VII SA/Wa 2123/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie uchylił postanowienia organów egzekucyjnych dotyczące zarzutów wobec tytułu wykonawczego, stwierdzając nierozpatrzenie wszystkich zarzutów przez organy niższych instancji.
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Wojewody utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta, które uznało za nieuzasadnione zarzuty wobec tytułu wykonawczego nakazującego rozbiórkę hali. Skarżąca Spółka podniosła zarzuty dotyczące niewłaściwego podmiotu zobowiązanego oraz błędnej podstawy prawnej obowiązku rozbiórki. WSA uchylił zaskarżone postanowienia, stwierdzając, że organy obu instancji nie rozpoznały wszystkich zarzutów skarżącej w sposób wyczerpujący, co narusza przepisy k.p.a. i ustawy egzekucyjnej.
Przedmiotem skargi była decyzja Wojewody utrzymująca w mocy postanowienie Prezydenta, które uznało za nieuzasadnione zarzuty zgłoszone przez [...] S.A. wobec tytułu wykonawczego nakazującego rozbiórkę hali. Zarzuty dotyczyły błędnego określenia podmiotu zobowiązanego oraz wskazania niewłaściwej podstawy prawnej obowiązku rozbiórki. WSA w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienia, stwierdzając, że organy administracji nie rozpoznały w sposób wyczerpujący wszystkich zarzutów skarżącej. Sąd wskazał, że organy pominęły zarzut dotyczący podstawy prawnej obowiązku rozbiórki oraz nie wyjaśniły w pełni kwestii podmiotu zobowiązanego. Dodatkowo, Sąd odniósł się do kwestii proceduralnych związanych z art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wskazując, że w sytuacji, gdy wierzyciel i organ egzekucyjny są tym samym podmiotem (Prezydent Miasta), postępowanie w zakresie zajęcia stanowiska wierzyciela jest bezprzedmiotowe, a organ powinien rozpatrzyć zarzuty bezpośrednio jako organ egzekucyjny. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji z przyczyn procesowych, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wszystkich zarzutów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organy administracji nie rozpoznały w sposób wyczerpujący wszystkich zarzutów skarżącej, co stanowiło podstawę do uchylenia ich postanowień.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy pominęły zarzut dotyczący podstawy prawnej obowiązku rozbiórki oraz nie wyjaśniły w pełni kwestii podmiotu zobowiązanego, naruszając tym samym przepisy k.p.a. i ustawy egzekucyjnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (20)
Główne
u.p.e.a. art. 33
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § pkt 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § pkt 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 5 § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 20 § pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 29 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.k.p.p.p. art. 40
Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
p.b. art. 28
Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierozpoznanie przez organy obu instancji wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącą Spółkę wobec tytułu wykonawczego. Naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy egzekucyjnej poprzez nierozpatrzenie zarzutów w sposób wyczerpujący. Błędne zastosowanie art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej przez Prezydenta Miasta, podczas gdy w sytuacji tożsamości wierzyciela i organu egzekucyjnego powinien zastosować art. 34 § 4.
Godne uwagi sformułowania
zarzuty do ww. tytułu wykonawczego opierając je na art. 33 pkt 3 i pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zarzuty do tytułu wykonawczego zostały błędnie skierowane do niego zarzuty te, jak następnie wskazał, podlegają rozpatrzeniu przez organ egzekucyjny, przy czym dopiero po zajęciu stanowiska przez wierzyciela w formie postanowienia, na podstawie art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej organ odwoławczy zobowiązany jest rozpoznać sprawę w granicach zakreślonych tym postanowieniem, co oznacza konieczność badania stanowisk zobowiązanego i wierzyciela, zawartych w zarzutach i postanowieniu wydanym w ich sprawie rację ma skarżąca, że zarzuty, które zostały przez nią zgłoszone, nie zostały w całości przez organy orzekające w sprawie w obu instancjach rozpatrzone w piśmie z 17 września 2008 r. skarżąca Spółka podniosła, iż wskazany jako podstawa prawna obowiązku art. 28 Prawa budowlanego z 1974 r. nie normuje kwestii związanej z rozbiórką budynków, a wobec tego powoływanie tego przepisu w tytule wykonawczym jest niezasadne zarzut naruszenia art. 33 pkt. 3 ustawy egzekucyjnej nie został w ogóle rozpoznany tak przez Prezydenta [...], jak i Wojewodę [...], a uchybienie popełnione w tym zakresie stanowić może samodzielną podstawę od uchylenia zaskarżonego postanowienia w sytuacji gdy wierzyciel i organ egzekucyjny to jeden i ten sam podmiot, prowadzenie postępowania przewidzianego w art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej jest oczywiście bezprzedmiotowe Prezydent [...] winien był odstąpić w sprawie od wydania postanowienia jako wierzyciel, tj. przewidzianego w art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej. Obowiązany był natomiast zgłoszone zarzuty rozpatrzyć bezpośrednio i jednoznacznie jako organ egzekucyjny
Skład orzekający
Mirosława Kowalska
przewodniczący
Bogusław Cieśla
członek
Joanna Gierak-Podsiadły
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących rozpatrywania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w sytuacji tożsamości wierzyciela i organu egzekucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z rozbiórką budowli na podstawie decyzji z lat 70. i przekształceń własnościowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje złożoność proceduralną postępowań egzekucyjnych i błędy popełniane przez organy administracji, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Błędy proceduralne organów egzekucyjnych: WSA uchyla postanowienia z powodu nierozpoznania wszystkich zarzutów.”
Dane finansowe
WPS: 360 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 2123/10 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2011-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-11-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla
Joanna Gierak-Podsiadły /sprawozdawca/
Mirosława Kowalska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OZ 184/11 - Postanowienie NSA z 2011-03-22
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art. 34
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2011 r. sprawy ze skargi [...]Zakładów Sprzętu Ortopedycznego S.A w [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów wobec tytułu wykonawczego za nieuzasadnione. I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego [...] Zakładów Sprzętu Ortopedycznego S.A. w [...] kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez [...] S.A. w [...] jest postanowienie Wojewody [...] z [...] września 2010 r. Nr [...] utrzymujące w mocy -w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w z. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), postanowienie Prezydenta [...] z [...] maja 2010 r. Nr [...] uznające za nieuzasadnione zarzuty wobec tytułu wykonawczego z [...] września 2008 r., w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] września 2008 r. Prezydent [...] wystawił tytuł wykonawczy Nr [...] wobec [...] S.A. z nakazem dokonania całkowitej rozbiórki hali typu "[...]", postawionej na działce ew. nr [...] w obrębie [...] przy [...] w [...] z warunkiem użytkowania czasowego do końca 1982 r. Określając podstawę prawną obowiązku wierzyciel – Prezydent [...] wskazał decyzję z [...] sierpnia 1978 r. nr [...] o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych związanych z budową hali typu "[...]".
Działając w imieniu zobowiązanej Spółki, adw. J. R. zgłosił zarzuty do ww. tytułu wykonawczego opierając je na art. 33 pkt 3 i pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Pełnomocnik Spółki zarzucił, iż w tytule wykonawczym błędne określono podmiot zobowiązany (decyzja z 1978 r. wydana została dla przedsiębiorstwa państwowego, a nie na Spółkę Akcyjną [...]) oraz błędnie wskazano podstawę prawną (albowiem obowiązek nakazania rozbiórki hali nie wynika bezpośrednio z przywołanej decyzji z [...] sierpnia 1978 r.).
Postanowieniem z [...] maja 2009 r. na podstawie art. 29 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej: ustawa egzekucyjna) w zw. z art. 65 § 1 k.p.a., Wojewoda [...] zwrócił ww. tytuł wykonawczy z [...] września 2008 r. Wskazał w uzasadnieniu, że Urząd [...] Wydział Architektury i Budownictwa dla [...] złożył do Wojewody [...] jako organu egzekucyjnego wniosek dotyczący rozpatrzenia zarzutów do ww. tytułu wykonawczego. I dalej Wojewoda [...]i podał, że załączony do wniosku tytuł wykonawczy dotyczył wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym (rozbiórki hali typu "[...]") wynikającego z decyzji Urzędu Dzielnicowego [...]. Zgodnie więc z treścią art. 5 § 1 pkt 1 oraz art. 20 pkt 2 ustawy egzekucyjnej, a także treścią wystawionego tytułu wykonawczego, zarówno wierzycielem jak i organem egzekucyjnym w sprawie jest Prezydent [...], który wystawił tytuł wykonawczy i prowadzi postępowanie egzekucyjne. W konsekwencji Wojewoda [...] wskazał, że zarzuty do tytułu wykonawczego zostały błędne skierowane do niego. Zarzuty te, jak następnie wskazał, podlegają rozpatrzeniu przez organ egzekucyjny, przy czym dopiero po zajęciu stanowiska przez wierzyciela w formie postanowienia, na podstawie art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej.
Dalej, postanowieniem z [...] grudnia 2009 r. o nr [...], Prezydent [...] -na podstawie art. 34 § 1, 2 i 3 ustawy egzekucyjnej- po rozpatrzeniu zarzutów adw. J. R. wobec tytułu wykonawczego z [...] września 2008 r. uznał przedstawione zarzuty za nieuzasadnione. Pełnomocnik zobowiązanego złożył zażalenie na ww. postanowienie, a w wyniku jego rozpatrzenia Wojewoda [...] postanowieniem z [...] lutego 2010 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że w aktach sprawy brak wymaganego art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, które winno mieć miejsce przed wydaniem zaskarżonego postanowienia.
Orzekając ponownie w przedmiocie zgłoszonych zarzutów wobec wystawionego [...] września 2008 r. tytułu wykonawczego, Prezydent [...] postanowieniem z [...] maja 2010 r. o nr [...] -na podstawie art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej- uznał przedstawione zarzuty za nieuzasadnione. W uzasadnieni postanowienia organ wskazał, że zarzut dotyczący skierowania egzekucji wobec niewłaściwego podmiotu jest nieuzasadniony. Wprawdzie w aktach sprawy brak jest informacji o sposobie przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną, jednak z art. 40 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, na podstawi której powinna być przeprowadzona prywatyzacja wynika, że kupujący lub przejmujący przedsiębiorstwo wstępuje we wszelkie prawa i obowiązki przejmowanego przedsiębiorstwa to znaczy również długi i zobowiązania. Konkludując organ wskazał, że wyrażając stanowisko w sprawie zarzutów wobec tytułu wykonawczego z [...] września 2009 r. wydanego przez Prezydenta [...] wobec [...]S.A. w [...] ocenia te zarzuty jako nieuzasadnione.
Na powyższe postanowienie pełnomocnik [...] w [...] wniósł zażalenie wskazując na naruszenie art. 34 § 1 i § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 7 i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 18 ww. ustawy egzekucyjnej. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono przede wszystkim to, iż skarżonego postanowienie zostało wydane pomimo tego, że wierzyciel nie wyraził wcześniej stanowiska co do zgłoszonych zarzutów.
W wyniku rozpatrzenia tego zażalenia zapadło kontrolowane w niniejszym postępowaniu postanowienie. W jego uzasadnieniu Wojewoda [...] wskazał, że rozpoznając zażalenie w sprawie zgłoszonych zarzutów organ odwoławczy zobowiązany jest rozpoznać sprawę w granicach zakreślonych tym postanowieniem, co oznacza konieczność badania stanowisk zobowiązanego i wierzyciela, zawartych w zarzutach i postanowieniu wydanym w ich sprawie. Organ odwoławczy związany jest granicami sprawy, w której wniesiono zażalenie. W niniejszej sprawie zażalenie wniesiono na postanowienie wyrażające stanowisko w sprawie zarzutów wobec tytułu wykonawczego z [...] grudnia 2008 r. Nr [...]. Zatem, wbrew oczekiwaniom skarżącego, nie może być poddane ocenie postępowanie egzekucyjne. Oceniając zasadność wydanego rozstrzygnięcia organ wojewódzki stwierdził, iż zarzuty wniesione wobec tytułu wykonawczego są nieuzasadnione. Zauważył, że pełnomocnik dłużnika podnosi, iż w tytule wykonawczym błędnie wskazano osobę zobowiązaną, jednak ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby egzekucja została skierowana do niewłaściwego podmiotu. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów postępowania egzekucyjnego w administracji i postępowania administracyjnego. Zauważył przy tym, że wypowiedź wierzyciela odnosi się do wszystkich zarzutów zobowiązanego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie Wojewody [...] z [...] września 2010 r. skarżąca – [...] S.A. w [...], nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem wniosła o jego uchylenie zarzucając naruszenie:
1. art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. przez niezgromadzenie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, co doprowadziło do błędnego wskazania osoby zobowiązanej do wykonania nałożonego obowiązku,
2. art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji polegające na wskazaniu decyzji z [...] sierpnia 1978 r. jako podstawy prawnej obowiązku rozbiórki hali typu [...]l,
3. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji polegające na nierozpoznaniu zarzutu naruszenia przepisu art. 33 pkt 3 ww. ustawy,
4. art. 33 pkt 10 w zw. z 27 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez wadliwe wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej,
5. art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez jego niezastosowanie i rozpoznanie zarzutów dłużnika bez uzyskania stanowiska wierzyciela,
6. art. 34 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez jego niezastosowanie i niewydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego pomimo niewyrażenia stanowiska przez wierzyciela w ustawowym terminie 14 dni od daty powiadomienia go przez organ egzekucyjny o wniesionych zarzutach.
W uzasadnieniu skargi wskazane na wstępie zarzuty zostały pokrótce przez skarżącą Spółkę rozwinięte. Podniesiono m.in. to, że zarzut naruszenia art. 33 pkt. 3 ustawy egzekucyjnej nie został w ogóle rozpoznany tak przez Prezydenta [...], jak i Wojewodę [...], a uchybienie popełnione w tym zakresie stanowić może samodzielną podstawę od uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wskazano także na to, że w sprawie nie zostało wydane postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela. Skarżąca Spółka wskazała przy tym, że obowiązek zajęcia przez wierzyciela stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów istnieje niezależnie od tego czy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym czy też są to dwa odrębne podmioty.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...]i wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Wojewody [...] z [...] września 2010 r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta [...] z [...] maja 2010 r. uznające za nieuzasadnione zarzuty zgłoszone przez skarżącą Spółkę wobec tytułu wykonawczego z [...] września 2008 r.
W dniu [...] września 2008 r. [...] wystawił tytuł wykonawczy, w którym jako zobowiązanego wskazał [...] Spółka Akcyjna, a jako organ egzekucyjny – Prezydenta [...]. W podstawie prawnej obowiązku Prezydent [...] przywołał decyzję z [...] sierpnia 1978 r. wydaną na podstawie art. 28 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) i w oparciu o ww. orzeczenie -określając treść obowiązku w tytule wykonawczym- nakazał dokonanie całkowitej rozbiórki hali typu "[...]", postawionej na działce nr ewid. [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...] z warunkiem użytkowania czasowego do końca 1982 r.
Skarżąca Spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zgłosiła dwa zarzuty do ww. tytułu wykonawczego. Powołując się na art. 33 pkt 3 i pkt 4 ustawy egzekucyjnej wskazała na nieprawidłowe ustalenie podmiotu zobowiązanego oraz błędne przyjęcie, że obowiązek rozbiórki wynika z decyzji z [...] sierpnia 1978 r. przywołanej w tytule wykonawczym.
Zatem, kontrolowane postępowanie prowadzone było w trybie art. 34 ustawy egzekucyjnej. Ma to istotne znaczenie, albowiem postępowanie to ograniczone jest do rozpatrzenia samego zarzutu ("w zakresie zgłoszonych zarzutów") i nie obejmuje rozpoznania -tak jak w odwołaniach- całej sprawy. Ewentualne wyjście poza granice zgłoszonych zarzutów jest niedopuszczalne, tj. pozbawione podstawy prawnej. Przy czym nie oznacza to, że organ może pominąć w swojej ocenie część ze zgłoszonych wobec tytułu wykonawczego zarzutów (prawidłowo opartych na wymienionych taksatywnie w art. 33 przyczynach, mogących stanowić podstawę zarzutu) i pozostawić je bez jakiegokolwiek rozpatrzenia. Prowadzi to bowiem do naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy egzekucyjnej (stanowiącego odesłanie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile przepisy ustawy egzekucyjnej nie stanowią inaczej), w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji i art. 34 ustawy egzekucyjnej.
-W ocenie Sądu, sytuacja taka miała miejsce w niniejszej sprawie, albowiem rację ma skarżąca, że zarzuty, które zostały przez nią zgłoszone, nie zostały w całości przez organy orzekające w sprawie w obu instancjach rozpatrzone.
Przypomnieć trzeba, że w piśmie z 17 września 2008 r. skarżąca Spółka podniosła, iż wskazany jako podstawa prawna obowiązku art. 28 Prawa budowlanego z 1974 r. nie normuje kwestii związanej z rozbiórką budynków, a wobec tego powoływanie tego przepisu w tytule wykonawczym jest niezasadne. Skarżąca podniosła przy tym, że wystawienie tytułu wykonawczego winno być poprzedzone wydaniem stosownej decyzji. Powyższe skarżąca sformułowała na podstawie art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zaznaczając, że obowiązek rozbiórki nałożony na nią nie wynika bezpośrednio z decyzji wydanej w dniu [...] sierpnia 1978 r. (i powołującej ww. przepis Prawa budowlanego), przywołanej w tytule wykonawczym. W kontekście art. 33 pkt 4 ustawy egzekucyjnej skarżąca w omawianym piśmie wskazała na to, że ww. decyzja z 1978 r. została wydana na rzecz przedsiębiorstwa państwowego [...], a organ nie badał czy doszło do przejęcia byłego przedsiębiorstwa państwowego przez dłużnika. Skarżąca wskazała przy tym, że "W świetle decyzji administracyjnej i wyroków WSA i NSA przyznane uprzednio prawo użytkowania wieczystego gruntu zostało uchylone w części dotyczącej gruntu (a zatem i budynku) dotyczącej przedmiotowej nieruchomości". Wskazała też, że nie została ona dotychczas wpisana w dziale II właściwej Księgi Wieczystej, a biorąc pod uwagę, iż wpis ma charakter konstytutywny, właścicielem nieruchomości czyli zobowiązanym do wykonania decyzji z 1978 r. jest Skarb Państwa lub Miasto [...].
Przywołanie powyższego Sąd uznał za konieczne. Do powyższych zarzutów skarżącej Spółki ani Prezydent [...], ani Wojewoda [...] nie odnieśli się bowiem zupełnie w wydanych postanowieniach. W konsekwencji zarzuty te zostały powtórzone również w skardze wniesionej do Sądu jako te, które pozostały bez jakiekolwiek analizy. W orzeczeniach wydanych w sprawie organy orzekające dostrzegły tylko jeden z podniesionych zarzutów, a mianowicie związany z określeniem podmiotu zobowiązanego. Jednak kwestia ta nie została w pełni, w sposób wyczerpujący wyjaśniona. Organ odwoławczy odniósł się do tego problemu tylko jednym zdaniem wskazując, że z akt sprawy nie wynika, aby egzekucja została skierowana do niewłaściwego podmiotu. Prezydent [...] analizując sprawę w tym zakresie (i tylko w tym), nie wziął pod uwagę zaś wszystkich argumentów podniesionych przez skarżącą. Nie wyjaśnił m.in. na jakie decyzje i wyroki sądów administracyjnych skarżąca się powołuje oraz czy i ewentualnie jakie one mogą mieć znaczenia dla ustalenia podmiotu zobowiązanego do wykonania rozbiórki hali magazynowej.
Reasumując, nierozpatrzenie w całości zgłoszonych przez skarżącą zarzutów do tytułu wykonawczego z [...] września 2008 r. uzasadniało uwzględnienie skargi i uchylenie nie tylko zaskarżonego postanowienia, ale także poprzedzającego go postanowienia z [...] maja 2010 r. Prezydenta [...] - z przyczyn procesowych, w tym z uwagi na naruszenie art. 7 i art. 11 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy egzekucyjnej. Bez wyczerpującego odniesienia się do zgłoszonych zarzutów przedstawionych w piśmie z 17 września 2008 r., za przedwczesne należało w konsekwencji uznać rozstrzygnięcia zapadłe w sprawie, uznające zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione.
-Niezależnie od powyższego (wobec zarzutów skargi i jej uzasadnienia, a także sposobu procedowania organów w niniejszej sprawie) zauważenia wymaga, iż art. 34 ustawy egzekucyjnej przewiduje dwa rodzaje postanowień w sprawie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art. 33 pkt 8, tj. postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów (§ 4) oraz postanowienie zawierające stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów (§ 1), przy czym od obydwu postanowień przysługuje zażalenie (§ 2 i 5). Zgodnie z omawianą regulacją zasadą jest, że postanowienie organu egzekucyjnego winno być poprzedzone ostatecznym postanowieniem wierzyciela. Wskazać też należy, że do czasu otrzymania tego postanowienia organ egzekucyjny nie podejmuje żadnych czynności poza ewentualnym zawieszeniem postępowania w przypadku, o którym mowa w art. 34 § 3. Jednocześnie wskazać trzeba, że uchwałą składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2007 r. (sygn. akt I FPS 4/06, Lex nr 266785), wydanie postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, o których mowa w art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.), w przypadku gdy wierzycielem jest Skarb Państwa reprezentowany przez kierownika statio fisci - naczelnika urzędu skarbowego, który jednocześnie jest organem egzekucyjnym, uznano za bezprzedmiotowe. Zatem, przyjąć należy, iż w sytuacji gdy wierzyciel i organ egzekucyjny to jeden i ten sam podmiot, prowadzenie postępowania przewidzianego w art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej jest oczywiście bezprzedmiotowe, gdyż -jak podnosi się w orzecznictwie- nie tylko nie chroni uprawnień zobowiązanego, ale narusza ponadto interesy wierzyciela, prowadząc do przedłużenia czasu trwania postępowania egzekucyjnego. Tożsamość personalna wierzyciela i organu egzekucyjnego czyni więc bezprzedmiotowym w ogóle wyodrębnienie wierzyciela w toku postępowania egzekucyjnego w administracji. Dotyczy to nie tylko braku możliwości wyrażenia zgody na uwzględnienie zarzutów, ale także innych czynności procesowych. W tej sytuacji organ egzekucyjny formalnie nie powinien podejmować czynności procesowych właściwych wierzycielowi (por. wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 775/05, Lex nr 270329; wyrok NSA z dnia 27 maja 2009 r., sygn. akt II GSK 980/08).
W niniejszej sprawie zarzuty zgłoszono w oparciu o art. 33 pkt 3 i pkt 4 ustawy egzekucyjnej, a wierzycielem i organem egzekucyjnym jest ten sam podmiot, Prezydent [...], na podstawie art. 5 § 1 pkt 2 i art. 20 § 1 pkt 2 omawianej ustawy. To zaś oznacza, że Prezydent [...] winien w sprawie rozpatrzeć zgłoszone zarzuty wobec tytułu wykonawczego jako organ egzekucyjny i orzec na podstawie ww. art. 34 § 4, bo procedowanie w tym przypadku w oparciu o § 1 art. 34 było bezprzedmiotowe.
Tymczasem, z podstawy prawnej przytoczonej w sentencji postanowienia Prezydenta [...] z [...] maja 2010 r., jak i z treści uzasadnienia tego orzeczenia wynika, iż organ ten wymienionym postanowieniem wypowiedział się w sprawie zgłoszonych zarzutów jako wierzyciel, a nie jako organ egzekucyjny. Zauważyć przy tym trzeba, że Prezydent [...] orzekał w dniu [...] maja 2010 r. na skutek postanowienia kasacyjnego Wojewody [...] z [...] lutego 2010 r. spowodowanego brakiem wypowiedzi wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów. Wojewoda [...] stwierdzając brak w aktach postanowienia w ww. zakresie miał przy tym na względzie, że organ egzekucyjny i wierzyciel to w niniejszej sprawie ten sam podmiot. Pomimo tego uznał, że Prezydent [...] winien najpierw zająć stanowisko co do zarzutów jako wierzyciel, a następnie rozpatrzeć zarzuty jako organ egzekucyjny. Stosując się do tych wskazań organu odwoławczego, Prezydent [...] postanowieniem z [...] maja 2010 r. wypowiedział się więc jako wierzyciel, na co wskazuje nie tylko podstawa prawna tego orzeczenia (a więc przywołany w niej art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej), ale także jego uzasadnienie, w którym to organ stwierdził, że wyraża stanowisko w sprawie zarzutów.
Mając powyższe na względzie (w tym ww. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego), Sąd stwierdza, iż Prezydent [...] winien był odstąpić w sprawie od wydania postanowienia jako wierzyciel, tj. przewidzianego w art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej. Obowiązany był natomiast zgłoszone zarzuty rozpatrzeć bezpośrednio i jednoznacznie jako organ egzekucyjny, przy czym również w oparciu o okoliczności, które znane mu są jako wierzycielowi.
Jednocześnie Sąd zaznacza, iż nieuprawnione jest stanowisko skarżącej, że Prezydent [...] nie zajął stanowiska jako wierzyciel oraz, że wydanie postanowienia przez wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów jest konieczne również wówczas, gdy wierzycielem i organem egzekucyjnym jest ten sam podmiot. Sąd jeszcze raz w tym miejscu wyjaśnia, iż nie budzi żadnych wątpliwości w sprawie to, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie dotyczą wypowiedzi wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów. Jednakże -w ocenie Sądu- w okolicznościach sprawy i w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego, art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej przewidujący zajęcie stanowiska przez wierzyciela nie miał zastosowania w sprawie. Jednocześnie Sąd wyjaśnia, iż dostrzeżone w tym zakresie uchybienie (polegające w istocie na przywołaniu w wydanym orzeczeniu błędnej podstawy prawnej) nie stanowiło wystarczającego powodu przemawiającego za uwzględnieniem skargi (z przyczyn innych niż zostały w niej podniesione). W wyroku z dnia 21 lipca 2009 r. sygn. akt II FSK 400/08 (lex nr 549015) Naczelny Sąd Administracyjny (w sprawie o podobnym stanie faktycznym i prawnym do sprawy niniejszej) wskazał, że "(...) uchybienie w zakresie powołania nieprawidłowej podstawy prawnej tj. nie wskazania art. 34 § 4 u.p.e., nie wpływa w sposób istotny na treść poddanego weryfikacji rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, ponieważ organ egzekucyjny w toku ponownego rozpoznania sprawy może wydać wyłącznie tożsame rozstrzygniecie, mimo że wskaże w podstawie prawnej przepis art. 34 § 4 u.p.e.". Za uwzględnieniem skargi przemawiało przede wszystkim nierozpatrzenie (w całości i w sposób wyczerpujący) przez organy obu instancji zarzutów zgłoszonych przez skarżącą Spółkę do tytułu wykonawczego.
Na koniec Sąd wyjaśnia, iż nie wyeliminował z obrotu prawnego na zasadzie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowienia Wojewody [...] z [...] lutego 2010 r. nr [...] zawierającego błędne stanowisko tego organu co do zastosowania w sprawie art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej tylko dlatego, że prawidłowo postanowienie to wyeliminowało z obrotu prawnego wadliwe orzeczenie Prezydenta [...] z [...] grudnia 2009 r., bo również nie odnoszące się do wszystkich zarzutów skarżącej Spółki zgłoszonych do tytułu wykonawczego.
Ponownie rozpoznając sprawę, Prezydent [...] jako organ egzekucyjny obowiązany będzie rozpatrzeć merytorycznie wszystkie zarzuty zgłoszone przez skarżącą wobec tytułu wykonawczego z [...] września 2008 r., dając temu wyraz w uzasadnieniu postanowienia wydanego w oparciu o art. 34 § 4 ustawy egzekucyjnej (po uprzednim ustaleniu, czy zarzuty te zgłoszono w odpowiednim terminie).
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI