VII SA/Wa 2454/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2017-09-29
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanezgłoszenie budowydom jednorodzinnypozwolenie na budowęobszar oddziaływaniagranica działkisprzeciworgan administracjisąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy sprzeciw wobec zgłoszenia budowy domu jednorodzinnego, uznając, że obszar oddziaływania planowanej inwestycji wykracza poza działkę inwestora.

Skarżący Z. P. zgłosił zamiar budowy domu jednorodzinnego, dołączając projekt budowlany. Organ I instancji wezwał do uzupełnienia dokumentacji, a po braku reakcji wniósł sprzeciw. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że obszar oddziaływania budynku (wysokość ponad 8m, odległość 4m od granicy) wykracza poza działkę, co wymaga pozwolenia na budowę, a nie zgłoszenia. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego.

Przedmiotem sprawy była skarga Z. P. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta o sprzeciwie wobec zgłoszenia zamiaru budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Inwestor dokonał zgłoszenia budowy, dołączając projekt budowlany. Prezydent wezwał do uzupełnienia dokumentacji, wskazując na braki w projekcie zagospodarowania terenu oraz projekcie architektoniczno-budowlanym (np. brak rozwiązań dotyczących szamba i altany śmietnikowej). Po bezskutecznym wezwaniu, Prezydent wniósł sprzeciw. Wojewoda, rozpatrując odwołanie, stwierdził, że sprzeciw był zasadny, ale z innych powodów. Podkreślił, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego, budowa domu jednorodzinnego bez pozwolenia jest możliwa, jeśli obszar oddziaływania mieści się w całości na działce inwestora. Analiza projektu wykazała, że planowany budynek o wysokości ponad 8m, w odległości 4m od granicy działki sąsiedniej, powoduje, że obszar oddziaływania wykracza poza działkę inwestora. W związku z tym, inwestycja wymaga pozwolenia na budowę, a sprzeciw był uzasadniony na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. Skarżący zarzucał błędy w ocenie dokumentacji i stanowisku organu odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko Wojewody. Sąd uznał, że organ architektoniczno-budowlany nie jest związany oświadczeniem projektanta co do obszaru oddziaływania i ma obowiązek zweryfikować tę kwestię samodzielnie, biorąc pod uwagę parametry inwestycji i jej usytuowanie. Stwierdzono, że odległość 4m od granicy przy wysokości ponad 8m powoduje wyjście obszaru oddziaływania poza działkę, co uzasadnia konieczność uzyskania pozwolenia na budowę. Sąd uznał również, że zmiana podstawy prawnej sprzeciwu przez organ odwoławczy nie jest wadą, a termin na wniesienie sprzeciwu został zachowany.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Budowa taka wymaga pozwolenia na budowę, jeśli obszar oddziaływania wykracza poza działkę inwestora, nawet jeśli projektant zadeklarował inaczej.

Uzasadnienie

Organ architektoniczno-budowlany ma obowiązek samodzielnie zweryfikować obszar oddziaływania inwestycji, biorąc pod uwagę parametry budynku (wysokość, odległość od granicy) i przepisy prawa. Samo zachowanie minimalnych odległości nie wyklucza wyjścia obszaru oddziaływania poza działkę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.p.b. art. 30 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Zgłoszenie budowy wolno stojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, którego obszar oddziaływania mieści się w całości na działce inwestora.

u.p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 1a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane.

u.p.b. art. 30 § ust. 5c

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

W przypadku nieuzupełnienia brakujących dokumentów, nałożonych postanowieniem, właściwy organ wnosi sprzeciw do zgłoszenia.

u.p.b. art. 30 § ust. 6 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

u.p.b. art. 30 § ust. 5

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Termin na wniesienie sprzeciwu przez organ.

u.p.b. art. 30 § ust. 5d

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Przerwanie biegu terminu na wniesienie sprzeciwu w przypadku nałożenia obowiązku uzupełnienia zgłoszenia.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

u.p.b. art. 3 § pkt 20

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Definicja obszaru oddziaływania obiektu.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obszar oddziaływania projektowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wykracza poza działkę inwestora ze względu na jego wysokość i odległość od granicy sąsiedniej działki. Organ architektoniczno-budowlany ma obowiązek samodzielnie ocenić obszar oddziaływania, niezależnie od deklaracji projektanta. Naruszenie art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego skutkuje koniecznością uzyskania pozwolenia na budowę, a nie realizacją na podstawie zgłoszenia.

Odrzucone argumenty

Zgłoszenie budowy domu jednorodzinnego było kompletne i zgodne z prawem. Żądania uzupełnienia dokumentacji były nieuzasadnione. Projektant prawidłowo określił obszar oddziaływania mieszczący się na działce inwestora. Sąsiad został poinformowany o zamiarze budowy i nie wniósł zastrzeżeń.

Godne uwagi sformułowania

obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji wykracza poza działkę, na której obiekt ten został zaprojektowany zachowanie minimalnych odległości dla danego rodzaju obiektów, przyjęte w przepisach określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, nie przesądza o tym, że oddziaływanie tych obiektów nie wykracza poza obszar nieruchomości inwestora organ architektoniczno-budowlany nie jest związany treścią projektu budowlanego co do zawartych w nim stwierdzeń dotyczących obszaru oddziaływania inwestycji

Skład orzekający

Joanna Gierak-Podsiadły

przewodniczący sprawozdawca

Bożena Marciniak

sędzia

Karolina Kisielewicz

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia obszaru oddziaływania budynku mieszkalnego jednorodzinnego w kontekście zgłoszenia budowy i wymogu uzyskania pozwolenia na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy domu jednorodzinnego o określonych parametrach (wysokość, odległość od granicy) i konieczności samodzielnej weryfikacji obszaru oddziaływania przez organ.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia budowy domów jednorodzinnych i potencjalnych konfliktów z sąsiadami wynikających z interpretacji przepisów Prawa budowlanego, co jest interesujące dla szerokiego grona odbiorców.

Czy Twój dom jednorodzinny może wymagać pozwolenia na budowę, mimo że mieści się na Twojej działce?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 2454/16 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2017-09-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-10-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak
Joanna Gierak-Podsiadły /przewodniczący sprawozdawca/
Karolina Kisielewicz
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OZ 472/18 - Postanowienie NSA z 2018-05-16
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 30
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Bożena Marciniak, Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant ref. staż. Patryk Wernio, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2017 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez Z. P. jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...], utrzymująca w mocy -w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej: k.p.a.)- decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia dotyczącego zamiaru budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy:
W dniu 18 marca 2016 r. Z. P. dokonał zgłoszenia budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na nieruchomości o nr ew. [...] obręb [...], przy ul. T. w W., dzielnicy U..
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. Prezydent [...] na podstawie art. 30 ust. 5c ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), nałożył na Z. P. obowiązek uzupełnienia złożonego zgłoszenia, wskazując na to, iż dokumentacja budowlana załączona do zgłoszenia wymaga poprawienia m. in. w zakresie projektu zagospodarowania terenu w części rysunkowej, opisu technicznego projektu zagospodarowania terenu, a także – projektu architektoniczno-budowlanego. W przypadku tego ostatniego organ wskazał m. in. na to, że projekt architektoniczno-budowlany nie zawiera rozwiązań projektowych szamba i altany śmietnikowej – jeżeli są przedmiotem zgłoszenia. We wskazanym postanowieniu organ wyznaczył termin 14 dni od dnia doręczenia tego postanowienia na uzupełnienie złożonego zgłoszenia. Postanowienie zostało doręczone stronie w dniu 8 kwietnia 2016 r.
W odpowiedzi na ww. postanowienie, w piśmie z dnia 12 kwietnia 2016 r. Z. P. wskazał na, iż nie zgadza się z oceną organu co do braków w dokumentacji budowlanej załączonej do zgłoszenia; podał, iż zgłoszenie dotyczy tylko budowy domu jednorodzinnego.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] (doręczoną stronie 28 kwietnia 2016 r.), Prezydent [...] na podstawie art. 30 ust. 5 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 oraz art. 82 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wniósł sprzeciw do zgłoszenia Z. P. dotyczącego zamiaru budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. T. w W.. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że do dnia wydania tego orzeczenia nie wpłynęły uzupełnienia nałożone na inwestora postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. Zgodnie z art. 30 ust. 5c Prawa budowlanego w przypadku nie uzupełnienia brakujących dokumentów, nałożonych postanowieniem, właściwy organ wnosi sprzeciw do zgłoszenia. Dlatego też orzeczono o sprzeciwie.
Na skutek rozpatrzenia odwołania Z. P. wniesionego od ww. decyzji organu I instancji, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania, po czym stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zasadnym było wniesienie sprzeciwu jednakże z innych powodów niż wskazane w decyzji organu I instancji.
Wskazał, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane. Wobec powyższego organ w pierwszej kolejności winien zbadać czy planowana inwestycja wypełnia przesłanki zawarte w ww. artykule, a więc, czy obszar oddziaływania przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego mieści się w całości na działce o nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. T. w W.. Definicję legalną obszaru oddziaływania obiektu ustawodawca zawarł w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, odsyłając do przepisów odrębnych. Obszar oddziaływania obiektu stanowi bowiem teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia zagospodarowania tego terenu. Pojęcie obszaru oddziaływania obiektu musi być doprecyzowane przy każdej inwestycji na podstawie cech indywidualnych obiektu oraz jego przeznaczenia w odniesieniu do przepisów odrębnych, na podstawie których można ustalić obszar wokół realizowanej inwestycji, który będzie wprowadzał związane z tym obiektem budowlanym ograniczenia zagospodarowania tego terenu.
I dalej, organ podał, że z analizy załączonego do zgłoszenia projektu budowlanego wynika, że odległość projektowanego budynku do granicy działki od strony południowej wynosi cztery metry. Natomiast wysokość projektowanego budynku wynosi 8,46 m. Co prawda w projekcie budowlanym projektant określił obszar oddziaływania, który w całości mieści się na działce, na której projektowany jest budynek, niemniej jednak organ prowadzący sprawę jest zobowiązany dokonać analizy obszaru oddziaływania we własnym zakresie.
Mając na względzie powyższe organ odwoławczy stwierdził, że planowana odległość budynku do granicy od strony południowej przy planowanej wysokości ponad 8 m powoduje, że obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji wykracza poza działkę, na której obiekt ten został zaprojektowany. Tym samym, przedmiotowa inwestycja nie może zostać zrealizowana na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1a w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Organ podkreślił przy tym, że zachowanie minimalnych odległości dla danego rodzaju obiektów, przyjęte w przepisach określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, nie przesądza o tym, że oddziaływanie tych obiektów nie wykracza poza obszar nieruchomości inwestora, a więc nieruchomości sąsiadujące nie znajdują się w obszarze ich oddziaływania.
Stwierdził w efekcie, że w niniejszej sprawie Prezydent [...] powinien był wnieść sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, a ocena projektu budowlanego była w tym przypadku przedwczesna. Przedmiotowa inwestycja wymaga bowiem uzyskania pozwolenia na budowę, dlatego też sprawdzenie projektu budowlanego z przepisami prawa będzie można dokonać dopiero w trakcie prowadzonego postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę.
W odniesieniu do treści odwołania organ wskazał, że nie odnosi się ono bezpośrednio do rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, a zawiera zarzuty dotyczące funkcjonowania organu I instancji, co w świetle przedmiotowej sprawy pozostaje bez znaczenia.
Podkreślił w końcu, że utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji oznacza w szczególności utrzymanie w mocy jej podstawowego, koniecznego elementu, jakim jest rozstrzygnięcie. W rozstrzygnięciu decyzji zostaje bowiem wyrażona wola organu załatwiającego sprawę w tej formie (w przedmiotowej sprawie – wniesienie sprzeciwu). W razie więc, gdy organa odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji wypada uznać, że przede wszystkim utrzymał w mocy jej rozstrzygnięcie, sformułowane przez organ I instancji.
W skardze do Sądu na ww. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...], skarżący – Z. P. wskazał, że organ odwoławczy podjął błędną decyzję.
Wskazał, że do zgłoszenia budowy domu dołączył kompletną dokumentację projektową, w tym projekt zagospodarowania terenu zgodny z wymaganiami prawa budowlanego. Podał przy tym, że żądania Prezydenta [...] dotyczące uzupełnienia tej dokumentacji należy uznać za nieuzasadnione, albowiem projekt nie wymagał żadnych uzupełnień. Wyjaśnił, że złożona dokumentacja nie musiała obejmować budowy śmietnika, zjazdu i innych elementów zagospodarowania, bo nie były one przedmiotem dokonanego zgłoszenia. Podniósł, że zgłoszenie dotyczyło tylko budowy domu, a inne elementy planowanego zagospodarowania będą realizowane oddzielnymi zgłoszeniami.
W kontekście stanowiska organu odwoławczego, skarżący dostrzegł, że to projektant określa obszar oddziaływania inwestycji, i taka też sytuacja miała miejsce w tym przypadku. W projekcie zaznaczono, że obszar oddziaływania budynku mieści się w całości na działce inwestora. Dodał, że w celu uniknięcia jakichkolwiek wątpliwości, organ I instancji dostał informację, że właścicielka działki o nr ew. [...] położonej od strony południowej została poinformowana przez inwestora o zamiarze budowy budynku i jego usytuowaniu oraz zapoznana z projektem, parametrami budynku: długością, szerokością i wysokością. W podpisanym oświadczeniu osoba ta nie wniosła żadnych zastrzeżeń. Była też stroną postępowania dotyczącego wydania warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji.
W ocenie skarżącego nie może być tak, że spełnione są wszystkie wymogi wynikające z przepisów prawa budowlanego, a organ wnosi sprzeciw.
Skarżący podał także, że organ II instancji błędnie odwołuje się do decyzji organu I instancji z kwietnia 2016 r., albowiem powinien odnieść się do decyzji nr [...] organu I instancji z dnia [...] lipca 2016 r.
Skarżący wniósł o unieważnienie decyzji organu I i II instancji. Do skargi załączył oświadczenie właścicielki działki o nr ew [...].
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie i uznając zarzuty skargi za niezasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2016 r. wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia zamiaru budowy domu mieszkalnego jednorodzinnego.
Zważyć trzeba, iż podstawę materialnoprawną tej decyzji stanowiły przepisy art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290), w którym uregulowana została instytucja zgłoszenia zamiaru budowy i wykonywania robót budowlanych.
Przy czym, wskazać należy, iż zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego rozpoczęcie robót budowlanych może nastąpić jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Te ostatnie na zasadzie wyjątku dopuszczają prowadzenie budowy lub robót budowlanych bez potrzeby uprzedniego uzyskania ww. orzeczenia, ewentualnie: wprowadzają wymóg dokonania zgłoszenia zamiaru budowy czy wykonywania określonych robót budowlanych właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej (co umożliwia inwestycję, przy braku sprzeciwu ze strony wskazanego organu).
W niniejszej sprawie inwestor – Z. P. dokonując zgłoszenia w dniu 18 marca 2016 r., skorzystał z dobrodziejstwa ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 443), zmieniającej Prawo budowalne z dniem 28 czerwca 2015 r. w ten sposób, że do art. 29 ust. 1 dodano pkt 1a, zgodnie z którym pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane. Wskazana nowelizacja poszerzyła dotychczasowy katalog obiektów, których realizacja może odbywać się bez uzyskania pozwolenia na budowę; do tego rodzaju obiektów włączono budynki mieszkalne jednorodzinne, ale pod warunkiem, że ich obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały projektowane, a w przypadku przebudowy budynków mieszkalnych jednorodzinnych już istniejących, wyłączono możliwość powiększenia tego obszaru (art. 29 ust. 2 pkt 1b).
Przy czym, zgodnie z art. 30 ust. 1 Prawa budowalnego zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4, budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-2b, 3, 3a, 9, 11, 12, 14-17, 19, 19a, 20b oraz 28.
Stosownie do art. 30 ust. 4b ww. ustawy, do zgłoszenia budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a należy dołączyć dokumenty, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1-4. Przepis art. 35 ust. 1 stosuje się odpowiednio. Zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Właściwy organ, w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (v. art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego). W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw w drodze decyzji (art. 30 ust. 5c ww. ustawy).
Zgodnie natomiast z art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli:
1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;
2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy;
3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje.
Z powyższych przepisów wynika, że wprawdzie inwestor realizując inwestycję przewidzianą w art. 29 ust. 1 pkt 1a, może korzystać z procedury uproszczonej i dokonać zgłoszenia budowy na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, niemniej nadal ma obowiązek przedstawić organowi architektoniczno-budowlanemu (przed rozpoczęciem inwestycji) projekt budowlany z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami - w czterech egzemplarzach, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – jeżeli jest ona wymagana, poddając się w ten sposób obowiązkowi organu dokonania sprawdzeń w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Organ architektoniczno-budowlany może zaś w ustawowym terminie wnieść sprzeciw zarówno z przyczyn formalnych na podstawie art. 30 ust. 5c ww. ustawy, jak i materialnych – wskazanych w art. 30 ust 6. Z tego też wynika, że inwestor planując realizację wolno stojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego i dokonując zgłoszenia z art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego, musi liczyć się z oceną organu architektoniczno-budowalnego, zarówno w aspekcie spełnienia przesłanek z art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowalnego, jak i wystąpienia okoliczności wypełniających hipotezę art. 30 ust. 5c (w zw. z art. 30 ust. 4b), czy przepisów art. 30 ust. 6 Prawa budowalnego.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy uznał, że inwestycja objęta zgłoszeniem z dnia 18 marca 2016 r. nie spełnia przesłanek z art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego, a wobec tego – nie może być realizowana na podstawie zgłoszenia, konieczne jest bowiem uzyskanie pozwolenia na budowę. Stwierdził więc, że w sprawie należało wnieść sprzeciw na podstawie cyt. powyżej art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego.
Ocenę tę, zdaniem Sądu należy podzielić. Rację ma przede wszystkim Wojewoda [...] wskazując, iż organ architektoniczno-budowlany nie jest związany treścią projektu budowlanego co do zawartych w nim stwierdzeń dotyczących obszaru oddziaływania inwestycji. Po wpłynięciu zgłoszenia na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1a, organ architektoniczno-budowlany obowiązany jest bowiem zbadać, czy inwestycja objęta zgłoszeniem spełnia wymogi w nim zawarte (w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy obligują ten organ do wniesienia sprzeciwu w stosunku do zgłoszenia dotyczącego budowy objętej obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę). Z przepisu tego wynika, iż budynek mieszkalny jednorodzinny może być realizowany bez pozwolenia na budowę (a jedynie na podstawie zgłoszenia – art. 30 ust. 1 pkt 1), o ile, jego obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach przeznaczonych pod tę inwestycję. Organ biorąc pod uwagę parametry tej inwestycji i jej usytuowanie względem nieruchomości sąsiednich obowiązany jest tym samym zweryfikować dane projektu co do obszaru oddziaływania, w konsekwencji – co do możliwości realizowania tejże inwestycji w oparciu o zgłoszenie. Nie budzi przy tym wątpliwości, iż ustalając powyższe obowiązany jest kierować się definicją obszaru oddziaływania zawartą w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Winien także wziąć pod uwagę, że ustalenie powyższego nie oznacza wykazania naruszenia prawa (poprzez określone rozwiązania projektowe), zawiera bowiem element potencjalności – w efekcie, w obszarze oddziaływania obiektu może znajdować się też inna nieruchomość (niż działka/działki inwestora), choć z projektu budowlanego będzie wynikać, że spełniono wszystkie wymogi wynikające z przepisów prawa budowlanego. Stąd też należy zgodzić się z organem odwoławczym, iż samo zachowaniem odległości określonych w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie oznacza, że obszar oddziaływania inwestycji nie wykracza poza nieruchomość inwestora. Dlatego też Sąd zgadza się z organem, że skoro projektowany budynek mieszkalny o wysokości przekraczającej 8 m, przewidziano w odległości 4 m od granicy działki sąsiedniej, położonej od strony południowej, to nieruchomość sąsiednia (w tym przypadku o nr ew. [...]), znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji. Właściciel tej nieruchomości winien mieć zatem zapewnioną możliwość skontrolowania, czy planowana inwestycja nie doprowadzi do naruszenia jego uzasadnionego interesu prawnego, a to może się realizować tylko w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę. Sąd stwierdza przy tym, że przedłożenie oświadczenia właściciela ww. nieruchomości, wyrażającego zgodę na projektowaną inwestycję, nie może wpłynąć na inną ocenę.
Z tego też powodu, zdaniem Sądu, rację ma organ II instancji wskazując, iż podstawę prawną sprzeciwu w niniejszej sprawie winien stanowić art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, a kwestie podniesione w sprawie przez organ I instancji (dotyczące kompletności złożonej dokumentacji budowlanej) należało z tej przyczyny uznać za przedwczesne.
Jednocześnie Sąd dostrzega, iż organ I instancji wniósł sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 5c Prawa budowlanego uznając, że inwestor pomimo nałożonego na niego -w drodze postanowienia- obowiązku uzupełnienia zgłoszenia, powyższego nie wykonał. Nastąpiła w ten sposób zmiana podstawy prawnej wniesienia sprzeciwu na etapie II instancji. Niemniej nie stanowi to o wadliwości zaskarżonej decyzji. Jak wskazał bowiem NSA w wyroku z dnia 18 marca 2015 r. sygn. akt II OSK 1940/13 (a stanowisko to Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela), zmiana podstawy prawnej wniesienia sprzeciwu nie prowadzi do zmiany przedmiotu decyzji; w konsekwencji organ II instancji utrzymując w mocy decyzję organu I instancji ma możliwość wskazać na inny przepis prawa stanowiący o konieczności wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia; co istotne: przedmiot sprawy i skutek wywołany decyzją I i II instancji pozostaje nadal ten sam.
Sąd stwierdza również, że w sprawie nie doszło do naruszenia art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, albowiem sprzeciw do zgłoszenia z dnia 18 marca 2016 r., został wniesiony z zachowaniem terminu 30 dni, o którym mowa w tym przepisie (w brzmieniu znajdującym zastosowanie w sprawie). Przy czym, z uwagi na to, że zgłoszenie wymagało uzupełnienia i zastosowanie w sprawie znalazła procedura z art. 30 ust. 5c (a postanowienie z dnia [...] kwietnia 2016 r. wydane na podstawie tego przepisu nadano do inwestora w terminie 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia), termin ten należało liczyć od dnia następnego po dniu, w którym upłynął termin wyznaczony w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2016 r., tj. od dnia [...] kwietnia 2016 r., stosownie do treści art. 30 ust. 5d Prawa budowlanego. Ten ostatni stanowi, iż nałożenie obowiązku, o którym mowa w ust. 5c, przerywa bieg terminu, o którym mowa w ust. 5. Sprzeciw wniesiono w niniejszej sprawie w dniu 28 kwietnia 2016 r., a więc we wskazanym terminie 30 dni (z uwzględnieniem art. 30 ust. 6a omawianej ustawy).
Sąd zauważa przy tym, iż organ odwoławczy nie zanegował konieczności uzupełnienia dokumentacji załączonej do wniosku, a tym samym – konieczności wydania w sprawie postanowienia na podstawie art. 30 ust. 5c. Należy w tej kwestii również dostrzec, iż postanowienie organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2016 r. wskazuje na szereg nieprawidłowości/nieścisłości w przedłożonym wraz ze zgłoszeniem projekcie budowlanym, które to dotyczyły zarówno części rysunkowej, jak i opisowej projektu zagospodarowania terenu (i danych niezbędnych dla dokonania oceny inwestycji w kontekście zgodności z decyzją o warunkach zabudowy), a także kompletności projektu architektoniczno-budowlanego (z uwagi na wątpliwości dotyczące zakresu inwestycji objętej zgłoszeniem). Powyższe braki nie zostały uzupełnione, są zaś zdaniem Sądu zasadne; konieczność ich usunięcia potwierdziła także osoba sporządzająca projekt – mgr inż. arch. M. H.-L. (v. pismo tej osoby w aktach organu I instancji, k. 119).
Z tych też przyczyn, Sąd uznał, iż kontrolowana decyzja prawa nie narusza. Dlatego też, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI