VII SA/Wa 246/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-03-23
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkawiatymiejscowy plan zagospodarowania przestrzennegoterminypostępowanie administracyjnekontrola sądowauchylenie decyzji

WSA uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę wiaty, ponieważ organ odwoławczy błędnie oparł się na nieobowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego.

Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki drewnianej wiaty zbudowanej samowolnie przez spółkę z o.o. Organy nadzoru budowlanego uznały obiekt za niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który wykluczał prowizoryczne formy zagospodarowania. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, że organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie na planie, który stracił moc obowiązującą przed wydaniem decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki [...] Sp. z o.o. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wzniesionej drewnianej wiaty. Organy niższych instancji uznały, że obiekt jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który wykluczał prowizoryczne formy zagospodarowania terenu ze względu na jego eksponowany charakter. Skarżąca spółka argumentowała, że wiata jest zgodna z planem i nie zakłóca krajobrazu, a także zarzucała brak rozpatrzenia wniosku o legalizację i pozbawienie czynnego udziału w postępowaniu. Sąd administracyjny, działając w granicach art. 134 § 1 PPSA, uchylił zaskarżoną decyzję, ale z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Kluczowym uchybieniem było oparcie się przez organ odwoławczy na miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który stracił moc obowiązującą z dniem 31 grudnia 2003 r., podczas gdy decyzja organu odwoławczego została wydana w styczniu 2004 r. Sąd wskazał, że organ odwoławczy powinien rozpoznać sprawę na nowo w oparciu o obowiązujący stan prawny i faktyczny, a brak takiego działania naruszał zasadę dwuinstancyjności. W związku z tym, Sąd uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może oprzeć swojego rozstrzygnięcia na przepisach planu, który stracił moc obowiązującą w dacie wydawania decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z przepisami przejściowymi, miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed 1 stycznia 1995 r. zachowują moc do 31 grudnia 2003 r. Decyzja organu odwoławczego została wydana w styczniu 2004 r., zatem plan, na który się powołał, już nie obowiązywał.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.p.b. art. 49 b § 1

Ustawa Prawo budowlane

u.p.z.p. art. 87 § 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis przejściowy dotyczący mocy obowiązującej planów miejscowych.

PPSA art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada rozpoznawania sprawy w granicach skargi, ale nie związania zarzutami.

PPSA art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.b. art. 3 § 5

Ustawa Prawo budowlane

Definicja tymczasowego obiektu budowlanego.

u.p.b. art. 30 § 1

Ustawa Prawo budowlane

Wymóg zgłoszenia budowy tymczasowego obiektu budowlanego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności.

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

PPSA art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy oparł rozstrzygnięcie na planie zagospodarowania przestrzennego, który stracił moc obowiązującą przed wydaniem decyzji.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej spółki dotyczące zgodności wiaty z planem zagospodarowania przestrzennego i braku podstaw do nakazu rozbiórki (nie były rozpatrywane przez sąd ze względu na błąd proceduralny organu odwoławczego).

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2003r. organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznania sprawy na nowo w oparciu o stan prawny i faktyczny sprawy obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej zachodziła zatem konieczność uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ z uwzględnieniem nowego stanu prawnego

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący

Izabela Ostrowska

członek

Elżbieta Zielińska-Śpiewak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "WSA może uchylić decyzję organu odwoławczego z powodu zastosowania nieobowiązujących przepisów planistycznych, nawet jeśli strona nie podniosła takiego zarzutu w skardze. Podkreśla znaczenie zasady dwuinstancyjności i konieczność stosowania prawa obowiązującego w dacie orzekania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ odwoławczy opiera się na planie, który stracił moc obowiązującą, a sprawa dotyczy prawa budowlanego i planowania przestrzennego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest stosowanie aktualnych przepisów prawa, nawet w pozornie prostych sprawach budowlanych. Błąd proceduralny organu odwoławczego doprowadził do uchylenia decyzji.

Sąd uchylił nakaz rozbiórki, bo plan zagospodarowania przestrzennego był już nieważny!

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 246/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-03-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-03-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Elżbieta Zielińska-Śpiewak /sprawozdawca/
Izabela Ostrowska
Wojciech Mazur /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska- Śpiewak ( spr.), Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2005 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o. o. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki wiaty. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
VII SA/Wa 246/04
UZASADNIENIE
Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2003r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 49 b ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. (tj. Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) nakazał inwestorowi [...] sp. z o.o. rozbiórkę wiaty drewnianej nad stołem o wymiarach 4,50x7,60m wykonanej dla baru piwnego [...] na terenie nieruchomości należącej do RKS [...] przy ul. R. w W..
W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż w czasie przeprowadzonej w dniu [...] września 2003r. kontroli w terenie ustalono, iż spółka [...] w miesiącach lipiec i sierpień 2003r. na terenie dzierżawionym od RKS [...] pobudowała wiatę drewnianą. Wykonany obiekt budowlane usytuowany został bezpośrednio na gruncie i nie posiada fundamentów.
Inwestor wystąpił o legalizację samowolnie wzniesionego obiektu twierdząc, że jego budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Oceniając zasadność wniosku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż z dołączonego do akt wypisu z dnia [...] października 2003r. z Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [...] zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] września 1992r. w sprawie zmiany Perspektywicznego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...] zatwierdzonego dnia [...] grudnia 1982r. (Dz. U. Woj. [...] z 1992 r., nr [...], poz. [...]), wynika, iż na terenie [...] " z uwagi na eksponowany w krajobrazie charakter obszaru należy wykluczyć prowizoryczne formy zagospodarowania i użytkowania terenu". Przesądza to, że wzniesionej wiaty nie można zalegalizować.
W ocenie organu wiata stanowi tymczasowy obiekt budowlany (art. 3 pkt 5 ustawy), którego budowa powinna być, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, poprzedzona zgłoszeniem właściwemu organowi.
Ponieważ inwestor nie dokonał zgłoszenia, a zrealizowana samowolnie budowa jest niezgodna z zapisami obowiązującego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [...], który nie dopuszcza prowizorycznych, a więc także tymczasowych form zagospodarowania i użytkowania terenu i nie jest możliwe zalegalizowanie tego obiektu.
Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł inwestor [...] sp. z o.o. zarzucając decyzji naruszenie art. 49 b ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 7 kpa.
Zdaniem skarżącego wzniesiony obiekt jest w pełni zgodny z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Żaden z zapisów planu nie stanowi zakazu budowy obiektów o charakterze tymczasowym.
Drewniana wiata jest w pełni zharmonizowana z krajobrazem, nie zakłóca architektury na omawianym terenie, a zatem wydanie na podstawie art. 49 b ust. 1 ustawy Prawo budowlane, nakazu rozbiórki jest nieuzasadniona.
Skarżący dodatkowo podniósł, iż organ wydający decyzję nie rozpatrzył jego wniosku o legalizację z dnia [...] października 2003r., wydane rozstrzygnięcie nie zostało także przeprowadzone wszechstronnym wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy.
Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2004r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniesionego odwołania na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż ponownie rozpatrując sprawę nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. Zgodnie z obowiązującym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego [...], którego wypis i wyrys z dnia [...] października 2003r. znajduje się w aktach sprawy na wskazanym terenie – przewidziane jest lokalizowanie funkcji usługowych III stopnia obsługi, których program wiąże się z terenami zieleni, a także preferuje się utrzymanie terenów zieleni miejskiej oraz lokalizowanie obiektów stwarzających warunki rekreacji dla użytkowników i mieszkańców strefy specjalnej centralnej miasta. Z uwag na eksponowany w krajobrazie charakter obszaru należy wykluczyć prowizoryczne formy zagospodarowania i użytkowania terenu.
Organ odwoławczy w pełni podzielił wywód i argumentację przeprowadzoną przez organ pierwszej instancji, iż wzniesiony samowolnie obiekt ma charakter tymczasowy w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane, a więc jest on rozwiązaniem prowizorycznym, których wznoszenie wyklucza plan zagospodarowania przestrzennego.
Odnosząc się do podniesionych zarzutów [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż wniosek o wyłączenie pracownika organu administracji został rozstrzygnięty postanowieniem z dnia [...] listopada 2003r., którym organ odmówił wyłączenia pracownika.
Nietrafny jest także zarzut braku rozstrzygnięcia wniosku o legalizację, gdyż w uzasadnieniu skarżonej decyzji odniesiono się do tegoż wniosku.
Decyzja została wydana w oparciu o prawidłową podstawę prawną i po przeprowadzeniu wnikliwego postępowania. Niezgodność samowolnie zrealizowanych obiektów z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uniemożliwia ich legalizację.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję organu odwoławczego wniosła spółka [...] sp. z o.o.
Skarżący powtórzył zarzuty i argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
Dodatkowo skarżący wskazał, iż pozbawiony został czynnego udziału w postępowaniu, gdyż nie brał udziału w oględzinach przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2003r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu ale z nie przyczyn w niej podniesionych.
Stosownie do treści przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które strona podniosła w skardze.
Przede wszystkim należy wskazać, iż zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003r. nr 80, poz. 717), obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2003r. Oznacza to, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji nie mógł już, utrzymując w mocy decyzję rozbiórkową wydaną na podstawie art. 49 b ust. 1 Prawa budowlanego, wskazywać, iż samowolnie zrealizowany obiekty jest niezgodny z ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [...], zatwierdzonego wskazaną uchwałą z dnia [...] września 1992r. w sprawie zmiany Prespektywistycznego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...] zatwierdzonego dnia [...] grudnia 1982r., gdyż ten w dacie orzekania przez organ odwoławczy (z dnia [...] stycznia 2004r.) już nie obowiązywał.
Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania (art. 15 kpa) organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznania sprawy na nowo w oparciu o stan prawny i faktyczny sprawy obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej.
Art. 49 b Prawa budowlanego przewiduje konieczność przeprowadzenia szerokiego postępowania w celu ustalenia czy istnieje możliwość legalizacji samowoli budowlanej. Jakkolwiek organ odwoławczy, jak to wskazano, ma obowiązek rozpoznania sprawy na nowo, to rozpoznanie jej w takim zakresie nastąpiłoby z naruszeniem art. 136 kpa i art. 15 kpa, gdyż pozbawiłoby stronę jednej instancji. Zachodziła zatem konieczność uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ z uwzględnieniem nowego stanu prawnego.
Zważywszy na powyższe uchybienie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. Orzeczenie w pkt II sentencji ma swoje umocowanie w art. 152 cytowanej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI