VII SA/WA 2347/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje zatwierdzające projekt budowlany zamienny budynku, uznając, że organy nie zbadały wystarczająco zgodności z przepisami dotyczącymi odległości od granicy działki, w tym obecności okien w ścianie przygranicznej.
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję zatwierdzającą projekt budowlany zamienny dla budynku biurowo-handlowo-usługowego, który był posadowiony w ostrej granicy z działką sąsiednią. Kluczowym problemem była zgodność z przepisami § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, dotyczących odległości budynków od granicy działki. Pomimo zamurowania otworu drzwiowego, skarżący podnosili, że w ścianie przygranicznej znajdują się okna, co nadal narusza przepisy. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na potrzebę ponownego zbadania charakteru otworów w ścianie przygranicznej i ich zgodności z obowiązującymi przepisami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi I.H., K.K. i J.K. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego zatwierdzającą projekt budowlany zamienny dla budynku biurowo-handlowo-usługowego. Budynek ten był przedmiotem wieloletniego sporu prawnego, głównie z powodu jego posadowienia w ostrej granicy z działką skarżących oraz obecności otworu drzwiowego w ścianie przygranicznej, co naruszało przepisy § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Wskazał, że organy administracji publicznej oraz sąd rozstrzygający sprawę są związane wcześniejszymi prawomocnymi orzeczeniami sądów administracyjnych, które przesądziły o charakterze działki skarżących jako działki budowlanej i naruszeniu przepisów dotyczących odległości od granicy. Choć organy podjęły próbę legalizacji obiektu poprzez postępowanie naprawcze i zatwierdzenie projektu zamiennego uwzględniającego zamurowanie otworu drzwiowego, Sąd uznał, że nie zbadano wystarczająco wszystkich aspektów sprawy. Kluczowym zarzutem skarżących było istnienie w ścianie przygranicznej, oprócz zamurowanego otworu drzwiowego, również okien, które nadal mogły naruszać przepisy § 12 rozporządzenia. Sąd stwierdził, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego, nie badając wystarczająco charakteru otworów w ścianie zwróconej w kierunku działki skarżących i ich zgodności z obowiązującymi przepisami, w tym z obecnym brzmieniem § 12 rozporządzenia. W związku z tym sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie zbadały wystarczająco charakteru otworów w ścianie przygranicznej i ich zgodności z przepisami § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, co wymaga ponownego rozpoznania sprawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie zbadały w sposób wyczerpujący, czy obecność okien w ścianie budynku zwróconej w kierunku działki skarżących, usytuowanej w odległości 1,5 m od granicy, narusza przepisy § 12 rozporządzenia, co było podstawą do uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (25)
Główne
p.b. art. 51 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nakłada obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę.
p.b. art. 51 § 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego w przypadku zakończenia budowy.
p.b. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Określa warunki, jakie musi spełniać projekt budowlany, w tym zgodność z przepisami techniczno-budowlanymi.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 1 pkt 1
Budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m, w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 3
Sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną jest możliwe, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości ze względu na rozmiary działki.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 4 pkt 2
Dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki, jeżeli istnieje bezpośrednio przy niej budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 1 pkt 2
Budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 2
Sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy.
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.
p.b. art. 2 § pkt 12
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja działki budowlanej.
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 2 § pkt 12
Definicja działki budowlanej.
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu działania w celu realizacji praworządności.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwowych.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek przekazywania stronom informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 134 § 1
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.b. art. 5 § 1 pkt 8
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obowiązek poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich.
p.b. art. 5 § 1 pkt 9
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obowiązek zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich.
p.b. art. 50 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Określa przypadki, w których organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych lub nakłada obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i orzec co do istoty sprawy lub uchylając ją przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczające zbadanie przez organy zgodności projektu budowlanego zamiennego z przepisami § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w szczególności w zakresie obecności okien w ścianie przygranicznej. Naruszenie zasady związania prawomocnymi orzeczeniami sądów administracyjnych (art. 153 p.p.s.a.). Niewłaściwe uzasadnienie decyzji organów (art. 107 § 3 k.p.a.).
Odrzucone argumenty
Argumenty organów i inwestora o dopuszczalności zatwierdzenia projektu zamiennego po zamurowaniu otworu drzwiowego, bez pełnego zbadania obecności okien. Argumentacja o zgodności z planem miejscowym i decyzjami o warunkach zabudowy, która nie uwzględniała w pełni przepisów techniczno-budowlanych.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Reguła wyrażona w art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Powodem stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę i decyzji zmieniającej to pozwolenie było to, że w ścianie budynku usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z działką skarżących nr ewid. [...] (mającą charakter działki budowlanej) znajdował się otwór drzwiowy, czego nie dopuszczały odpowiednie przepisy warunków techniczno- budowlanych w ówczesnym brzmieniu, jak również nie dopuszczają tego przepisy w aktualnym brzmieniu. W skardze skarżący podnieśli, że inwestycja znajduje się w ostrej granicy z działką skarżących, a w ścianie skierowanej w stronę działki skarżących, usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy działki skarżących, otwór drzwiowy został co prawda zamurowany, ale nad zamurowanym otworem znajdują się okna w jednej linii ciągnące się przez całą wysokość budynku.
Skład orzekający
Andrzej Siwek
przewodniczący sprawozdawca
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
członek
Marta Kołtun-Kulik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odległości budynków od granicy działki, postępowania naprawczego w budownictwie, zasady związania orzeczeniami sądów administracyjnych oraz oceny zgodności projektów budowlanych zamiennych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, związanej z wieloletnim sporem i wcześniejszymi orzeczeniami sądów. Interpretacja przepisów § 12 rozporządzenia może ewoluować wraz ze zmianami legislacyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje długotrwały spór sąsiedzki dotyczący naruszenia przepisów budowlanych, z licznymi zwrotami akcji i interwencjami sądów administracyjnych. Ilustruje złożoność postępowań administracyjnych i znaczenie precyzyjnej interpretacji przepisów technicznych.
“Sąsiedzka wojna o metr: Jak okna i drzwi przy granicy działki doprowadziły do wieloletniego sporu sądowego.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 2347/18 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2019-05-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2018-10-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Siwek /przewodniczący sprawozdawca/ Jolanta Augustyniak-Pęczkowska Marta Kołtun-Kulik Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 3548/19 - Wyrok NSA z 2022-11-17 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 1302 art. 153, art. 170 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz.U. 2019 poz 1186 art. 51 ust. 1 pkt 3 ust 4, art. 35 ust. 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Siwek (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędzia WSA Marta Kołtun - Kulik, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2019 r. sprawy ze skargi I.H., K. K. i J.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących I. H., K.K. i J. K. solidarnie kwotę 1031 (jeden tysiąc trzydzieści jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania I. H., J. K.i K. K.od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] zatwierdzającej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] projekt zamienny budynku biurowo-handlowo-usługowego z garażem, parkingiem zewnętrznym oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...] róg Al. [...] (obecnie Al. [...]) w [...] oraz nakładającej na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej inwestycji – utrzymał w mocy ww. decyzję. Jako podstawę prawną organ wskazał art. 138 § 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018, poz. 2906 ze zm., dalej: "k.p.a."). Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] października 2007 r. nr [...] zatwierdzono projekt budowlany i udzielono [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę budynku biurowo-handlowo-usługowego z garażem, parkingiem zewnętrznym oraz infrastrukturą techniczną na działkach o nr. ewid. [...], [...], [...], cz. [...] i cz. 1 z obrębu [...] przy ul. [...]/Al. [...] w [...]. Decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] zmieniono ww. decyzję, zatwierdzono zamienny projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę wg. projektu zamiennego. Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. Państwowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] (dalej "PINB") udzielił pozwolenia na użytkowanie ww. budynku. Wojewoda [...] (dalej "Wojewoda") decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku I. H. oraz K. K., właścicielek sąsiadującej działki o nr ew. [...], stwierdził nieważność decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...]. Zdaniem Wojewody [...] została wydana z rażącym naruszeniem przepisu § 12 ust. 1 pkt 1, ust. 3 oraz ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (zwanego dalej rozporządzeniem) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania kontrolowanej decyzji. Organ wskazał, że budynek biurowo-handlowo-usługowy z garażem podziemnym zlokalizowano w ostrej granicy niezabudowanej nieruchomości sąsiedniej stanowiącej działkę o nr ew. [...] z obrębu [...]. Jednocześnie w odległości około 1,5 m od granicy działki budowlanej zaprojektowano wejście do lokalu usługowego (lokal biurowy, filia Banku). Takie usytuowanie budynku biurowo-handlowo-usługowego jest niezgodne z § 12 ust. 1 pkt 1, ust. 3 oraz ust. 4 pkt 2 rozporządzenia. Stosownie do treści § 12 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, jeżeli z przepisów § 13, 60, 271 i 273 rozporządzenia lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m, w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Natomiast, sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną jest możliwe, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, ze względu na rozmiary działki (§ 12 ust. 3 rozporządzenia). Ponadto, zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki, jeżeli istnieje bezpośrednio przy niej budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Wojewoda [...] uznał, że inwestor nie spełnił wymogów koniecznych do zlokalizowania projektowanego budynku w tzw. ostrej granicy nieruchomości stanowiącej działkę o nr ew. [...] z obrębu [...], bowiem na działce o nr ew. [...] nie znajduje się żadna zabudowa ani nie wydano decyzji o pozwoleniu na budowę. Taki stan rzeczy nie pozwala na zastosowanie przepisu § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia. Podobnie organ I instancji uznał w odniesieniu do możliwości skorzystania z rozwiązania przewidzianego w § 12 ust. 3 rozporządzenia i wskazał, że ustawodawca przepis ten odnosi do budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną i tylko taki budynek może być usytuowany bezpośrednio przy granicy, o ile wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, ze względu na rozmiary działki. Natomiast projekt budowlany zamienny wyraźnie wskazuje, że budynek biurowo-handlowo-usługowy jest zwrócony ścianą ze znajdującym się i w nim otworem drzwiowym prowadzącym do lokalu usługowego (lokal biurowy, filia Banku) w stronę granicy z działką o nr ew. [...]. Powyższe oznacza, że Prezydent [...] wbrew regulacji § 12 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuścił lokalizację inwestycji w ostrej granicy z działką o nr ew. [...]. Jednocześnie Wojewoda zauważył, iż analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie wykazała, że nieruchomość gruntowa oznaczona jako działka o nr ew. [...] nie ma charakteru działki budowlanej, albowiem dniu wydania kontrolowanej decyzji ze względu na swoją wielkość, cechy i geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej stanowiła działkę budowlaną. Tym samym, w ocenie Wojewody [...], spełniona została wymieniona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przesłanka wydania decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, stanowiąca podstawę do stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Odwołanie od powyższej decyzji wniosło [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej " inwestor"). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2011 r., znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2008 r. Po dokonaniu oceny zgodności spornej inwestycji z § 12 ust. 1 pkt 1, ust. 3 oraz ust. 4 pkt 2 rozporządzenia, organ II instancji stwierdził, iż ten przepis nie został naruszony w sposób rażący. Z treści § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wynika, iż jego zastosowanie jest uzależnione od łącznego spełnienia dwóch warunków. Po pierwsze, działka sąsiednia musi być działką budowlaną, po drugie ściana projektowanego budynku musi posiadać otwory okienne lub drzwiowe w stronę działki sąsiedniej. W niniejszej sprawie zaistniała niewątpliwie druga z wymienionych przesłanek, bowiem w ścianie skierowanej w kierunku działki nr ew. [...] zaprojektowany został otwór drzwiowy stanowiący wejście do biura banku. Jednak wskazana nieruchomość, nie była działką budowlaną. Ze zgromadzonych w sprawie materiałów wynika, iż działka nr ew. [...] oznaczona symbolem "Bz" (informacja z ewidencji gruntów z dnia [...] maja 2008 r.), o powierzchni 124 m2, nie była działką budowlaną, bowiem stanowiła tereny rekreacyjno- wypoczynkowe (§ 1 pkt 2 aktu notarialnego z dnia [...] września 2008 r., Rep. Nr [...]; odpis zwykły KW nr [...] - Dział I-O, rubryka 1.4, podrubryka 1.4.1, pole 6), co potwierdzają także pisma Urzędu [...] Biura Architektury i Planowania Przestrzennego Wydziału Administracji Architektoniczno-Budowlanej z dnia [...] maja 2010 r., oraz z dnia [...] grudnia 2010 r., Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "WSA w Warszawie", "WSA") na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2011 r. złożyli I. H., K. K., J. K.(dalej zwani "skarżącymi"). WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 24 października 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1326/11, oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2011 r. Sąd wskazał, że przepisy prawa nie ustanawiają zakazu budowy ani na małych działkach, ani na terenach rekreacyjno– wypoczynkowych. Inwestor dla którego wydano pozwolenie na budowę budynku biurowo – handlowo – usługowego dysponował działkami nr [...], [...], [...] i były to działki, posiadające w ewidencji gruntów również oznaczenie symbolem "Bz" (tak jak działka skarżących [...]) – czyli teren rekreacyjno–wypoczynkowy. Z akt sprawy wynika, że sporny budynek biurowo – handlowo - usługowy posadowiony został częściowo w ostrej granicy z działką skarżących i w odległości 1,5 m od granicy zaprojektowano wejście do lokalu usługowego. Takie usytuowanie bezspornie narusza § 12 ust. 1 pkt 1 ust. 3 i ust. 4 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jednak zdaniem Sądu naruszenie to nie ma charakteru rażącego naruszenia, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd zauważył, że pozwolenie na budowę (zmienione) jest zgodne z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (również zmienioną), która to decyzja wyznaczyła nieprzekraczalną linię zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Ponadto w dacie wydania pozwolenia na budowę, tj. w dniu [...] października 2007 r. i [...] lipca 2008 r. (decyzja zmieniająca) działka o nr [...] o powierzchni 124 m ² była własnością Miasta [...]. Organ architektoniczno-budowlany wydając pozwolenie na budowę potraktował więc tę działkę jako przestrzeń publiczną. Chociaż odległości nie zostały zachowane, to nie zostały naruszone prawa ówczesnego właściciela – Miasta [...]. Tym samym brak jest negatywnych skutków społeczno-gospodarczych, których nie dałoby się zaakceptować z punktu widzenia praworządnego państwa. Nie można więc mówić o rażącym naruszeniu ww. przepisu. Dopiero po wydaniu pozwolenia na budowę, tj. w dniu [...] września 2008 r. aktem notarialnym oddano skarżącym w użytkowanie wieczyste działkę o nr [...] o powierzchni 124 m ². Późniejsze zmiany własnościowe nie mogą stanowić o rażącym naruszeniu prawa – w dniu wydania pozwolenia na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA"), po rozpoznaniu skargi kasacyjnej skarżących, wyrokiem z dnia 17 maja 2014 r sygn. akt II OSK 131/12 uchylił ww. wyrok WSA z dnia 24 października 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA nie zgodził się z oceną wyrażoną w zaskarżonym wyroku, że organ architektoniczno – budowlany, traktując tę działkę jako przestrzeń publiczną, ocenił, iż nie zostały naruszone prawa Miasta [...] poprzez umiejscowienie ściany budynku w ostrej granicy działki nr [...]. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż fakt, iż przedmiotowa działka w dacie wydania decyzji miała charakter obszaru przestrzeni publicznej, nie może przesądzać o tym, że budowa na sąsiedniej działce budynku z naruszeniem przepisów § 12 ust. 1 pkt 1 ust. 3 i ust. 4 pkt 2 rozporządzenia, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, gdyż nie zostały naruszone prawa właścicielskie Miasta [...], i że "brak negatywnych skutków społeczno-gospodarczych, których nie dałoby się zaakceptować z punktu widzenia praworządnego państwa", jak podaje się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, jest poglądem błędnym, niczym nie uzasadnionym. Przyjęcie takiego poglądu przez Sąd kłóci się wręcz z wcześniej powołaną definicją ustawową "obszaru przestrzeni publicznej". Nie ma tez podstaw aby prawa właścicielskie gminy (Miasta [...]) były mniej chronione niż prawa innych podmiotów, naruszałoby to art. 165 ust. 1 Konstytucji RP. Zatem Sąd uznał, iż nie wystąpiły żadne podstawy, aby przyjąć, że w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i decyzji ją zmieniającej, działka nr [...] nie była działką budowlaną w rozumieniu art. 2 pkt 12 ustawy – Prawo o zagospodarowaniu przestrzennym NSA stwierdził, iż powoływanie się przez Sąd I instancji na zgodność decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2008 r., zmieniającej decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2007 r., z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz innymi przepisami Prawa budowlanego i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. nie zmienia oceny, że kwestionowana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów § 12 ww. rozporządzenia Również wskazanie przez Sąd I instancji, że dla terenu gdzie znajduje się działka o nr [...] powstał plan zagospodarowania przestrzennego i działka ta należy do terenu oznaczonego C16U, a cały ten teren stanowi jedną działkę budowlaną, należy uznać za błędne. NSA wskazał, iż przedmiotowy plan miejscowy został uchwalony w listopadzie 2010 r., natomiast rozstrzygający dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa jest stan prawny z dnia wydania tej decyzji, a na taką ocenę nie może mieć wpływu ani późniejsza zmiana prawa, ani zmiana interpretacji tego prawa. WSA w Warszawie, będąc związany ww. orzeczeniem NSA, wyrokiem z dnia 4 września 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 1367/13 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2011 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2011 r. WSA wskazał, że charakter działki skarżących oraz usytuowanie projektowanego budynku biurowo – handlowo – usługowego w odległości 1,5 m. od jej granicy z zaprojektowanym tam wejściem do lokalu usługowego bezspornie narusza § 12 ust. 1 pkt 1 ust. 3 i ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Stosownie do treści § 12 ust.1 pkt. 1 ww. rozporządzenia, jeżeli z przepisów § 13, 60, 271 i 273 rozporządzenia lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m, w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Natomiast sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną jest możliwe, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, ze względu na rozmiary działki (§ 12 ust. 3 rozporządzenia). Ponadto, zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki, jeżeli istnieje bezpośrednio przy niej budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Inwestor nie spełnił wymogów koniecznych do zlokalizowania projektowanego budynku w tzw. ostrej granicy nieruchomości stanowiącej działkę o nr ew. [...] z obrębu [...], bowiem na działce o nr ew. [...] nie znajduje się żadna zabudowa ani nie wydano decyzji o pozwoleniu na budowę. Taki stan rzeczy nie pozwalał na zastosowanie przepisu § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia. Sąd w odniesieniu do możliwości skorzystania z rozwiązania przewidzianego w § 12 ust. 3 rozporządzenia wskazał, że ustawodawca przepis ten odnosi do budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną i tylko taki budynek może być usytuowany bezpośrednio przy granicy, o ile wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, ze względu na rozmiary działki. Natomiast projekt budowlany zamienny wyraźnie wskazywał, że budynek biurowo-handlowo-usługowy jest zwrócony ścianą ze znajdującym się i w nim otworem drzwiowym prowadzącym do lokalu usługowego (lokalu biurowego, filii Banku) w stronę granicy z działką o nr ew. [...]. Powyższe oznacza, że Prezydent [...] wbrew regulacji § 12 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuścił lokalizację inwestycji w ostrej granicy z działką o nr ew. [...]. Zdaniem Sądu było to naruszenie wymienionych przepisów w sposób jasny i nie budzący wątpliwości, a stopień naruszenia jest rażący. Po uprawomocnieniu się ww. wyroku i zwrocie akt do organu I instancji, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] stwierdził, nieważność ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2007 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku biurowo-handlowo-usługowego oraz zmieniającej ww. rozstrzygnięcie decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2008 r. Od powyższej decyzji organu wojewódzkiego inwestor wniósł odwołanie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego z decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. znak: [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2014 r. Na powyższą decyzję inwestor złożył skargę do WSA. Wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 17/15 oddalił skargę. Sąd wskazując na związanie wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 4 września 2013 r. o sygn. akt VII SA/Wa 1367/13, oraz NSA z dnia 17 maja 2013 r. sygn.. akt II OSK 131/12, powtórzył argumentację w nich zawartą. Po uprawomocnieniu się powyższego wyroku, inwestor pismem z dnia [...] października 2015 r. zwrócił się do PINB o przeprowadzenie postępowania naprawczego w stosunku do omawianej inwestycji, wskazując, że w świetle obowiązującego od dnia [...] listopada 2010 r. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego działka nr [...] należąca do skarżących jest elementem reprezentacyjnej przestrzeni publicznej bez prawa do jakiejkolwiek zabudowy. W dniu [...] listopada 2015 r. upoważniony przedstawiciel PINB przeprowadził oględziny omawianego budynku, z których sporządzono protokół oraz dokumentację fotograficzną. Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. skarżący zwrócili di do PINB o odmowę przeprowadzenia postępowania naprawczego oraz wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego budynku ze względu na rażące naruszenie § 12 ust. 1 rozporządzenia. Decyzją [...] [...]stwierdzono nieważność decyzji PINB z dnia [...] listopada 2010 r., którą udzielono pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku. Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r nr [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm., dalej: Prawo budowlane, p.b.) nałożył na inwestora. obowiązek przedłożenia czterech jednobrzmiących egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego omawianej inwestycji uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz w razie potrzeby wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Po rozpoznaniu odwołania skarżących [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2017 r. r [...] utrzymał w mocy ww. decyzję PINB z dnia [...] stycznia 2017 r. W dniu [...] maja 2017 r. inwestor złożył 4 egzemplarze projektu budowlanego zamiennego omawianej inwestycji. PINB decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] zatwierdził inwestorowi projekt budowlany zamienny przedmiotowego budynku biurowo-handlowo-usługowego z garażem, parkingiem zewnętrznym oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...] róg Al. [...] (obecnie At. [...]) w [...] oraz nałożył na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej inwestycji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpoznając odwołanie skarżących, decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. Nr [...] uchylił w całości ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozparzenia organowi I instancji. Organ wskazał, że w niniejszej sprawie przedmiotowy budynek od strony południowozachodniej styka się z granicą działki o nr ew. [...]. W tej części budynku usytuowane są drzwi wejściowe do lokalu użytkowego usytuowanego na parterze budynku. Odległości określone w przepisie § 12 ww. rozporządzenia mają wyłącznie zastosowanie do sytuowania budynków w odpowiedniej wskazanej nimi odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną, a zgodnie z wiążącymi orzeczeniami sądów administracyjnych działka nr ew. [...] posiada charakter działki budowlanej. A zatem przepis § 12 ww. rozporządzenia ma zastosowanie w niniejszej sprawie, w związku z czym nie jest możliwym zaakceptowanie usytuowania przedmiotowego budynku stykającego się ścianą od strony południowozachodniej z granicą działki o nr ew. [...], w sytuacji usytuowania w niej otworu wejściowego do lokalu użytkowego usytuowanego na parterze budynku w bliskiej odległości od granicy odległości. Przedłożona dokumentacja zamienna nie zawiera rozwiązań przewidujących usunięcie wskazanej niezgodności inwestycji z przepisami techniczno-budowlanymi, w związku z cym nie jest możliwe jego zatwierdzenie. Następnie PINB pismem z dnia [...] lutego 2018 r. wezwał inwestora do usunięcia w wyznaczonym terminie braku w projekcie budowlanym zamiennym poprzez jego uzupełnienie o projektowe rozwiązanie, mające na celu likwidację otworu drzwiowego znajdującego się w ścianie budynku, usytuowanej w granicy z działką budowlaną nr ewid. [...], zwracając przy tym inwestorowi dokumentację projektową zamienną. Przy piśmie z dni [...] lutego 2018 r. inwestor przedłożył do PINBcztery egzemplarze uzupełnionego projektu budowlanego zamiennego dla przedmiotowej inwestycji budowlanej. PINB decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] (dalej decyzja I instancji), na podstawie art. 51 ust. 4 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. powtórnie zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku biurowo-handlowo-usługowego z garażem, parkingiem zewnętrznym oraz infrastrukturą techniczną przy ul. [...] róg Al. [...] (obecnie Al. [...]) w [...] oraz nałożył na [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej inwestycji. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli skarżący, wnosząc o jej uchylenie wnosząc o jej uchylenie i odmowę zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla przedmiotowej inwestycji. Postawili zarzuty naruszenia: 1. art 51 ust 4 w zw. z art. 35 ust. 1 p.b. w zw. z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.- dalej "rozporządzenie") poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego omawianej inwestycji i przyjęcie, a) że przedłożony projekt zamienny spełnia warunki określone w art. 35 ust. 1 p.b.. mimo iż zrealizowana inwestycja posadowiona jest w odległości mniejszej niż wynikająca z ww. rozporządzenia, co wynika wprost z projektu budowlanego zamiennego, b) że w sytuacji gdy zdaniem PINB projekt jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (bądź decyzją o warunkach zabudowy, organ jest zwolniony z analizy projektu pod kątem spełnienia pozostałych wytycznych z art. 35 ust, 1 p.b. podczas, gdy zgodność projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz decyzją o warunkach zabudowy jest wyłącznie jednym z kryteriów badania projektu budowlanego zamiennego i nie zwalnia od badania spełnienia pozostałych kryteriów, c) że projekt zamienny spełnia przesłanki umożliwiające jego zatwierdzenie z uwagi na fakt, że został opracowany przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane i został zaopiniowany przez rzeczoznawcę ds. bezpieczeństwa pożarowego, podczas gdy każdy projekt budowlany przedłożony organowi musi być sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie kompetencje, musi posiadać obowiązkowe uzgodnienia, w tym zwłaszcza uzgodnienia rzeczoznawcy ds. bezpieczeństwa pożarowego, co nie zwalnia organu od oceny takiego projektu pod kątem spełnienia przepisów obowiązującego prawa. 2. art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.) poprzez pominięcie prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 131/12, jak też prawomocnych wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 1367/13 i z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 17/15 i zawartej w nich wykładni art. 35 ust. 1 pr. bud. w zw. z § 12 rozporządzenia w stosunku do inwestycji i działki skarżących. 3. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7, 8, 9 i 11 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji i nie wyjaśnienie stronie motywów rozstrzygnięcia, jak też podstawy prawnej rozstrzygnięcia przez : a) nieodniesienie się przez organ w uzasadnieniu decyzji do wyroków sądów administracyjnych i dokonanej w nich wykładni prawa, w tym w kontekście naruszenia przez inwestora przepisów rozporządzenia oraz skutków tego naruszenia dla możliwości zalegalizowania inwestycji. b) nieodniesienie się do argumentów i stanowiska skarżących podnoszonych w składanych pismach. c) niewskazanie, czy i jakie czynności podjął inwestor w celu doprowadzenia do rzekomej zgodności inwestycji z obowiązującymi przepisami prawa; d) niewskazanie jakie rozwiązania przewidziano w projekcie budowlanym zamiennym skoro organ uznał, że projekt budowlany zamienny spełnia przesłanki umożliwiające jego zatwierdzenie Organ odwoławczy pismem z dnia [...] lipca 2018 r. wezwał inwestora do stawienia się wraz z projektantem (będącym autorem tego projektu w zakresie architektury i konstrukcji) w siedzibie organu w celu złożenia dodatkowych wyjaśnień w sprawie oraz uzupełnienia projektu budowlanego zamiennego, który po uprzednim został przedłożony w czterech egzemplarzach do organu powiatowego przy piśmie dr inż. arch. T. K. z dnia [...] lutego 2018 r. W dniu [...] lipca 2018 r. w siedzibie organu stawił się J.B. (prezes zarządu [...] Sp. z o.o.) wraz z projektantem - dr inż. arch. T. K. i wypożyczył cztery egzemplarze projektu budowlanego zamiennego (na okres dwóch dni) w celu jego uzupełnienia w zakresie spornego otworu drzwiowego, co zostało utrwalone w protokole nr [...] sporządzonym na tę okoliczność. Tego samego dnia zwrócono do organu II instancji wypożyczony projekt budowlany zamienny (w czterech egzemplarzach), który został uzupełniony przez projektanta. Czynność ta została utrwalona w protokole nr [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. utrzymał w mocy decyzję I instancji. W ocenie organu odwoławczego na uwzględnienie zasługuje zarzut skarżących, że uzasadnienie decyzji I instancji nie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. albowiem sprowadza się w głównej mierze do chronologicznego przedstawienia zapadłych w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji budowlanej rozstrzygnięć administracyjnych i wyroków sądowoadministracyjnych, nie zawiera zaś w istocie analizy przedłożonego przez inwestora uzupełnionego projektu budowlanego, na co słusznie zwrócono uwagę w odwołaniu. Organ I instancji nie wyjaśnił bowiem w sposób jasny i zrozumiały przesłanek, z powodu których w jego ocenie uzupełniony projekt budowlany zamienny zasługuje na zatwierdzenie. Nie odniósł się w ogóle do kwestii dokonanego przez projektanta uzupełnienia dokumentacji zamiennej o rozwiązanie przewidujące usunięcie otworu drzwiowego istniejącego w ścianie ww. budynku biurowo-handlowo-usługowego, zwróconej w stronę granicy z działką o nr ewid. [...] z obrębu [...]. W tym zakresie organ 1 instancji nie dokonał stosownej analizy i oceny w odniesieniu do przepisów planistycznych oraz odpowiednich norm odległościowych, wynikających z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Organ wskazał, że ze zwróconego zamiennego projektu budowlanego (po dokonanych w dniu [...] lipca 2018 r. przez projektanta - dr inż. arch. T. K. dodatkowych uzupełnieniach w zakresie o rozwiązania technicznego związanego ze zlikwidowaniem otworu drzwiowego w ścianie budynku biurowo-handlowo-usługowego usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z ww. działką skarżących nr ewid. [...] z obrębu [...] (która według sądów administracyjnych ma charakter działki budowlanej) wynika, że w części opisowej tego projektu w pkt 3 (dotyczącym zakresu zmian) ww. projektant dokonał wpisu o treści "na rysunkach naniesiono 'zamurowywany' od południa otwór drzwiowy", który opatrzył własnym podpisem i datą [...] lipca .2018 r. (str. 7 ww. projektu). Na planie zagospodarowania terenu (nr rysunku [...] - str. 65 ww. projektu) zamalowany korektorem sporny otwór drzwiowy (oznaczony punktem 1) został opatrzony w dniu [...] lipca 2018r. przez projektanta adnotacją "1. Skasowane wejście". Znajdujący się w dalszej części projektu rysunek przedstawiający rzut parteru (str. 69 ww. projektu) obrazuje, że w ścianie budynku nie występuje istniejący wcześniej otwór drzwiowy - z dokonanej zaś w dniu [...] lipca 2018 r. przez projektanta adnotacji na tym rysunku wynika, że "'zamurowywany' otwór drzwiowy o odpowiedniej odporności przeciwpożarowej ściany". Przy powyższej adnotacji widnieje pieczęć z podpisem rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych - inż. A. M. (nr upr. [...]) opatrzona datą [...] lipca 2018 r., stwierdzająca bez uwag zgodność projektu z wymaganiami odporności przeciwpożarowej. Na tej samej stronie z rzutem parteru projektant opatrzył swoimi parafkami również inne naniesione cztery zmiany. Na str. 82 ww. projektu - stanowiącej rysunek nr [...], przedstawiający elewację południowo-zachodnią budynku projektant dokonał w dniu [...] lipca 2018 r. adnotacji o treści "'zaślepiany' otwór /p.poż./". W skład zamiennego projektu budowlanego wchodzi także oświadczenie podpisane przez projektantów, tj. dr inż. T. K. (specjalność architektoniczna) i mgr inż. A. R.(specjalność architektoniczna) oraz sprawdzającego - mgr inż. arch. J. K., że niniejszy zamienny projekt budowlany dotyczący przedmiotowego budynku został sporządzony zgodnie z obowiązującymi na okres budowy przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W ocenie organu odwoławczego, skoro w omawianym postępowaniu naprawczym badana jest w pierwszej kolejności możliwość przywrócenia wybudowanego legalnie budynku do stanu zgodnego z prawem, to należy odnieść się do przepisów § 12 ww. rozporządzenia w obecnym brzmieniu. Organ podkreślił, że powodem stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę i decyzji zmieniającej to pozwolenie było to, że w ścianie budynku usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z działką nr ewid. [...] z obrębu [...] (mającą charakter działki budowlanej) znajdował się otwór drzwiowy, czego nie dopuszczały odpowiednie przepisy warunków techniczno- budowlanych w ówczesnym brzmieniu, jak również nie dopuszczają tego przepisy w aktualnym brzmieniu. W myśl § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 (tj. w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę granicy działki) dopuszcza się w odległości 1,50 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. W przedłożonym w dniu [...] lipca 2018 r. uzupełnionym projekcie budowlanym zamiennym przedstawione zostało przez projektanta rozwiązanie techniczne, wskazujące na zamurowanie otworu drzwiowego istniejącego (przewidzianego w pierwotnej dokumentacji budowlanej) w ścianie budynku biurowo-handlowo-usługowego usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z działką skarżących. Zdaniem organu granicząca z działką skarżących nr ewid. [...] z obrębu [...]działka nr ewid[...] z obrębu [...], na terenie której posadowiony jest w znacznej części przedmiotowy obiekt budowlany usytuowana jest na obszarze oznaczonym symbolem C15.U - z podstawowym przeznaczeniem terenu na usługi, co wynika z zapisów § 72 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu Ksawerowa, uchwalonego uchwałą Rady [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. W powyższym przepisie planistycznym zostały ponadto określone m.in. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego. Natomiast działka skarżących nr ewid. [...] z obrębu [...] usytuowana jest na obszarze tego planu oznaczonym symbolem C16.U - dla którego przeznaczenie terenu oraz warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego zostały określone w § 73 ww. planu. Z zapisu § 72 ust. 2 pkt 11 ww. planu wynika, że dla terenu C15.U ustala się nieprzekraczalne linie zabudowy - według rysunku planu. Organ wskazał, że dokonał we własnym zakresie analizy rysunku tego planu, w wyniku czego doszedł do przekonania, że widoczne na tym rysunku nieprzekraczalne linie zabudowy (oznaczone według legendy kolorem zielonym) w tym obszarze zdają się pokrywać z granicami zewnętrznymi działek oznaczonych nr ewid. [...], [...] i [...] z obrębu [...]. W ocenie organu II instancji poprzez zlikwidowanie spornego otworu drzwiowego w ścianie budynku usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z działką skarżących (co de facto było jedyną podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego pozwolenia na budowę) przedmiotowa inwestycja budowlana została doprowadzona do stanu zgodnego z prawem, bowiem mieści się w granicach wyjątku dopuszczonego w przepisie § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia. Analiza zamiennego projektu budowlanego (z uwzględnieniem rozwiązania technicznego, polegającego na zamurowaniu spornego otworu drzwiowego w ścianie) w kontekście obowiązujących przepisów planistycznych oraz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanych dla przedmiotowego przedsięwzięcia inwestycyjnego nie wykazała, aby występowała niezgodność tego projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo wcześniejszych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (wydanych dla tej inwestycji budowlanej). Ponadto zdaniem organu uzupełniony w dniu [...] lipca 2018 r. zamienny projekt budowlany jest kompletny, a także został opracowany przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane, które w oświadczeniu, będącym częścią tego projektu stwierdziły, iż sporządzono go zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz zasadami wiedzy technicznej oraz spełnia przesłanki określone w art. 35 ust. 1 p.b. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wnieśli I. H., J.K. i K. K.. Podnieśli zarzuty naruszenia: 1. art. 51 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 p.b. w zw. z § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego budynku biurowo - handlowo - usługowego z garażem, parkingiem zewnętrznym oraz infrastrukturą techniczną przy u!. [...] róg Al. [...] (obecnie Al. [...]) w [...] i przyjęcie: a. że zamurowanie otworu drzwiowego w budynku posadowionym w ostrej granicy z działką skarżących, co do której inwestor nie miał uprawnień do dysponowania nią do celów budowlanych, jest wystarczające do uznania, że projekt budowalny zamienny spełnia wymagania rozporządzenia. w zakresie sytuowania budynków, podczas gdy budynek nadal narusza jasne i nie wymagające wykładni przepisy § 12 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia w zakresie odległości od działki sąsiedniej, a tym samym zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego nie jest możliwe. b. że przedłożony projekt zamienny spełnia warunki określone w art. 35 ust. 1 p.b. mimo, że zrealizowana inwestycja posadowiona jest w odległości mniejszej niż wynikająca z ww. rozporządzenia, co wynika wprost z projektu budowlanego zamiennego. c. że projekt budowlany zamienny jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] uchwalonego uchwałą Rady [...]nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r., jak też decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2004 r., zmienioną decyzją z dnia [...] września 2006r. o warunkach zabudowy, czy wreszcie decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2008r. ustalającą warunki zabudowy, bowiem ww. dokumenty dopuszczają posadowienie inwestycji w granicy działki, podczas gdy ani treść żadnej z decyzji o warunkach zabudowy wydanych dla przedmiotowego terenu, ani miejscowy plan zagospodarowania terenu nie dopuszczają sytuowania obiektów budowlanych w ostrej granicy działki, co wprost wynika z analizy zarówno decyzji o warunkach zabudowy, jak i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gdzie wskazane są wyłącznie nieprzekraczalne linie zabudowy, a nie nakazane linie zabudowy, co przesądza że budynek winien być posadowiony z zachowaniem określonych w § 12 ust. 1 rozporządzenia a w sytuacji, gdy odległości nie zostały zachowane, projekt budowlany zamienny nie powinien zostać zatwierdzony. d. że projekt zamienny spełnia przesłanki umożliwiające jego zatwierdzenie z uwagi na fakt, że został opracowany przez osoby, które złożyły oświadczenie, że sporządziły go zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, podczas gdy, gdyby osoby te takiego oświadczenia nie złożyły i nie były uprawnione do sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, organ w ogóle nie mógłby dokonać jego oceny, sporządzenie zaś projektu przez osoby uprawnione, które zdaniem organu ponoszą odpowiedzialność za prawidłowe jego opracowanie, jak też są zobowiązane zapewnić sprawdzenie zgodności projektu z przepisami m. in. ww. rozporządzenia, nie tylko nie zwalnia organów od obowiązku oceny zgodności projektu, ale otwiera organom drogę do jego oceny i analizy zastosowanych w nim rozwiązań w kontekście zgodności z obowiązującymi przepisami. 2. art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 p.b. poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego legalizującego posadowienie obiektu budowlanego w sposób sprzeczny z przepisami ww. rozporządzenia bez poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich- tj. skarżących. 3. art. 170 p.p.s.a. poprzez, pomimo wskazania, że w sprawie zostały wydane wyroki Sądów administracyjnych, tj. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2013r. sygn. akt II OSK 131/12, jak też wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2013r. sygn. akt VII SA/Wa 1367/13 i z dnia 12 czerwca 2015r. sygn. akt VII SA/Wa 17/15, organ nie uwzględnił zawartej w nich wykładni art. 35 ust. 1 p.b.. w zw. z § 12 rozporządzenia w stosunku do inwestycji i działki skarżących, co doprowadziło do nieuprawnionego przyjęcia przez organ, że projekt budowlany zamienny zgodny jest z obowiązującymi przepisami prawa, podczas gdy nadal jego usytuowanie stoi w oczywistej sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa w zakresie odległości inwestycji od działki sąsiedniej. 4. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7, 8, 9 i 11 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji i nie wyjaśnienie stronie dlaczego organ: a) nie podzielił wykładni przepisów prawa w zakresie wymogu zachowania stosownych odległości inwestycji od działki skarżących zawartych w wyrokach sądów administracyjnych dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na budowę wydanej w dniu [...] października 2007r. przez Prezydenta [...] oraz decyzji zmieniającej Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2008r. b) nie odniósł się do zarzutów odwołania, argumentów i stanowisk skarżących wskazujących na błędne przyjęcie przez PINB, że w sytuacji posadowienia inwestycji w ostrej granicy z działką sąsiednią nie jest możliwa legalizacja takiej inwestycji. c) nie wskazał dlaczego, wbrew nakazowi z art. 5 ust. 1 pkt. 9 pr. bud. poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, którymi niewątpliwie są skarżący, interesy inwestora są ważniejsze od interesów skarżących i mają pierwszeństwo przed interesami i uprawnieniami skarżących, w tym dlaczego w pierwszej kolejności organ dąży do legalizacji budynku, który narusza przepisy prawa w zakresie odległości od działki skarżących w sposób istotny. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący w bardzo obszernym uzasadnieniu podnieśli, że przepisy § 12 ust. 1 i 2 omawianego rozporządzenia techniczno-budowlanego (w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2018 r.) zostały w sposób oczywisty naruszone, bowiem inwestycja znajduje się w ostrej granicy z działką skarżących, a w ścianie skierowanej w stronę działki skarżących, usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy działki skarżących, otwór drzwiowy został co prawda zamurowany, ale nad zamurowanym otworem znajdują się okna w jednej linii ciągnące się przez całą wysokość budynku. Przytaczając obszernie treść zapadłych w sprawie wyroków, wskazali, że wynika z nich w sposób oczywisty, że zarówno Naczelny Sąd Administracyjny jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny uznali naruszenie §12 ust. 1 pkt 1 ust. 3 i ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. W konsekwencji twierdzenie organu, że wyłączną podstawę stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę było to, że w ścianie budynku usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy działki skarżących znajdowały się drzwi do lokalu usługowego, a ich zamurowanie rozwiązuje kwestię sprzeczności z przepisami prawa, co pozwala organom na legalizację budynku, jest w niniejszej sprawie nieuzasadnione. Ponadto w ocenie skarżących zgodzić się należy z organem II instancji, że teren inwestycji znajduje się w obszarze C15.U dla którego to terenu plan wskazuje nieprzekraczalne linie zabudowy, które to nieprzekraczalne linie zabudowy na rysunku planu pokrywają się z granicami wskazanych działek. Jednakże z tego zapisu organ wyciągnął błędne wnioski, że plan dopuszcza budowę na granicy działki objętej inwestycją z działką skarżących. Zdaniem skarżących nieprzekraczalne linie zabudowy wskazują tylko, że budowa nie może wyjść poza nie, natomiast nie świadczą o tym, że plan dopuszcza budowę na granicy działki skarżących. Ani zapisy planu dla ternu inwestycji zawarte w § 72 ani zapisy planu dla działki skarżących zawarte w § 73 nie wskazują, że zabudowa może być posadowiona w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio na granicy działki inwestora. Takiego zapisu nie sposób znaleźć w całej treści mpzp. Nieprzekraczalne linie zabudowy oznaczają jedynie i wyłącznie, że nie można posadowić budynku poza tymi liniami. Gdyby np. inwestor posiadał prawo do dysponowania na cele budowlane wyłącznie do działki ewid. [...] nie mógłby budować na działce ewid. [...] mimo, że właśnie tam zaznaczone są nieprzekraczalne linie zabudowy. Również, gdyby inwestor posiadał prawo własności działki skarżących i objął ją planami inwestycyjnymi i scalił z działką [...] nie mógłby wyjść poza nieprzekraczalne linie zabudowy, które wówczas nie byłyby na granicy działki inwestora. Skarżący podkreślili, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wskazuje wyłącznie, że posadowienie budynku nie może wykraczać poza zaznaczone na planie nieprzekraczalne linie zabudowy. Nie zezwala on zarazem na budowanie w granicy działki, jeżeli inwestor nie ma do sąsiedniej działki żadnych praw. Organ odwoławczy nie wskazał, z którego zapisu planu wynika, że istnieje możliwość posadowienia budynków w ostrej granicy z działką sąsiednią. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Także inwestor w piśmie z dnia [...] maja 2019 r. wniósł o oddalenie skargi. Podniósł, że działka skarżących w świetle zapisów planu zagospodarowania przestrzennego stanowi reprezentacyjną przestrzeń publiczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż organy wydając zaskarżoną decyzję oraz decyzję I instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego oraz przepisy prawa materialnego. Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należy uwzględnić okoliczność, że w sprawie zapadły już dwa prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podkreślić należy, że w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ponownie rozpatrując sprawę organ odwoławczy oraz orzekający aktualnie Sąd są związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w przywołanym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Reguła wyrażona w art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Przez ocenę prawną, o której mowa w przywołanym przepisie, powszechnie rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz do art. 153, WK 2016). W orzecznictwie podkreśla się, że rozwiązanie to stanowi gwarancję przestrzegania przez organy administracji publicznej obowiązku związania orzeczeniem sądu. Działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych m.in. z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także sądu administracyjnego (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 23 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Ol 1350/12; wyrok WSA w Białymstoku z dnia 16 października 2013 r. sygn. akt I SA/Bk 332/13, oba orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - CBOSA). Dodać ponadto należy, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Ratio legis tej regulacji polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. Moc wiążąca orzeczenia określona w tym przepisie w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. W kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (zob. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, op. cit., Komentarz do art. 170). Ani organ, ani sąd nie mogą inaczej i na nowo sformułować oceny prawnej, która już raz została sformułowana w sprawie i są zobowiązane podporządkować się jej w pełnym zakresie. Co więcej, sąd ponownie orzekający jest zobowiązany wskazać, czy organ do tej oceny się zastosował, co jest warunkiem legalności zachowania organu w sprawie. Natomiast niezastosowanie się przez sąd pierwszej instancji do oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wydanym w tej samej sprawie orzeczeniu sądu administracyjnego jest naruszeniem prawa, tj. art. 153 p.p.s.a. W niniejszej sprawie przedmiotem rozstrzygnięć zawartych zarówno w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 131/12 jak i w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 września 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 1367/13, był wniosek skarżących – właścicieli sąsiadującej ze sporną nieruchomością działki o nr ew. [...] - o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] zmieniającej decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2007 r. nr [...] (zatwierdzającą projekt budowlany i udzielająca [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę budynku biurowo-handlowo-usługowego z garażem, parkingiem zewnętrznym oraz infrastrukturą techniczną na działkach o nr. Ewid[...], [...], [...], cz. [...] i cz. 1 z obrębu [...] przy ul. [...]/Al. [...] w [...]), zatwierdzającej zamienny projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę wg. projektu zamiennego. Sądy w powyższych wyrokach za bezsporne uznały, że przedmiotowy został zlokalizowany w ostrej granicy niezabudowanej nieruchomości sąsiedniej, stanowiącej działkę skarżących o nr ew. [...] z obrębu [...]. W budynku tym zaprojektowano w odległości ok. 1,5 m. od granicy działki skarżących wejście do lokalu usługowego (lokal biurowy, filia banku). W powyższych wyrokach przesądzono, że działka skarżących mimo, że jest niezabudowana i ma powierzchnię 124 m2 to na datę decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2007r., jak też decyzji zmieniającej z dnia [...] lipca 2008r. spełniała wymagania z art. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003r. dotyczące działki budowlanej. Wskazano, że charakter tej działki oraz usytuowanie projektowanego budynku biurowo – handlowo – usługowego w odległości 1,5 m. od jej granicy z zaprojektowanym tam wejściem do lokalu usługowego bezspornie narusza § 12 ust. 1 pkt 1 ust. 3 i ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania ww. decyzji Prezydenta [...]. Stosownie do treści § 12 ust.1 pkt. 1 ww. rozporządzenia, jeżeli z przepisów § 13, 60, 271 i 273 rozporządzenia lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m, w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Natomiast, sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną jest możliwe, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, ze względu na rozmiary działki (§ 12 ust. 3 rozporządzenia). Ponadto, zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki, jeżeli istnieje bezpośrednio przy niej budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Inwestor nie spełnił wymogów koniecznych do zlokalizowania projektowanego budynku w tzw. ostrej granicy nieruchomości stanowiącej działkę o nr ew. [...] z obrębu [...], bowiem na działce o nr ew. [...] nie znajduje się żadna zabudowa ani nie wydano decyzji o pozwoleniu na budowę. Taki stan rzeczy nie pozwalał na zastosowanie przepisu § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia. W odniesieniu do możliwości skorzystania z rozwiązania przewidzianego w § 12 ust. 3 rozporządzenia wskazano, że ustawodawca przepis ten odnosi do budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną i tylko taki budynek może być usytuowany bezpośrednio przy granicy, o ile wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, ze względu na rozmiary działki. Natomiast projekt budowlany zamienny wyraźnie wskazuje, że budynek biurowo-handlowo-usługowy jest zwrócony ścianą ze znajdującym się i w nim otworem drzwiowym prowadzącym do lokalu usługowego (lokalu biurowego, filii Banku) w stronę granicy z działką o nr ew. [...]. Zdaniem Sądów powyższe oznaczało, że Prezydent [...] wbrew regulacji § 12 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuścił lokalizację inwestycji w ostrej granicy z działką o nr ew. [...]. Jest to naruszenie wymienionych przepisów w sposób jasny i nie budzący wątpliwości, a stopień naruszenia jest rażący. Wykonując ww. orzeczenia sądowe, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] stwierdził, nieważność ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2007 r., oraz zmieniającej ww. rozstrzygnięcie decyzji Prezydenta [...]z dnia [...] lipca 2008 r. a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego z decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. znak: [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2014 r. Prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 17/15 oddalił skargę, powtarzając stanowisko zawarte w wyroku WSA w Warszawie z dnia 4 września 2013 r. o sygn. akt VII SA/Wa 1367/13, oraz NSA z dnia 17 maja 2013 r. sygn.. akt II OSK 131/12. Reasumując , w świetle powyższego należy uznać, że organy jak i Sąd rozstrzygając sprawę niniejszą, jest związany stanowiskiem zawartym w powyższych orzeczeniach sądowych, zgodnie z którym działka skarżących stanowi działkę budowlaną, i jak – słusznie wskazał organ odwoławczy w niniejszej sprawie - powodem stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę i decyzji zmieniającej to pozwolenie było to, że w ścianie budynku usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z działką skarżących nr ewid. [...] z obrębu [...] (mającą charakter działki budowlanej) znajdował się otwór drzwiowy, czego nie dopuszczały odpowiednie przepisy warunków techniczno- budowlanych w ówczesnym brzmieniu. Słusznie organ odwoławczy wskazał, że na gruncie mniejszej sprawy zasadnym było podjęcie w ramach nadzoru budowlanego działań naprawczych w trybie przepisów art. 50-51 p.b. w stosunku do przedmiotowego budynku, wybudowanego i użytkowanego na podstawie ostatecznych decyzji administracyjnych, wyeliminowanych następnie z obrotu prawnego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że dysponowanie przez inwestora ostatecznym pozwoleniem na budowę uprawniało go do rozpoczęcia i prowadzenia robot budowlanych objętych tym pozwoleniem, a po ich zakończeniu - do zainicjowania procedury, mającej na celu rozpoczęcie użytkowania zrealizowanego obiektu budowlanego. W sytuacji, gdy inwestor legitymujący się ostatecznym pozwoleniem na budowę zrealizował objęty nim obiekt budowlany oraz uzyskał pozwolenie na jego użytkowanie, a następnie to pozwolenie na budowę (zatwierdzające projekt budowlany) zostało wyeliminowane z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie jego nieważności, zasadnym jest (po uprzednim wyeliminowaniu z obrotu prawnego pozwolenia na użytkowanie wybudowanego legalnie obiektu budowlanego) nałożenie na inwestora obowiązku sporządzenia zamiennego projektu budowlanego. uwzględniającego obecny stan obiektu. Ustawodawca w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę przewidział bowiem obowiązek przeprowadzenia postępowania naprawczego celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem w trybie przepisów określonych w art. 51 Prawa budowlanego. W dalszej kolejności wskazać należy, że materialnoprawną podstawę kwestionowanego skargą aktu stanowiły przepisy art. 51 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 Prawa budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332, dalej jako "Prawo budowlane"). Stosownie do pierwszego z powołanych przepisów prawa, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji, w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Z kolei zgodnie z art. 51 ust. 4 p.b., po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Wykładnia powyższych regulacji prawnych wskazuje, że wydanie decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego powinno być poprzedzone decyzją, o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, a więc zobowiązaniem do złożenia projektu zamiennego (zob. wyrok NSA z dnia 26 października 2010 r., II OSK 1631/09, lex nr 746696, wyrok WSA w Lublinie, II SA/Lu 1255/16, lex nr 2345871),. Artykuł 51 ust. 4 p.b. stanowi podstawę prawną do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego w przypadku zakończenia budowy. W niniejszej sprawie wydanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji poprzedziło wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r nr [...] nakładającej na inwestora. obowiązek przedłożenia czterech jednobrzmiących egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego omawianej inwestycji uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz w razie potrzeby wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Słusznie w decyzji wskazano, że z uwagi na uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę oraz decyzji zmieniającej ww. decyzję wypełniona została przesłanka wskazana w art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2017 r. r [...] utrzymał w mocy ww. decyzję PINB z dnia [...] stycznia 2017 r. Decyzja zatwierdzająca zamienny projekt budowlany wydana w trybie art. 51 ust. 4 p.b. zastępuje pozwolenie na budowę w zakresie dokonanych odstępstw, a odesłanie do przepisów dotyczących projektu budowlanego (art. 51 ust. 1 pkt 3 zd. ostatnie tej ustawy), które stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian, oznacza, że projekt przed zatwierdzeniem powinien być sprawdzony przez organ nadzoru budowlanego, w szczególności, zgodnie z dyspozycją art. 35 ust. 1 p.b.. Projekt budowlany zamienny podlega merytorycznej ocenie organu nadzoru budowlanego, tak jak projekt "pierwotny". Odpowiednie zastosowanie art. 35 ust. 1 p.b. w stosunku do projektu zamiennego oznacza, że przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego właściwy organ sprawdza zgodność projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także z wymaganiami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno–budowlanymi, a także kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń; wykonanie projektu, a w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu także sprawdzenie, przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 p.b. W ramach omawianej oceny, organy zobligowane były skontrolować zgodność projektu budowlanego zamiennego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, biorąc jednak pod uwagę, iż w świetle zapadłych wyroków działka skarżących została uznana za działkę budowlaną. Bezsporne w sprawie jest, że granicząca z działką skarżących nr ewid. [...] z obrębu [...] działka nr ewid. [...] z obrębu [...], na terenie której posadowiony jest w znacznej części przedmiotowy obiekt budowlany usytuowana jest na obszarze oznaczonym symbolem C15.U - z podstawowym przeznaczeniem terenu na usługi, co wynika z zapisów § 72 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...], uchwalonego uchwałą Rady [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. W powyższym przepisie planistycznym zostały ponadto określone m.in. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego. Natomiast działka skarżących nr ewid. [...] z obrębu [...] usytuowana jest na obszarze tego planu oznaczonym symbolem C16.U - dla którego przeznaczenie terenu oraz warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego zostały określone w § 73 ww. planu. Z zapisu § 72 ust. 2 pkt 11 ww. planu wynika, że dla terenu C15.U ustala się nieprzekraczalne linie zabudowy - według rysunku planu. Bezsporne także jest, że widoczne na rysunku planu nieprzekraczalne linie zabudowy (oznaczone według legendy kolorem zielonym) w tym obszarze zdają się pokrywać z granicami zewnętrznymi działek oznaczonych nr ewid. [...], [...] i [...] z obrębu [...],. Zdaniem Sądu z powyższego zapisu słusznie należy wywieść, że plan dopuszcza budowę na granicy działki objętej inwestycją z działką skarżących, oczywiście z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia techniczno-budowlanego. Pomimo, że plan nie zawiera definicji ":nieprzekraczalnych linii zabudowy", nie można się zgodzić ze stanowiskiem skarżących, że nieprzekraczalne linie zabudowy oznaczają jedynie i wyłącznie, że nie można posadowić budynku poza tymi liniami, w szczególności że nieprzekraczalne linie zabudowy pokrywają się granicami działki inwestora. Bezsporne wydaje się też, że, skoro w omawianym postępowaniu naprawczym badana jest w pierwszej kolejności możliwość przywrócenia wybudowanego legalnie budynku do stanu zgodnego z prawem, to należy odnieść się do przepisów § 12 ww. rozporządzenia w brzmieniu obowiązującym w chwili złożenia projektu zamiennego, tj., jak słusznie wskazują skarżący w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2018 r. W świetle powyższego oddaleniu podlega zarzut skarżących, iż naruszono §12 ust. 3 i ust. 4 pkt 2 ww. rozporządzenia, gdyż obecnie brzmienie tych przepisów jest całkowicie inne, niż w chwili wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę z 2007 r. o decyzji o zmianie decyzji o pozwoleniu na budowę z 2008 r. W związku z powyższym, skoro badając projekt zamienny stosujemy przepisy obowiązujące w chwili złożenia tego projektu, bezzasadnym jest powoływanie się na brzmienie przepisów obowiązujących w chwili wyeliminowanych z obrotu prawego decyzji o pozwoleniu na budowę. Jednakże zdaniem Sądu organy obu instancji naruszyły przepisy art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 51 ust. 4 p.b., art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. oraz § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wskazać należy, że słusznie organ odwoławczy wskazał, że powodem stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę i decyzji zmieniającej to pozwolenie było to, że w ścianie budynku usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z działką nr ewid. [...] (mającą charakter działki budowlanej) znajdował się otwór drzwiowy, czego nie dopuszczały odpowiednie przepisy warunków techniczno- budowlanych w ówczesnym brzmieniu, jak również nie dopuszczają tego przepisy w aktualnym brzmieniu. Należy zgodzić się z organem, że w przedłożonym w dniu [...] lipca 2018 r. uzupełnionym projekcie budowlanym zamiennym przedstawione zostało przez projektanta rozwiązanie techniczne, wskazujące na zamurowanie otworu drzwiowego istniejącego (przewidzianego w pierwotnej dokumentacji budowlanej) w ścianie budynku biurowo-handlowo-usługowego usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy z działką skarżących. W tym miejscu ponownie należy podkreślić, że w świetle art. 51 ust. 4 p.b. projekt budowlany zamienny podlega merytorycznej ocenie organu nadzoru budowlanego, tak jak projekt "pierwotny", a odpowiednie zastosowanie art. 35 ust. 1 p.b. w stosunku do projektu zamiennego oznacza, że przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno–budowlanymi, tj. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zauważyć należy, że zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2018 r., jeżeli z przepisów § 13, § 60 i § 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, bądź 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy Sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (ust. 2). W skardze skarżący podnieśli, że inwestycja znajduje się w ostrej granicy z działką skarżących, a w ścianie skierowanej w stronę działki skarżących, usytuowanej w odległości 1,50 m od granicy działki skarżących, otwór drzwiowy został co prawda zamurowany, ale nad zamurowanym otworem znajdują się okna w jednej linii ciągnące się przez całą wysokość budynku. W ocenie Sądu znajdująca się w aktach sprawy dokumentacja fotograficzna oraz zapisy projektu budowlanego wskazują na istnienie otworów mających charakter otworów okiennych czy też części przeszklonych ścian. Co prawda wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia sądowe ograniczyły się do stwierdzenia, że budynek jest zwrócony ścianą ze znajdującym się i w nim otworem drzwiowym prowadzącym do lokalu usługowego (lokalu biurowego, filii Banku) w stronę granicy z działką o nr ew. [...], jednakże organy badając projekt zamienny winy zbadać, czy usytuowanie budynku nie narusza z § 12 ust. 1 i ust. 2 ww. rozporządzenia w związku z usytuowaniem w ścianie budynku zwróconej w kierunku skarżących otworów okiennych. Ponownie rozpoznając sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] zobligowany będzie do zbadania zgodności .przedłożonego przez inwestora zamiennego projektu budowlanego, w szczególności poprzez ustalenie charakterów otworów znajdujących się w ścianie spornego budynku skierowanej w stronę granicy z działką o nr ew. 55/4, a które skarżący uznają za otwory okienne, oraz do ustalenia odległości przedmiotowych otworów od granicy z działką skarżących. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s..a uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji wyroku zapadło na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ww. ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI