VII SA/Wa 2501/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, które odmówiło uzgodnienia pozwolenia na remont elewacji budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., ujętego w gminnej ewidencji zabytków. Organ ochrony zabytków uznał, że planowana termomodernizacja z użyciem styropianu o grubości 15 cm zmieni pierwotny wygląd elewacji, proporcje bryły i głębokość osadzenia okien, co naruszy zabytkowy charakter budynku. Wspólnota Mieszkaniowa zarzuciła organom brak wystarczających dowodów na negatywny wpływ inwestycji oraz naruszenie zasady równego traktowania w porównaniu do innych, podobnych inwestycji. Sąd, analizując sprawę, podkreślił, że ochrona zabytków jest priorytetem i że organy konserwatorskie posiadają specjalistyczną wiedzę do oceny wpływu planowanych prac. Sąd uznał, że organy prawidłowo wykazały brak podstaw do uzgodnienia, wskazując na wartości architektoniczne i historyczne budynku, które mogłyby zostać utracone w wyniku planowanej ingerencji. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy działały zgodnie z prawem i rzetelnie wyjaśniły stan faktyczny.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących ochrony zabytków w kontekście prac termomodernizacyjnych oraz zakresu kompetencji organów ochrony zabytków.
Dotyczy specyficznej sytuacji budynku ujętego w gminnej ewidencji zabytków i planowanych prac remontowo-termomodernizacyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy planowana termomodernizacja elewacji budynku wpisanego do gminnej ewidencji zabytków, polegająca na ociepleniu styropianem o grubości 15 cm, narusza jego zabytkowy charakter i wartości architektoniczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, planowana termomodernizacja z użyciem styropianu o znaczącej grubości może istotnie zmienić proporcje bryły, głębokość osadzenia okien i fakturę elewacji, co w ocenie organów ochrony zabytków prowadzi do utraty wartości zabytkowych i artystycznych budynku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy ochrony zabytków prawidłowo oceniły, iż proponowana ingerencja w substancję zabytkową jest zbyt znacząca, aby mogła zostać zaakceptowana. Ochrona interesu społecznego w zachowaniu zabytku przeważa nad interesem inwestora w przeprowadzeniu termomodernizacji w proponowany sposób.
Czy organ ochrony zabytków, odmawiając uzgodnienia projektu remontu, naruszył zasadę równego traktowania i proporcjonalności, odmawiając zgody na rozwiązanie techniczne, które było stosowane w innych, podobnych przypadkach?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zasada równego traktowania nie gwarantuje wydania analogicznej decyzji w każdym podobnym stanie faktycznym. Charakter i specyfika działań organów konserwatorskich wyklucza proste porównanie z innymi obiektami, gdyż ocena wartości zabytkowych i wpływu prac jest indywidualna dla każdego obiektu.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że odstąpienie od utrwalonej praktyki (jeśli taka istniała) nie było bezpodstawne, ponieważ ocena wpływu prac termoizolacyjnych na zabytek jest indywidualna i zależy od specyfiki danego obiektu oraz jego wartości.
Czy organ ochrony zabytków jest zobowiązany do przedstawienia szczegółowych wyliczeń lub wskazania konkretnych materiałów, które mogłyby zostać użyte do remontu, aby nie naruszyć wartości zabytkowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ uzgadniający jest zobowiązany do wypowiedzenia się jedynie w zakresie przedłożonego projektu. Nie jest jego rolą zakreślanie warunków, w jakich uzgodnienie byłoby możliwe, ani wskazywanie alternatywnych materiałów.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że rola organu uzgadniającego ogranicza się do oceny przedłożonego projektu. Brak jest obowiązku wskazywania przez organ alternatywnych rozwiązań lub materiałów.
Przepisy (18)
Główne
u.o.z.i.o.z. art. 4
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Określa, że ochrona zabytków obejmuje ogół działań podejmowanych w celu zachowania ich wartości zabytkowej, a organ konserwatorski ma obowiązek wykazać, na czym polega ochrona w każdej indywidualnej sprawie.
p.b. art. 39 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Wymaga uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na roboty budowlane przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków.
p.b. art. 39 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Wymaga uzgodnienia z wojewódzkim konserwatorem zabytków pozwolenia na budowę lub rozbiórkę obiektów ujętych w gminnej ewidencji zabytków.
Pomocnicze
u.o.z.i.o.z. art. 3 § pkt 1
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Definicja zabytku.
u.o.z.i.o.z. art. 3 § pkt 2
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Definicja zabytku nieruchomego.
p.b. art. 39 § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Określa termin na zajęcie stanowiska przez wojewódzkiego konserwatora zabytków.
k.p.a. art. 106 § ust. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje kwestię zawiadamiania strony o zwróceniu się do innego organu o zajęcie stanowiska.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej, proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a-c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie sądu w przypadku nieuwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Warunki rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ochrona zabytków jako interes społeczny przeważa nad interesem indywidualnym inwestora. • Planowana termomodernizacja z użyciem styropianu o grubości 15 cm istotnie narusza wartości architektoniczne i historyczne budynku. • Organy ochrony zabytków posiadają specjalistyczną wiedzę do oceny wpływu prac na zabytek. • Ocena wpływu prac na zabytek jest indywidualna i nie podlega prostemu porównaniu z innymi obiektami.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 7, 77 §1 i 107 § 3 k.p.c. poprzez brak dokładnego zbadania okoliczności faktycznych. • Zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania, proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. • Twierdzenie, że zastosowanie styropianu o grubości 15 cm nie zmieni znacząco wyglądu elewacji. • Twierdzenie, że projekt przewiduje odtworzenie detali architektonicznych bez uszczerbku dla elewacji. • Zarzut, że organ nie wykazał w sposób wystarczający negatywnego wpływu inwestycji na zabytek.
Godne uwagi sformułowania
W interesie społecznym leży zachowanie kształtu architektonicznego ww. budynku w formie możliwie nieprzekształconej. • Zaproponowana przez inwestora termomodernizacja zewnętrzna przyczyni się do bardzo istotnego obniżenia wartości historycznych, artystycznych i naukowych ww. budynku poprzez zmianę proporcji elewacji. • Odtworzenie przy użyciu styropianu detalu architektonicznego [...] będzie jednie współczesną imitację, fałszującą oryginalny wygląd zabytku. • Projektowane pogrubienie ścian i zastosowanie tynku na siatce zbrojącej [...] doprowadzi do stylistycznej unifikacji omawianego obiektu z zabudową współczesną. • Nie jest przy tym rolą organu uzgadniającego zakreślanie warunków, w jakich uzgodnienie byłoby możliwe.
Skład orzekający
Artur Kuś
przewodniczący
Iwona Ścieszka
sprawozdawca
Leszek Kobylski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ochrony zabytków w kontekście prac termomodernizacyjnych oraz zakresu kompetencji organów ochrony zabytków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budynku ujętego w gminnej ewidencji zabytków i planowanych prac remontowo-termomodernizacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między potrzebą ochrony dziedzictwa kulturowego a modernizacją budynków, co jest aktualnym problemem w wielu miastach. Pokazuje, jak sądy interpretują te sprzeczne interesy.
“Czy ocieplenie zabytkowego budynku to zbrodnia przeciwko architekturze? Sąd rozstrzyga spór o elewację.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.