryjnego, po wtóre, muszą zaistnieć przesłanki zastosowania w tym zakresie przepisów rozporządzenia, tj. budynek musi być użytkowany w okresie obowiązywania rozporządzenia oraz należy stwierdzić, na podstawie przepisów odrębnych, że budynek zagraża życiu ludzi (tak: NSA w wyrokach: z 13 sierpnia 2010 r., II OSK 327/09; z 10 kwietnia 2014 r., II OSK 2750/12).
Odnosząc się do pozostałych zarzutów zażalenia, Kolegium stwierdziło, że w niniejszym postępowaniu nie oceniało prawidłowości zaświadczenia z [...] sierpnia 2006 r. nr [...], jednakże z jego treści nie wynika, aby zostało ono wydane na podstawie zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. (Dz. Urz. MB z 1966 r. Nr 10, poz. 44), jak zarzuca skarżąca. Za niezrozumiałe organ uznał zarzuty wskazujące na naruszenie wydanym postanowieniem art. 68 ust. 1 Konstytucji ("Każdy ma prawo do ochrony zdrowia."), gdyż, jak wskazał, norma ta nie ma związku z przedmiotem postępowania. Kolegium uznało ponadto, że pozostałe zarzuty mają charakter ogólny i nie zostały skonkretyzowane, zaś postępowanie wyjaśniające w sprawie o wydania zaświadczenia ma charakter ograniczony, spełnia bowiem tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia, a jego przedmiotem są okoliczności wynikające z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienie, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów oraz stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zainteresowany, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] listopada 2022 r. wniosła J.W., zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie następujących przepisów prawa, które miały istotny wpływ na wynik sprawy:
I. art. 220 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie w sprawie;
II. art. 2 ust. 2 u.w.l. w zw. z art. 217 k.p.a. poprzez brak wydania zaświadczenia, które stwierdza spełnienie lub niespełnienie wymagań nie tylko o samodzielności lokalu, ale i o stwierdzeniu jego funkcjonalności mieszkaniowej;
III. art. 217 i art. 218 k.p.a. poprzez dokonanie błędnej wykładni charakteru prawnego spornego zaświadczenia oraz umniejszenie roli prawnej postępowania wyjaśniającego;
IV. art. 219 oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 138 § 1 k.p.a. poprzez niezbadanie meritum sprawy;
V. art. 6, art. 7, art. 12, art. 35 § 3, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez niewłaściwe ich zastosowanie polegające w szczególności na: a) dokonaniu błędnej oceny prawnej okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, b) niedokładnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy, niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności przy uwzględnieniu wszelkich środków dowodowych, c) na pozostawieniu poza rozważaniami argumentów podnoszonych przez skarżącą i dokonaniu błędnej oceny materiałów dowodowych,
VI. art. 68 ust. 1 Konstytucji oraz nienaruszalnej i niezbywalnej godności skarżącej, w tym jej podmiotowości prawnej oraz jej prawa do ochrony zdrowia i bezpieczeństwa użytkowania lokalu mieszkalnego w budownictwie wielomieszkaniowym poprzez: a) urzędowe uznanie, że skarżąca może być przedmiotem prawa i własnym organizmem zastępować i wykonywać pracę brakującego w budynku nr [...] dźwigu towarowego do dźwigania wszystkich ciężarów na faktycznie 6-ą kondygnację w tym średniowysokim bloku i co skutkuje urzeczowieniem skarżącej do dźwigu towarowego; b) urzędowe uporczywe podtrzymywanie ograniczania wymogów samodzielności lokalu mieszkalnego do rzutów architektonicznych, czyli klatki dla ludzi oderwanej od celów funkcjonalnych lokalu mieszkalnego; c) naruszenie art. 93 ust. 2 zdanie drugie Konstytucji, to jest złamanie bezwzględnego zakazu, że zarządzenia nie mogą stanowić podstawy decyzji wobec obywateli poprzez: podtrzymywanie treści zaświadczenia z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] kwalifikującego lokal nr [...] jako lokal mieszkalny, położony w bloku nr [...] wybudowanym na podstawie zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać obiekty budownictwa powszechnego; d) naruszenie przez organ I instancji zarówno ratyfikowanej przez Polskę Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, których uprawnienia przyznano także osobom starszym w art. 5 ust. 1 punkt 4 i wymagane także w ust. 2 art 5 ustawy obowiązującej Prawo budowlane, wskutek czego organ naruszył także lub dokonał obejścia ustawy Prawo budowlane, co w rezultacie doprowadziło do odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści.
W oparciu o powołane zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi, uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organom, ewentualnie o rozpoznanie merytorycznie sprawy przez Sąd I ustalenie czy lokal nr [...] w budynku przy ul. [...] spełnia funkcje mieszkalne. Skarżąca wniosła ponadto o przeprowadzenie dowodów z:
1) dokumentu urzędowego Politechniki [...] w postaci opinii dr. hab. inż. P. K. dowodzącej, że podnoszenie i wnoszenie po schodach, wbrew, sile grawitacji, ciężkich ładunków, w szczególności toreb z zakupami umieszczonych w obszarze kończyn górnych i obręczy barkowej - skutkuje znaczącym, groźnym dla zdrowia wzrostem obciążeń kręgosłupa, zwłaszcza u kobiet, zamieszkujących w wielopiętrowych budynkach wielomieszkaniowych bez dźwigów towarowych, czy też wind celem wykazania, że: a) użytkowanie w celach mieszkaniowych lokalu nr [...], położonego faktycznie na 6-ej kondygnacji w bloku, w którym nie zainstalowano ani dźwigu towarowego ani dźwigu osobowego, jest źródłem chorób narządów ruchu i kręgosłupa wynikających z ich przeciążenia, nie może on być więc kwalifikowany jako lokal mieszkalny, bowiem celem mieszkania są wyłącznie funkcje zaspokajania potrzeb mieszkaniowych i ochronne z oczywistym wykluczeniem mieszkalności lokali będących źródłem chorób dla użytkujących je ludzi; b) wydane przez Starostę P. zaświadczenie nr [...] stwierdzające, iż przedmiotowy lokal jest lokalem samodzielnym, bez wyraźnego stwierdzenia, iż lokal ten spełnia funkcje mieszkaniowe wywołało bezprawne skutki cywilne w odniesieniu do przedmiotowego w sprawie lokalu nr [...] poprzez poświadczenie nieprawdy i stanu niezgodnego z rzeczywistym stanem faktycznym;
2) protokołu Powiatowej Komendy Państwowej Straży Pożarnej w P. z [...] kwietnia 2014 r. ustalającego, że budowa bloku nr [...] miała miejsce w latach 1970-1973;
3) książki obiektu budowlanego (wyciąg) stwierdzającego, iż zakończenie budowy bloku nr [...] miało miejsce w 1973 r.
Skarżąca wniosła o rozpoznanie skargi na rozprawie oraz zasądzenie od organu II instancji na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Jednocześnie strona złożyła wniosek o wystąpienie przez Sąd do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym w celu stwierdzenia sprzeczności: 1) z art. 87 ust. 1 i z art. 93 ust. 2 zdanie drugie Konstytucji zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać obiekty budownictwa powszechnego; 2) § 2 ust. 1 obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - w części w jakiej przepis ten wyłącza istniejące już pionowe budynki wielomieszkaniowe i położone w nich lokale spod pełnej, zarówno ustawowej jak i konstytucyjnej ochrony prawnej życia i zdrowia ludzi w nich zamieszkujących, to jest w zakresie w jakim przepis ten reguluje materię ustawową bez upoważnienia ustawowego - z art. 1 i 5 ust. 1 punkt 1-7 i z ust. 2 art. 5 obowiązującej ustawy Prawo budowlane oraz art. 30, art. 2, art. 32, art. 31 ust. 3, art. 38 art. 40 (w zakresie nieludzkiego traktowania) i z art. 68 ust. 1 i ust. 4 Konstytucji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
W związku z wnioskiem skarżącej o rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zawartym w piśmie skarżącej z 14 kwietnia 2023 r. wnioskiem o "odwołanie utajnionego posiedzenia sądowego wyznaczonego na dzień 19 kwietnia 2023 r. oraz wyznaczenie w tej sprawie nowego terminu jawnej rozprawy stacjonarnej", Sąd za zasadne uznaje na wstępie przypomnieć, że dokonywana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmująca orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), dalej: p.p.s.a., odbywa się w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 w zw. z art. 119 pkt 3 p.p.s.a.). Mając zatem na względzie, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie, o którym stanowi art. 119 pkt 3 p.p.s.a., na gruncie tej sprawy aktualizowała się kompetencja Sądu do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym. Rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od woli strony skarżącej, stąd nawet złożenie przez stronę wniosku o rozpoznanie takiej sprawy na posiedzeniu jawnym nie pozbawia Sądu ustawowego uprawnienia do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym (por. wyroki NSA: z 8 grudnia 2022 r., II OSK 3794/19; z 11 marca 2021 r., I OSK 4109/18; z 8 grudnia 2020 r., I FSK 110/20).
W wyniku przeprowadzonej kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu (decyzji lub postanowienia) sąd administracyjny może ten akt wyeliminować z obrotu prawnego w przypadku stwierdzenia, iż narusza on prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania (treść rozstrzygnięcia) lub/i prawo procesowe w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na ten wynik (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.). Przypadek kwalifikujący zaskarżony akt administracyjny do uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zachodzi zaś wówczas, gdy zostanie wykazane, że może zachodzić związek przyczynowy między stwierdzonym naruszeniem przepisów proceduralnych a treścią rozstrzygnięcia, co ma miejsce w przypadku wykazania, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, to wynik rozstrzygnięcia mógłby być inny, albowiem stwierdzone uchybienia były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego rozstrzygnięcia.
Dokonując kontroli sądowej zaskarżonego postanowienia w powyżej opisanym zakresie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się przy jego wydaniu takich naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością jego uchylenia albo stwierdzenia nieważności, względnie stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa.
Postępowanie w sprawie zakończonej wydaniem zaskarżonego postanowienia z [...] listopada 2022 r. zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej z 16 marca 2022 r. o wydanie zaświadczenia, co determinowało prowadzenie postępowania w sprawie tego żądania na podstawie przepisów zamieszczonych w dziale VII k.p.a. Zgodnie z art. 217 § 2 k.p.a., zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (pkt 1) lub jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 2). W przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (218 § 1 k.p.a.). Wydając zaświadczenie, o którym mowa w art. 218 § 1 k.p.a., organ może stosownie do art. 218 § 2 k.p.a., przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. W odniesieniu do tych regulacji organy obu instancji niewadliwie wskazały skarżącej, że przedmiot postępowania o wydanie zaświadczenia sprowadza się wyłącznie do poświadczenia faktów lub stanów prawnych wynikających z dokumentów będących w dyspozycji organu, do którego strona wystąpiła z żądaniem wydania zaświadczenia. Organ może zatem zaświadczyć tylko o tym, co w bezpośredni sposób wynika z dokumentów pozostających w jego dyspozycji, które wiążą się z zakresem wykonywanych przez niego ustawowych kompetencji. Zaświadczenie pozostaje aktem wiedzy i nie ma charakteru prawotwórczego, nie rozstrzyga ono żadnej sprawy i nie tworzy nowej sytuacji prawnej ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego (por. wyroki NSA z 26 listopada 2021 r. I OSK 793/21; z 19 sierpnia 2021 r., I OSK 402/21). Ponadto, jakkolwiek art. 218 § 2 k.p.a. uprawnia organ do przeprowadzenia w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego, to ta możliwość nie może być rozumiana jako tworzenie na etapie postępowania podstawy do wystawienia zaświadczenia. Niedopuszczalne jest zatem kompletowanie w tym postępowaniu materiału dowodowego mającego służyć wydaniu zaświadczenia określonej treści, gdyż treść zaświadczenia ma się opierać na już posiadanych przez organ ewidencjach, rejestrach czy zbiorach danych (zob. wyrok NSA z 18 stycznia 2023 r., II OSK 2587/21).
Zgodnie zaś z art. 219 k.p.a., odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W niniejszej sprawie organy obu instancji niewadliwie zastosowały ten przepis w sposób uprawniony uznając, że zgłoszone poprzez skarżącą żądanie nie mogło prowadzić do jego rozpatrzenia w sposób oczekiwany przez skarżącą z uwagi na to, iż nie wiązało się ze stwierdzeniem faktów, które Starosta P. mógłby urzędowo zaświadczyć na podstawie posiadanych dokumentów.
Niesporne pozostaje, że objęte wniesionym podaniem żądanie skarżącej dotyczyło urzędowego potwierdzenia przez Starostę P. tego, czy lokal nr [...] w budynku przy ul. [...] spełnia funkcje mieszkalne. Z treści pism procesowych skarżącej jednoznacznie wynika zamiar uzyskania zaświadczenia stwierdzającego, czy ww. lokal służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych ludzi (zob. str. 6 rozpoznawanej skargi), której to oceny Starosta powinien, zdaniem skarżącej, dokonać pod kątem oceny dostępności do tego lokalu, położonego na 6-tej kondygnacji budynku przy ul. [...], w aspekcie jego użytkowania w warunkach braku zarówno dźwigu osobowego, jak i towarowego. W odniesieniu do tak zidentyfikowanego przedmiotu żądania skarżącej wskazać, zdaniem Sądu, należy, że sposób wywiązania się przez organ administracji publicznej, do którego wniesiono żądanie wydania zaświadczenia w trybie administracyjnym, o którym mowa w art. 217-220 k.p.a., jest determinowany zakresem wykonywanych przez niego ustawowych kompetencji. Do właściwości starosty, jak poprawnie wskazały w tej sprawie organy, należy zaś stwierdzanie w drodze zaświadczenia wymagań, o których mowa w art. 2 ust. 1a-2 u.w.l. Starosta, jako organ właściwy do wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu, nie ma kompetencji do badania kryteriów innych niż tych, o których mowa w art. 2 ust. 1a-2 u.w.l. i z tego względu zakres postępowania wyjaśniającego, o którym stanowi art. 218 § 2 k.p.a., również ogranicza się do kwestii ujętych w art. 2 ust. 1a-2 u.w.l., których ustalenie służyć ma jednemu celowi - określeniu, czy dany lokal spełnia określone w art. 2 ust. 1a-2 u.w.l. wymagania umożliwiające uznanie go za samodzielny lokal mieszkalny. Wojewódzki Sąd Administracyjny za zasadne uznaje podkreślić, że sposób realizacji przez starostę kompetencji wynikającej z art. 2 ust. 3 u.w.l. należy oceniać uwzględniając w pierwszej kolejności to, iż u.w.l. reguluje kwestie cywilnoprawne, co wynika z faktu, że w jej art. 1 ust. 1 ustawodawca wskazuje, iż akt ten określa sposób ustanawiania odrębnej własności lokali, prawa i obowiązki właścicieli tych lokali oraz sposób zarządu nieruchomością wspólną. Tak zdefiniowany przedmiot ustawy oznacza, że sprawy w niej unormowane nie mają z zasady charakteru administracyjnoprawnego, a odnoszą się do kwestii cywilnoprawnych (prawa własności). Potwierdza to art. 1 ust. 2 u.w.l., który stwierdza, że w zakresie nie uregulowanym ustawą, do własności lokali stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego. Jeśli uwzględnić cel art. 2 ust. 3 u.w.l., jakim jest urzędowe potwierdzenie, że dany lokal spełnia wymogi samodzielności lokalu, co jest niezbędne dla dokonania czynności wyodrębnienia lokalu jako samodzielnej nieruchomości lokalowej z nieruchomości głównej, co jest z kolei konieczne do ustanowienia dla danego lokalu prawa odrębnej własności, umożliwiając uczynienie tego lokalu przedmiotem obrotu, to dla potwierdzenia tego faktu organy powinny ustalić – jak wskazano już powyżej – wyłącznie okoliczności prawnie relewantne z punktu widzenia art. 2 ust. 1a-2 u.w.l. Racją prawną wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu jest bowiem umożliwienie dokonania dalszych przekształceń własnościowych (wyrok NSA z 8 sierpnia 2012 r., I OSK 2281/11).
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w całości aprobuje prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, zgodnie z którym analiza normatywna treści postanowień art. 2 ust. 2 u.w.l. prowadzi do wniosku, że ustawodawca powiązał w konstrukcji tego przepisu pewien stan techniczny budynku, w którym znajdują się lokale mieszkalne oraz lokale wykorzystywane na cele inne niż mieszkalne z ich przeznaczeniem, czyli funkcją, którą mają spełniać w sposób docelowy, polegającą na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych osób korzystających z tych lokali. Tylko lokal przeznaczony na stały pobyt ludzi, służący wraz z pomieszczeniami przynależnymi, zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych (nadający się do zamieszkania) zapewnia cel wskazany w powołanej ustawie, jakim jest samodzielność lokalu mieszkalnego. Te właściwości architektoniczno-funkcjonalne lokalu determinują ocenę samodzielności lokalu. Należy mieć jednocześnie na uwadze, że w orzecznictwie sądowym zaznacza się zarazem, iż organ właściwy do wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego nie bada w postępowaniu tego, czy dany obiekt nadaje się do użytkowania, gdyż w tym zakresie opiera się wyłącznie na dokumentach urzędowych sporządzonych przez kompetentne organy, które decydują o tym, czy konkretne obiekty można zgodnie z prawem użytkować (zob. wyroki NSA z 26 marca 2021 r., II OSK 2288/20; z 31 stycznia 2019 r., I OSK 2071/18). Na gruncie u.w.l. sięgnięcie do innych przepisów, w tym ustawy - Prawo budowlane, musi mieć wyraźne umocowanie (zob. prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z 26 marca 2013 r., IV SA/Po 119/13).
W odniesieniu do powyższych uwag oraz w nawiązaniu do stanowiska skarżącej, która zarzuca w skardze organom niezbadanie meritum sprawy z uwagi na "niepochylenie się nad kwestią wymogów technicznych", Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko wyrażone w prawomocnym wyroku tego Sądu z 11 lutego 2014 r., VII SA/Wa 1693/13, w którym, rozpatrując skargę wniesioną przez skarżącą, Sąd potwierdził brak możliwości wydania zaświadczenia żądanego przez skarżącą, tj. potwierdzającego na podstawie art. 217 § 1 pkt 2 k.p.a. nieposiadanie przez lokal nr [...] cech standardu mieszkalnego. W tym zakresie Sąd przyjął, że żaden przepis prawa nie wymaga wydania zaświadczenia o powyżej wskazanej treści, a w szczególności takimi przepisami nie są ani przywołane przez skarżącą przepisy Konstytucji (art. 68 ust. 1 oraz art. 93 ust. 2), ani przepis art. 5 ustawy-Prawo budowlane.
Sąd zaznacza, że dostrzega, iż kwestia tego, czy starosta wydając zaświadczenie w trybie art. 2 u.w.l. uprawniony jest do badania, czy lokal musi spełniać wymagania techniczne określone w ustawie-Prawo budowlane oraz przepisach szczególnych do tej ustawy jest przedmiotem rozbieżnych ocen. W części orzecznictwa sądowego przyjmuje się, że zmiana właściwości organu i przesądzenie uchwałą siedmiu sędziów NSA z 27 lipca 2009 r., I OPS 2/09, ONSAiWSA 2009/5/83, iż w aktualnym stanie prawnym organem właściwym do rozpoznania zażalenia od postanowienia starosty w sprawie, o której mowa w art. 2 ust. 3 u.w.l. jest samorządowe kolegium odwoławcze, upoważnia do konstatacji, że ustawodawca zrezygnował z powiązania kwestii potwierdzania samodzielności lokalu z regulacją ustawy - Prawo budowlanego (tak: NSA w wyroku z 8 lutego 2012 r., I OSK 1653/11 oraz w cytowanym w ww. orzeczeniu wyroku WSA w Poznaniu z 26 marca 2013 r. w którym Sąd ten przyjął, że kryterium decydującym o odrębnej własności lokalu jest kryterium samodzielności, a nie kryterium zaspokajania potrzeb mieszkaniowych ludzi). Przeciwne stanowisko wyraził, m.in. NSA w wyroku z 24 kwietnia 2014 r., I OSK 908/13. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stwierdza jednakże, że na jej gruncie z uwagi na jej realia nie jest niezbędne odpowiedzenie się za którymś z wyrażanych w tym zakresie rozbieżnych poglądów, albowiem nie dotykają one istoty zagadnienia kształtowanego przedmiotem sprawy, której granice przedmiotowe wyznacza zakres żądania zgłoszonego przez skarżącą w piśmie z 16 marca 2022 r. Wynika to z faktu, że aczkolwiek skarżąca słusznie podnosi w skardze, iż o przymiocie samodzielności lokalu decyduje m.in. to, czy dany lokal ma zapewniony swobodny do niego dostęp, niemniej rzecz w tym, iż ów "swobodny dostęp" skarżąca rozumie inaczej, niż ujmuje to pojęcie judykatura i piśmiennictwo. Nie może budzić zasadniczych wątpliwości, że przez swobodny dostęp do lokalu należy rozumieć możliwość korzystania z niego bez konieczności korzystania z pomieszczeń czy urządzeń znajdujących się w innym, samodzielnym lokalu (zob. wyrok NSA z 6 października 2017 r., I OSK 3174/15). Skarżąca, jak należy wnosić z treści skargi, swobodny dostęp utożsamia tymczasem ze stricte technicznymi, a nie prawnymi aspektami tego dostępu (tj. jako dostępności faktycznej, fizycznej zapewnionej klatką schodową lub dźwigiem osobowym), które jednakże pozostają bez wpływu na ocenę cechy samodzielności lokalu. Dostęp swobodny to dostęp nieskrępowany, nieograniczony ze względów prawnych. Funkcjonalne "ograniczenie dostępu" do lokalu ze względu na tylko jedno przewidziane rozwiązanie architektoniczno-techniczne umożliwiające fizyczny dostęp do lokalu z części wspólnej budynku (tu: z klatki schodowej) nie stanowi zatem okoliczności prawnie doniosłej z punktu widzenia dyspozycji art. 2 u.w.l. Podkreślić trzeba, że w ramach zainicjowanego postępowania w sprawie wydania zaświadczenia skarżąca domagała się urzędowego potwierdzenia mieszkaniowej funkcjonalności (lub alternatywnie: niefunkcjonalności) przedmiotowego lokalu rozpatrywanej w aspekcie braku wyposażenia budynku przy ul. [...] w dźwig osobowy, a więc kwestii regulowanej przepisem § 54 r.w.t. Zdaniem Sądu, powyższe zagadnienie nie jest w żaden sposób powiązane z przedmiotem postępowania w sprawie wydania zaświadczenia na podstawie art. 2 ust. 3 u.w.l., a w konsekwencji kwestia ta nie mogła stanowić przedmiotu wyjaśniającego postępowania dowodowego w trybie art. 218 § 2 k.p.a. w zw. z § 54 r.w.t., uprawniając organ do wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącą treści. Wniosek ten uzasadniony jest także tym, że postępowanie w sprawie zaświadczenia prowadzone w odniesieniu do treści art. 2 ust. 2 u.w.l. swoim zakresem może obejmować jedynie lokal mieszkalny oraz jego części składowe, tzw. "pomieszczenia przynależne" w rozumieniu art. 2 ust. 4 u.w.l., które są w sensie prawnym częściami składowymi lokalu, co oznacza, że będą własnością tej samej osoby, do której należy lokal, a ich powierzchnia jest wliczana do powierzchni lokalu, przy czym pomieszczenia te nie są przeznaczone do bezpośredniego zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, lecz służą zaspokajaniu innych potrzeb osób, które korzystają z samodzielnego lokalu mieszkalnego (np. strych, piwnica, garaż, komórka) – zob. wyrok NSA z 1 lutego 2011 r., OSK 1449/10 oraz powołany tam wyrok SN z 7 marca 2003 r., III RN 29/02. Kwestie związanie z wyposażeniem budynku mieszkalnego w dźwig osobowy nie podlegają zatem weryfikacji starosty w ramach postępowania, o którym stanowi art. 2 ust. 3 u.w.l., gdyż bez wątpienia dźwigu osobowego nie można zaliczyć do pomieszczenia przynależnego lokalowi. Z tego względu kwestia "funkcjonalności" samodzielnego lokalu mieszkalnego powiązana z tego rodzaju wyposażeniem budynku mieszkalnego, w którym lokal ten się znajduje, pozostaje poza obszarem zainteresowania organów właściwych w sprawach zaświadczeń o samodzielności lokali mieszkalnych. W odniesieniu do treści zgłoszonego Staroście P. żądania i wspierającej to żądanie argumentacji organy obu instancji słusznie zatem przyjęły, że jego uwzględnienie nie jest możliwe, gdyż kwestie, których urzędowego potwierdzenia w drodze zaświadczenia domaga się skarżąca, pozostają bez związku z kompetencją starosty wynikającą z art. 2 ust. 3 w zw. z ust. 2 u.w.l. Sąd aprobująco odnosi się do wniosków organów w tym zakresie, a konsekwencji za nieuprawione uznaje przeciwne tym wnioskom stanowisko skarżącej, które sprowadzić należy do konkluzji, że brak windy w budynku nr [...] przy ul. [...] stanowi o braku spełnienia przez lokal nr [...] przesłanki zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, co, zdaniem strony, jest warunkiem koniecznym stwierdzenia elementarnej funkcjonalności mieszkaniowej samodzielnego lokalu mieszkalnego (wg stanowiska strony zawartego na str. 11-12 rozpoznawanej skargi) i z tego względu wymagało przeprowadzenia pogłębionego postępowania wyjaśniającego obejmującego przeprowadzenie wnioskowanych przez stronę dowodów na okoliczność sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu w warunkach zagrażających zdrowiu, jak i w celu zniesienia skutków prawnych zaświadczenia nr [...] o samodzielności lokalu nr [...], które, zdaniem skarżącej, poświadczało stan niezgodny ze stanem rzeczywistym. W odniesieniu do tego ostatniego twierdzenia skarżącej Sąd zauważa, że z uwagi na to, iż zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego, uznać należy, że wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego dotychczasowe zaświadczenie (postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia określonej treści) staje się nieaktualne i może być wydane nowe, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom (zob. wyrok NSA z 24 listopada 2010 r., I OSK 1488/10). W kontrolowanym przez Sąd podstępowaniu nie doszło jednakże do ujawnienia nowych okoliczności faktycznych i prawnych, które uzasadniałyby uchylenie bądź zmianę zaświadczenia Starosty P. nr [...] o samodzielności lokalu nr [...]. Skarżąca nie przedstawiła, pomimo skierowanego do niej w tym przedmiocie wezwania, żadnej dokumentacji, na podstawie której organ mógłby stwierdzić, że zaświadczenie o samodzielności lokalu z [...] sierpnia 2006 r. straciło walor aktualności z uwagi na to, iż okoliczności, które były podstawą jego wydania, zmieniły się na skutek tego, że w tym lokalu dokonano następczo wobec wcześniej wydanego zaświadczenia zmian wpływających na ocenę jego samodzielności w rozumieniu art. 2 pkt 2 u.w.l. Wskazać ponadto trzeba, że Sądowi z urzędu wiadome jest, iż skarżąca podjęła próbę wyeliminowania z obrotu prawnego zaświadczenia z 8 sierpnia 2006 r. Wyrokiem z 18 stycznia 2023 r., VII SA/Wa 1804/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił jej skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zaświadczenia z [...] sierpnia 2006 r.
Z powołanych powyżej względów Sąd stwierdził, że choć istotnie do postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia mają odpowiednie zastosowanie zasady ogólne postępowania administracyjnego, to w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego postanowienia nie doszło do zarzucanego przez stronę naruszenia art. 6, art. 7, art. 12, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., gdyż organy nie pominęły w swoich rozważaniach żadnych okoliczności istotnych z perspektywy zastosowania art. 217, art. 218 i art., 219 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 3 u.w.l. Niezrozumiały jest skierowany przeciwko objętym skargą postanowieniom zarzut "niezastosowania" art. 220 § 1 i 2 k.p.a. Zarzut naruszenia art. 35 § 3 k.p.a. Sąd uznał w całości za nieuprawniony, ponieważ przepis ten nie znajdował zastosowania w sprawie, co wynika z faktu, że przepisy Działu VII k.p.a. zawierają autonomiczną względem niego regulację dotyczącą terminu wydania zaświadczenia (art. 217 § 3 k.p.a.). Podkreślić jednakże należy, że potencjalne niezachowanie wskazanego w ostatnio powołanym przepisie terminu na wydanie zaświadczenia nie może być zakwalifikowane jako naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Sąd nie stwierdził, aby objętym skargą postanowieniom można było w sposób uprawiony zarzucić nieważność w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a.
Ze względu na charakter postanowień kontrolowanych w niniejszym postępowaniu sądowym, tj. rozstrzygnięć, w ramach których organy rozważały podstawy prawne do wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącą treści, chybiony jest zarzut naruszenia Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 1169), w szczególności jej art. 5, który gwarantuje wszystkim ludziom równość wobec prawa i uprawnienie, bez jakiejkolwiek dyskryminacji, do jednakowej ochrony prawnej i jednakowych korzyści wynikających z prawa.
Sąd nie uwzględnił zgłoszonych w skardze wniosków dowodowych, gdyż uznał, że z uwagi na przedstawione powyżej okoliczności sprawy, ich przeprowadzenie było zbędne, skoro w niniejszej sprawie nie zaistniały żadne, a tym bardziej istotne, wątpliwości, których wyjaśnieniu miałoby służyć przeprowadzenie w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. uzupełniającego postępowania dowodowego. Sąd nie znalazł również powodów do wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym w trybie art. 193 Konstytucji odnośnie do zgodności zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budownictwa powszechnego z art. 87 ust. 1 i z art. 93 ust. 2 Konstytucji. Zgodnie z jej art. 193, każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Wskazać należy, że przewidziana w art. 193 Konstytucji instytucja pytania prawnego nie daje stronie postępowania sądowoadministracyjnego uprawnienia (prawa podmiotowego) do skutecznego domagania się przedłożenia przez sąd pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu. Warunkiem wystąpienia z pytaniem prawnym jest wątpliwość powstała w składzie orzekającym co do zgodności przepisu prawa z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Sąd nie powziął wątpliwości uzasadniających zwrócenie się w niniejszej sprawy z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, dostrzegając brak funkcjonalnego związku pomiędzy zagadniemy prawnym, którego dotyczy zgłoszony w skardze wniosek, a wynikiem sprawy zawisłej przed tym Sądem.
Z powołanych powyżej względów, wobec stwierdzenia w wyniku sądowej kontroli, że w sprawie nie doszło do nieprawidłowego zastosowania art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z odmową wydania zaświadczenia na podstawie art. 219 w zw. z art. 217 § 2 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 3 u.w.l., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.aPotrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI