VII SA/Wa 2258/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na uchwałę Rady Miasta dotyczącą strefy płatnego parkowania, uznając ją za zgodną z prawem i Konstytucją.
Skarga została wniesiona przez Ogólnokrajową [...] na uchwałę Rady Miasta W. ustalającą strefę płatnego parkowania oraz opłaty. Skarżąca zarzucała naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 i 64 ust. 2 Konstytucji) poprzez różnicowanie sytuacji właścicieli nieruchomości w zależności od zameldowania. Sąd uznał, że uchwała jest zgodna z prawem, ponieważ kryterium zamieszkania (zameldowania) jest relewantne dla celu strefy płatnego parkowania, a prawo własności nie zostało naruszone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Ogólnokrajowej [...] na uchwałę Rady Miasta W. z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania oraz opłat za parkowanie. Skarżąca zarzucała uchwale naruszenie art. 32 i 64 ust. 2 Konstytucji, twierdząc, że różnicuje ona właścicieli nieruchomości w zależności od faktu zameldowania, co stanowi naruszenie zasady równości i ochrony prawa własności. Rada Miasta W. argumentowała, że uchwała jest zgodna z ustawą o drogach publicznych i Konstytucją, a kryterium zameldowania jest uzasadnione celem wprowadzenia strefy płatnego parkowania, jakim jest zwiększenie rotacji pojazdów i realizacja lokalnej polityki transportowej. Sąd podzielił stanowisko Rady, uznając, że uchwała nie narusza zasady równości, gdyż traktuje jednakowo wszystkich mieszkańców strefy, a prawo własności nie zostało naruszone, ponieważ uchwała nie ogranicza możliwości korzystania z nieruchomości, a jedynie nakłada opłaty za parkowanie pojazdów. Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała nie narusza zasady równości, ponieważ kryterium zamieszkania (zameldowania) jest relewantne dla celu wprowadzenia strefy płatnego parkowania, a wszyscy mieszkańcy strefy są traktowani jednakowo.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kryterium zamieszkania (zameldowania) jest uzasadnione celem strefy płatnego parkowania, jakim jest zwiększenie rotacji pojazdów i realizacja lokalnej polityki transportowej. Uchwała traktuje jednakowo wszystkich mieszkańców strefy, a prawo własności nie jest naruszone, gdyż nie ogranicza możliwości korzystania z nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
u.s.g. art. 18 § 2 pkt 15
Ustawa o samorządzie gminnym
Podstawa do uchwalenia strefy płatnego parkowania.
u.d.p. art. 13 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o drogach publicznych
Obowiązek ponoszenia opłat za parkowanie w strefie.
u.d.p. art. 13b § ust. 2
Ustawa o drogach publicznych
Cel ustalenia strefy płatnego parkowania.
u.d.p. art. 13b § ust. 3
Ustawa o drogach publicznych
Umożliwia radzie gminy ustalenie strefy płatnego parkowania.
u.d.p. art. 13b § ust. 4 pkt 2
Ustawa o drogach publicznych
Umożliwia radzie gminy wprowadzenie opłat abonamentowych lub zryczałtowanych.
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona prawa własności.
Pomocnicze
u.s.g. art. 101
Ustawa o samorządzie gminnym
Tryb wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
Konstytucja RP art. 140
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Istota prawa własności.
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Definicja miejsca zamieszkania.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Treść prawa własności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała jest zgodna z ustawą o drogach publicznych i Konstytucją. Kryterium zamieszkania (zameldowania) jest uzasadnione celem strefy płatnego parkowania. Prawo własności nie zostało naruszone.
Odrzucone argumenty
Naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji) poprzez różnicowanie sytuacji właścicieli nieruchomości w zależności od zameldowania. Naruszenie prawa własności (art. 64 ust. 2 Konstytucji).
Godne uwagi sformułowania
Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Zasada równości wobec prawa mieści się w ogólnym, opisowym pojęciu równości jako przynależności danych podmiotów do tej samej klasy, którą wyróżniamy z punktu widzenia cechy uznanej za istotną i nie jest tożsama z pojęciem identyczności. Istotą prawa własności jest możliwość korzystania z przedmiotu własności, pobierania z niej pożytków oraz możliwość nią rozporządzania. Przedmiotowa uchwała nie wkracza w istotę prawa własności bowiem ani bezpośrednio, ani pośrednio nie ogranicza prawa własności przysługującego skarżącemu.
Skład orzekający
Mariola Kowalska
przewodniczący
Małgorzata Miron
sprawozdawca
Izabela Ostrowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady równości i ochrony prawa własności w kontekście uchwał samorządowych dotyczących stref płatnego parkowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki uchwały Rady Miasta W. i konkretnych przepisów ustawy o drogach publicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu stref płatnego parkowania i interpretacji zasad konstytucyjnych w kontekście lokalnych regulacji, co jest interesujące dla prawników i mieszkańców miast.
“Strefa płatnego parkowania zgodna z Konstytucją? Sąd rozstrzyga spór o równość i prawo własności.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 2258/09 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2010-02-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2009-12-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Izabela Ostrowska Małgorzata Miron /sprawozdawca/ Mariola Kowalska. /przewodniczący/ Symbol z opisem 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603 Hasła tematyczne Drogi publiczne Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591 art. 18, 101 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn. Dz.U. 1985 nr 14 poz 60 art. 13, 13b, 13f Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269 art. 1 Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 21, 31, 32, 64 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r. Dz.U. 1964 nr 16 poz 93 art. 25, 140 Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2010 r. sprawy ze skargi Ogólnokrajowej [...] z siedzibą w W. na uchwałę Rady Miasta W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia strefy płatnego parkowania oraz opłat za parkowanie pojazdów samochodowych skargę oddala Uzasadnienie W dniu [...] czerwca 2008 r. Rada W., działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 13 b ust. 3, 4, i 5 i art. 13 f ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115, Nr 23, poz. 136 i Nr 192, poz. 1381), na wniosek Prezydenta W., uchwaliła uchwałę Nr [...], w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, wysokości stawek opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie, wysokości opłaty dodatkowej oraz określenia sposobu pobierania tych opłat. W § 1 uchwały Nr [...] Rada postanowiła, że ustala się w W. strefę płatnego parkowania niestrzeżonego pojazdów samochodowych na drogach publicznych, zwaną "SPPN", w granicach określonych w załączniku Nr 1 do uchwały. Załącznik Nr 2 tej Uchwały zawierał z kolei Regulamin Funkcjonowania strefy płatnego parkowania niestrzeżonego (SPPN). W § 2 Uchwały Rada ustaliła wysokość stawki opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania w dni robocze od poniedziałku do piątku, w godzinach od 8:00 do 18:00, wskazała również na pewne wyjątki od reguły. W § 3 i § 4 przedmiotowej Uchwały Rada W. wprowadziła stawkę zerową opłaty dla niektórych użytkowników dróg publicznych W. W przepisie § 5 Uchwały Rada wprowadziła opłatę zryczałtowaną za parkowanie na prawach wyłączności na zastrzeżonych stanowiskach postojowych (kopertach) wyznaczonych w strefie płatnego parkowania. Na mocy dyspozycji przepisu § 6 Uchwały Rada W. wprowadziła opłatę abonamentową w wysokości 30 złotych rocznie za parkowanie przez mieszkańca (osobę zameldowaną na pobyt stały lub czasowy na obszarze SPPN) w pobliżu jego miejsca zamieszkania w strefie płatnego parkowania niestrzeżonego (w rejonie 5 parkomatów) wyłącznie jednego pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej do 2,5 tony, będącego jego własnością, współwłasnością lub pozostającego w jego użyciu na podstawie odpłatnej czynności cywilno-prawnej lub umowy użyczenia zawartej w formie aktu notarialnego, której są stroną. Pismem z dnia [...] września 2009 r. O. [...] w W. wezwała Radę W. w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) do usunięcia naruszenia prawa dokonanego uchwałą Nr [...] Rady W. z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, wysokości stawek opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie, wysokości opłaty dodatkowej oraz określenia sposobu pobierania tych opłat. W odpowiedzi pismem z dnia [...] września 2009 r. Prezydent W. wyjaśnił, iż nie ma podstaw do uchylenia lub zmiany przedmiotowej uchwały z uwagi na to, że jest ona zgodna przepisami ustawy o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) i nie uchybia normom zawartym w art. 64 ust. 2 oraz art. 32 Konstytucji. Pismem z dnia [...] listopada 2009 r. O. [...] w W. wniosła skargę na powyższą uchwałę Rady W. z dnia [...] czerwca 2008 r., Nr [...]. Skarżąca, zarzucając uchwale naruszenie art. 32 i 64 ust. 2 Konstytucji polegające na nierównym traktowaniu właścicieli lokali i nieruchomości poprzez różnicowanie sytuacji właścicieli w zależności od faktu zameldowania w lokalu bądź nieruchomości, wniosła o uchylenie § 6 uchwały z dnia [...] czerwca 2008 r. Rady W. oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W ocenie skarżącej, brak wprowadzenia zwolnień w opłacie lub ulg dla właścicieli lokali, nieruchomości, czy też osób zamieszkujących w tych nieruchomościach stanowi naruszenie zasady równości i jednakowej dla wszystkich ochrony prawa własności ujętej w art. 64 ust. 2 i art. 32 Konstytucji. Strona wskazała, że przedmiotowa Uchwała powiązała jednocześnie miejsce zamieszkania z faktem zameldowania, tworząc niejako odrębną definicję miejsca zamieszkania, co więcej niezgodną z definicją zawartą w Kodeksie Cywilnym, który miejsce zamieszkania określa się jako miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu (art. 25 K.C.). Podniosła, że różne traktowanie właścicieli nieruchomości, w zależności od tego czy są zameldowani, nie jest kryterium pozostającym w racjonalnym związku z celem i treścią danej regulacji oraz wagą interesu, któremu zróżnicowanie ma służyć. W odpowiedzi na skargę Rada W. wniosła o jej oddalenie. Rada stwierdziła, że przedmiotowa Uchwała, została wydana zgodnie z prawem, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 13 b ust. 3, 4, i 5 i art. 13f ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Wskazała, że stosownie do dyspozycji art. 13 ust. 1 pkt 1 Ustawy o drogach publicznych użytkownicy dróg są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefach płatnego parkowania. Z kolei w myśl przepisu art. 13 b ust. 2 Ustawy strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej. Rada wskazała, że norma zawarta w § 6 Uchwały adresowana jest do niektórych użytkowników dróg, oraz że jest zgodna z przepis art. 13 b ust. 4 pkt 2 Ustawy o drogach publicznych, który mówi, iż Rada Gminy ustalając strefę płatnego parkowania może wprowadzić opłaty abonamentowe lub zryczałtowane oraz zerową stawkę opłaty dla niektórych użytkowników drogi. Rada zwróciła uwagę, że przepisy Ustawy o drogach publicznych nie wprowadzają kryteriów, jakimi kierować powinna się Rada przy doborze użytkowników dróg uprawnionych do korzystania z preferencyjnych zasad ponoszenia opłat za parkowanie samochodów w strefie płatnego parkowania. Swoboda działania organu w zakresie wskazania uprawnionych użytkowników dróg ograniczona jest jedynie przez przepisy Konstytucji oraz cel określony w art. 13 b ust. 2 Ustawy, jakiemu służy wprowadzenie opłat za parkowanie, czyli potrzeby organizacji ruchu, zwiększenie rotacji parkujących pojazdów, realizacja lokalnej polityki transportowej, ograniczenie dostępności obszaru strefy dla pojazdów samochodowych lub preferencja dla komunikacji zbiorowej. Zdaniem Rady W. wprowadzenie opłaty abonamentowej jedynie dla mieszkańców parkujących pojazd w pobliżu miejsca swego zamieszkania jest zgodne zarówno z ustawą zasadnicza, jak i celem ustanawiania stref płatnego parkowania. Objęcie innych grup użytkowników dróg preferencyjnymi zasadami ponoszenia opłat mogłoby doprowadzić do niecelowości wprowadzania stref płatnego parkowania. W związku z tym, że przyjętym kryterium jest bycie mieszkańcem parkującym pojazd w pobliżu swojego miejsca zamieszkania, jako nieporozumienie należy przyjąć zarzut naruszenia równości wobec prawa właścicieli nieruchomości położonych w SPPN. Dyspozycja normy prawnej zawartej w § 6 Uchwały równo traktuje wszystkich mieszkańców. Prawo własności nieruchomości jest indyferentne w tej sytuacji, gdyż za cechę relewantną zostało uznane bycie osobą zameldowaną na pobyt stały lub czasowy w strefie płatnego parkowania. Uchwała nie różnicuje w prawach właścicieli nieruchomości, ponieważ nie odwołuje się ona do prawa własności. Gdyby Rada udzieliła uprawnień uiszczana opłaty abonamentowej wszystkim właścicielom nieruchomości położonych w strefie, uchwała musiałaby objąć zakresem właścicieli nieruchomości prywatnych, publicznych, osoby fizyczne oraz prawne. Udzielenie uprawnień tak szerokiemu kręgowi podmiotów byłoby sprzeczne z celem ustalenia strefy płatnego parkowania. Rada wskazała, że z zasady równości wobec prawa, określonej w art. 32 Konstytucji, wynika nakaz jednakowego traktowania wszystkich obywateli w obrębie określonej kategorii. Wszystkie podmioty charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną powinny być traktowane równo, bez zróżnicowań dyskryminujących, jak i faworyzujących. W przedmiotowej sprawie, przyjętą kategorią jest bycie mieszkańcem. Mieszkańcy (zameldowani w SPPN) są traktowani według jednakowej miary. Wskazała, że niezrozumiałe jest twierdzenie Skarżącej jakoby Uchwała nie wprowadzała ulg dla osób zamieszkujących w nieruchomościach położonych w strefie płatnego parkowania. Mieszkańcy, którzy są zameldowani na pobyt stały lub czasowy w SPPN są przecież osobami zamieszkującymi nieruchomości w strefie płatnego parkowania i mogą korzystać z opłaty abonamentowej w wysokości 30 zł rocznie. Rada stwierdziła, że zbliżony stan faktyczny był już przedmiotem orzeczeń sądów administracyjnych. W wyroku z dnia 11 lutego 2005 r., sygn. VI SA/Wa 550/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że "uchwała Rady W. nie łamie zasady równości, albowiem nie różnicuje w prawach właścicieli nieruchomości, odwołując się jedynie dokryterium zamieszkiwania w strefie płatnego parkowania. Regulacja przyjęta przez Radę traktuje jednakowo wszystkich mieszkańców strefy". Rada W. wskazała, że przyjęte w § 6 Uchwały kryterium jest ustalone w sposób zbliżony do stanu faktycznego będącego przedmiotem przytoczonego orzeczenia sądu administracyjnego. Różnicą jest jedynie sprecyzowanie pojęcia mieszkańca na potrzeby przedmiotowej Uchwały, a mianowicie przyjęcie, że mieszkańcem jest osoba zameldowana na pobyt stały lub czasowy na obszarze SPPN. Taka definicja mieszkańca jest zdaniem organu dopuszczalna, gdyż jedynie odwołanie się do pojęć ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) w sposób zgodny z tą ustawą oraz celami Uchwały określi mieszkańców, uprawnionych do skorzystania z opłaty abonamentowej. Rada stwierdziła, że Uchwała nie powiązała faktu zameldowania z miejscem zamieszkania, a jedynie z byciem mieszkańcem. Rada W. nie zgodziła się z tezą postawioną przez Skarżącą, iż fakt zameldowania, nie zamieszkania jest czynnikiem różnicującym traktowanie właścicieli nieruchomości. Wskazała, że nie jest to teza uprawniona, gdyż § 6 Uchwały różnicuje sytuację użytkowników dróg, do których ten przepis jest skierowany, a nie właścicieli nieruchomości, tytuł prawny do nieruchomości położonej w strefie nie ma, w tym przypadku, znaczenia prawnego. Rada uznał również za niezasadny zarzut naruszenia przez Uchwałę art. 64 ust. 2 Konstytucji. Wskazała, że istotą prawa własności stosownie do art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny jest możliwość korzystania z przedmiotu własności, pobierania pożytków oraz możliwość rozporządzania rzeczą. Przedmiotowa uchwała nie wkracza zaś w uprawnienia właścicieli nieruchomości, nadal mogą korzystać z nieruchomości, pobierać pożytki i rozporządzać nimi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub inne rozstrzygnięcia z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym aktów organów jednostek samorządu terytorialnego, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona Uchwała Rady W. z dnia [...] czerwca 2008 r., Nr [...] nie narusza prawa. Zgodnie z przepisem art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. W świetle dyspozycji przepisu art. 13b ust. 2 Ustawy strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej. Zgodnie z art. 13b ust. 3 Ustawy o drogach publicznych, rada gminy (rada miasta) na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta), zaopiniowany przez organy zarządzające drogami i ruchem na drogach, może ustalić strefę płatnego parkowania. Według art. 13b ust. 4 pkt 2 Ustawy rada gminy (rada miasta), ustalając strefę płatnego parkowania, może wprowadzić opłaty abonamentowe lub zryczałtowane oraz zerową stawkę opłaty dla niektórych użytkowników drogi. Korzystając z tego upoważnienia ustawowego Rada W. w dniu [...] czerwca 2008 r. Uchwałą Nr [...] ustaliła strefy płatnego parkowania, wysokość stawek opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie, wysokość opłaty dodatkowej oraz określiła sposobu pobierania tych opłat. Zauważyć należy, że z przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. wynika generalna zasada odpłatności za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania (art. 13 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13b ust. 1 Ustawy), od której to zasady, jedynie w drodze wyjątku, właściwy organ gminy (miasta) może wprowadzać odstępstwa i pewnego rodzaju przywileje (może np. ustalić opłaty abonamentowe lub zryczałtowane, czy też stawkę zerową) w stosunku tylko do niektórych użytkowników dróg publicznych. Co więcej z ustawy o drogach publicznych jasno wynika, że uprawnione do tego organy samorządu terytorialnego mogą, a nie muszą wprowadzać wspomnianych wyżej opłat szczególnych lub specjalnej stawki. Należy również podnieść, że ustawodawca nie wprowadził w ustawie o drogach publicznych kryteriów, jakimi obowiązana jest kierować się rada gminy (rada miasta) przy doborze użytkowników drogi uprawnionych do korzystania z preferencyjnych zasad ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, pozostawiając w tym zakresie swobodę radzie gminy (radzie miasta). Oznacza to, że organ może działać w tym zakresie na zasadzie uznaniowości. Nie oznacza to jednak, że swoboda rady gminy (rady miasta) przy określaniu użytkowników uprawnionych do uiszczania opłaty abonamentowej lub opłaty zryczałtowanej jest nieograniczona. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ograniczenie swobody działania w tym zakresie przez Radę zakreślone jest poprzez jednoznacznie wskazany przez ustawodawcę cel, jakiemu generalnie służy wprowadzenie opłat za parkowanie (art. 13b ust. 2 ustawy). Kierując się tym celem oraz specyfiką miasta W., Rada przyjęła zasadę, stanowiąc w § 6 zaskarżonej Uchwały, iż opłatę abonamentową w wysokości 30 złotych rocznie za parkowanie będą objęci wyłącznie mieszkańcy W. (osoby zameldowane na pobyt stały lub czasowy na obszarze SPPN), których miejsce zamieszkania usytuowane jest w strefie płatnego parkowania (w rejonie 5 parkomatów), a opłata ta dotyczyć będzie wyłącznie jednego pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej do 2,5 tony, będącego jego własnością, współwłasnością lub pozostającego w jego użytkowaniu na podstawie odpłatnej czynności cywilno-prawnej lub umowy użyczenia zawartej w formie aktu notarialnego, której są stroną. Zdaniem Sądu unormowanie to jest jednoznaczne i nie budzi wątpliwości w świetle przepisów prawa regulujących funkcjonowanie dróg publicznych. Drugim takim ważnym ograniczeniem, obok celu wskazanego w art. 13b Ustawy, z którym Rada W. musiała bezwzględnie liczyć się przy ustalaniu zasad wskazanych w zaskarżonej Uchwale, były normy Konstytucji określające podstawowe zasady prawa stanowionego przez organy Państwa prawnego. W tym miejscu należy odnieść się do podnoszonego przez stronę skarżącą zarzutu naruszenia norm zawartych w art. 32 i 64 ust. 2 Konstytucji oraz stwierdzić, że brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że unormowania zaskarżonej Uchwały Rady W. naruszają powołane przez stronę skarżącą przepisy ustawy zasadniczej. Jeśli chodzi o zasadę równości wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP, należy zauważyć, iż przyjęta przez Konstytucję formuła równości wobec prawa mieści się w ogólnym, opisowym pojęciu równości jako przynależności danych podmiotów do tej samej klasy, którą wyróżniamy z punktu widzenia cechy uznanej za istotną i nie jest tożsama z pojęciem identyczności. Zdaniem B. B. równość wobec prawa należy rozumieć tak, iż wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w stopniu równym mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących, czy też faworyzujących (vide: B. Banaszak "Prawo konstytucyjne", s. 456-457; podobnie /w:/ L. Garlicki "Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu.", wydanie 2, LIBER, Warszawa 1998, s. 94 i nast.). Jak wynika z uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 listopada 1997 r. (sygn. akt K 22/97, OTK 1997/3-4/41) o znaczeniu konstytucyjnej zasady równości wypowiadał się już wielokrotnie również Trybunał Konstytucyjny, zaznaczając, iż wynika z niej dla ustawodawcy obowiązek równego traktowania obywateli. Trybunał Konstytucyjny podkreślał jednakże, że nie ma bezwzględnej równości obywateli. Z zasady równości wynika nakaz jednakowego traktowania wszystkich obywateli w obrębie określonej klasy (kategorii). Wszystkie podmioty charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotna (relewantną) powinny być potraktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań, zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 1994 r., sygn. akt K 3/94, OTK w 1994 r., cz. II, s. 141-142; patrz także orzeczenia w sprawach sygn. akt U 7/87 i K 8/91). Trybunał Konstytucyjny konsekwentnie wypowiada się, że zasada równości nie ma charakteru bezwzględnie obowiązującego w tym znaczeniu, iż zrównuje sytuację wszystkich podmiotów ze względu na cechy, jakimi się charakteryzują. Zasada równości wymaga bowiem, aby podmioty traktowane były w równym stopniu równo, jeśli charakteryzują się daną cechą. Równość oznacza zatem - według Trybunału - także akceptację różnego traktowania przez prawo różnych podmiotów. Wynika to z faktu, że równe traktowanie przez prawo tych samych podmiotów pod pewnymi względami, oznacza z reguły różne traktowanie tych samych podmiotów pod innymi względami (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 kwietnia 1994 r., OTK w 1994, cz. I, s. 55). Podobnie Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 6 lutego 2002 r. (sygn. akt SK 11/01, OTK-A 2002/1/2) stwierdził, iż istotą zasady równości wobec prawa nie jest traktowanie wszystkich jednakowo, a tylko - równe traktowanie określonej grupy obywateli, wyróżnionej ze względu na cechę prawnie relewantną (podobnie /w:/ wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 czerwca 2004 r., sygn. akt P 4/03, OTK-A 2004/6/55, czy też w wyroku Trybunału z dnia 10 kwietnia 2002 r., sygn. akt K 26/00, OTK-A 2002/2/18). W wyroku z dnia 24 czerwca 1998 r. (sygn. akt K 3/98, OTK 1998/4/52), Trybunał wyraźnie wskazał, iż sprawą podstawową dla oceny dochowania zasady równości jest ustalenie cechy istotnej, z uwagi na którą przepisy prawa dokonały zróżnicowania sytuacji prawnej swoich adresatów. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego różnicowanie sytuacji prawnej obywateli jest wtedy sprzeczne z Konstytucją, jeżeli traktuje się w sposób różny podmioty lub sytuacje podobne, a takie różnice traktowania nie znajdują należytego uzasadnienia konstytucyjnego (patrz także /w:/ orzeczenie TK z dnia 16 grudnia 1997 r., sygn. akt K 8/97, OTK ZU nr 5-6/1997, s. 502). Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jeśli określona norma prawna traktuje odmiennie adresatów, którzy odznaczają się określoną cechą wspólną, wówczas mamy do czynienia z odstępstwem od zasady równości. Odstępstwo takie nie jest tożsame z naruszeniem art. 32 Konstytucji. Niezbędna staje się wówczas ocena przyjętego kryterium zróżnicowania. Równość wobec prawa to także zasadność wybrania takiego, a nie innego kryterium różnicowania podmiotów prawa (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 1998 r., sygn. akt U 17/97, OTK 1998 nr 3, poz. 34; podobnie: /w:/ wyroku WSA w Łodzi z dnia 21 stycznia 2004 r., sygn. akt I SA/Łd 128/03, ONSAiWSA 2004/2/40). Mając na względzie przedstawione poglądy doktryny, jak również orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego należy stwierdzić jednoznacznie, iż zaskarżona Uchwała Rady W. nie narusza ani zasady sprawiedliwości społecznej, ani zasady równości wyrażonej w przepisie art. 32 Konstytucji. Nie różnicuje ona w prawach właścicieli nieruchomości, odwołuje się jedynie do kryterium zamieszkiwania w strefie płatnego parkowania. Regulacja przyjęta przez Radę traktuje jednakowo wszystkich mieszkańców strefy. Sąd podziela stanowisko organu, że udzielenie uprawnień szerokiemu kręgowi podmiotów, nie pozwoliłoby na osiągnięcie celu, jakiemu służy strefa płatnego parkowania, tj. zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych. Nie służyłoby to również realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w zakresie ograniczenia dostępności strefy dla pojazdów samochodowych oraz wprowadzania preferencji dla komunikacji zbiorowej. Należy uznać ponadto, iż przepis § 6, a także pozostałe normy ustanowione mocą spornej Uchwały Rady W. z dnia [...] czerwca 2008 r., a także postanowienia Regulaminu strefy płatnego parkowania, nie naruszają przepisu art. 64 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny m.in. w orzeczeniu z dnia 20 kwietnia 1993 r., sygn. P. 6/92 (OTK w 1993 r., cz. I, s. 89 i n.) zgodził się, iż prawo własności traktowane jest w naszym systemie prawnym jako prawo podmiotowe o najszerszej treści i w porównaniu z innymi prawami - jako prawo najsilniejsze w stosunku do rzeczy. Zarazem wszak nie jest prawem absolutnym (ius infinitum), a więc prawem niczym w swojej treści nie ograniczonym. Przeciwnie - do istoty tego prawa należą - z jednej strony swoboda korzystania z rzeczy własnej (pobierania z niej pożytków i rozporządzania rzeczą własną - art. 140 k.c.), z drugiej zaś strony - pewne ograniczenia tej swobody, stanowiące swoistą granicę istoty prawa własności, a w konsekwencji - także granicę ochrony tego prawa. Trybunał Konstytucyjny uznał, że pojmowanie prawa własności jako prawa absolutnego do rzeczy prowadziłoby w wielu wypadkach do naruszenia praw innych podmiotów. Mogłoby obrócić się także przeciwko samym właścicielom rzeczy. Stąd też sprawa pewnych ograniczeń w korzystaniu z rzeczy własnej zyskała aprobatę w nauce prawa oraz znalazła odzwierciedlenie w przepisach prawa, w tym w przepisach ustawy zasadniczej. Granice swobody korzystania z rzeczy własnej oraz zakres ochrony prawa własności stanowią swoiste ograniczenia właściciela w wykonywaniu tego prawa. Wynikają one, jak wskazano, z przepisów ustawy zasadniczej oraz z ustaw zwykłych. Jednakże mówiąc o tym, że własność nie jest ius infinitum i że przepisy prawa wyznaczają granice własności nie można popadać w drugą skrajność i twierdzić, że wobec tego wszelkie ograniczenia ustawowe są dopuszczalne, ponieważ wyznaczają granice własności. Przepisy ustawowe nie mogą niweczyć podstawowych uprawnień składających się na treść prawa własności takich jak możliwość korzystania, pobierania pożytków, bezpośredniego lub pośredniego eksploatowania przedmiotu własności (vide: T. Dybowski, "Własność w przepisach konstytucyjnych wedle stanu obowiązywania w 1996 roku" /w:/ "Konstytucja i gwarancje jej przestrzegania, Księga pamiątkowa ku czci prof. Janiny Zakrzewskiej", Warszawa 1996, s. 321). Dlatego też tak istotne znaczenie mają gwarancje wynikające z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP. Zarówno jeden jak i drugi przepis odwołuje się do pojęcia "istoty prawa". Koncepcja istoty praw i wolności opiera się na założeniu, że w ramach każdego konkretnego prawa i wolności można wyodrębnić pewne elementy podstawowe (rdzeń, jądro), bez których takie prawo czy wolność w ogóle nie będzie mogła istnieć, oraz pewne elementy dodatkowe (otoczkę), które mogą być ujmowane i modyfikowane w różny sposób bez zniszczenia tożsamości danego prawa czy wolności. Na przykład wywłaszczenie jest z natury rzeczy ingerencją w istotę prawa własności, bo oznacza całkowite pozbawienie tego prawa, dlatego wywłaszczenie znajdować musi odrębną podstawę konstytucyjną i dopuszczalne jest tylko za słusznym odszkodowaniem (art. 21 ust. 2 konstytucji). Natomiast ustanawianie różnego rodzaju służebności (np. drogi koniecznej) jest wprawdzie ingerencją w prawo własności, ale skoro nie przekreśla istoty tego prawa, może być ustanowione w drodze ustawy zwykłej (jednak - zgodnie z zasadą proporcjonalności - może być odnoszone tylko do sytuacji o koniecznym charakterze). Istotę prawa własności wyraża art. 140 kodeksu cywilnego. Kodeks cywilny jako uprawnienia podstawowe wymienia uprawnienie do korzystania z rzeczy i do rozporządzania rzeczą. Do atrybutu korzystania z rzeczy tradycyjnie zaliczamy uprawnienia do posiadania rzeczy, do używania rzeczy, do pobierania pożytków i innych przychodów z rzeczy, do dyspozycji faktycznych. Rozporządzanie rzeczą oznacza natomiast możność wyzbycia się własności oraz uprawnienie do obciążenia rzeczy. Atrybuty korzystania z rzeczy i rozporządzania rzeczą stanowią tylko zasadniczy trzon prawa własności, nie wyczerpują jego zakresu. Nawet przeto, jeżeli właściciel byłby w konkretnym wypadku ich pozbawiony, jeszcze pewien zakres uprawnień by mu pozostał (J. Ignatowicz, "Prawo rzeczowe", Wydawnictwa Prawnicze PWN, Warszawa 1997, s. 76). Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego konstytucyjna zasada ochrony własności, unormowana w art. 21 i 64 Konstytucji RP, nie przekreśla możliwości takiego ukształtowania mechanizmów prawa, które prowadzi do zapewnienia dalej idącej ochrony pewnym interesom prawnym względem innych. Ocena celowości i trafności takich rozwiązań powinna być jednak zawsze dokonywana z uwzględnieniem wartości konstytucyjnych oraz z perspektywy całokształtu regulacji (patrz: wyrok TK z dnia 21 lipca 2004 r., sygn. akt SK 57/03, OTK-A 2004/7/69). W analizowanym zakresie Rada W., we wskazany powyżej sposób kształtując zasady odpłatności za parkowanie w strefie płatnego parkowania, uwzględniła prymat ochrony interesów publicznych (komunalnych) oraz cele wskazane w ustawie o drogach publicznych nad bezwzględną ochroną wszystkich właścicieli nieruchomości położonych w strefie. Takie ujęcie nie stoi - zdaniem Sądu - w sprzeczności z konstytucyjną zasadą ochrony własności, skoro wprowadzone rozwiązania nie uniemożliwiają właścicielom zapobieżenie powstaniu negatywnych dla nich skutków związanych z istnieniem analizowanych reguł. Uchwała Rady W. w żaden sposób nie ogranicza stronom dostępu do ich własności, a jedynie nakłada obowiązek, który związany jest nie tyle z własnością lokalu położonego w centrum miasta (w strefie), lecz z używaniem (a właściwie tylko parkowaniem) pojazdu samochodowego, która to czynność nie jest integralnie (nierozerwalnie i bezwzględnie) związana z wykonywaniem prawa własności nieruchomości. Istotą prawa własności jest możliwość korzystania z przedmiotu własności, pobierania z niej pożytków oraz możliwość nią rozporządzania. Przedmiotowa uchwała w żaden sposób nie wkracza w istotę prawa własności bowiem ani bezpośrednio, ani pośrednio nie ogranicza prawa własności przysługującego skarżącemu. Albowiem fakt czy parkowanie samochodu na drodze publicznej jest płatne w niższej czy też wyższej stawce, czy też w ogóle bezpłatne nie ma tu wpływu ani na dostęp do nieruchomości i swobodne z niej korzystanie, czerpanie pożytków z nieruchomości, ani na możliwość rozporządzania nieruchomością. Takie stanowisko zostało zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2006 r., sygn. akt I OSK 763/05 oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 550/04, które to stanowisko Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w całości podziela. Na marginesie Sąd zauważa, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (pismo z dnia [...] września 2009 r.) zostało podpisane przez Pełnomocnika Zarządu w osobie W. R., w aktach administracyjnych sprawy, brak jest upoważnienia do wystąpienia w imieniu skarżącej S. Powyższy brak został jednakże konwalidowany, podczas rozprawy zostało złożone stosowne pełnomocnictwo z dnia [...] sierpnia 2009 r. uprawniające W. R. do wystąpienia w imieniu O. [...] do Rady W. z wezwaniem o usunięcie naruszenia prawa dokonanego sporną Uchwałą. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI