VII SA/Wa 2173/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-03-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo jazdydłużnik alimentacyjnyalimentyzatrzymanie prawa jazdypostępowanie administracyjnek.p.a.ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentówsąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, potwierdzając, że organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy jest związany ostateczną decyzją o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego i wnioskiem o zatrzymanie prawa jazdy.

Skarga dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Starosty o zatrzymaniu prawa jazdy D. S. z powodu zaległości alimentacyjnych. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy ma charakter związany i organ nie ma luzu decyzyjnego, będąc związany ostateczną decyzją o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego oraz wnioskiem organu właściwego dłużnika. Sąd podkreślił, że organ nie bada ponownie sytuacji materialnej dłużnika, a kwestie te powinny być rozstrzygnięte w odrębnym postępowaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która utrzymała w mocy decyzję Starosty o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącego. Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy została wydana na podstawie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, po tym jak D. S. został prawomocnie uznany za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że decyzja starosty o zatrzymaniu prawa jazdy ma charakter związany. Oznacza to, że organ wydający taką decyzję jest związany ostateczną decyzją o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań oraz wnioskiem organu właściwego dłużnika o zatrzymanie prawa jazdy. Sąd podkreślił, że w postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy starosta nie bada ponownie sytuacji materialnej i osobistej dłużnika, ponieważ te kwestie zostały już ustalone w odrębnym postępowaniu dotyczącym uznania za dłużnika alimentacyjnego. Sąd odwołał się do przepisów ustawy, wskazując, że w przypadku spełnienia przesłanek z art. 5 ust. 3b i 5 ustawy, starosta jest zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, uznając, że materiał dowodowy był wystarczający, a skarżącemu umożliwiono zapoznanie się z aktami sprawy. Sąd zaznaczył, że możliwość uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy istnieje w przyszłości, zgodnie z art. 5 ust. 6 ustawy, pod określonymi warunkami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy jest związany ostateczną decyzją o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego oraz wnioskiem organu właściwego dłużnika i nie bada ponownie sytuacji materialnej i osobistej dłużnika.

Uzasadnienie

Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ma charakter związany. Organ nie ma luzu decyzyjnego i jest zobowiązany wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, gdy spełnione są przesłanki ostatecznej decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego i wniosku organu właściwego dłużnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

u.p.o.a. art. 5

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 3b

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 5

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

Pomocnicze

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.k.o. art. 1

Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych

u.s.k.o. art. 2

Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych

u.s.k.o. art. 18 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych

u.s.k.o. art. 19 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.o.a. art. 5 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 3a

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 4a

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

u.p.o.a. art. 5 § ust. 6

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

k.k. art. 209 § § 1

Kodeks karny

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy jest decyzją związaną, a organ nie ma luzu decyzyjnego. Organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy jest związany ostateczną decyzją o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego i wnioskiem organu właściwego dłużnika. Organ nie bada ponownie sytuacji materialnej i osobistej dłużnika w postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 8, 9, 75 § 1, 77 § 1, 80, 111 § 1, 108 § 1, 154 § 1 k.p.a.). Zarzuty dotyczące trwałej przeszkody w prowadzeniu postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości (art. 145 § 1 pkt 1 i 2, art. 273 § 1 pkt 1, art. 182 § 1, art. 227 i art. 235 oraz art. 36 k.p.a.). Argumentacja dotycząca sytuacji osobistej skarżącego i potrzeby posiadania prawa jazdy do pracy.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja wydawana na podstawie tego przepisu jest decyzją o charakterze związanym, co oznacza, że organ wydając decyzję na podstawie wskazanego przepisu nie ma żadnej możliwości innego rozstrzygnięcia sprawy jak tylko wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ w tym postępowaniu nie bada okoliczności uznania osoby za dłużnika alimentacyjnego, uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, jest on bowiem związany ostateczną decyzją o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz wnioskiem o zatrzymanie prawa jazdy.

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

przewodniczący

Monika Kramek

członek

Andrzej Siwek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie charakteru związanego decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu i braku luzu decyzyjnego organu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z egzekucją alimentów i zatrzymaniem prawa jazdy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne stosowanie przepisów dotyczących egzekucji alimentów i konsekwencje dla dłużników. Jest interesująca dla prawników procesowych i zajmujących się prawem rodzinnym.

Zatrzymanie prawa jazdy za długi alimentacyjne – czy sąd może pomóc?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 2173/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-03-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-09-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Siwek /sprawozdawca/
Izabela Ostrowska /przewodniczący/
Monika Kramek
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OSK 2132/20 - Wyrok NSA z 2024-02-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 169
art. 5
Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Monika Kramek, sędzia WSA Andrzej Siwek (spr.), Protokolant spec. ec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2020 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018, poz. 2096 dalej: "k.p.a.") oraz art. 1, art. 2, art. 18 ust. 1 i art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570), po rozpatrzeniu odwołania D. S. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. znak: Km. [...] zatrzymującej D. S. prawo jazdy, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. 2016 r., znak: Km. [...] Starosta [...]., działając na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 670) oraz art. 104 i 107 k.p.a., na Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] działającego z upoważnienia Wójta Gminy [...] orzekł o zatrzymaniu D. S. (dalej jako "skarżący") prawa jazdy kategorii A,B,BE,C,CE,T nr: [...], wydanego w dniu [...] lutego 2000 r.
Organ I instancji uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wskazał, że w dniu [...] maja 2019 r. do Starosty wpłynął z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wniosek z dnia [...] maja 2019r. nr [...] o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego – D. S..
Decyzją Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działającego z upoważnienia Wójta Gminy [...], z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...]. uznano D. S. za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
Skarżący złożył odwołanie od ww. decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., jednakże organ ten decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżony akt. Na decyzję SKO strona złożyła skargę, którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem sygn. akt I SA/Wa 730/16 z dnia 24 listopada 2016r. - oddalił. Decyzja stała się ostateczna i znajduje się w obrocie prawnym.
W związku z powyższym zostało wszczęte w dniu [...] maja 2019 r. z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zatrzymania kierowcy prawa jazdy kategorii A, B, BE, C, CE, T nr: [...]. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania doręczono stronie w dniu [...] czerwca 2019 r.
W dniu [...] czerwca 201 9r. do urzędu wpłynęło pismo D. S. z dnia [...] czerwca 2019 r.
Ponadto w uzasadnieniu decyzji I instancji podano, że organ orzekający o zatrzymaniu prawa jazdy nie może weryfikować sytuacji materialnej i osobistej dłużnika, skoro tego rodzaju okoliczności są ustalane we wcześniejszym, odrębnym postępowaniu, dotyczącym uznania za dłużnika alimentacyjnego. Dlatego też wyjaśnienia strony zawarte w piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. nie podlegają weryfikacji przez starostę, ponieważ zostały one ustalane przez właściwy organ. Na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów Starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Decyzja wydawana na podstawie tego przepisu jest decyzją o charakterze związanym, co oznacza że organ wydając decyzję na podstawie wskazanego przepisu nie ma żadnej możliwości innego rozstrzygnięcia sprawy jak tylko wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
Od powyższej decyzji skarżący pismem z dnia [...] lipca 2019 r. złożył odwołanie, w którym wniósł o przeprowadzenie na podstawie art. 136 k.p.a. dodatkowego postępowania wyjaśniającego, gdyż pismo Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] maja 2019 r. poświadcza nieprawdę. Skarżący wskazał, że od [...] maja 1999 r. do chwili obecnej jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, korzysta z pomocy Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Wskazał, że jego sytuacja jest bardzo trudna, a ww. wyrok sądu uniemożliwia mu pracę w zawodzie kierowcy oraz wykluczył go społecznie.
Do odwołania skarżący załączył zaświadczenie powiatowego Urzędu Pracy w [...] o statusie osoby bezrobotnej, orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o częściowej niezdolności do pracy do dnia [...] lutego 2019 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. znak: [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. znak: [...].
Organ odwoławczy wskazał, że w jego ocenie zostały spełnione ustawowe przesłanki, uprawniające organ pierwszej instancji do wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego. organ pierwszej instancji jest związany treścią normy prawnej ustanowionej w art. 5 ust. 5 cytowanej ustawy, co oznacza, iż na podstawie wniosku organu właściwego dłużnika (w tym przypadku Wójta Gminy [...]), do którego to wniosku organ właściwy dłużnika załączył odpis ostatecznej decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Z treści cytowanego przepisu wynika wprost, iż starosta nie działa w granicach uznania administracyjnego i jest związany brzmieniem obowiązującego przepisu, co znaczy, iż nie może wydać innego rozstrzygnięcia, niż przewidział to ustawodawca. A zatem po złożeniu przez organ właściwy dłużnika wniosku zgodnie z wymogami przewidzianymi przez ustawodawcę, organ pierwszej instancji nie mógł wydać innej decyzji niż zatrzymującej prawo jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu.
Organ podkreślił, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy może w przyszłości zostać uchylona. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 6 cytowanej ustawy uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy:
1) ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3, oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów lub
2) nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego.
Materiał dowodowy zebrany w sprawie nie wskazuje aby D. S. przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów, a ponadto aby utracił status dłużnika alimentacyjnego. Organ podkreślił, że uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy wymaga wniosku organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty.
Odnosząc się do okoliczności wskazywanych w odwołaniu, organ odwoławczy wyjaśnił, że fakt, że prawo jazdy jest mu niezbędne do "normalnego funkcjonowania" nie stanowi przesłanki do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł D. S., zarzucając naruszenie art. 7, 8, 9, 75 § 1, 77 § 1, 80, 111 § 1, 108 § 1, 154 § 1 k.p.a.
Ponadto skarżący podniósł, że na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2, art. 273 § 1 pkt 1, art. 182 § 1, art. 227 i art. 235 oraz art. 36 k.p.a. w sprawie istniała trwała przeszkoda w prowadzeniu postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości.
Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że nie można uwolnić organu od obowiązku podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Podkreślił, że uprawnienie organu do wydawania decyzji o charakterze uznaniowym nie zwalnia tego organu z obowiązku zgromadzenia i wszechstronnego zbadania materiału dowodowego i wydania decyzji o treści przekonywującej pod względem faktycznym i prawnym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.).
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyło przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] sierpnia 2019 r. znak: [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. znak: [...] zatrzymującą D. S. prawo jazdy kategorii A,B,BE,C,CE,T nr: [...], wydanego w dniu [...] lutego 2000 r.
Podstawę materialnoprawną ww. decyzji stanowi art. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Art. 5 ust. 1 -5 niniejszej ustawy stanowi, że:
1. Organ właściwy dłużnika przekazuje komornikowi sądowemu informacje mające wpływ na skuteczność prowadzonej egzekucji, w szczególności zawarte w wywiadzie alimentacyjnym oraz oświadczeniu majątkowym dłużnika alimentacyjnego.
2. W przypadku gdy dłużnik alimentacyjny nie może wywiązać się ze swoich zobowiązań z powodu braku zatrudnienia, organ właściwy dłużnika:
1) zobowiązuje dłużnika alimentacyjnego do zarejestrowania się jako bezrobotny albo jako poszukujący pracy w przypadku braku możliwości zarejestrowania się jako bezrobotny wraz ze wskazaniem nie dłuższego niż 30-dniowy terminu na wykonanie tego zobowiązania;
2) informuje właściwy powiatowy urząd pracy o potrzebie aktywizacji zawodowej dłużnika alimentacyjnego.
3. W przypadku gdy dłużnik alimentacyjny uniemożliwia przeprowadzenie wywiadu alimentacyjnego lub odmówił:
1) złożenia oświadczenia majątkowego,
2) zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny albo poszukujący pracy w terminie wyznaczonym przez organ właściwy dłużnika,
3) bez uzasadnionej przyczyny, w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wykonywania prac społecznie użytecznych, prac interwencyjnych, robót publicznych, prac na zasadach robót publicznych albo udziału w szkoleniu, stażu lub przygotowaniu zawodowym dorosłych
- organ właściwy dłużnika wszczyna postępowanie dotyczące uznania dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
3a. Decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych nie wydaje się wobec dłużnika alimentacyjnego, który przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązywał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów.
3b. Jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika:
1) składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1600 i 2077) oraz
2) po uzyskaniu z centralnej ewidencji kierowców informacji, że dłużnik alimentacyjny posiada uprawnienie do kierowania pojazdami, kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego wraz z odpisem tej decyzji.
4. W przypadkach, o których mowa w ust. 3 pkt 2 i 3, starosta jest obowiązany do informowania o tym organu właściwego dłużnika.
4a. Organ właściwy dłużnika alimentacyjnego przekazuje powiatowemu urzędowi pracy informacje o utracie statusu dłużnika alimentacyjnego lub ustaniu potrzeby aktywizacji zawodowej dłużnika alimentacyjnego.
5. Na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
Zgodnie z powoływanym wyżej art. 5 ust. 3b ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, dołączając odpis tej decyzji oraz składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 § 1 Kodeksu karnego. Stosownie zaś do ust. 5 ww. na podstawie ww. wniosku starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
Jak z powyższego zatem wynika, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy wówczas, gdy spełnione zostaną dwie przesłanki. Pierwszą z nich jest wydanie ostatecznej decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych a drugą - wystąpienie przez organ właściwy dłużnika z wnioskiem do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu. Decyzja wydana na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy jest zatem decyzją o charakterze związanym (vide: wyrok NSA z dnia 24 maja 2018 r. sygn. akt I OSK 2773/17, LEX nr 2496734).
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że decyzja o uznaniu skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jest nie tylko ostateczna, ale też prawomocna. Otóż decyzją Wójta Gminy [...], w którego imieniu działał Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...]. uznano D. S. za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy ww. decyzję Wójta Gminy [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 730/16 oddalił skargę D. S. w ww. decyzję SKO, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 604/17 oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA w Warszawie.
Następnie że w dniu [...] maja 2019 r. do Starosty wpłynął z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wniosek z dnia [...] maja 2019r. nr [...] o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego – D. S..
Tym samym w sprawie zostały spełnione obydwie przesłanki konieczne do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego - zawartych w skardze jak też w odwołaniu oraz w złożonym w trakcie postępowania administracyjnego piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. - dotyczących braku podstaw do uznania go za dłużnika alimentacyjnego, ponownie podkreślić należy, że decyzja wydana na podstawie art. 5 ust. 5 ww. ustawy jest decyzją związaną. Organ, wydając rozstrzygnięcie na podstawie tego przepisu, nie ma luzu decyzyjnego i w sytuacji wystąpienia wskazanych w nim przesłanek obowiązany jest wydać decyzję odpowiadającą treści regulacji zawartej w art. 5 ust. 5 ww. ustawy. Organ w tym postępowaniu nie bada okoliczności uznania osoby za dłużnika alimentacyjnego, uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, jest on bowiem związany ostateczną decyzją o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz wnioskiem o zatrzymanie prawa jazdy (vide: wyrok NSA dnia 14 października 2016 r., sygn. akt I OSK 287/15, LEX nr 2177203).
W związku z powyższym, rozstrzygnięcie organu należało uznać za prawidłowe – zostały spełnione przesłanki z art. 5 ust. 3b i 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, a więc organ zobowiązany był do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie można było zarzucić organom żadnych nieprawidłowości. Organy obu instancji nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania administracyjnego. Wymienione powyżej i omówione decyzje organów zapadały zgodnie z obowiązującymi przepisami, zgodnie ze strukturą kompetencji aktywnych w sprawie organów administracji państwowej oraz administracji samorządu terytorialnego. W tym zakresie Sąd nie dopatrzył się podstaw do uchylenia ani zaskarżonej decyzji, ani poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Organy dokonały trafnych ustaleń co do strony faktycznej, które to ustalenia stały się później podstawą rozstrzygnięcia.
Natomiast w odniesieniu do zarzutów skarżącego, dotyczących konsekwencji związanych z zatrzymaniem prawa jazdy, należało uznać je za niezasadne. Jak wskazano wcześniej, treść art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów nie pozostawia miejsca na wątpliwości, co do jego interpretacji. W razie zaistnienia przesłanek z art. 5 ust. 3b ww. ustawy (ostateczna decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz skierowanie wniosku o zatrzymanie prawa jazdy do starosty) organ ma obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
Ustawodawca w przepisach ustawy nie przewidział żadnych wyjątków od zasady, zgodnie z którą w sytuacji, gdy decyzja uznająca za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych staje się ostateczna, właściwy organ wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ orzekający o zatrzymaniu prawa jazdy nie może natomiast ponownie weryfikować sytuacji materialnej i osobistej dłużnika, skoro tego rodzaju okoliczności powinny być uprzednio ustalone w odrębnym postępowaniu, dotyczącym uznaniu za dłużnika alimentacyjnego..
W świetle powyższego, Sąd nie był uprawniony do badania podnoszonych przez skarżącego okoliczności dotyczących braku podstaw do uznania go za dłużnika alimentacyjnego, gdyż wykraczałoby to - jak wskazano wyżej - poza granice niniejszej sprawy, które na mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. wyznacza zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Argumentacja dotycząca sytuacji osobistej skarżącego mogła być podniesiona w odwołaniu od decyzji o uznaniu go za dłużnika alimentacyjnego.
Na marginesie jedynie Sąd wskazuje, na co również zwróciło uwagę SKO w S., że możliwość uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy została przewidziana przez ustawodawcę w art. 5 ust. 6 ustawy, zgodnie z którym uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3, zaś dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich sześciu miesięcy wywiązywał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów lub nastąpiła utrata statusu dłużnika alimentacyjnego.
Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania wskazać należy, że nie można organowi czynić zarzutów naruszenia postępowania dowodowego oraz innych zasad postępowania administracyjnego. Zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W toku postępowania umożliwiono skarżącemu zapoznanie się z aktami sprawy. Skarżący w piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. wypowiedział się co do materiału dowodowego.
Wbrew twierdzeniom skargi decyzja podlegająca zaskarżeniu nie jest wydawana w oparciu o uznanie organu administracji, wręcz przeciwnie, ma charakter decyzji związanej.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów dotyczących wymienionych przez skarżącego w skardze przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazać należy, że skarżący nie składał wniosku o uzupełnienie decyzji w oparciu o art. 111 § 1 k.p.a. Postępowanie to nie toczyło się w trybie nadzwyczajnym, a więc podnoszone naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. dotyczącego wznowienia postępowania, jak i art. 154 § 1 k.p.a. normującego tryb zmiany i uchylenia decyzji – nie miało miejsca. Do postępowania niniejszego nie mają również zastosowania zarzuty dotyczące uprawnień prokuratorskich określonych w art. 182 k.p.a. a także art. 227 i 235 k.p.a. dotyczącego rozpatrywania skarg i wniosków. Kodeks postępowania administracyjnego nie zawiera art. 273 § 1 pkt 1.
Biorąc powyższe pod uwagę należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tej przyczyny podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI