VII SA/Wa 2539/16

VII SA/Wa 2539/16 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2017-09-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-11-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak
Joanna Gierak-Podsiadły /przewodniczący/
Karolina Kisielewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Sygn. powiązane
I OSK 63/18 - Wyrok NSA z 2019-09-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , Sędzia WSA Bożena Marciniak, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Protokolant ref. staż. Patryk Wernio, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2017 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu oddala skargę
Uzasadnienie
K. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] września 2016 r. (nr [...]), którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] czerwca 2016 r. (nr [...]) o ustaleniu kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu.
Z okoliczności faktycznych sprawy ustalonych i przyjętych przez organy za podstawę rozstrzygnięcia wynika, że organ I instancji decyzją z [...] czerwca 2016 r., wydaną na podstawie art. 130a ust. 2a, ust. 10h, ust. 10j oraz ust. 6 i 6a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) ustalił skarżącemu koszty w wysokości 478 zł., w związku z wydaniem przez strażnika miejskiego w dniu 9 grudnia 2013 r. dyspozycji usunięcia pojazdu skarżącego (marki [...] o nr rejestracyjnym [...]) zaparkowanego przy ul. P. w W., w miejscu obowiązywania znaku B-36 z tabliczką T-24, wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela i wezwał do ich zapłaty w terminie 30 dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.
Organ podał, że wydanie przez strażnika miejskiego dyspozycji usunięcia pojazdu skarżącego spowodowało powstanie kosztów. Strażnik miejski zgłosił dyspozycję odstąpienia od usunięcia pojazdu już po wyjeździe holownika (w trakcie czynności podjętych w celu usuwania pojazdu). W związku z tym zachodziły podstawy do ich ustalenia w wysokości określonej w uchwale nr [...] Rady [...] z [...] grudnia 2012 r. (załącznik nr 2).
W odwołaniu od tej decyzji K. K. podniósł, że samo wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu na podstawie art. 130a ust. 2a ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie stanowi podstawy do obciążania jakimikolwiek kosztami. Obowiązek taki powstaje dopiero wówczas, gdy wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało powstanie kosztów.
Skarżący podkreślił, że zaparkował na miejscu do tego nieprzeznaczonym na "nie dłużej niż 20 minut", strażnik miejski odstąpił zaś od ukarania go za to wykroczenie. Nie jest możliwe, aby w tak krótkim czasie zostały podjęte czynności powodujące powstanie kosztów. Z akt sprawy wynika, że holownik zawezwany do usunięcia jego pojazdu znajdował się na sąsiedniej ulicy (B.).
K. K. zarzucił ponadto organowi przewlekle prowadzenie postępowania administracyjnego i konsekwencji naruszenie art. 8, art. 12 i art. 36 k.p.a.
Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] września 2016 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podkreślił, że wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało powstanie kosztów. Z informacji zawartych w notatce służbowej strażnika miejskiego, zlecenia holowania i raportu drogowego wynika, że zgłoszenie dyspozycji usunięcia pojazdu skarżącego (marki [...] o nr rej. [...]) z ulicy P. zostało przyjęte o godzinie 15:39, holownik wyjechał z sąsiedniej ulicy (B.) o godzinie 15:41, o godzinie 15: 47, po przejechaniu 0,9 km dotarł do miejsca postoju nieprawidłowo zaparkowanego pojazdu. Odwołanie dyspozycji usunięcia pojazdu nastąpiło o godzinie 15:54.
Organ dodał, że wysokość opłaty jest niezależna od okoliczności faktycznych (takich jak czas, który upłynął od wydania dyspozycji usunięcia pojazdu do odstąpienia od jego usunięcia i pokonanej odległości).
K. K. w skardze do Sądu wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ewentualnie o ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. Zdaniem skarżącego organy obu instancji naruszyły art. 7 i art. 77 k.p.a., ponieważ nie ustaliły dostatecznie okoliczności istotnych w tej sprawie i w konsekwencji niezasadnie zastosowały art. 130a ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym.
W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył stanowisko zaprezentowane w odwołaniu. K. K. podkreślił, że organ prowadził postępowanie w sposób przewlekły i "niezwykle opieszale", czym naruszył art. 8 i art. 12 k.p.a. Ponadto postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało wszczęte po ponad roku od dnia dopuszczenia się przez skarżącego wykroczenia w ruchu drogowym (o wszczęciu postępowania w tej sprawie został zawiadomiony w piśmie z 13 lutego 2015 r.). Z art. 45 § 1 kodeksu wykroczeń wynika, że karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok. Jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu.
Skarżący dodał, że wystawienie faktury VAT nie jest równoznaczne z powstaniem kosztów w związku z wezwaniem holownika. Ponadto w zaskarżonej decyzji Kolegium jest mowa o "kosztach związanych z usunięciem pojazdu", zaś w uchwale jest mowa o opłacie. Nie jest więc prawidłowe "zrównywanie" kosztów z opłatą za usuniecie pojazdu. Strona skarżąca dodała, że wysokość tych kosztów "nie została wiarygodnie określona".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Przede wszystkim należy wyjaśnić, że K. K. zaskarżył do sądu ostateczną decyzję Kolegium z [...] września 2016 r. o ustaleniu kosztów z tytułu podjęcia czynności zmierzających do usunięcia pojazdu skarżącego pozostawionego w miejscu, gdzie jest to zabronione (art. 130 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym), nie złożył zaś skargi na przewlekłość organu w wydaniu tej decyzji (art. 3 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.). W związku z tym poza kontrolą Sądu w niniejszej sprawie pozostają zarzuty dotyczące przewlekłego prowadzenia postępowania w tej sprawie. Innymi słowy, zarzucana organowi przewlekłość postępowania nie ma znaczenia dla oceny zgodności z prawem wydanego w tym postepowaniu rozstrzygnięcia.
Podstawą prawną ustalenia skarżącemu kosztów w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia jego pojazdu był art. 130a ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem, od usunięcia pojazdu odstępuje się, jeżeli przed wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu lub w trakcie usuwania pojazdu ustaną przyczyny jego usunięcia. Jeżeli jednak wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało powstanie kosztów, do ich pokrycia obowiązany jest właściciel pojazdu (...).
Okoliczności faktyczne niniejszej sprawy ustalone przez organ w toku postępowania nie są kwestionowane przez skarżącego. Wynika z nich, że w dniu 9 grudnia 2013 r. K. K. nie zastosował się do znaku B-36 z tabliczką T-24 i zaparkował samochód marki [...] (o nr rej. [...]) w miejscu niedozwolonym (przy ul. P. w W.). Holownik wezwany przez strażnika miejskiego w celu usunięcia pojazdu, o godzinie 15:47, po sześciu minutach od przyjęcia dyspozycji, dotarł do miejsca postoju nieprawidłowo zaparkowanego pojazdu i następnie podjął czynności związane z odholowaniem tego pojazdu. O godzinie 15:54 strażnik miejski wydał dyspozycję odstąpienia od usunięcia pojazdu, ponieważ do samochodu wrócił kierowca (skarżący).
Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, że w rozpatrywanym przypadku nie powstały żadne koszty. Skarżący nie kwestionuje w skardze, że holownik dojechał na wyznaczone miejsce (na ulicę P.) i przyznał, że pojawił się przy pojeździe "w trakcie czynności usuwania pojazdu" (s. 2 skargi). Zatem wydanie przez strażnika miejskiego dyspozycji usunięcia pojazdu i podjęte w związku z tym czynności zmierzające do usunięcia pojazdu spowodowały określone koszty.
W świetle powołanego przepisu ustawy oraz uchwały Rady [...] z [...] grudnia 2012 r. wydanej na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego (art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym), nie jest dopuszczalne "miarkowanie" wysokości kosztów. Są one ustalane w wysokości ściśle określonej w uchwale, wyłącznie z uwzględnieniem masy całkowitej pojazdu (w przypadku samochodów osobowych). Wbrew stwierdzeniom skarżącego faktura VAT (z 6 stycznia 2014 r.) oraz zlecenie holowania, raport drogowy holownika i notatka urzędowa strażnika miejskiego o odstąpieniu od usunięcia pojazdu są wystarczające do przyjęcia, że została spełniona określona w art. 130a ust. 2a prawa o ruchu drogowym, przesłanka do ustalenia kosztów związanych z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu i obciążenia nimi skarżącego (właściciela pojazdu).
W toku postępowania administracyjnego w tej sprawie (pismo skarżącego z dnia 3 marca 2015 r.) a następnie w skardze do Sądu skarżący podniósł, że nie został ukarany za popełnione wykroczenie niezastosowania się do znaku drogowego (art. 92 § 1 kodeksu wykroczeń). Zgodnie z art. 45 § 1 tej ustawy karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok; jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem dwóch lat od popełnienia czynu. W związku z tym, zdaniem skarżącego, nie było dopuszczalne wszczęcie w dniu [...] lutego 2015 r. postępowania w sprawie ustalenia kosztów powstałych w związku z usunięciem pojazdu, na podstawie art. 130a Prawa o ruchu drogowym.
Odnosząc się do tego zarzutu, należy wyjaśnić, że zobowiązanie do poniesienia kosztów związanych z usunięciem pojazdu jest przede wszystkim rodzajem rekompensaty z tytułu podjęcia działań zmierzających do usunięcia pojazdu niewłaściwie zaparkowanego, noszącej pewne cechy odpowiedzialności administracyjnej. Nie jest to odpowiedzialność karnoadministracyjna za wykroczenie. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że przepis art. 45 § 1 kodeku wykroczeń ma zastosowanie w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 130a ust. 1 pkt 5 w zw. z ust. 2a prawa o ruchu drogowym. Należy dodać, że ta odpowiedzialność, tak jak odpowiedzialność administracyjna, ma charakter obiektywny i jest niezależna od winy kierującego pojazdem. Kierującego pojazdem obciąża się kosztami, o których mowa w art. 130a ust. 2a ustawy, niezależnie od tego, jaka była rzeczywista wysokość tych kosztów związanych z podjęciem czynności zmierzających do usunięcia pojazdu i bez względu na okoliczności, którymi kierował się naruszający prawo, a także czy został ukarany za wykroczenie polegające na parkowaniu w miejscu niedozwolonym. W związku z tym argumenty zawarte w skardze dotyczące czasu i przyczyn zaparkowania samochodu w niedozwolonym miejscu (ok. 20 minut z powodu konieczności uiszczenia podatku w urzędzie skarbowym) nie mają żadnego znaczenia w tej sprawie.
Można dodać, że przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym nie przewidują przedawnienia orzekania o ustaleniu kosztów wydania dyspozycji usunięcia pojazdu.
Z powyższego wynika, że wszystkie zarzuty skargi są nieuzasadnione. Sąd wypełniając określony w art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek badania legalności zaskarżonej decyzji w zakresie wykraczającym poza granice wyznaczone zarzutami skargi stwierdził, że nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności, które Wojewódzki Sąd Administracyjny byłby zobowiązany uwzględnić z urzędu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji.