VII SA/Wa 2106/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-02-26
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneroboty budowlanepozwolenie na budowęsamowolne robotydecyzja o pozwoleniu na budowęorgan nadzoru budowlanegonieważność decyzjiwstrzymanie robótprzywrócenie stanu poprzedniego

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję stwierdzającą nieważność nakazu wykonania robót budowlanych, uznając, że decyzja ta była zgodna z prawem, gdyż pierwotny nakaz naruszał przepisy Prawa budowlanego.

Sprawa dotyczyła skargi A. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która stwierdziła nieważność decyzji Prezydenta Miasta nakazującej wykonanie muru oporowego i uzupełnienie nasypu. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że pierwotna decyzja Prezydenta Miasta, nakazująca wykonanie prac zabezpieczających w ramach planowanej inwestycji, została wydana z rażącym naruszeniem art. 51 Prawa budowlanego, ponieważ inwestorka nie dysponowała pozwoleniem na budowę, a prace były samowolne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta nakazującą wykonanie robót budowlanych (mur oporowy, uzupełnienie nasypu) na działce skarżącej. Pierwotna decyzja Prezydenta Miasta została wydana na podstawie art. 51 Prawa budowlanego po stwierdzeniu wykonania prac niwelacyjnych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność tej decyzji, uznając, że nakaz wykonania prac zabezpieczających zmierzał do legalizacji samowolnie rozpoczętej inwestycji, a organ powinien był nakazać przywrócenie poprzedniego stanu terenu. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego. Sąd podkreślił, że niwelacja terenu stanowi rozpoczęcie budowy, które może być wykonywane tylko na podstawie pozwolenia lub zgłoszenia. Skoro inwestorka nie dysponowała pozwoleniem na budowę, a prace były samowolne, decyzja nakazująca wykonanie robót zabezpieczających w ramach planowanej inwestycji była wydana z rażącym naruszeniem art. 51 Prawa budowlanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka decyzja jest niezgodna z prawem, ponieważ narusza art. 51 Prawa budowlanego, który dotyczy samowolnie wykonanych robót budowlanych w kontekście doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z pozwoleniem, a nie legalizacji samowolnie rozpoczętej inwestycji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 51 Prawa budowlanego ma na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę, a nie legalizację samowolnie rozpoczętych prac przygotowawczych. W sytuacji braku pozwolenia na budowę, organ powinien nakazać przywrócenie poprzedniego stanu terenu, a nie nakazywać wykonanie robót zabezpieczających w ramach planowanej inwestycji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

p.b. art. 51 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 51 § 3

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 41 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 41 § 3

Ustawa - Prawo budowlane

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 16 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 158 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

p.b. art. 50

Ustawa - Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja nakazująca wykonanie robót zabezpieczających w sytuacji samowolnego rozpoczęcia inwestycji bez pozwolenia na budowę jest rażącym naruszeniem prawa budowlanego. Organ powinien nakazać przywrócenie poprzedniego stanu terenu, a nie legalizację samowolnych prac przygotowawczych.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej, że wykonała jedynie niwelację terenu i że decyzja Prezydenta miała na celu zabezpieczenie skarpy po ulewnych deszczach.

Godne uwagi sformułowania

regulacja przewidziana w art. 51 Prawa budowlanego dotyczy samowolnie wykonanych robót budowlanych w rozumieniu wykonania odstępstw od warunków określonych w decyzji na budowę i ma ona na celu wymuszenie na inwestorze dokonanie zmian i przeróbek koniecznych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z warunkami i wymogami określonymi w pozwoleniu na budowę. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodziła. Wobec tego należy uznać, iż kontrolowana decyzja Prezydenta [...] została wydana z rażącym naruszeniem art. 51 ustawy Prawo budowlane, a wobec tego zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Skład orzekający

Elżbieta Zielińska-Śpiewak

przewodniczący

Ewa Machlejd

członek

Bożena Więch-Baranowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 51 Prawa budowlanego w kontekście samowolnych robót budowlanych i prac przygotowawczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowolnego rozpoczęcia prac przygotowawczych bez pozwolenia na budowę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje konsekwencje samowolnego rozpoczęcia prac budowlanych i prawidłową interpretację przepisów dotyczących robót budowlanych bez pozwolenia.

Samowolne prace budowlane bez pozwolenia? Sąd wyjaśnia, co grozi inwestorowi.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 2106/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Więch-Baranowska /sprawozdawca/
Elżbieta Zielińska-Śpiewak /przewodniczący/
Ewa Machlejd
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2007 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 1998 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej wykonanie robót budowlanych skargę oddala.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] lipca 1997 r.
na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane NAKAZAŁ A. L. wykonanie na działce [...] przy ul. K. [...]
w [...] muru oporowego jako formy stabilizacji osuwającego się zbocza na całej długości działki od strony południowej oraz uzupełnienie istniejącego osuwającego się nasypu zgodnie z docelowym projektem zagospodarowania działki.
Wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji złożyła B. W.-P..
Po rozpatrzeniu wniosku Wojewoda [...] decyzją znak [...] wydaną dnia [...] maja 1998 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 158 § 1 kpa stwierdził nieważność powyższej decyzji w części nakazującej uzupełnienie istniejącego osuwającego się nasypu zgodnie z projektem docelowym zagospodarowania działki, odmówił natomiast stwierdzenia nieważności decyzji w pozostałej części.
W uzasadnieniu organ podał, że nakaz uzupełnienia nasypu nie był oparty
na ustaleniach, że doprowadziłby do stabilizacji zbocza i usunięcia powstania osuwiska. Wykonanie tak określonego nakazu doprowadziłoby do rozpoczęcia bez wymaganego pozwolenia – realizacji inwestycji.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła B. W.-P. podnosząc, że również wykonanie muru oporowego, który jest objęty kwestionowaną decyzją nie może być wykonane, ponieważ prowadziłoby do realizacji planowanej inwestycji.
Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną dnia [...] sierpnia 1998 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] wydanej dnia [...] lipca 1997 r.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że inwestor posiada jedynie decyzję
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i samowolnie rozpoczął prowadzenie robót budowlanych przez wykonanie niwelacji terenu skarpy oraz wykonanie wykopu pod przyszłą inwestycję. W tej sytuacji organ winien nakazać przywrócenie poprzedniego stanu terenu na którym wykonano prace budowlane,
nie zaś nakazać wykonanie prac zabezpieczających zmierzających do pozostawienia terenu z wykonanymi pracami przygotowawczymi do zamierzonej inwestycji.
Nadto organ podniósł, że zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 1997 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu inwestor miał obowiązek przed uzyskaniem pozwolenia na budowę uzyskać decyzję zezwalającą
na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej – z akt natomiast nie wynika, że uzyskał taką decyzję.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosła A. L..
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżąca podała, że wykonała jedynie niwelację terenu działki, nie wykonywała innych robót budowlanych, a decyzja Prezydenta [...], nieważność której stwierdził Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, została wydana po zniszczeniu skarpy i nasypów w wyniku ulewnych deszczy i miała na celu zabezpieczenie skarpy.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc
o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Podał nadto, że kontrolowana decyzja poprzedzona była postanowieniem organu wydanym dnia [...] czerwca 1997 r. wstrzymującym wykonywanie robót polegających
na niwelacji terenu prowadzonych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Prace niwelacyjne rozpoczęto w maju 1997 r. celem przygotowania pod przyszłą inwestycję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło
do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest decyzja wydana
w postępowaniu nieważnościowym.
Art. 16 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego ustanawia ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych, od której ustawodawca dopuścił pewne wyjątki.
Jednym z nich jest stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art.
156 § 1 kpa.
Postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest więc postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest ocena czy decyzja kończąca postępowania w sprawie dotknięta jest jedną z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 kpa, której wystąpienie powoduje konieczność wyeliminowania takiej decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc.
Wśród przesłanek wymienionych w w/w przepisie, w p-kcie 2 wymienione jest rażące naruszenie prawa, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w państwie prawa urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej.
W rozpoznawanej sprawie kontrolowana decyzja Prezydenta Miasta [...]
z dnia [...] lipca 1997 r. nakazująca inwestorze A. L. wykonanie określonych
w niej robót budowlanych wydana została po stwierdzeniu wykonania prac niwelacyjnych terenu działki w celu rozpoczęcia zamierzonej inwestycji polegającej
na budowie budynku mieszkalnego.
Niwelacja terenu zgodnie z art. 41 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane stanowi prace przygotowawcze i z chwilą ich podjęcia następuje rozpoczęcie budowy.
Ustęp 3 w/w przepisu stanowi, że prace przygotowawcze mogą być wykonywane tylko na terenie objętym pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem.
Bezspornym w niniejszej sprawie było to, że inwestorka nie dysponowała decyzją o pozwoleniu na budowę w momencie rozpoczęcia budowy w rozumieniu art. 41 ust. 3 Prawa budowlanego oraz, że postanowieniem wydanym dnia 9 czerwca 1997 r. organ na podstawie art. 50 ustawy wstrzymał prowadzenie robót budowlanych, a następnie kontrolowaną decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 nałożył na inwestorkę obowiązek wykonania muru oporowego i uzupełnienia skarpy zgodnie
z warunkami projektu w ramach docelowej inwestycji i zgodnie z docelowym projektem zagospodarowania działki.
Z treści więc decyzji wynika, że celem rozstrzygnięcia Prezydenta [...] było nakazanie inwestorce wykonania robót budowlanych zmierzających do pozostawienia terenu z wykonywanymi samowolnie pracami przygotowawczymi dla realizacji planowanej inwestycji.
Organ nie wziął pod uwagę, że regulacja przewidziana w art. 51 Prawa budowlanego dotyczy samowolnie wykonanych robót budowlanych w rozumieniu wykonania odstępstw od warunków określonych w decyzji na budowę i ma ona na celu wymuszenie na inwestorze dokonanie zmian i przeróbek koniecznych
do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z warunkami i wymogami określonymi w pozwoleniu na budowę.
Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodziła.
Wobec tego należy uznać, iż kontrolowana decyzja Prezydenta [...] została wydana z rażącym naruszeniem art. 51 ustawy Prawo budowlane, a wobec tego zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Z tych wszystkich względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI