VII SA/Wa 2375/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-02-28
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęrozbiórkaustęp suchybudynekurządzenie budowlanestwierdzenie nieważnościkontrola sądowa

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego ustępu suchego.

Skarżąca domagała się stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę ustępu suchego, argumentując m.in. błędną kwalifikację obiektu jako budynku. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że ustęp suchy, jako obiekt trwale związany z gruntem, wydzielony przegrodami, z fundamentem i dachem, spełnia definicję budynku wymagającego pozwolenia na budowę. Sąd podkreślił, że postępowanie o stwierdzenie nieważności ma charakter kasacyjny i nie służy merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Z. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę ustępu suchego. Skarżąca zarzucała organom błędy w ustaleniu stanu faktycznego, błędną kwalifikację ustępu jako budynku zamiast urządzenia budowlanego oraz naruszenie przepisów proceduralnych. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów nadzoru budowlanego. Podkreślono, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem, wymagającym wykazania rażącego naruszenia prawa. WSA uznał, że ustęp suchy, ze względu na swoje cechy (trwałe związanie z gruntem, przegrody budowlane, fundament, dach), spełnia definicję budynku w rozumieniu Prawa budowlanego i wymagał pozwolenia na budowę. Ponieważ obiekt został wybudowany samowolnie, a inwestorka nie wykonała nałożonych obowiązków legalizacyjnych, decyzja nakazująca rozbiórkę była zasadna. Sąd zaznaczył, że organ prowadzący postępowanie nieważnościowe nie jest kompetentny do merytorycznego rozstrzygania sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ustęp suchy, jako obiekt trwale związany z gruntem, wydzielony przegrodami budowlanymi, posiadający fundament i dach, spełnia definicję budynku.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego, że ustęp suchy, ze względu na swoje cechy konstrukcyjne i sposób posadowienia, jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, a jego budowa wymagała pozwolenia na budowę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

u.p.b. art. 48 § ust. 1 i 4

Ustawa - Prawo budowlane

Przepisy dotyczące nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wykonanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

u.p.b. art. 3 § pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

Definicja budynku.

Pomocnicze

k.p.a. art. 157 § § 1 i § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 158 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ogólna zasada stabilności rozstrzygnięć.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy materialnej.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 3 § pkt 9

Ustawa - Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustęp suchy spełnia definicję budynku w rozumieniu Prawa budowlanego. Budowa ustępu suchego wymagała pozwolenia na budowę. Postępowanie o stwierdzenie nieważności ma charakter kasacyjny i nie służy merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy. Nie stwierdzono rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji.

Odrzucone argumenty

Ustęp suchy powinien być zakwalifikowany jako urządzenie budowlane, a nie budynek. Organy nie ustaliły prawidłowo stanu faktycznego (daty budowy).

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie prowadzone na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji. Organ orzeka wyłączenie kasacyjnie, stwierdzając nieważność decyzji albo jej niezgodność z prawem, a w przypadku braku przesłanek takiego orzeczenia odmawia stwierdzenia nieważności decyzji. Cechą rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z określoną normą prawną przez proste ich zestawienie ze sobą w ten sposób, iż powstają skutki niemożliwe do zaaprobowania w praworządnym państwie.

Skład orzekający

Jolanta Zdanowicz

przewodniczący

Leszek Kamiński

sprawozdawca

Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja definicji budynku w Prawie budowlanym oraz charakter postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego obiektu (ustęp suchy) i konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego, co jest interesujące dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Czy zwykły ustęp suchy może być uznany za budynek? Sąd wyjaśnia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 2375/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Jolanta Zdanowicz /przewodniczący/
Leszek Kamiński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. sprawy ze skargi Z. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę skargę oddala.
Uzasadnienie
VII SA/Wa 2375/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] września 2006 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 157 § 1 i § 2 oraz art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2006 r., znak: [...], nakazującą Z. J. rozbiórkę ustępu suchego, o wym. 1,33 x 1,50 m. przyległego do budynku gospodarczego, na działce oznaczonej nr geod. [...], położonej w [...] przy ul. [...].
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ podniósł, iż stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest wyjątkiem od określonej w art. 16 § 1 k.p.a. ogólnej zasady stabilności rozstrzygnięć, dlatego też może mieć miejsce tylko w przypadku, gdy w sposób bezsporny ustalono istnienie przyczyny powodującej jej nieważność, określonej w art. 156 § 1 k.p.a.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż w przedmiotowej sprawie organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego ustalił, iż Z. J. wykonała bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę ustęp suchy, o wym. 1,33 x 1,50 m, przyległy do budynku gospodarczego. Z materiału dowodowego wynika (protokół oględzin z dnia [...].06.2005 r., z dnia [...].08.2005 r. oraz z dnia [...].10.2005 r., szkic sytuacyjny będący załącznikiem do zgłoszenia robót budowlanych z dnia [...].07.1996 r.), iż przedmiotowy budynek powstał po [...].01.1995 r., a więc pod rządami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego ustalił również, iż przedmiotowy ustęp (ściana murowana) oddalony jest od ogrodzenia z działką sąsiednią (nr geod. [...]) - 1,60 m, znajdująca się zaś pod ustępem oś dołu kloacznego - 2,30 m od ogrodzenia z działką sąsiednią. Ustęp ma dach jednospadowy w kierunku działki sąsiedniej i otwory wentylacyjne w ścianie bezpośrednio nad drzwiami w liczbie 2 szt. Konstrukcja obiektu jest w całości murowana, a dla posadowienia obiektu wykonany został fundament betonowy, stanowiący jednocześnie ściany dołu kloacznego, które spełniają warunek szczelności. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż mając powyższe na uwadze organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego uznał, iż istnieje możliwość legalizacji powstałej samowoli budowlanej i postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wstrzymał roboty budowlane przy budowie wymienionego obiektu i nałożył na inwestora określone obowiązki. Inwestor nie wykonał nałożonych obowiązków, wobec czego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], decyzją z dnia [...] lutego 2006 r., nakazał Z. J. rozbiórkę ustępu suchego, o wym. 1,30 x 1,50 m przyległego do budynku gospodarczego, na działce nr geod. [...], położonej w [...] przy ul. [...].
Odnosząc się do zarzutu skarżącej, dotyczącego niewłaściwego zakwalifikowania ustępu suchego jako budynku, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż w jego ocenie terenowe organy nadzoru budowlanego słusznie uznały, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem, na budowę którego inwestor winien uzyskać pozwolenie na budowę, wobec czego słusznie w niniejszej sprawie zastosowano art. 48 Prawa budowlanego.
W ocenie organu nadzorczego, ze zgromadzonego materiału dowodowego, wynika, iż zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło zgodnie z przepisami prawa.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła Z. J.
Decyzją z dnia [...] października 2006 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2006 r., ponawiając argumenty zawarte w poprzedniej decyzji.
Skargę na powyższe decyzje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Z. J.
Skarżonym decyzjom zarzuciła:
1. nieustalenie stanu faktycznego (prawdy materialnej) mającej wpływ na wynik sprawy poprzez nieustalenie dokładnej daty budowy ustępu suchego (dołu ustępowego), a przez to rażące naruszenie art. 7 k.p.a.;
2. błędną interpretację i zastosowanie art. 48 w zw. z art. 3 pkt 2 i art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że ustęp suchy jest budynkiem a nie urządzeniem budowlanym i w związku z tym, błędnym zastosowaniem w sprawie art. 48 Prawa budowlanego;
3. naruszenie prawa proceduralnego mającego wpływ na wynik sprawy poprzez nierozpatrzenie przez organ powiatowy i wojewódzki zarzutów dotyczących faktycznej daty budowy ustępu oraz błędnego uznania ustępu za budynek, co stanowi rażące naruszenie art. 7 i 8 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja lub postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 w/w ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim należy podkreślić, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, stąd też ustalenie podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego punktu widzenia, a mianowicie czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Organ prowadzący postępowanie w sprawie nieważności decyzji nie jest kompetentny do rozstrzygania sprawy co do meritum. W postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a., to znaczy nie może rozpatrywać sprawy "co do istoty" jak w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z 28 maja 1985 r. I SA 89/85, ONSA 1985, Nr 1, poz. 30). Organ orzeka wyłączenie kasacyjnie, stwierdzając nieważność decyzji albo jej niezgodność z prawem, a w przypadku braku przesłanek takiego orzeczenia odmawia stwierdzenia nieważności decyzji.
Organ nadzoru jest w tym przypadku kontrolerem prawidłowości samej decyzji administracyjnej.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady trwałości decyzji administracyjnych, w związku z czym, organ stwierdzając nieważność decyzji, zobowiązany jest wykazać nie tylko, że naruszony został przepis prawa, ale również, że naruszenie to ma charakter rażący.
Cechą rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z określoną normą prawną przez proste ich zestawienie ze sobą w ten sposób, iż powstają skutki niemożliwe do zaaprobowania w praworządnym państwie (por. wyrok NSA z 29 lipca 1999 roku IV SA 1381197 Lex nr 77911).
Kontrolowaną w postępowaniu nieważnościowym decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2006 r., nakazującą Z. J., na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, rozbiórkę ustępu suchego, o wym. 1,30 x 1,50 m, przyległego do budynku gospodarczego, na działce nr geod. [...], położonej w [...] przy ul. [...].
W niniejszej sprawie organ nadzoru budowlanego ustalił bowiem, iż Z. J. wykonała bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę ustęp suchy, o wym. 1,33 x 1,50 m, przyległy do budynku gospodarczego.
W ocenie Sądu, zasadnie organ nadzoru budowlanego przyjął, zgodnie z dyspozycją art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, iż przedmiotowy ustęp suchy stanowi budynek, który jako obiekt budowlany, jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiada fundamenty i dach.
Zasadą jest, że budowa lub rozbiórka obiektu budowlanego wymaga pozwolenia na budowę, ewentualnie zgłoszenia. Przedmiotowy obiekt budowlany nie znajduje się w katalogu obiektów wyłączonych z uzyskania pozwolenia na budowę, tym samym podlega on obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] ustalił również, i Sąd podziela ten pogląd, że wspólna ściana budynku gospodarczego i ustępu suchego wskazuje na fakt budowy ustępu razem lub po wybudowaniu budynku gospodarczego, który to został zrealizowany na podstawie zgłoszenia do Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996 r. Zasadnie więc organy uznały, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają przepisy Prawa budowlanego z 1994 r.
Podstawą nałożenia w/w sankcji rozbiórki było niewykonanie przez Z. J. obowiązków wynikających z postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2005 r., znak: [...], którym to postanowieniem organ nadzoru budowlanego nałożył na skarżącą obowiązek przedłożenia określonej dokumentacji, w celu doprowadzenia przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Ustalenia faktyczne, poczynione przez organ nadzoru budowlanego, wykazały bowiem, że przedmiotowy ustęp (ściana murowana) oddalony jest od ogrodzenia z działką sąsiednią (nr geod. [...]) - 1,60 m, znajdująca się zaś pod ustępem oś dołu kloacznego - 2,30 m od ogrodzenia z działką sąsiednią. Ustęp posiada dach jednospadowy w kierunku działki sąsiedniej i otwory wentylacyjne w ścianie bezpośrednio nad drzwiami w liczbie 2 szt. o średnicy Ø 8 cm. Konstrukcja obiektu jest w całości murowana, a dla posadowienia obiektu wykonany został fundament betonowy, stanowiący jednocześnie ściany dołu kloacznego, które spełniają warunek szczelności. Zaistniała więc możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej, skutkiem czego było nałożenie na skarżącą, postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r., określonych obowiązków, celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Jak wynika z akt sprawy, Z. J. nie wykonała, nałożonych powyższym postanowieniem obowiązków, tym samym zaistniał dla organu nadzoru budowlanego obligatoryjny nakaz wydania nakazu rozbiórki, na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego.
Mając powyższe rozważania na względzie, należy uznać stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, odmawiające stwierdzenie nieważności kontrolowanej w postępowaniu nadzorczym decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006 r., wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek rażącego naruszenia prawa, za zgodne z obowiązującymi przepisami prawa.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI