VII SA/Wa 2528/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że pozwolenie na budowę hali magazynowej nie naruszało prawa w sposób rażący.
Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę wydanego w 2015 roku. Skarżąca zarzucała rażące naruszenie prawa, w tym brak przyznania jej statusu strony. GINB i WSA uznały, że pozwolenie na budowę hali magazynowej nie naruszało przepisów Prawa budowlanego ani miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w sposób rażący, a kwestia braku statusu strony mogła być podstawą do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji.
Sprawa dotyczyła skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "N" na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję Wojewody Śląskiego. Wojewoda odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty M. z 2015 roku, udzielającej pozwolenia na budowę hali magazynowej. Skarżąca zarzucała rażące naruszenie prawa, w tym art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., wskazując na brak przyznania jej statusu strony w pierwotnym postępowaniu. GINB i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznały jednak, że pozwolenie na budowę nie naruszało przepisów Prawa budowlanego (m.in. w zakresie prawa do dysponowania nieruchomością, zgodności z planem miejscowym, przepisów techniczno-budowlanych) ani miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w sposób rażący. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu ocenę legalności samej decyzji, a nie postępowania, a brak statusu strony może być podstawą do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, brak przyznania statusu strony w postępowaniu może być podstawą do wznowienia postępowania, ale nie do stwierdzenia nieważności decyzji, chyba że naruszenie to jest rażące i ma charakter materialnoprawny.
Uzasadnienie
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu ocenę wad materialnoprawnych decyzji, podczas gdy wznowienie postępowania dotyczy wad proceduralnych. Brak statusu strony jest wadą proceduralną, która może uzasadniać wznowienie postępowania, ale nie stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
P.b. art. 35 § 1
Prawo budowlane
Pomocnicze
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
P.b. art. 32 § 4
Prawo budowlane
P.b. art. 33 § 2
Prawo budowlane
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zasada, że postanowienia planu miejscowego nie powinny być interpretowane w sposób nadmiernie ograniczający prawa właściciela.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu ocenę wad materialnoprawnych, a nie proceduralnych. Brak przyznania statusu strony jest wadą proceduralną, która może uzasadniać wznowienie postępowania, ale nie stwierdzenie nieważności decyzji. Pozwolenie na budowę nie naruszało rażąco przepisów Prawa budowlanego ani planu miejscowego.
Odrzucone argumenty
Decyzja o pozwoleniu na budowę była dotknięta rażącym naruszeniem prawa z powodu braku przyznania statusu strony skarżącej. Decyzja o pozwoleniu na budowę naruszała rażąco przepisy Prawa budowlanego i planu miejscowego.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu ustalenie, czy badana w tym trybie decyzja obarczona jest którąkolwiek z kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., zachodzi wówczas, gdy naruszenie prawa ma charakter oczywistego naruszenia bezpośrednio godzącego w rozstrzygnięcie decyzji. Postępowanie wznowieniowe i postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji to dwa odrębne postępowania nadzwyczajne.
Skład orzekający
Wojciech Rowiński
przewodniczący-sprawozdawca
Grzegorz Rudnicki
członek
Anna Pośpiech-Kłak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Rozróżnienie między trybem stwierdzenia nieważności a wznowieniem postępowania w kontekście wad proceduralnych i materialnoprawnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań nadzwyczajnych w prawie administracyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie administracyjnym – rozróżnienia między stwierdzeniem nieważności a wznowieniem postępowania, co jest istotne dla praktyków.
“Kiedy brak statusu strony może doprowadzić do nieważności decyzji? Wyjaśniamy różnice między stwierdzeniem nieważności a wznowieniem postępowania.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 2528/22 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2023-06-29 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2022-12-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Pośpiech-Kłak Grzegorz Rudnicki Wojciech Rowiński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 156 par. 1 art. 145 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2021 poz 2351 art. 35 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.), Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, Protokolant st.spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "N" w M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 września 2022 r. znak DOA.7110.159.2022.MWG w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Uzasadnienie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "organ II instancji" lub "GINB") decyzją z 30 września 2022 r. znak DOA.7110.159.2022.MWG, po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" w M. (dalej jako "skarżąca") reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, od decyzji Wojewody Śląskiego (dalej jako "Wojewoda") z 19 kwietnia 2022 r., znak IFXIV.7840.1.67.2020, odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty M. (dalej jako "Starosta") z [...] stycznia 2015 r., nr [...], znak [...], w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Starosta decyzją z [...] stycznia 2015 r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę - dla B.z siedzibą w A. (dalej jako "inwestor") - budynku hali magazynowej wraz z przylegającym budynkiem biurowo- socjalnym w M. przy ul. [...], na działkach nr [...], [...], [...]. Skarżąca, wnioskiem z 18 września 2020 r. wystąpiła do Wojewody o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji z [...] stycznia 2015 r. Wojewoda decyzją z 19 kwietnia 2022 r., znak IFXIV.7840.1.67.2020, działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 156 § 2 w związku z art. 158 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. dalej jako "k.p.a.") oraz art. 82 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm. dalej jako "P.b."), w zw. z art. 25 ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471 ze zm.) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z [...] stycznia 2015 r., uzasadniając, że ww. decyzja nie spełnia przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. i stwierdził, że zaskarżona inwestycja jest zgodna z prawem a także miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w M. z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z 2007 r. nr [...] poz. [...]) GINB decyzją z 30 września 2022 r. znak DOA.7110.159.2022.MWG, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, utrzymał w mocy decyzję Wojewody z 19 kwietnia 2022 r., znak IFXIV.7840.1.67.2020. GINB wyjaśnił charakter postępowania wydawanej decyzji w postępowaniu nadzwyczajnym, stwierdzając, że postępowanie nadzorcze jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym ograniczonym do oceny legalności decyzji w aspekcie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jej wydania. Organ nie orzeka zatem co do istoty sprawy rozstrzygniętej w badanej decyzji, lecz jako organ kasacyjny, w oparciu o zamknięty materiał dowodowy, weryfikuje samo orzeczenie. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją. O rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie wówczas, gdy stwierdzone naruszenie, przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy, ma znacznie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że z akt sprawy wynika, że inwestor złożył oświadczanie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną (tj. dz. nr [...], [...], [...]) na cele budowlane, a zatem nie doszło do rażącego naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 P.b. Zgodnie ponadto z art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z akt sprawy działki, na których zaprojektowano sporną inwestycję, w dniu wydania pozwolenia na budowę objęte były zakresem obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą z [...] marca 2007 r., nr [...] Rady Miejskiej w M. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta M. [Rejon Centrum] dla trzech terenów położonych przy ulicy [...] oraz przy ulicy [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z 2007 r. nr [...] poz. [...]). Przedmiotowe przedsięwzięcie inwestycyjne przewidziano na działkach położonych na obszarze oznaczonym w ww. miejscowym planie symbolem "1 UR/P" - tereny działalności rzemieślniczej usługowej, rzemieślniczej, wytwórczej i produkcyjnej (§ 3 pkt 1 uchwały z [...] marca 2007 r., nr [...] Rady Miejskiej w M.). Zdaniem organu, analiza akt sprawy nie wykazała także, by sporna inwestycja naruszała w sposób rażący ustalenia m.p.z.p. w zakresie dopuszczalnego przeznaczenia terenu. Organ nie stwierdził rażącego naruszenia również innych przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wyjaśnił, że w szczególności nie można zarzucić rażącego naruszenia wymogów co do wysokości zabudowy (dopuszczalna - wysokość lokalizowanych obiektów nie może przekraczać 14 m - § 7 ust. 1 uchwały z [...] marca 2007 r., nr [...] Rady Miejskiej w M., projektowana - budynek hali magazynowej o wysokości 10,15 m - zob. proj. bud. Przekrój A-A, rys. nr A_04, str. 97), co do powierzchni biologicznie czynnej (wymagana - minimum 25%- § 7 ust. 2 uchwały z [...] marca 2007 r. nr [...] Rady Miejskiej w M., projektowana 50,02 % - zob. proj. bud. zagospodarowanie terenu, 1.6.5 bilans terenu, str. 20). W myśl § 11 ust. 4 pkt 2 uchwały z [...] marca 2007 r., nr [...] Rady Miejskiej w M., ustala się następujące zasady odprowadzania i oczyszczania ścieków: odprowadzenie ścieków komunalnych, będących ściekami bytowymi oraz ścieków komunalnych, innych niż ścieki bytowe (tj. mieszanki cieków bytowych ze ściekami przemysłowymi) oraz ścieków przemysłowych, po ich uprzednim podczyszczeniu, do miejskiej oczyszczalni - poprzez system przepompowni, kolektorów grawitacyjnych i rurociągów tłocznych. Jak natomiast wynika z § 11 ust. 4 pkt 4 uchwały z [...] marca 2007 r., nr [...] Rady Miejskiej w M., ustala się odprowadzenie ścieków z odwodnienia ulic publicznych oraz powierzchni zanieczyszczonych, w tym placów manewrowych, postojowych i magazynowo - składowych, do kanalizacji deszczowej, po ich uprzednim podczyszczeniu, tak aby spełniały wymagania dla ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, określone w aktualnie obowiązujących przepisach. Organ podkreślił, że ustalenia szczegółowe planu dla obszaru UR/P nie przewidują, także zakazu odprowadzania ścieków komunalnych, będących ściekami bytowymi do szamba, a także odprowadzenia ścieków opadowych do dołu chłonnego. Kolejno wyjaśnił powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, że wszelkie ustawowe ograniczenia prawa własności, w tym również ustalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, nie mogą być interpretowane rozszerzająco bardziej ograniczając prawo własności, niż wynika to z literalnego ich brzmienia. Zgodnie z zasadą "złotego środka", odzwierciedlającą istotę konstytucyjnej ochrony prawa własności, postanowienia planu miejscowego nie powinny być interpretowane w sposób nadmiernie ograniczający prawa właściciela (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 490/05). Nie jest natomiast dopuszczalna taka wykładnia zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, będącego aktem prawa miejscowego, która z naruszeniem zasady proporcjonalności prowadziłaby do nieusprawiedliwionego ograniczenia możliwości zabudowy (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 19 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Lu 454/09). Dalej organ podkreślił, że jak wskazano w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją Starosty M. z [...] stycznia 2015 r., nr [...], "Z racji braku sieci kanalizacji sanitarnej i deszczowej w rejonie planowanej inwestycji zakłada się odprowadzenie ścieków do projektowanego zbiornika bezodpływowego zlokalizowanego na północnej części działki nr [...] (Z_01) (Projekt budowlany, Opis techniczny - Architektura, 1.6.1 Uzbrojenie terenu, str. 19)". Ponadto wyjaśnił, że w dacie wydania kontrolowanego pozwolenia na budowę w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja Starosty M. z [...] maja 2012 r., znak: [...], udzielająca Inwestorowi pozwolenia wodnoprawego na odprowadzenie wód opadowych z powierzchni dachów oraz terenów utwardzonych poprzez system kanalizacji deszczowej sieci do studni chłonnej na potrzeby nowoprojektowanej inwestycji - hali magazynowej wraz z zapleczem biurowo- socjalnym w M. przy ul. [...] (działki nr [...] i [...]). Powyższe doprowadziło organ do uznania, że kontrolowana decyzja Starosty z [...] stycznia 2015 r., nr [...], nie narusza rażąco art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. W myśl natomiast art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Kolejno stosownie do treści § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 z późn.zm.- wg stanu prawnego na dzień wydania kontrolowanej decyzji), jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 oraz w § 13, 60 i 271, nie wynikają inne wymagania, odległości zabudowy od granicy działki budowlanej powinny wynosić co najmniej przy równoległym do granicy sytuowaniu ściany budynku z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m, bez otworów okiennych lub drzwiowych - 3 m. Analiza projektu zagospodarowania terenu wykazała, że projektowany budynek hali magazynowej wraz z przylegającym budynkiem biurowo-socjalnym został zaprojektowany w odległości 20,5 m od granicy działki nr ewid. [...], w odległości 12,58m od granicy działki nr ewid. [...], w odległości 13,5m od granic działek nr ewid. [...], [...], [...], w odległości 6,4m od granicy działki nr ewid. [...] oraz w odległości 10,6m od granicy działki drogowej nr ewid. [...] (zob. proj. bud. zagospodarowanie terenu, rys. Z_01 str. 90; zagospodarowanie terenu plansza wymiarowa, rys. Z_02 str. 91). Powyższe skutkowało uznaniem, że decyzja Starosty z [...] stycznia 2015 r., nr [...], nie narusza rażąco art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. w zw. z § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych. Dalej organ przytoczył treść § 13 ust. 1, § 13 ust. 2 pkt 1, § 60 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i wskazał, że zaskarżona decyzja nie narusza ww. rozporządzenia. Ponadto wskazał na zgodność projektu zagospodarowania działki z wymogami ochrony przeciwpożarowej, która została stwierdzona przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń pożarowych mgr. inż. M. W. (zob. proj. bud. zagospodarowanie terenu, rys. Z_01 str. 90). Odnosząc się do zarzutu skarżących poprzez naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uznanie, że nieprzyznanie statusu strony w postępowaniu nie może stanowić przyczyny stwierdzenia nieważności, organ wskazał, że okoliczność ta pozostaje bez wpływu na przedmiotowe rozstrzygnięcie. Wyjaśnił powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, że ewentualny brak udziału strony w postępowaniu bez własnej winy, może stanowić przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Dalej organ podniósł, że w niniejszym postępowaniu decyzja Starosty z [...] stycznia 2015 r., nr [...], podlega kontroli jedynie pod kątem zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., a nie wad wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne wyjaśnił, że postępowanie wznowieniowe i postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji to dwa odrębne postępowania nadzwyczajne i brak udziału strony w postępowaniu może stanowić wyłącznie przesłankę do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności. Reasumując GINB wskazał, że decyzja Starosty M. z [...] stycznia 2015 r., nr [...], nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższą decyzję, skarżąca wniosła o jej uchylenie, a także zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Zarzuciła organowi naruszenie: a) naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uznanie, że nieprzyznanie statusu strony w postępowaniu nie może stanowić przyczyny stwierdzenia nieważności, gdyż stanowi podstawę wznowieniową, podczas gdy art. 28 ust. 2 ustawy P.b. może być naruszony przez organ administracji budowlanej w takim stopniu, który spełnia przesłanki określone w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i powoduje konieczność wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego; b) art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Starosty M. w sytuacji, gdy pozostaje ona dotknięta rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi opisano stan faktyczny sprawy i szeroko przedstawiono stanowisko na poparcie jej treści, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne. W ocenie skarżącej pominięcie jej w postępowaniu spełnia przesłankę rażącego naruszenia prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021, poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2023, poz. 259 – zwanej dalej "p.p.s.a."). Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Skarga jest niezasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji ocenie podlega prawidłowość samej decyzji, nie zaś prawidłowość postępowania, w którym decyzja ta zapadła. Zasadą jest, że organ - rozpatrując sprawę w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji - nie rozstrzyga jej ponownie merytorycznie, lecz orzeka wyłącznie co do prawnej wadliwości kontrolowanego aktu administracyjnego, tzn. nie może rozpatrywać sprawy co do jej istoty tak jak w postępowaniu odwoławczym. Organ, orzekający w postępowaniu nadzwyczajnym, bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania kontrolowanej co do ważności decyzji (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 2073/11, z 23 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 2068/19, z 23 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 1687/19 - CBOSA), a nie stan, który zaistniał po tej dacie. Niniejsze postępowanie jest postępowaniem prowadzonym w trybie art. 156 K.p.a. i stanowi formę nadzoru. Nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych i piśmiennictwie, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu ustalenie, czy badana w tym trybie decyzja obarczona jest którąkolwiek z kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a., uzasadniających jej wyeliminowanie z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Przy czym wyeliminowanie w tym trybie ostatecznej decyzji stanowi istotne odstępstwo od ustanowionej w art. 16 K.p.a. generalnej zasady trwałości decyzji administracyjnych. Z tego też względu, aby mogło dojść do przełamania tej zasady, wady prawne decyzji muszą znajdować potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Brak dowodów pozwalających na jednoznaczne stwierdzenie istnienia wspomnianych wad prawnych decyzji wyklucza możliwość jej eliminacji z obrotu prawnego. Decyzja ostateczna korzysta bowiem z domniemania legalności, będącego konsekwencją ww. zasady. "Rażące naruszenie prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., a którego skarżąca dopatruje się w decyzji Starosty z [...] stycznia 2015 r., zachodzi jedynie wówczas, gdy naruszenie prawa ma charakter oczywistego naruszenia bezpośrednio godzącego w rozstrzygnięcie decyzji, co wyraża się w oczywistej sprzeczności treści tej decyzji z obowiązującym porządkiem prawnym. Decyzje administracyjne, które są ostateczne i znajdują się w obiegu prawnym, podlegają bowiem domniemaniu legalności, chyba że w sposób oczywisty i niewątpliwy domniemanie to zostanie obalone. Oznacza to także, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie wtedy, gdy są niebudzące wątpliwości, stwierdzone przez organ nadzoru, a kwalifikowane naruszenie ma znacznie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 września 1998 r. sygn. akt II SA 1249/97, niepubl.). Pojęcie rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie może być ponadto interpretowane w sposób rozszerzający. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że podstawę materialnoprawną kontrolowanej w trybie nadzoru decyzji z [...] stycznia 2015 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku hali magazynowej wraz z przylegającym budynkiem biurowo-socjalnym w M. przy ul. [...], na działkach nr [...], [...], [...] stanowiły przepisy ustawy – Prawo budowlane (w wersji obowiązującej na dzień jej wydania). Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b. pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W myśl z kolei art. 33 ust. 2 pkt 2 oświadczenie to powinno zostać dołączone do wniosku o pozwolenie na budowę. Z akt sprawy wynika, że zgodnie z powyższymi przepisami, do wniosku o pozwolenie na budowę załączono powyższe oświadczenie. Stosownie z kolei do art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (...). Analiza akt sprawy wykazała, że sporna inwestycja nie naruszała w sposób rażący ustaleń m.p.z.p. co do co do wysokości zabudowy (dopuszczalna - wysokość lokalizowanych obiektów nie może przekraczać 14 m - § 7 ust. 1 uchwały z [...] marca 2007 r., nr [...] Rady Miejskiej w M., projektowana - budynek hali magazynowej o wysokości 10,15 m - zob. proj. bud. Przekrój A-A, rys. nr A_04, str. 97), czy co do powierzchni biologicznie czynnej (wymagana - minimum 25%- § 7 ust. 2 uchwały z [...] marca 2007 r" nr [...] Rady Miejskiej w M., projektowana 50,02 % - zob. proj. bud. zagospodarowanie terenu, 1.6.5 bilans terenu, str. 20). Z zapisów m.p.z.p. wynika ponadto, że § 11 ust. 4 pkt 2 i § 11 ust. 4 pkt 4 uchwały z [...] marca 2007 r., nr [...] Rady Miejskiej w M. regulują zasady odprowadzania i oczyszczania ścieków a także odprowadzenie ścieków z odwodnienia ulic publicznych oraz powierzchni zanieczyszczonych. Za prawidłowe należy uznać także ustalenia organu odnośnie do zgodności kontrolowanej decyzji o pozwoleniu na budowę z przepisami techniczno-budowlanymi, (zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b.). Stosownie bowiem do § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia technicznego, jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Analiza projektu zagospodarowania terenu wykazała, ze sporny budynek hali magazynowej wraz z przylegającym budynkiem biurowo-socjalnym został zaprojektowany w odległości 20,5 m od granicy działki nr ewid. [...], w odległości 12,58 m od granicy działki nr ewid. [...], w odległości 13,5 m od granic działek nr ewid. [...], [...], [...], w odległości 6,4 m od granicy działki nr ewid. [...] oraz w odległości 10,6 m od granicy działki drogowej nr ewid. [...] (zob. proj. bud. zagospodarowanie terenu, rys. Z 01 str. 90; zagospodarowanie terenu plansza wymiarowa, rys. Z_02 str. 91). Jednocześnie rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. M. W., stwierdził zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej, zaś projekt budowlany został opracowany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze poprzez naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., należy podkreślić, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym, mającym odrębną podstawę prawną, a jego przedmiotem jest zbadanie, czy kontrolowana decyzja nie jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Dlatego też postępowanie to nie może być traktowane jako ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy administracyjnej zakończonej kontrolowaną decyzją. Przesłanki enumeratywnie wyliczone w art. 156 § 1 k.p.a. powinny być interpretowane w sposób ścisły. Istotne przy tym jest, stwierdzenie nieważności uzasadniają wady decyzji tkwiące w samej decyzji. Zupełnie inny jest przedmiot i charakter innego rodzaju postępowania nadzwyczajnego, jakim jest postępowanie wznowieniowe. Przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. związane są istotnymi wadami postępowania i mogą spowodować wzruszalność decyzji. Dlatego też wznowienie postępowania polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu ustalenia, czy którakolwiek wada postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Z powyższej analizy wynika, że postępowanie wznowieniowe i postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji to dwa odrębne postępowania nadzwyczajne (vide. wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1063/18). Ugruntowany pogląd w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i doktrynie, że poszczególne tryby nadzwyczajne nie mogą być stosowane zamiennie, mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości decyzji. Oznacza to, że jest to system weryfikacji decyzji ostatecznych oparty na zasadzie niekonkurencyjności. W piśmiennictwie wskazuje się, że najistotniejszą różnicą omawianych instytucji jest materialnoprawny charakter w przypadku stwierdzenia nieważności i proceduralna istota wznowienia postępowania. W przypadku stwierdzenia nieważności wada decyzji ma swoje źródło w prawie materialnym, tj. tkwi w samej decyzji. Natomiast w odniesieniu do wznowienia postępowania wada dotyczy sposobu podejmowania tej decyzji, a zatem "wadą jest dotknięte samo postępowanie", czyli "warunki powstania decyzji". Podsumowując wskazać należy, że analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i ocena podniesionych przez skarżącą zarzutów prowadzą do przekonania, że brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji i wskazują na bezzasadność skargi. GINB orzekł w sprawie prawidłowo nie dając podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI