VII SA/WA 2317/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę spółki P. S.A. na postanowienie GINB utrzymujące w mocy obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej kładki nad torami kolejowymi, uznając, że spółka P. S.A. jest jej właścicielem, a nie P. S.A. jako zarządca infrastruktury kolejowej.
Spółka P. S.A. zaskarżyła postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazujące jej przedłożenie ekspertyzy technicznej starej kładki nad torami kolejowymi. Spółka argumentowała, że kładka jest częścią infrastruktury kolejowej i jej zarządcą jest P. S.A. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że kładka nie stanowi obecnie elementu infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów, a jej właścicielem jest P. S.A., na którą zasadnie nałożono obowiązek przedłożenia ekspertyzy w celu oceny stanu technicznego i bezpieczeństwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki P. S.A. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), które utrzymało w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładające na P. S.A. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej kładki nad linią kolejową. Głównym sporem było ustalenie, który z podmiotów – P. S.A. czy P. S.A. – jest odpowiedzialny za utrzymanie kładki i przedłożenie ekspertyzy. Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że kładka, mimo swojego położenia na terenach kolejowych, nie stanowi obecnie elementu infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie kolejowym, ponieważ nie służy już obsłudze ruchu kolejowego ani pasażerów, a budynki, z którymi była powiązana, zostały zbyte lub rozebrane. Sąd podzielił tę argumentację, podkreślając, że P. S.A. jest wieczystym użytkownikiem gruntu, na którym znajduje się większość kładki, oraz właścicielem znajdujących się na nim urządzeń, w tym kładki, co potwierdzają dokumenty wieczystoksięgowe. W związku z tym, zasadnie nałożono obowiązek przedłożenia ekspertyzy na P. S.A. jako właściciela obiektu. Sąd odrzucił zarzuty skargi dotyczące nierozpatrzenia przez organ dowodu w postaci regulaminu tymczasowego oraz niewłaściwego zastosowania art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, uznając, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu, a nałożony obowiązek ma na celu zebranie dowodów niezbędnych do dalszego rozstrzygnięcia, w tym ustalenia możliwości naprawy lub konieczności rozbiórki kładki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej obiektu budowlanego, na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, powinien być nałożony na właściciela obiektu, jeśli nie można ustalić zarządcy lub obiekt nie stanowi już elementu infrastruktury kolejowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kładka nie jest już elementem infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów, a spółka P. S.A. jest jej właścicielem (posiada wieczyste użytkowanie gruntu i własność urządzeń), dlatego to na niej spoczywa obowiązek przedłożenia ekspertyzy, a nie na P. S.A. jako potencjalnym zarządcy infrastruktury kolejowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
p.b. art. 81c § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organy nadzoru budowlanego mogą nałożyć obowiązek dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz w razie uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych, robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu budowlanego. Koszty ponosi zobowiązany.
Pomocnicze
p.b. art. 81c § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Adresatami obowiązku przedłożenia ekspertyzy są uczestnicy procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.
u.t.k. art. 4
Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym
Definiuje pojęcie infrastruktury kolejowej, w tym obiekty inżynieryjne jak przejścia nad torami, pod warunkiem spełnienia określonych funkcji.
u.t.k. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. e, pkt 2 i 3
Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym
Określa zadania zarządcy infrastruktury kolejowej, w tym zarządzanie infrastrukturą, utrzymanie i zarządzanie nieruchomościami.
u.k.r.p.p. art. 15 § ust. 4a i 4b
Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Określa zakres zarządu P. S.A. liniami kolejowymi i infrastrukturą kolejową, z wyłączeniem budynków i budowli przeznaczonych do obsługi przewozu osób i rzeczy, chyba że są położone na gruntach wchodzących w skład linii kolejowych.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji.
k.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Stosowanie przepisów k.p.a. do postępowań w sprawach, do których nie mają zastosowania przepisy tego kodeksu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kładka nie stanowi obecnie elementu infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów. Spółka P. S.A. jest właścicielem kładki, a nie P. S.A. jako zarządca infrastruktury kolejowej. Obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej uzasadniony jest stwierdzonym złym stanem technicznym obiektu i brakiem dokumentacji, co wymaga specjalistycznej oceny.
Odrzucone argumenty
Kładka jest częścią infrastruktury kolejowej i zarządza nią P. S.A. Organ nie miał podstaw do nałożenia obowiązku ekspertyzy, gdyż sam stwierdził zły stan techniczny. Organ nie rozpatrzył dowodu w postaci Regulaminu Tymczasowego prowadzenia ruchu.
Godne uwagi sformułowania
Kładka jest pozostałością dawnej infrastruktury kolejowej, nie funkcjonuje od dłuższego czasu. Nie można zakwalifikować przedmiotowej kładki jako obecnego elementu infrastruktury kolejowej, bowiem nie pełni ona żadnej z wymienionych funkcji. Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego ponosi koszty ekspertyz.
Skład orzekający
Andrzej Siwek
przewodniczący
Elżbieta Granatowska
sprawozdawca
Mirosław Montowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności za stan techniczny obiektów budowlanych, które kiedyś stanowiły infrastrukturę kolejową, ale obecnie nie pełnią tej funkcji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy obiekt jest stary, nieużywany, a jego status prawny (właściciel/zarządca) jest sporny między podmiotami związanymi z kolejnictwem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ustalenia odpowiedzialności za stary, niefunkcjonujący obiekt budowlany (kładkę nad torami), co jest częstym problemem w przypadku infrastruktury kolejowej i może mieć znaczenie praktyczne dla zarządców i właścicieli.
“Kto odpowiada za starą kładkę nad torami? Sąd rozstrzyga spór między kolejowymi gigantami.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 2317/21 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2022-01-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-11-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Siwek /przewodniczący/ Elżbieta Granatowska /sprawozdawca/ Mirosław Montowski Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 818/22 - Wyrok NSA z 2023-07-26 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1333 art. 81c ust. 2 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Dz.U. 2003 nr 86 poz 789 art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e, pkt 2 i 3 Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym Dz.U. 2000 nr 84 poz 948 art. 15 ust. 4a i 4b ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Siwek, , Asesor WSA Elżbieta Granatowska (spr.), Sędzia WSA Mirosław Montowski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2021 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania i przedłożenia ekspertyzy technicznej oddala skargę Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] września 2021 r., znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia spółki P. S.A. z siedzibą w W., na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2021 r. znak: [...], w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. prowadził postępowanie administracyjne w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego kładki na stacji [...], nad linią kolejową nr [...] w km 74,020, działka nr [...], nr [...], nr [...],[...], obręb M. W związku z pismami Inspektora Pracy z 20 października 2020 r. oraz Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z 28 października 2020 r. dotyczącymi nieprawidłowości w zakresie stanu technicznego oraz utrzymaniu kładki dla pieszych, [...] WINB pismem z 23 października 2020 r. wezwał P. S.A. do złożenia pisemnych wyjaśnień odnośnie do powyższych kwestii oraz przedłożenia uwierzytelnionych kopii protokołów z ostatnio przeprowadzonych kontroli okresowych obiektu. W odpowiedzi na wezwanie P. S.A. oświadczyła, że nie jest właścicielem ani zarządcą kładki, wobec czego nie posiada w swojej ewidencji przedmiotowego obiektu oraz nie prowadzi jego książki, jak i nie realizuje kontroli okresowych. Ponadto wskazała, że zarządzanie kładką zostało powierzone na mocy przepisów ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." spółce P. S.A. Wobec powyższego [...] WINB pismem z 18 listopada 2020 r. wezwał P. S.A. Zakład [...] we W. do złożenia pisemnych wyjaśnień odnośnie nieprawidłowości w zakresie stanu technicznego i procesu utrzymania kładki dla pieszych oraz przedłożenia uwierzytelnionych kopii protokołów z ostatnio przeprowadzonych kontroli okresowych obiektu. P. S.A. – w piśmie z 30 listopada 2020 r. - oświadczyła, że kładka nie jest własnością spółki oraz nie figuruje ona w zasobach środków trwałych, wobec czego nie prowadzi przeglądów obiektu. Ponadto dodała, że obiekt nie służy potrzebom zarządcy infrastruktury, a jej demontaż przez właściciela nie będzie miał wpływu na funkcjonowanie linii kolejowej. Ponadto przekazano dokumentację fotograficzną, wyciąg z umowy z [...] września 2001 r. zawartej pomiędzy P. S.A. a P. S.A. dotyczącej odpłatnego korzystania z linii kolejowych oraz innych nieruchomości niezbędnych do zarządzania liniami kolejowymi, mapę zagospodarowania terenu oraz pismo P. S.A. skierowane do P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we W. z 29 lutego 2016 r., w którym oświadczono, że kładka nie jest na stanie środków trwałych [...]. W trakcie kontroli obiektu przeprowadzonej przez przedstawicieli WINB w dniu 17 czerwca 2021 r. ustalono, że kładka dla pieszych, ma ponad 100 lat, jest sześcioprzęsłowa o długości przęsła około 105 m, jej ustrój nośny stanowią dwie belki żelbetowe oraz żelbetowa płyta pomostu. Szerokość kładki wynosi około 2,5 m, a jej wysokość w świetle około 6,5 m. Schody na zejściach są konstrukcji żelbetowej. Kładka nie posiada odwodnienia. Cały obiekt jest wyposażony w poręcze stalowe. Większość elementów budowlanych wykazuje poważne uszkodzenia i zaawansowaną degradację m. in: brak zabezpieczenia przeciwporażeniowego nad trakcją, korozję, brak konserwacji i miejscowe uszkodzenie balustrad, widoczne uszkodzenia konstrukcji nośnej kładki, odspojenia i widoczne zbrojenie. Obiekt został uprzednio zabezpieczony przed wejściem poprzez zagrodzenie siatkami wejść oraz oznakowaniem informującym o niebezpieczeństwie. Do protokołu dołączono dokumentację fotograficzną oraz mapę sytuacyjną. W trakcie kontroli nie przedłożono książki obiektu oraz protokołów z kontroli rocznych i pięcioletnich. Zarówno przedstawiciel P. S.A., jak i przedstawiciel P. S.A. oświadczyli, że nie uważają się za stronę zobowiązaną do zarządzania i utrzymywania obiektu i podtrzymali swoje dotychczasowe stanowiska jakoby spółki nie były zarządcami kładki. Wobec powyższego [...] WINB pismem z 23 czerwca 2021 r. wezwał uczestników postępowania do złożenia pisemnych wyjaśnień i informacji dotyczących przeznaczenia kładki. W odpowiedzi na wezwanie Gmina M. w piśmie z 30 czerwca 2021 r. oświadczyła, że nie jest właścicielem ani zarządcą przedmiotowej kładki, w związku z czym nie posiada dokumentów, z których wynikałoby jej przeznaczenie oraz cel, jakiemu służyła. W piśmie z 5 lipca 2021 r. P. S.A. oświadczyła, że "kładka funkcjonowała jako komunikacja pomiędzy obiektami służącymi obsłudze linii kolejowej oraz węzła kolejowego w stacji M., tj. lokomotywownią, wagonownią, nastawniami oraz warsztatami. Zarządzana była przez ówczesny Oddział Drogowy, dzisiejsze struktury Zakładu [...] P. S.A.". P. S.A. w piśmie z 8 lipca 2021 r. oświadczyła, że kładka służyła przeprowadzeniu ruchu pieszego nad linią kolejową w ramach skomunikowania terenów przyległych oraz - jak wynika z archiwalnych map stacji [...] - stanowiła połączenie pomiędzy terenami parowozowni i wagonowni. Spółka podtrzymała stanowisko, że obiekt nie służy ich działalności eksploatacyjnej. Jako dowód powyższego załączono pismo skierowane do P. S.A. z 17 grudnia 2008 r. oraz plany sytuacyjne. [...] WINB postanowieniem z [...] lipca 2021 r., nr [...] nałożył na P. S.A. obowiązek wykonania i przedłożenia do 31 grudnia 2021 r. ekspertyzy kładki w M./stacja [...] nad linią kolejową nr [...] w km 74,020, działka nr [...], obręb M. sporządzonej przez osoby posiadające uprawnienia w odpowiedniej specjalności, zawierającej w szczególności: 1) szczegółową ocenę stanu technicznego obiektu oraz ocenę bezpieczeństwa jego użytkowania, 2) wnioski, zalecenia i propozycje, dotyczące zastosowania odpowiednich środków technicznych lub wykonania innych czynności tj. robót budowlanych mających na celu doprowadzenie obiektu do stanu technicznego umożliwiającego jego bezpieczną eksploatację. Zażalenie na powyższe postanowienie [...] WINB złożyła w ustawowym terminie P. S.A. Po rozpatrzeniu powyższego zażalenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ podkreślił, że kładka usytuowana jest na działce, na której znajduje się droga kolejowa, a tym samym na obszarze kolejowym, o którym mowa w art. 4 pkt 8 ustawy z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2020 r., poz. 1043 ze zm. dalej jako: u.t.k.). Przepis art. 83 ust. 3 w związku z art. 82 ust. 3 pkt 3a ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., dalej jako: Prawo budowlane) stanowi, że wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego jest organem I instancji w sprawach obiektów i robót budowlanych usytuowanych na obszarze kolejowym. Zgodnie z art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Organ odwoławczy wskazał, że nie ma wątpliwości, co do nieodpowiedniego stanu technicznego kładki, który został udokumentowany w protokole pokontrolnym z 17 czerwca 2021 r. Stwierdzone nieprawidłowości, takie jak korozja, uszkodzenia konstrukcji nośnej, odspojenia, widoczne zbrojenie oraz brak zabezpieczenia przeciwporażeniowego, stwarzają potencjalne niebezpieczeństwo przede wszystkim dla użytkowników drogi kolejowej. Przeprowadzona kontrola stanowiła jedynie wizualną ocenę stanu technicznego bez wykonania specjalistycznych badań dotyczących stanu technicznego m.in. statyki obiektu, uszkodzeń strukturalnych i bezpieczeństwa konstrukcji. Czynności te nie pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, jak duże zagrożenie stanowi kładka oraz czy jej stan techniczny pozwala na dalsze bezpieczne użytkowanie czy też nieodzowna może okazać się rozbiórka obiektu. Nie można też pominąć faktu, że obiekt od wielu lat nie był poddawany okresowym kontrolom i nie zachowała się żadna dokumentacja dotycząca jego stanu (jak np. książka obiektu) pozwalająca na ustalenie powstałych w toku eksploatacji uszkodzeń i ich napraw. Zważając na fakt, że działki, na których znajduje się kładka, są obecnie użytkowane przede wszystkim przez użytkowników infrastruktury kolejowej, niezbędne staje się możliwie jak najszybsze usunięcie niezgodności z prawem. W ocenie GINB, przedstawiona dokumentacja nie jest wystarczająca do ustalenia dalszych działań i podjęcia rozstrzygnięcia. Bez dokonania ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego oraz bezpieczeństwa użytkowania przez osobę posiadającą specjalistyczną wiedzę nie można ustalić, czy i ewentualnie jakie działania zmierzające do doprowadzenia obiektu do stanu technicznego pozwalającego na jego bezpieczne użytkowanie są konieczne i czy stan obiektu nie uprawnia do podjęcia decyzji o jego rozbiórce. Okoliczności te przemawiają za ujawnieniem się uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, o których mowa w art. 81 c ust. 2 u.p.b., a tym samym przemawiają za zasadnością nałożenia obowiązku sporządzenia ekspertyzy technicznej. Główną osią sporu w sprawie między uczestnikami postępowania jest ustalenie właściciela lub zarządcy obiektu, a zatem strony zobowiązanej do przedłożenia ekspertyzy technicznej. Odwołujący neguje stanowisko organu I instancji i twierdzi, że zarząd nad kładką sprawuje P. S.A., a nie P. S.A. W art. 81c ust. 1 u.p.b. ustawodawca posłużył się alternatywą nierozłączną w zakresie wskazywania podmiotu mogącego być adresatem obowiązku przedłożenia wskazanych tam ocen technicznych lub ekspertyz. Oczywiste zatem jest, że to nie ustawodawca, a organ prowadzący postępowanie administracyjne, znając szczegóły sprawy, dokonuje wyboru adresata postanowienia w sposób najbardziej odpowiedni, kierując się przy tym zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego. Ponadto z faktu, że podmioty wskazane w art. 81 c ust. 1 ustawy zostały wymienione w określonej kolejności, nie można wywodzić tezy, iż organ nadzoru budowlanego ustalając, na który z tych podmiotów ma być nałożony obowiązek, musi brać pod uwagę tę kolejność (wyrok WSA w Łodzi z 10 stycznia 2020 r., II SA/Łd 634/19). Z uwagi na powstanie obiektu w pierwszym dziesięcioleciu XX w. oraz brak dokumentacji dotyczącej budowy, napraw i remontów czy kontroli okresowych obiektu, nie ma możliwości ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za realizację kładki. Obiekt obecnie nie jest użytkowany, co znajduje potwierdzenie w protokole pokontrolnym z 17 czerwca 2021 r. oraz dokumentacji fotograficznej, z których wynika, że został zabezpieczony poprzez zagrodzenie siatkami wejść oraz oznakowaniem informującym o niebezpieczeństwie. Stan ten trwa prawdopodobnie już od dłuższego czasu. Zarówno P. S.A., P. S.A., jak i Gmina M. stoją na stanowisku, że nie są właścicielami ani zarządcami obiektu, czy też nie korzystają z niego. Wobec trudności z ustaleniem zarządcy nieeksploatowanego obiektu istotną wskazówką dla określenia jego zarządcy może być ustalenie funkcji oraz przeznaczenia, jakie kładka pełniła w przeszłości. P. S.A. wskazała, że "kładka funkcjonowała jako komunikacja pomiędzy obiektami służącymi obsłudze linii kolejowej oraz węzła kolejowego w stacji M. tj. lokomotywownią, wagonownią, nastawniami oraz warsztatami. Zarządzana przez ówczesny Oddział Drogowy, dzisiejsze struktury Zakładu [...] P. S.A." Natomiast P. S.A. oświadczyła, że przedmiotowa kładka służyła przeprowadzeniu ruchu pieszego nad linią kolejową oraz że stanowiła połączenie pomiędzy terenami parowozowni i wagonowni. Zatem zarówno P. S.A., jak i P. S.A. zgodnie uznały, że kładka służyła przede wszystkim komunikacji pomiędzy obiektami służącymi funkcjonowaniu i obsłudze ruchu kolejowego. Co równie istotne, obiekt znajduje się na terenie działek nr [...] oraz [...], przy czym na działce nr [...] znajduje się jedno z zejść (schody), natomiast drugie z nich leży częściowo na działce nr [...] i działce nr [...]. Znaczna część obiektu (płyta żelbetowa wraz z podporami) przewiesza się nad działką nr [...]. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów działki o nr [...] oraz [...] stanowią tereny kolejowe. Natomiast działka nr [...] klasyfikowana jest jako tereny mieszkaniowe. Zarówno działka o numerze [...], jak i [...] stanowią własność Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym P. S.A. Natomiast działka nr [...] stanowi własność S. sp. z o.o. sp. komandytowa. Zatem kładka w przeważającej części znajduje się na działkach, oznaczonych jako tereny kolejowe, we władaniu P. S.A. Zasadnie tym samym [...] WINB uznał, że z uwagi na użytkowanie kładki przez P. przed wejściem w życie ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P.", obiekt ten komunikował obiekty budowlane związane z obsługą infrastruktury kolejowej, aktualnie rozebrane, albo znajdujące się we władaniu spółki komandytowej S. sp. z o.o. W myśl art. 15 ust. 4a i 4b ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." P. S.A. zarządza liniami kolejowymi oraz pozostałą infrastrukturą kolejową, określoną w przepisach ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, z wyłączeniem budynków i budowli przeznaczonych do obsługi przewozu osób i rzeczy wraz z zajętymi pod nie gruntami. Wyłączenie, o którym mowa w ust. 4a, nie obejmuje budowli położonych na gruntach wchodzących w skład linii kolejowych. Natomiast zgodnie z art. 4 ustawy o transporcie kolejowym oraz załącznikiem nr 1 do tej ustawy, w skład infrastruktury kolejowej wchodzą (pod warunkiem że tworzą część linii kolejowej, bocznicy kolejowej lub innej drogi kolejowej, lub są przeznaczone do zarządzania nimi, obsługi przewozu osób lub rzeczy, lub ich utrzymania), obiekty inżynieryjne: mosty, wiadukty, przepusty i inne konstrukcje mostowe, tunele, przejścia nad i pod torami, mury oporowe i umocnienia skarp. Na podstawie powyższego nie można zakwalifikować przedmiotowej kładki jako obecnego elementu infrastruktury kolejowej, bowiem nie pełni ona żadnej z wyżej wymienionych funkcji. W przeszłości pełniła funkcję wspomagającą w celu bezpiecznego przekraczania bariery urbanistycznej tj. torów kolejowych, czyli stanowiła łącznik pomiędzy budynkami służącymi obsłudze infrastruktury kolejowej należącej do przedsiębiorstwa P. Można domniemywać, że służyła przede wszystkim osobom obsługującym powyższe budynki. Nie ulega również wątpliwości, że obiekt nie służył obsłudze pasażerów chociażby ze względu na brak zejść pośrednich, czy odległość od budynku dworca kolejowego. Natomiast w obecnej sytuacji, kiedy budynki znajdujące się na działce nr [...] zostały zbyte przez przedsiębiorstwo P. i stanowią własność innych podmiotów, a budynki kolejowe leżące po przeciwległej stronie kładki są rozebrane, nie można stwierdzić, że kładka nadal stanowi obiekt infrastruktury kolejowej. Skoro obiekt przestał pełnić dotychczasową funkcję i nie służy żadnej ze stron, to rozstrzygająca jest kwestia własności gruntu, na którym znajduje się kładka. Jak wskazano wyżej, obiekt w przeważającej części znajduje się na działkach należących do P. S.A. Dodatkowo, zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." P. S.A. gospodaruje mieniem, w szczególności przez wnoszenie do spółek, sprzedaż, oddawanie do odpłatnego korzystania w drodze umów prawa cywilnego, a także przez zbywanie mienia zbędnego, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3a. Kwestia oddania przez P. S.A. w zarządzanie P. S.A. części działki nr [...] na podstawie umowy nr [...] z [...] września 2001 r. nie daje podstaw do uznania, że P. S.A. stała się właścicielem kładki. Traktowanie kładki jako odrębnego od gruntu przedmiotu własności, jako wyjątek od zasady superficies solo cedit, nie zostało wykazane w żaden sposób, a tym samym jest nieudowodnione (co do konieczności wykazania zaistnienia tej zasady por. wyrok WSA w Łodzi z 6 grudnia 2007 r., II SA/Łd 815/07), a tym samym właścicielem kładki jest P. S.A. i to ten podmiot należało zobowiązać do przedłożenia ekspertyzy technicznej. Nie ma znaczenia, że niewielka część obiektu znajduje się na gruncie nienależącym do zobowiązanej spółki (działka nr [...]). Z uwagi konstrukcję obiektu oraz cel postępowań określonych w rozdziale 6 Prawa budowlanego, niecelowe byłoby nałożenie obowiązku solidarnie na spółkę, która obiektu nie realizowała i najprawdopodobniej nigdy z niego nie korzystała. Kwestia zaś ewentualnych rozliczeń kosztów wynikających z realizacji nałożonego obowiązku między uczestnikami postępowania pozostaje poza zakresem zainteresowania organów nadzoru budowlanego, gdyż w tym zakresie właściwe są same strony oraz ewentualnie sąd powszechny. Reasumując, organ stwierdził, że skoro nie wykazano odrębnej od własności nieruchomości gruntowej własności czy zarządu kładką i nie pełni ona aktualnie funkcji związanej z działalnością statutową P. S.A., ani też nie była realizowana czy wykorzystywana przez S. sp. z o.o. sp. k., to należało utrzymać w mocy postanowienie [...] WINB zobowiązujące jedynie P. S.A. do przedłożenia ekspertyzy technicznej zawierającej ocenę stanu technicznego oraz wskazującej wnioski i zalecenia celem doprowadzenia obiektu do odpowiedniego stanu technicznego. Organ dodał, że powyższe postanowienie ma na celu zebranie dowodów (ustaleń faktycznych), które to będą podstawą do rozstrzygnięcia sprawy. Postanowienie wydane na podstawie art. 81 c ust. 2 ma charakter jedynie dowodowy. Jednocześnie organ nie podzielił poglądu, że pracownicy organów nadzoru budowlanego powinni co do zasady samodzielnie dokonywać ustaleń w przedmiocie stanu technicznego i jakie czynności należy przedsięwziąć w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu umożliwiającego jego bezpieczne użytkowanie, bowiem to na właścicielu lub zarządcy obiektu ciążą obowiązki należytego przeprowadzania kontroli, ustalania koniecznych napraw etc. i w żadnej mierze koszty przeprowadzania tych czynności nie mogą być przerzucane na organy nadzoru budowlanego, a w konsekwencji Skarb Państwa i podatników. Tym bardziej nieuzasadnione byłoby sporządzanie jakiejkolwiek dokumentacji celem ustalenia jakie roboty należy przedsięwziąć. Spółka dysponuje wystarczającymi środkami, w tym osobowymi by z realizacji swoich ustawowych obowiązków wywiązywać się należycie i nie było potrzeby angażowania organów nadzoru budowlanego, który w istocie nie dysponuje odpowiednimi zasobami osobowymi, czasowymi i finansowymi na podejmowanie działań za właściciela czy zarządcę obiektu w wątpliwym stanie technicznym. Co więcej, do oceny konstrukcji obiektu nie jest wystarczająca ocena wizualna, a tylko do takiej może ograniczać się kontrola organu. Skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła spółka P. S.A. z siedzibą w Warszawie, zaskarżając je w całości i zarzucając organowi naruszenie: 1. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie dokumentu w postaci Regulaminu Tymczasowego prowadzenia ruchu w czasie wykonywania robót Nr [...] z dnia [...] lipca 2021 r., z którego wynika, że przedmiotowy wiadukt znajduje się w zarządzie P. S.A., 2. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 2. 4a i 4 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego P., jak również art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o transporcie kolejowych, jak i pkt 4 Załącznika Nr 1 do ustawy z dnia 29 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, z których wynika, że zarząd nad kładkami poprowadzonymi nad liniami kolejowymi (przejściami nad torami) oraz obowiązki utrzymaniowe w tym zakresie spoczywają nie na stronie, lecz na zarządcy kolei jako zarządcy infrastruktury kolejowej tj. P. S.A. 3. art. 81 c ust.2 prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w warunkach braku przesłanek w postaci uzasadnionych wątpliwości dotyczących stanu technicznego, skoro organ sam określił nieodpowiedni stan techniczny obiektu i rodzaj stwierdzonych uchybień w jego substancji, co stanowi okoliczność wyłączająca potrzebę nałożenia na stronę takiego obowiązku. 4. art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie żadnych dowodów, które uzasadniają przyjęcie, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego oraz że zachodzi potrzeba wykonania ekspertyzy technicznej. Mając powyższe na uwadze pełnomocnik spółki P. S.A. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, jak i poprzedzającego postanowienia organu I instancji i zasądzenie od na rzecz spółki kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż rodzaj obiektu oraz jego usytuowanie przesądza o tym, iż decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną w niniejszej sprawie. Zgodnie z pkt 4 Załącznika Nr 1 do ustawy o transporcie kolejowym kładka przebiegająca nad torami jest zaliczana do elementów infrastruktury kolejowej. Przepis ten stanowi, że w skład infrastruktury kolejowej wchodzą następujące elementy, pod warunkiem że tworzą część linii kolejowej, bocznicy kolejowej lub innej drogi kolejowej, lub są przeznaczone do zarządzania nimi, obsługi przewozu osób lub rzeczy, lub ich utrzymania: obiekty inżynieryjne: mosty, wiadukty, przepusty i inne konstrukcje mostowe, tunele, przejścia nad i pod torami, mury oporowe i umocnienia skarp. Wobec takiej kwalifikacji kładki konieczne staje się przytoczenie przepisów, które wskazują na podmiot będący zarządcą linii kolejowych i infrastruktury kolejowej oraz na którym ciążą obowiązki utrzymaniowe w tym zakresie. Jakkolwiek jeszcze około 20 lat temu istniało jednolite przedsiębiorstwo państwowe P., które skupiało kompetencje w zakresie zarządu infrastrukturą kolejową, zarządu nad innym mieniem kolejowym, przewozów towarowych i osobowych, to na skutek najpierw komercjalizacji tego podmiotu, a następnie powołania kilku specjalistycznych spółek kolejowych kompetencje te zostały rozdzielone. W taki oto sposób na podstawie art. 15 ust. 2-4a ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego P. powołano P. S.A. jako zarządcę infrastruktury kolejowej: 1. P. S.A. utworzy spółkę akcyjną do prowadzenia działalności w zakresie zarządzania liniami kolejowymi, działającą pod firmą "P. Spółka Akcyjna", zwaną dalej "P. S.A." 2. P. S.A., z dniem wpisu do rejestru handlowego, wstępuje w prawa i obowiązki P. S.A. w zakresie zarządzania liniami kolejowymi, w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 14 ust. 2 pkt 2. 2a. W okresie korzystania przez P. S.A. ze środków publicznych dofinansowania inwestycji infrastrukturalnych akcje tej spółki nie dają prawa do dywidendy. 3. Zarządzanie liniami kolejowymi P. S.A. obejmuje również zadania, o których mowa u art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowymi, wykonywane przez Straż Ochrony Kolei, wchodzącą w strukturę organizacyjną P. S.A. 4. P. S.A. staje się zarządem kolei, w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 14 ust. 2 pkt 2. 4a. P. S.A. zarządza liniami kolejowymi oraz pozostałą infrastrukturą kolejową, określoną w przepisach ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, z wyłączeniem budynków i budowli przeznaczonych do obsługi przewozu osób i rzeczy wraz z zajętymi pod nie gruntami. 4b. Wyłączenie, o którym mowa w ust. 4a, nie obejmuje budowli położonych na gruntach wchodzących w skład linii kolejowych. Również i samej ustawie o transporcie kolejowym odnajdujemy podobne wskazanie w zakresie zakresu zarządu, a to w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e, który stanowi, że do zadań zarządcy infrastruktury, zwanego dalej "zarządcą", należy zarządzanie infrastrukturą kolejową polegające na wykonywaniu funkcji podstawowych, a trudno do nich nie zaliczyć utrzymania zarządzanego przedmiotu w odpowiednim stanie. Na tle powyższych przepisów nie sposób polemizować z okolicznościami, iż: kładka nad torami stanowi element infrastruktury kolejowej, a zarząd nad infrastrukturą kolejową sprawuje P. S.A. Osoba zarządcy wiaduktu nie powinna zresztą budzić wątpliwości skoro pełnomocnik P. S.A. wraz z pismem z dnia 24 sierpnia 2021 r. przedłożył wydany przez P. S.A. w dniu 30 lipca 2021 r. Regulamin Tymczasowy Nr [...] prowadzenia ruchu w czasie wykonywania robót. Regulamin ten m.in. szczegółowo określa sposób, zakres i reguły bezpieczeństwa związane z zabezpieczeniem konstrukcji kładki. Tego rodzaju działanie potwierdza, wynikający z przepisów prawa, zarząd P. S.A., bo nie sposób inaczej wyjaśnić, dlaczego P. S.A. miałoby się zajmować obcym elementem infrastruktury. Organ w ogóle nie dostrzegł tego dowodu, toteż nie mógł dojść do prawidłowych ustaleń na temat osoby zarządcy. Zaniechanie w tym zakresie należy potraktować jako istotne naruszenie art. 77 § 1 k.p.a., który nakazuje organowi administracji publicznej wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Błędna identyfikacja osoby zobowiązanej do utrzymania obiektu winna skutkować uchyleniem postanowienia niezależnie od kwestii merytorycznych. Pełnomocnik P. S.A. zwraca jednak uwagę na to, że przepisy prawa materialnego nie dawały podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia i to już niezależnie od kwestii wadliwego wskazania adresata tego aktu. Przesłanką wydania przedmiotowego postanowienia mogło być tylko powstanie uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu. Z uzasadniania postanowienia wynika jednak, że organ takich wątpliwości nie posiada. Z treści uzasadnienia wynikają już nie wątpliwości co do stanu technicznego obiektu, ale pewność organu, że obiekt znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym, skoro organ to stwierdza, a ponadto wskazuje na konkretne uchybienia w substancji kładki. Sama potrzeba sporządzenia ekspertyzy jest z resztą wątpliwa skoro już z samego uzasadnienia wynika, jakie uchybienia dostrzega sam organ nadzoru budowlanego, a ponadto kierując się zasadami doświadczenia życiowego trudno uznać, aby rodzaj obiektu, a zwłaszcza jego prostota uzasadniały korzystanie ze specjalistycznych opinii. Organ wskazuje na konkretne mankamenty kładki, a mimo to żąda ekspertyzy technicznej. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W ocenie organu, z dowodu w postaci Regulaminu Tymczasowego prowadzenia ruchu w czasie wykonywania robót Nr [...] z [...] lipca 2021 r. nie wynika, aby przedmiotowy wiadukt znajdował się w zarządzie P. S.A. Pozostałe zarzuty skarżącej spółki stanowią powtórzenie argumentów podnoszonych w toku postępowania i odniesiono się do nich w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2019 poz. 2325 – zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł doprowadziła do uznania, że nie narusza ono prawa. Stosownie do art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1 (uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego), obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Nałożenie obowiązku dostarczenia stosownej oceny technicznej lub ekspertyzy służy zatem wyjaśnieniu kwestii technicznych i ustaleniu stanu faktycznego. Przepis art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego z zasady jest stosowany wówczas, gdy wiedza pracowników organu nadzoru budowlanego i środki, którymi dysponują, nie są wystarczające do samodzielnego poczynienia ustaleń faktycznych niezbędnych do wydania rozstrzygnięcia. Kwestią sporną w tej sprawie jest przede wszystkim to, która ze spółek P. S.A. z siedzibą w W. czy P. S.A. z siedzibą w W. powinna być adresatem obowiązku nałożonego przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wykonania i przedłożenia ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego przedmiotowej kładki nad torami kolejowymi w M. Z art. 81c ust. 2 w związku z art. 81c ust. 1 Prawa budowlanego wynika, że adresatem obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej powinien być co do zasady właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Z ustaleń organów nadzoru budowlanego dokonanych m.in. na podstawie protokołu kontroli z dnia 17 czerwca 2021 r. oraz wyjaśnień obu spółek złożonych na piśmie w toku postępowania wynika, że przedmiotowa kładka dla pieszych sześcioprzęsłowa o długości przęseł ok. 105 m, szerokości 2,5 m i wysokości ok. 6,5 m powstała ok. 1910 r. Spółka P. S.A. wskazała, że kładka funkcjonowała jako komunikacja pomiędzy obiektami służącymi obsłudze linii kolejowej oraz węzła kolejowego w stacji M. tj. lokomotywownią, wagonownią, nastawniami oraz warsztatami. Natomiast spółka P. S.A. oświadczyła, że przedmiotowa kładka służyła przeprowadzeniu ruchu pieszego nad linią kolejową oraz że stanowiła połączenie pomiędzy terenami parowozowni i wagonowni. Z ustaleń organów wynika, że od dłuższego czasu kładka nie jest użytkowana. Obiekt został zabezpieczony poprzez zagrodzenie siatkami wejść oraz oznakowaniem informującym o niebezpieczeństwie. Brak jest protokołów z kontroli rocznych i pięcioletnich tego obiektu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w okolicznościach tej sprawy nie można uznać, że spółka P. S.A., będąca co do zasady zarządcą infrastruktury kolejowej, jest również zarządcą tej kładki. Zgodnie z art. 15 ust. 4a i 4b ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." (Dz. U. z 2021 r., poz. 146 ze zm.) P. S.A. zarządza liniami kolejowymi oraz pozostałą infrastrukturą kolejową, określoną w przepisach ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, z wyłączeniem budynków i budowli przeznaczonych do obsługi przewozu osób i rzeczy wraz z zajętymi pod nie gruntami. Wyłączenie, o którym mowa w ust. 4a, nie obejmuje budowli położonych na gruntach wchodzących w skład linii kolejowych. W myśl powołanego w skardze art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e oraz pkt 2 i 3 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2020 r., poz. 1043 ze zm.) do zadań zarządcy infrastruktury należy: wykonywanie funkcji podstawowych (pkt. 1 lit. e), utrzymanie infrastruktury kolejowej (pkt 2), zarządzanie nieruchomościami będącymi elementem infrastruktury kolejowej (pkt 3). Natomiast zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie kolejowym w związku z pkt 4 Załącznika nr 1 do tej ustawy (Wykaz elementów infrastruktury kolejowej), w skład infrastruktury kolejowej wchodzą (pod warunkiem że tworzą część linii kolejowej, bocznicy kolejowej lub innej drogi kolejowej, lub są przeznaczone do zarządzania nimi, obsługi przewozu osób lub rzeczy, lub ich utrzymania), obiekty inżynieryjne: mosty, wiadukty, przepusty i inne konstrukcje mostowe, tunele, przejścia nad i pod torami, mury oporowe i umocnienia skarp. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w tej sprawie nie został spełniony warunek z pkt 4 Załącznika nr 1, a więc że wskazany element infrastruktury kolejowej (przejście nad torami) tworzy część linii kolejowej, bocznicy kolejowej lub innej drogi kolejowej, lub jest przeznaczony do zarządzania nimi, obsługi przewozu osób lub rzeczy, lub ich utrzymania. W ocenie organu, na podstawie powyższych ustaleń nie można zakwalifikować przedmiotowej kładki jako obecnego elementu infrastruktury kolejowej, bowiem nie pełni ona żadnej z wymienionych w pkt 4 Załącznika nr 1 funkcji. W przeszłości pełniła funkcję wspomagającą w celu bezpiecznego przekraczania bariery urbanistycznej tj. torów kolejowych, czyli stanowiła łącznik pomiędzy budynkami służącymi obsłudze infrastruktury kolejowej należącej do przedsiębiorstwa P. Można domniemywać, że służyła przede wszystkim osobom obsługującym powyższe budynki. Nie ulega również wątpliwości, że obiekt nie służył obsłudze pasażerów, chociażby ze względu na brak zejść pośrednich, czy odległość od budynku dworca kolejowego. Natomiast w obecnej sytuacji, kiedy budynki znajdujące się na działce nr [...] zostały zbyte przez przedsiębiorstwo P. i stanowią własność innych podmiotów, a budynki kolejowe leżące po przeciwległej stronie kładki są rozebrane, nie można stwierdzić, że kładka nadal stanowi obiekt infrastruktury kolejowej. Sąd podziela tę ocenę prawną organu, gdyż w okolicznościach tej sprawy nie można zakwalifikować spornej kładki jako elementu infrastruktury kolejowej, o którym mowa w pkt 4 Załącznika nr 1 do ustawy o transporcie kolejowym. Jak wykazał organ kładka ta nie stanowi obecnie części linii kolejowej, bocznicy kolejowej lub innej drogi kolejowej, nie jest przeznaczona do zarządzania nimi, obsługi przewozu osób lub rzeczy, lub ich utrzymania. Kładka ta jest pozostałością dawnej infrastruktury kolejowej, nie funkcjonuje od dłuższego (bliżej nieokreślonego) czasu, gdyż budynki pomiędzy którymi zapewniała ona komunikację pracowników nie istnieją lub zostały zbyte na rzecz innych podmiotów. Jak wskazała spółka P. S.A. (Zakład [...] we W.) w piśmie z dnia 30 listopada 2020 r. kładka ta nie jest własnością spółki i nie figuruje w zasobach środków trwałych, nie służy potrzebom zarządcy infrastruktury. Kładka nie została nigdy przejęta przez P. w zarządzanie. W granicach fragmentu obszaru działki nr [...], oddanego przez P. S.A. w zarząd P. (umowa Nr [...] z dnia [...] września 2001 r.) posadowione są jedynie dwie podpory pośrednie kładki, bez możliwości wejścia i użytkowania kładki, co wynika z załącznika graficznego do wskazanej umowy. W związku z powyższym, Sąd uznał, że prawidłowo organ przyjął, że sporna kładka nie jest elementem infrastruktury kolejowej, będącym w zarządzie spółki P. S.A. Zarzut skargi naruszenia przez organ w tym zakresie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 2. 4a i 4 ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P.", jak również art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o transporcie kolejowych, oraz pkt 4 Załącznika Nr 1 do ustawy o transporcie kolejowym jest więc nieuzasadniony. Sąd uznał za prawidłowe stanowisko organu, iż - wobec braku zarządcy tego obiektu budowlanego - obowiązek, o którym mowa w art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego powinien być nałożony na właściciela kładki. Kładka znajduje się na terenie działek nr [...] oraz [...], przy czym na działce nr [...] znajduje się jedno z zejść (schody), natomiast drugie z nich leży częściowo na działce nr [...] i działce nr [...]. Znaczna część obiektu (płyta żelbetowa wraz z podporami) przewiesza się nad działką nr [...]. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów działki o nr [...] oraz [...] stanowią tereny kolejowe. Natomiast działka nr [...] klasyfikowana jest jako tereny mieszkaniowe. Zarówno działka o numerze [...], jak i [...] stanowią własność Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym spółki P. S.A. Natomiast działka nr [...] stanowi własność S. sp. z o.o. sp. komandytowa. Zatem kładka w przeważającej części znajduje się na działkach, oznaczonych jako tereny kolejowe, w użytkowaniu wieczystym P. S.A. W aktach sprawy znajduje się odpis z księgi wieczystej nr [...] dla działki nr [...] (Dział I), z której wynika, że na działce tej oprócz budynków znajdują się urządzenia, m.in. kładka nad torami. Użytkownikiem wieczystym działki oraz właścicielem znajdujących się na niej budynków i urządzeń jest spółka P. S.A. Jak wskazano w piśmie P. z dnia 30 listopada 2020 r. zgodnie z decyzją uwłaszczeniową Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002 r. spółka P. S.A. z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. nabyła prawo użytkowania wieczystego działki nr [...] oraz prawo własności środków trwałych posadowionych w jej granicach, m.in. kładki nad torami. Przedmiotowe prawa zostały ujawnione w księdze wieczystej nr [...]. Organy nadzoru budowlanego więc zasadnie uznały, że to spółka P. S.A. jako właściciel kładki powinna być adresatem obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej tego obiektu. Nietrafny jest zarzut skargi naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie przez organ odwoławczy dokumentu w postaci Regulaminu Tymczasowego prowadzenia ruchu w czasie wykonywania robót Nr [...] z dnia 30 lipca 2021 r., z którego wynika, że przedmiotowy wiadukt znajduje się w zarządzie P. S.A. Z dokumentu tego wynika, że spółka P. S.A. wykonała jedynie roboty zabezpieczające tę kładkę przez możliwością stworzenia niebezpieczeństwa dla ruchu kolejowego polegające na zabezpieczeniu siatkami spodu konstrukcji kładki. Należy zwrócić uwagę, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na skutek interwencji Państwowej Inspekcji Pracy (pismo z dnia 20 października 2020 r.) oraz Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego (pismo z dnia 28 października 2020 r.), w których wskazano na postępującą degradację kładki, odpadanie elementów betonowych od konstrukcji oraz zagrożenie wypadkiem z uwagi na usytuowanie kładki nad linią kolejową. Podjęcie przez spółkę P. S.A. prac zabezpieczających kładkę było uzasadnione koniecznością ochrony linii kolejowej, lecz okoliczność ta – w ocenie Sądu – nie świadczy o tym, że spółka P. S.A. powinna być uznana za zarządcę tego obiektu. Nieuzasadniony jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. W przepisie tym jest mowa, iż w przypadku zaistnienia wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, organ może nałożyć, na osoby, o których mowa w ust. 1 (uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego), obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Przepis nie precyzuje jaki ma być zakres tych ocen technicznych lub ekspertyz. Nie wynika z niego, że mają one jedynie potwierdzać zły stan techniczny obiektu. Celem nałożenia obowiązku ich sporządzenia jest przede wszystkim stwierdzenie przyczyn złego stanu technicznego obiektu oraz ustalenie przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane czy istnieje możliwość doprowadzenia obiektu do stanu technicznego zgodnego z prawem, ewentualnie czy istnieje konieczność jego rozbiórki. Zakres nałożonego postanowieniem organu I instancji obowiązku obejmuje: szczegółową ocenę stanu technicznego obiektu oraz ocenę bezpieczeństwa jego użytkowania oraz wnioski, zalecenia i propozycje dotyczące zastosowania odpowiednich środków technicznych lub wykonania innych czynności, tj. robót budowlanych mających na celu doprowadzenie obiektu do stanu technicznego umożliwiającego jego bezpieczną eksploatację. Z ustaleń organów nadzoru budowlanego wynika, że kładka jest w złym stanie technicznym, lecz rację ma organ odwoławczy, że przeprowadzona kontrola stanowiła jedynie wizualną ocenę stanu technicznego bez wykonania specjalistycznych badań dotyczących stanu technicznego m.in. statyki obiektu, uszkodzeń strukturalnych i bezpieczeństwa konstrukcji i nie jest ona wystarczająca do dokonania oceny okoliczności wskazanych w postanowieniu organu I instancji. Ponadto obiekt od wielu lat nie był poddawany okresowym kontrolom i nie zachowała się żadna dokumentacja dotycząca jego stanu (jak np. książka obiektu), pozwalająca na ustalenie powstałych w toku eksploatacji uszkodzeń i ich napraw. Nietrafny jest zarzut naruszenia art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie żadnych dowodów, które uzasadniają przyjęcie, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego oraz że zachodzi potrzeba wykonania ekspertyzy technicznej. Organ I instancji przeprowadził oględziny i wykazał, że obiekt jest w złym stanie technicznym, a okoliczność ta nie była przez strony kwestionowana. W ocenie Sądu, organy wykazały również potrzebę wykonania ekspertyzy technicznej (która właśnie ma być dowodem w sprawie) w celu ustalenia czy istnieje możliwość naprawy kładki, ewentualnie czy istnieje konieczność nakazania jej rozbiórki. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji. Sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI