Orzeczenie · 2025-01-16

VII SA/Wa 2386/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-01-16
NSAAdministracyjneWysokawsa
uchwała krajobrazowakara pieniężnaplanowanie przestrzennereklamatablica reklamowapostępowanie administracyjne WSAkontrola sądowaterminy procesowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę S. sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o nałożeniu kary pieniężnej za umieszczenie tablicy reklamowej niezgodnej z uchwałą krajobrazową. Spółka kwestionowała zasadność nałożenia kary, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące błędnego ustalenia daty wszczęcia postępowania, od której naliczana jest kara, niezastosowania przepisu o odstąpieniu od nałożenia kary (art. 189f k.p.a.) oraz kwestionując ważność samej uchwały krajobrazowej w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. SKO utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając kary pieniężne za obiektywną odpowiedzialność za naruszenie prawa. Sąd administracyjny, analizując sprawę, uznał skargę za zasadną, ale z innych przyczyn niż podnosiła skarżąca. Kluczowym ustaleniem Sądu było stwierdzenie, że organy obu instancji błędnie przyjęły datę sporządzenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania jako datę początkową naliczania kary. Sąd, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, podkreślił, że datą wszczęcia postępowania w rozumieniu art. 37d ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest dzień doręczenia stronie zawiadomienia o wszczęciu postępowania, gdyż od tej chwili strona jest świadoma wszczęcia postępowania i potencjalnych konsekwencji. Sąd nie podzielił zarzutów dotyczących ważności uchwały krajobrazowej, wskazując, że badanie jej legalności wykracza poza zakres niniejszej sprawy, a także zarzutu niezastosowania art. 189f k.p.a., uznając wagę naruszenia za znaczną. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, nakazując organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem prawidłowego ustalenia daty wszczęcia postępowania i prawidłowego obliczenia kary pieniężnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie daty wszczęcia postępowania w sprawach o kary pieniężne na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; interpretacja art. 37d ust. 4 u.p.z.p.; zasady stosowania art. 189f k.p.a. w sprawach o kary pieniężne; granice kognicji sądu administracyjnego w zakresie badania ważności aktów prawa miejscowego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uchwałami krajobrazowymi i karami pieniężnymi na podstawie u.p.z.p. Interpretacja daty wszczęcia postępowania może mieć zastosowanie w innych podobnych sprawach administracyjnych.

Zagadnienia prawne (4)

Jaka jest prawidłowa data wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu w sprawie wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 37d ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Datą wszczęcia postępowania w rozumieniu art. 37d ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest dzień doręczenia stronie zawiadomienia o wszczęciu postępowania, a nie dzień jego sporządzenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kara pieniężna ma charakter sankcji, a jej naliczanie powinno być powiązane z momentem, w którym strona uzyskała wiedzę o wszczęciu postępowania i potencjalnym obowiązku zapłaty kary. Data doręczenia zawiadomienia jest pierwszą czynnością urzędową wobec strony, od której biegną skutki materialnoprawne.

Czy można odstąpić od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. w przypadku naruszenia przepisów uchwały krajobrazowej?

Odpowiedź sądu

Nie, waga naruszenia przepisów uchwały krajobrazowej, godząca w dobro wspólne, jakim jest krajobraz, nie może być uznana za znikomą, co wyklucza zastosowanie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że popełnienie deliktu administracyjnego naruszającego dobro wspólne, jakim jest krajobraz, nie może być uznane za znikome naruszenie prawa, nawet jeśli strona zaprzestała naruszenia. Kara administracyjna jest naturalną reakcją na niewypełnienie obowiązku.

Czy uchwała krajobrazowa, której niektóre przepisy (art. 37a ust. 9 u.p.z.p.) zostały uznane za niekonstytucyjne, może stanowić podstawę do nałożenia kary pieniężnej za umieszczenie tablicy reklamowej?

Odpowiedź sądu

W ramach niniejszego postępowania sąd administracyjny nie bada ważności uchwały krajobrazowej, a jedynie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji o nałożeniu kary. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczące innych przepisów lub innej uchwały nie ma bezpośredniego zastosowania.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że badanie ważności uchwały krajobrazowej wykracza poza zakres kognicji sądu w sprawie o nałożenie kary pieniężnej. Orzeczenie NSA dotyczące uchwały w Gdańsku nie dotyczyło uchwały w K[...] - J[...].

Czy niedoręczenie decyzji organu odwoławczego ustanowionemu pełnomocnikowi strony stanowi naruszenie prawa procesowego, które powinno skutkować uchyleniem decyzji?

Odpowiedź sądu

Niedoręczenie decyzji pełnomocnikowi stanowi naruszenie art. 40 § 2 k.p.a., jednakże nie zawsze prowadzi do uchylenia decyzji, jeśli nie pozbawiło strony możliwości skorzystania ze środków zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć SKO naruszyło art. 40 § 2 k.p.a. niedoręczając decyzji pełnomocnikowi, to uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ strona dochowała terminu do wniesienia skargi do sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 22 lipca 2024 r. znak: KOA/2361/Ar/24.

Przepisy (47)

Główne

u.p.z.p. art. 37d § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 4

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 37a § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37a § ust. 9

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37b § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37b § ust. 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37b § ust. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37b § ust. 5

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37b § ust. 6

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37b § ust. 7

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37b § ust. 8

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 9

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 40 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 40 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189f § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 37a § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 37d § ust. 9

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 42 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.o.l. art. 17a

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 19 § pkt 1 lit. g

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 19 § pkt 1 lit. h

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 8 § § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 87 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

rozp. MS art. 14 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

rozp. MS art. 2 § pkt 4

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne ustalenie przez organy daty wszczęcia postępowania administracyjnego jako daty sporządzenia zawiadomienia, a nie daty jego doręczenia stronie.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące nieważności uchwały krajobrazowej w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. • Zarzut niezastosowania art. 189f k.p.a. (odstąpienie od nałożenia kary). • Zarzut naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. (umorzenie postępowania).

Godne uwagi sformułowania

Kara nie jest więc konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem. • Zawiadomienie stron zatem jedynie "sankcjonuję"- takie wszczęcie, a nie stanowi samo wszczęcie postępowania. • Organ I instancji prawidłowo uznał, że terminem rozpoczynającym naliczenie kary jest dzień wydania zawiadomienia o wszczęciu postępowania, a nie jego doręczenia. • Waga naruszenia prawa przez skarżącą - zakazu umieszczania reklam zgodnie z zasadami określonych w uchwale krajobrazowej - nie była znikoma. • Wszczęcie postępowania z urzędu, o którym mowa w przepisie art. 37d ust. 1 u.p.z.p. rodzi skutki materialnoprawne a nie tylko procesowe. • Sąd w tym postępowaniu nie ma kognicji do badania w zawisłym postepowaniu ważności ww. aktu prawa miejscowego. • Popełnianie przez Spółkę niewątpliwego deliktu administracyjnego godzącego w dobro wspólne, jakim jest krajobraz i czerpanie z tego tytułu korzyści wyklucza uznanie go za mające wagę znikomą. • To, że posadowienie przedmiotowej tablicy reklamowej dokonane zostało legalnie (po zgłoszeniu) nie oznacza, że miejscowy prawodawca nie mógł skutecznie prawnie uregulować na terenie obejmowanym uchwałą zakazu umieszczania jakichkolwiek tablic reklamowych niepochodzących od jednostki samorządu terytorialnego.

Skład orzekający

Bogusław Cieśla

przewodniczący

Grzegorz Rudnicki

sprawozdawca

Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie daty wszczęcia postępowania w sprawach o kary pieniężne na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; interpretacja art. 37d ust. 4 u.p.z.p.; zasady stosowania art. 189f k.p.a. w sprawach o kary pieniężne; granice kognicji sądu administracyjnego w zakresie badania ważności aktów prawa miejscowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uchwałami krajobrazowymi i karami pieniężnymi na podstawie u.p.z.p. Interpretacja daty wszczęcia postępowania może mieć zastosowanie w innych podobnych sprawach administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu reklam w przestrzeni publicznej i interpretacji przepisów dotyczących kar pieniężnych. Kluczowe jest rozstrzygnięcie dotyczące daty wszczęcia postępowania, które ma wpływ na wysokość kary, co jest istotne dla przedsiębiorców.

Kiedy zaczyna się liczyć kara za reklamę? Sąd wyjaśnia kluczową datę!

Dane finansowe

WPS: 8496 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst