Orzeczenie · 2019-03-26

VII SA/Wa 2132/18

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2019-03-26
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na użytkowaniebudynek gospodarczygranica działkipostępowanie administracyjneuchylenie decyzjiNSAWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymywała w mocy pozwolenie na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Sprawa była wielokrotnie rozpatrywana przez organy administracji i sądy. Sąd wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie zastosowały się do wytycznych zawartych w poprzednim wyroku WSA z 2017 roku, który nakazywał dokładne wyjaśnienie, czy budynek powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Sąd podkreślił, że organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego w tym zakresie, a ocena stanu technicznego ściany granicznej była niejednoznaczna. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na konieczność oceny zgodności obiektu z przepisami technicznobudowlanymi obowiązującymi w okresie budowy, a nie tylko w okresie legalizacji. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących samowoli budowlanej, stosowania przepisów przejściowych, mocy wiążącej wyroków sądowych (art. 153 p.p.s.a.) oraz oceny przesłanek rozbiórki obiektu budowlanego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej i stosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. oraz 1994 r. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo oceniły, czy samowolnie wybudowany budynek gospodarczy powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie, a ocena stanu technicznego ściany granicznej była niejednoznaczna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., a ocena stanu technicznego budynku była niepełna i niejednoznaczna, zwłaszcza w kontekście braku dostępu do całej ściany i jej wieku.

Czy organy nadzoru budowlanego zastosowały się do wytycznych zawartych w poprzednim wyroku WSA z dnia 25 października 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2790/16?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie przeprowadził niezbędnego postępowania wyjaśniającego, które pozwalałoby stwierdzić, czy wystąpiła przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., co było kluczowym wskazaniem w poprzednim wyroku.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania sądu wiążą organy, a w poprzednim wyroku sąd nakazał m.in. przesłuchanie świadków i ocenę robót budowlanych z 2007 r., czego organ nie wykonał w pełni.

Czy do legalizacji samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego należy stosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. czy przepisy obowiązujące w momencie legalizacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy ocenić zgodność z przepisami obowiązującymi w okresie budowy, a następnie rozważyć możliwość legalizacji na podstawie przepisów obowiązujących w czasie legalizacji, jeśli naruszenia występują.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że ocena zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi powinna być przeprowadzona w oparciu o przepisy obowiązujące w okresie budowy, z uwzględnieniem przepisów obowiązujących w czasie jej legalizacji, jeśli obiekt naruszał wymogi techniczne w okresie budowy.

Czy budynek gospodarczy, wybudowany samowolnie, ale zgodnie z planowaniem przestrzennym, wymaga rozbiórki na podstawie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Niekoniecznie, jeśli nie powoduje niebezpieczeństwa lub niedopuszczalnego pogorszenia warunków, a ewentualne naruszenia można usunąć w trybie art. 40.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do uchwały NSA II OPS 2/13, wskazując, że art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. dotyczy sytuacji, gdy obiekt budowlany powoduje niebezpieczeństwo lub niedopuszczalne pogorszenie warunków, a nie tylko samowoli formalnej (bez pozwolenia, ale zgodnie z przepisami).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2018 r., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego.

Przepisy (27)

Główne

u.p.b. art. 37 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis dotyczący przymusowej rozbiórki obiektu, gdy powoduje on niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

u.p.b. z 1974 art. 37 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Podstawa rozbiórki obiektu powodującego niebezpieczeństwo lub niedopuszczalne pogorszenie warunków.

Pomocnicze

u.p.b. art. 103 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis ten stanowi, że do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, stosuje się przepisy dotychczasowe.

u.p.b. art. 48 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Niezastosowanie tego przepisu było jednym z zarzutów skargi.

u.p.b. art. 40

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

W przypadku, gdy obiekt wybudowany samowolnie nie spełnia przesłanek rozbiórki, organ wydaje nakaz wykonania zmian lub przeróbek.

u.p.b. art. 37 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przesłanka rozbiórki związana z niezgodnością z przepisami o planowaniu przestrzennym.

u.p.b. art. 37 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przesłanka rozbiórki uzasadniona innymi ważnymi przyczynami.

u.p.b. art. 5 § ust. 1 pkt 6

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis dotyczący naruszenia interesu osoby trzeciej.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis o mocy wiążącej oceny prawnej i wskazań sądu dla organów i sądów.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia decyzji przez sąd.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący uzasadnienia wyroku.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

Rozporządzenie Rady Ministrów z 3 lipca 1980 r.

Warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki.

u.p.b. art. 42 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Podstawa prawna udzielenia pozwolenia na użytkowanie.

u.p.b. art. 37 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Ogólne przesłanki nakazania rozbiórki obiektu budowlanego.

u.p.b. z 1974 art. 37 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Przesłanka rozbiórki związana z niezgodnością z przepisami o planowaniu przestrzennym.

u.p.b. z 1974 art. 40

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Nakaz wykonania zmian lub przeróbek w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

u.p.b. z 1974 art. 37 § ust. 2

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki z innych ważnych przyczyn.

u.p.b. z 1974 art. 5 § ust. 1 pkt 6

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Ochrona interesu osoby trzeciej.

u.p.b. art. 103 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Stosowanie przepisów dotychczasowych do obiektów wybudowanych przed wejściem w życie ustawy.

u.p.b. art. 42 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Postępowanie w sprawie samowoli budowlanej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie zbadały wystarczająco przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. dotyczących niebezpieczeństwa lub niedopuszczalnego pogorszenia warunków dla otoczenia. • Organy nie zastosowały się do wytycznych zawartych w poprzednim wyroku WSA z 2017 r., w tym dotyczących konieczności przesłuchania świadków i oceny robót budowlanych z 2007 r. • Ocena stanu technicznego budynku była niejednoznaczna i niepełna. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 77, 80, 107 § 3 k.p.a.) poprzez brak wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów o braku przesłanek do rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. ze względu na wykonanie ogniomuru i brak realnego zagrożenia. • Argumenty organów o tym, że budynek został wybudowany przed 1 stycznia 1995 r. i nie przeprowadzono przy nim robót budowlanych kwalifikujących się do pozwolenia na budowę po tej dacie.

Godne uwagi sformułowania

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy • Wojewódzki organ nadzoru budowlanego wbrew wytycznym Sądu nie przeprowadził niezbędnego postępowania wyjaśniającego • Budynek gospodarczy samowolnie wybudowany na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w [...] • Obiekt budowlany lub jego część powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Skład orzekający

Monika Kramek

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

sędzia

Tomasz Stawecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samowoli budowlanej, stosowania przepisów przejściowych, mocy wiążącej wyroków sądowych (art. 153 p.p.s.a.) oraz oceny przesłanek rozbiórki obiektu budowlanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej i stosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. oraz 1994 r. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje długotrwały spór prawny dotyczący samowoli budowlanej i pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie wytycznych sądowych przez organy administracji. Jest to przykład na to, że nawet po latach, błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Samowola budowlana po latach: Sąd ponownie uchyla pozwolenie na użytkowanie budynku, wskazując na błędy organów.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst