VII SA/WA 2098/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-02-26
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanenośnik reklamowysamowola budowlanapozwolenie na budowęrozbiórkaplan miejscowynadzór budowlanyurządzenie reklamowe

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki C. Sp. z o.o. na decyzję nakazującą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego, uznając go za obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę i niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Spółka C. Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy nakaz rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego. Spółka zarzucała naruszenie procedury dowodowej i brak udziału strony. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że nośnik reklamowy o wysokości 8,2 m i tablicy 6,2 x 3,5 m, trwale związany z gruntem, wymagał pozwolenia na budowę, a jego realizacja bez pozwolenia stanowi samowolę budowlaną. Dodatkowo, nośnik był niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co uniemożliwiało jego legalizację.

Sprawa dotyczyła skargi C. Sp. z o.o. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego. Organ nadzoru budowlanego uznał, że nośnik, o wysokości 8,2 m i tablicy reklamowej o wymiarach 6,2 x 3,5 m, jest trwale związany z gruntem i stanowi obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę. Ponieważ pozwolenie nie zostało uzyskane, stwierdzono samowolę budowlaną. Dodatkowo, nośnik był niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dopuszczał jedynie słupy ogłoszeniowo-reklamowe o wysokości do 4 m. W związku z tym, legalizacja obiektu była niemożliwa, a nakaz rozbiórki był uzasadniony. Skarżąca spółka zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych, w tym brak czynnego udziału strony w postępowaniu i niewłaściwe przeprowadzenie czynności dowodowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe. Sąd podkreślił, że kryterium trwałego związania z gruntem zależy od wielkości, konstrukcji i przeznaczenia urządzenia oraz względów bezpieczeństwa, a nie tylko od sposobu posadowienia. W tym przypadku, ze względu na rozmiary nośnika i jego konstrukcję, wymagał on pozwolenia na budowę. Sąd stwierdził również, że nie doszło do naruszeń proceduralnych, które miałby wpływ na wynik sprawy, a uzasadnienie decyzji organów spełniało wymogi formalne.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wolnostojący nośnik reklamowy o dużych rozmiarach (wysokość 8,2 m, tablica 6,2 x 3,5 m), trwale związany z gruntem poprzez żelbetową stopę fundamentową, wymaga pozwolenia na budowę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kryterium trwałego związania z gruntem zależy od wielkości, konstrukcji, przeznaczenia i względów bezpieczeństwa, a nie tylko od sposobu posadowienia. Duże rozmiary i konstrukcja nośnika wskazują na potrzebę pozwolenia na budowę, a nie jedynie zgłoszenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

u.p.b. art. 48 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

u.p.b. art. 48 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Warunki dopuszczalności legalizacji samowoli budowlanej, w tym zgodność z planem miejscowym.

Uchwała Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] w rejonie ulicy C. cześć I art. § 5 § pkt 6 lit. b w zw. z lit. a

Wykluczenie umieszczania wolnostojących nośników reklamy poza słupami ogłoszeniowo-reklamowymi o określonych parametrach.

Pomocnicze

u.p.b. art. 3 § pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego, w tym urządzenia reklamowego wolnostojącego i trwale związanego z gruntem.

u.p.b. art. 28 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Zasada wymagania pozwolenia na budowę.

u.p.b. art. 29 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wyjątki od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, w tym instalowanie tablic i urządzeń reklamowych (z zastrzeżeniami).

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

k.p.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału stron w postępowaniu.

k.p.a. art. 73 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo stron do dostępu do akt sprawy.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron.

k.p.a. art. 77 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 81

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do należytego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi formalne uzasadnienia decyzji.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nośnik reklamowy jest trwale związany z gruntem i stanowi obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę. Realizacja nośnika bez pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną. Nośnik jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co uniemożliwia jego legalizację. Organy nadzoru budowlanego posiadają wystarczające kompetencje do oceny obiektu i jego posadowienia.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Zarzut niepełnego i niewnikliwego postępowania dowodowego. Zarzut pominięcia dowodu z opinii biegłego z dziedziny geodezji.

Godne uwagi sformułowania

Cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć, spowodować przesunięcie czy przewrócenie. Dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy wielkość zagłębienia w gruncie. Decyzje wydane na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, w zakresie nakazu rozbiórki, nie mają charakteru uznaniowego, co oznacza, że jego zastosowanie nie zależy od woli organu, lecz jest jego obowiązkiem. Wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa są wyznacznikami tego, czy może to być obiekt wolnostojący trwale związany z gruntem, czy też wolnostojący nie trwale związany z gruntem, czy też instalowany na innym obiekcie budowlanym.

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

sprawozdawca

Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

przewodniczący

Tomasz Janeczko

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla wolnostojących nośników reklamowych, kryteriów trwałego związania z gruntem oraz możliwości legalizacji samowoli budowlanej w kontekście planów miejscowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego przypadku dużego nośnika reklamowego i konkretnych zapisów planu miejscowego. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do mniejszych reklam lub innych typów obiektów budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu reklam w przestrzeni miejskiej i wymaga interpretacji przepisów budowlanych oraz planistycznych. Pokazuje, jak ważne są szczegóły techniczne i zgodność z planem miejscowym.

Gigantyczna reklama do rozbiórki. Sąd wyjaśnia, kiedy pozwolenie na budowę jest konieczne.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

VII SA/Wa 2098/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-11-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska /sprawozdawca/
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska /przewodniczący/
Tomasz Janeczko
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Sygn. powiązane
II OSK 1704/21 - Postanowienie NSA z 2024-01-25
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 48 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko, sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 lutego 2021 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2020 r., Nr [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...]WINNB", "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: "organ I instancji", "PINB [...]") z dnia [...] czerwca 2020 r., Nr [...], nakazującej rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu 3 lutego 2020 r. do siedziby organu I instancji wpłynęło pismo z prośbą o interwencję w sprawie nielegalnego nośnika reklamowego znajdującego się na parkingu przy ul. S. w W. W dniu 10 marca 2020 r. przedstawiciel PINB [...] przeprowadził czynności kontrolne na przedmiotowej nieruchomości z udziałem przedstawicieli Sieci [...]. W trakcie kontroli ustalono, że nośnik reklamowy składa się z żelbetowej stopy fundamentowej o wymiarach 3 x 2 x 0,55 m posadowionej na gruncie, do której zamocowany jest za pomocą śrub metalowy słup o przekroju kołowym i średnicy 0,375 m. Na wysokości 4,15 m od powierzchni stopy zamocowana jest tablica reklamowa na słupie. Tablica posiada wymiary 6,2 x 3,5 m i jest jednostronna, podświetlana dwiema lampami (nośnik posiada przyłączenie do energii elektrycznej). Następnie pismem z 30 marca 2020 r. organ I instancji wezwał przedstawiciela Sieci [...] do przedłożenia aktualnej umowy dzierżawy nieruchomości, zawartej na potrzeby usytuowania nośnika reklamowego. W odpowiedzi nadesłano: kopię umowy z dnia 21 grudnia 2007 r. zawartą pomiędzy Instytutem [...] z siedzibą w W. a firmą W. z siedzibą w W., kopię aneksu do tej umowy, zgodnie z którym Instytut wyraża zgodę na podnajem terenu w określonym wymiarze z przeznaczeniem na cele reklamowe, a także umowę najmu terenu z dnia [...] listopada 2018 r. pomiędzy C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "inwestor") a T. W., prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą [...], zawartą w celu zainstalowania nośnika reklamowego oraz powtarzalny projekt konstrukcyjno-budowlany tablicy reklamowej nietrwale związanej z gruntem. Na podstawie przedłożonych dokumentów ustalono, że C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. jest inwestorem spornego nośnika reklamowego.
Po przeanalizowaniu zgromadzonego materiału dowodowego PINB [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. nakazał inwestorowi rozbiórkę przedmiotowego nośnika reklamowego ze względu na realizację inwestycji bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz brak możliwości jej zalegalizowania z powodu niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożył inwestor, wnosząc o jego uchylenie i zarzucając organowi przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób niepełny i niewnikliwy przez niepowtórzenie czynności dowodowych dokonanych bez udziału inwestora.
Po jego rozpatrzeniu [...]WINB decyzją z [...] września 2020 r. utrzymał w mocy decyzję PINB [...].
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że na gruncie art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, nośniki reklamowe to wolnostojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, na które wymagane jest pozwolenie na budowę, jako że są to obiekty budowlane niewymienione w art. 29-31 tej ustawy. Z kolei do nośników wymagających jedynie zgłoszenia zalicza się tablice i urządzenia reklamowe instalowane na obiektach budowlanych, jak również te wolnostojące, ale niezwiązane trwale z gruntem (art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego). W ocenie [...]WINB z dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie wynika, że sporny nośnik reklamowy jest związany trwale z gruntem, co odnotowano w protokole kontroli. Dodał, że cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć, spowodować przesunięcie czy przewrócenie. Co więcej, dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, co sprowadza się do zapewnienia słupowi i tablicy stabilnej podstawy uniemożliwiającej łatwe jej przesunięcie, przeniesienie w inne miejsce czy zniszczenie przy silnych podmuchach wiatru.
Organ odwoławczy podkreślił, że omawiany nośnik reklamowy ze względu na swoje rozmiary (wymiary tablicy reklamowej około 6,2 x 3,5 m, całkowita wysokość nośnika około 8,2 m) oraz sposób połączenia z gruntem (na słupie stalowym, utwierdzonym w żelbetowej stopie fundamentowej) tworzy wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, o którym mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Stąd też zdaniem organu II instancji, na realizację przedmiotowego nośnika reklamowego wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Tymczasem kontrolowane urządzenie reklamowe zostało zrealizowane z naruszeniem art. 28 Prawa budowlanego, gdyż inwestor przystąpił do wykonania prac bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Jednocześnie [...]WINB wskazał, że w rozpoznawanym przypadku brak jest możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, gdyż sporny nośnik reklamowy jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Stosownie bowiem do regulacji Uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] w rejonie ulicy C. cześć I, wyklucza się umieszczanie na obszarze objętym planem innych wolnostojących nośników reklamy poza słupami ogłoszeniowo - reklamowymi wysokości nie większej niż 4 m i średnicy nie większej niż 1,5 m (§ 5 pkt 6 lit. b w zw. z lit. a). Nośnik reklamowy, będący przedmiotem niniejszego postępowania posiada całkowitą wysokości 8,2 m i tablicę reklamową o wymiarach 6,2 x 3,5 m. Z tego względu nie ma możliwości legalizacji stwierdzonej samowoli budowlanej. W tym miejscu organ odwoławczy podkreślił, że decyzje wydane na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, w zakresie nakazu rozbiórki, nie mają charakteru uznaniowego, co oznacza, że jego zastosowanie nie zależy od woli organu, lecz jest jego obowiązkiem.
Odnosząc się do argumentacji zaprezentowanej w odwołaniu [...]WINB stwierdził, że organ powiatowy zawiadomieniem z dnia 17 kwietnia 2020 r. poinformował o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wolnostojącego nośnika reklamowego, usytuowanego na terenie działki nr ew. [...]w obrębie [...] przy ul. S. w W. i o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 oraz art. 73 § 1 k.p.a. Stąd też niezasadny jest zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Odpowiadając na zarzut konieczności powołania przez organ biegłego dysponującymi wiadomościami specjalnymi odnoszącymi się do spornej materii, [...]WINB wskazał, że w inspektoratach nadzoru budowlanego na stanowiskach inspektorów zatrudnione są osoby, które posiadają uprawnienia budowlane we właściwym zakresie, wobec czego są w stanie samodzielnie ocenić obiekt reklamowy, określić jego wymiary, sposób jego posadowienia na gruncie, w tym ocenić czy jest on trwale związany z gruntem. Inwestor nie przedstawił zaś w toku postępowania żadnej dokumentacji, podważającej ustalenia organu I instancji. Ponadto wyjaśnił, że zadaniem organu nie jest poszukiwanie dalszego materiału dowodowego na korzyść strony w sytuacji, gdy w aktach sprawy znajdują się wiarygodne dokumenty. Odnosząc się natomiast do kwestii konieczności wydania przez organ powiatowy postanowienia na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, [...]WINB uznał, że w niniejszej sprawie niewątpliwie przedmiotowy nośnik reklamowy jest niezgodny z zapisami planu miejscowego. Zgodnie zaś z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, organ nakazuje co do zasady rozbiórkę, chyba że samowola budowlana nie narusza przepisów techniczno-budowlanych lub planistycznych. Tym samym wdrożenie procedury legalizacyjnej jest możliwe wyłącznie w przypadku stwierdzenia zgodności obiektu z przepisami, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Równocześnie organ II instancji stwierdził brak konieczności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w zakresie usytuowania spornego nośnika reklamowego, gdyż miejsce jego lokalizacji (nieruchomość przy ul. S., działka nr ew. [...] z obrębu [...]) wskazano w protokole z oględzin Nr [...], przeprowadzonych przy udziale przedstawicieli właściciela działki, którzy w żaden sposób zarówno w trakcie czynności kontrolnych, jak i w późniejszym postępowaniu nie zanegowali ustaleń w tym zakresie. Ponadto powyższy adres lokalizacyjny spornego obiektu jest zbieżny z treścią umowy najmu z dnia [...] grudnia 2007 r. oraz umowy najmu z dnia [...] listopada 2018 r. Co więcej, inwestor w toku postępowania nie wskazał prawidłowej – jego zdaniem – lokalizacji nośnika.
Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła C. sp. z o.o. z siedzibą w W., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się jej uchylenia, uchylenia poprzedzającego ją rozstrzygnięcia, a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie pełnomocnik skarżącej zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 10 § 1 oraz art. 79 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i 2, art. 80 oraz art. 81 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób niepełny i niewnikliwy, skutkujące niepowtórzeniem czynności dowodowych dokonanych bez udziału strony przed jej zgłoszeniem do udziału w postępowania, w szczególności oględzin nieruchomości, a także pominięcie dowodu z opinii biegłego z dziedziny geodezji. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej podkreślił, że organ, prowadząc przedmiotowe postępowanie, pominął zupełnie udział skarżącej. Stąd też skarżąca wnosiła o powtórzenie czynności dokonanych bez jej udziału. Co więcej, pełnomocnik skarżącej kwestionuje ustalenia dotyczące położenia reklamy na działce nr [...], gdyż organy nadzoru budowlanego nie wykazały w jaki sposób ustaliły miejsce jej położenia. W ocenie pełnomocnika skarżącej do ustalenia przedmiotowej okoliczności wymagane są co najmniej wiadomości specjalne - biegłego z dziedziny geodezji oraz kartografii, zaś wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii takiego biegłego został złożony w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] września 2020r., utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2020 r., Nr [...], nakazującą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego całkowitej wysokości 8,2m w postaci podświetlanej od góry lampami na wysięgnikach tablicy reklamowej o wymiarach 6,2m x 3,5m mocowanej do słupa stalowego, utwierdzonego w żelbetowej stopie fundamentowej, ustawionej na powierzchni gruntu, wybudowanego na działce nr ew. [...] w obrębie [...] przy ul. S. w W.
Nakazując rozbiórkę tego nośnika po pierwsze uznano, że został on zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej, po drugie przyjęto, że wobec zapisów obowiązującego na tym terenie planu miejscowego – brak jest możliwości wdrożenia w stosunku do niego procedury legalizacyjnej. Te zaś okoliczności uzasadniają zastosowanie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.
Ocena ta, zdaniem Sądu, jest prawidłowa; oparta na wyczerpująco ustalonych okolicznościach faktycznych, a także na właściwych przepisach prawa, w tym budowlanego i miejscowego, i właściwej ich interpretacji. Dlatego też Sąd nie podzielił żadnego z zarzutów podniesionych w skardze, zgadzając się z organami nadzoru budowlanego tak co do kwalifikacji objętego postępowaniem nośnika reklamowego, jak również – wykładni przepisów obowiązującego na tym obszarze planu miejscowego.
Podkreślić trzeba, że postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją dotyczyło nośnika reklamowego składającego się z słupa stalowego o wysokości 8,2m posadowionego na żelbetowej stopie fundamentowej, do którego przytwierdzona jest na wysokości tablica reklamowa o wymiarach 6,2 x 3,5m podświetlona od góry lampami na wysięgnikach.
Bezspornym jest, że inwestorem i właścicielem tego nośnika jest skarżąca – C. sp. z o.o. w W. oraz że na jego realizację nie uzyskano wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę ( okoliczność bezsporna). Nie budzi przy tym wątpliwości w sprawie dokonana przez organy orzekające kwalifikacja prawna zrealizowanego nośnika.
W tym miejscu przypomnieć trzeba, że zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Z powyższego wynika, że ww. roboty -instalacja tablic i urządzeń reklamowych- nie zostały objęte obowiązkiem uzyskania (wcześniej: ostatecznego) pozwolenia na budowę, a jedynie obowiązkiem dokonania zgłoszenia. Odstępstwo to, od zasady wyrażonej w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, ma charakter wyjątku, a wobec tego nie może być też interpretowane rozszerzająco. Przy czym, co do zasady – wzniesienie budowli, przez którą ustawa uznawała i uznaje nadal urządzenie reklamowe wolno stojące i trwale związane z gruntem - art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Kryterium rozróżnienia pomiędzy budową budowli – tj. urządzenia reklamowego, a instalowaniem tablicy lub urządzenia reklamowego stanowią cechy tego urządzenia i sposób jego posadowienia. Jak zauważa się w orzecznictwie, w wyniku czynności instalowania ma powstać nowe urządzenie reklamowe; zakres jednak prac, jakie winny być wykonane przy realizacji tego urządzenia zawsze będzie wynikał z konkretnej ściśle zindywidualizowanej sytuacji, którą będzie z kolei kreowała wielkość tegoż urządzenia, jak i miejsce jego posadowienia. "Inne będą bowiem prace wykonywane przy realizacji urządzenia wolnostojącego o wadze kilku kilogramów, a inne o wadze kilku ton, inne przy urządzeniu o wysokości jednego metra, a inne przy urządzeniu o wysokości kilkunastu metrów. (...) Wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa są wyznacznikami tego, czy może to być obiekt wolnostojący trwale związany z gruntem, czy też wolnostojący nie trwale związany z gruntem, czy też instalowany na innym obiekcie budowlanym. Dokonując kwalifikacji prawnej, czy dane urządzenie reklamowe wymaga pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia, powinno brać się pod uwagę również przepis art. 5 Prawa budowlanego w świetle, którego nie jest obojętna jego wielkość i cechy konstrukcyjne" ( wyrok NSA z 16 czerwca 2010 r., sygn. akt II OSK 1034/09). W konsekwencji, jak wskazał NSA w cyt. wyroku, "dla przyjęcia, czy dokonane zgłoszenie wyczerpuje dyspozycję art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, istotne znaczenie ma zakres prac poprzedzających wykonanie robót budowlanych polegających na montażu urządzenia reklamowego (...)".
Podzielając w całości to stanowisko i przenosząc je grunt niniejszej sprawy, Sąd zauważa, że przedmiotowa inwestycja nie polegała tylko na instalowaniu urządzenia; inwestycja ta obejmowała większy zakres prac, a to prowadziło do obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestycja ta wymagała realizacji podłoża/fundamentu, mocowania konstrukcji, po czym dopiero mógł nastąpić montaż tablicy reklamowej o wymiarach ok. 6,2 m x 3,5 m. Z tych też powodów rację mają organy orzekające w sprawie wskazując, że dotyczy ona wolnostojącego trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego, wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę. Analizując sprawę w tym aspekcie prawidłowo organy uznały, że o tym czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, nie decyduje wyłącznie sposób i metoda związania z gruntem, ani technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania.
Istotny dla rozstrzygnięcia jest stopień trwałości połączenia oraz to czy konstrukcja opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, co sprowadza się do konieczności zapewnienia stabilnej podstawy uniemożliwiającej łatwe jej przesunięcie, przeniesienie w inne miejsce czy zniszczenie przy silnych podmuchach wiatru. (wyroki NSA z 1 marca 2012 r., II OSK 2558/10, z 5 stycznia 2011 r., II OSK 25/10, z 10 października 2010 r., II OSK 1596/09, z 1 października 2009 r., II OSK 1461/08, z 12 maja 2009 r., II OSK 735/08 oraz z 23 czerwca 2006 r., II OSK 923/05, orzeczenia publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Dlatego też, kontrolując zaskarżoną decyzję, Sąd nie stwierdził, aby w sprawie doszło do wadliwego uruchomienia trybu uregulowanego w art. 48 Prawa budowlanego (skoro skarżąca nie uzyskała na przedmiotową inwestycję wymaganego pozwolenia na budowę), a także – aby wadliwie na jego podstawie orzeczono nakaz rozbiórki (wobec, w szczególności, niezgodności tej inwestycji z obowiązującym planem miejscowym). Należy podkreślić, że zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W myśl ust. 2, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
Rację ma więc organ odwoławczy podnosząc w niniejszej sprawie, że dopuszczalność legalizacji obiektów budowlanych wykonanych w warunkach samowoli budowlanej została uzależniona od spełnienia dwóch (określonych w cyt. ust. 2) warunków, w tym: zgodności tej inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co w przypadku obowiązywania planu miejscowego oznacza brak sprzeczności z ustaleniami tego planu.
Należy podzielić stanowisko organów obu instancji, że w niniejszej sprawie ta przesłanka nie jest spełniona; dlatego też nie było możliwe uruchomienie procedury legalizacyjnej i należało orzec na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.
Niekwestionowaną okoliczności jest, że przedmiotowy nośnik reklamowy został usytuowany na terenie dla którego obowiązuje miejscowy planie zagospodarowania przestrzennego [...] w rejonie ulicy C. cześć I, zatwierdzony Uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2011r.
Zgodnie z ustaleniami prawa miejscowego, wyklucza się umieszczanie na obszarze objętym planem innych wolnostojących nośników reklamy poza słupami ogłoszeniowo - reklamowymi wysokości nie większej niż 4 m i średnicy nie większej niż 1,5 m (§ 5 pkt 6 lit. b w zw. z lit. a). Nośnik reklamowy, będący przedmiotem niniejszego postępowania posiada całkowitą wysokości 8,2 m i tablicę reklamową o wymiarach 6,2 x 3,5 m. Z tego względu nie ma możliwości legalizacji stwierdzonej samowoli budowlanej.
Zatem, Sąd nie stwierdził, aby organy orzekające naruszyły przepisy art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego poprzez ich niezastosowanie. W ww. warunkach, legalizacja przedmiotowego nośnika nie była bowiem możliwa, a organ I instancji miał obowiązek wydać decyzję na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.
Sąd nie podzielił również podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów procesowych.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału stron w toczącym się postępowaniu administracyjnym, to wskazać trzeba, że dla jego skuteczności koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie, realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe zaś w okolicznościach omawianej sprawy nie miało miejsca.
Organy przeprowadziły postępowanie w sposób nie naruszający zasad wyrażonych w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Rozstrzygnięcie oparto na właściwej podstawie prawnej. Stan faktyczny ustalono prawidłowo, przy czym organy potwierdziły go w protokole z kontroli oraz dokumentacji zdjęciowej. Skarżąca natomiast nie przedstawiła żadnych kontrargumentów kwestionujących poczynione ustalenia. Podkreślić także należy, że wyspecjalizowani pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego posiadają wystarczające kompetencje dla ustalenia na jakiej działce ewidencyjnie posadowiony jest przedmiotowy nośnik reklamowy. Nie można też nie zauważyć, że skarżącą nie twierdzi i nie wykazuje , że położony jest na innej działce ewidencyjnej.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a., organ przytoczył fakty istotne dla rozstrzygnięcia, wyjaśnił jaki jest przedmiot postępowania, w oparciu o jaką podstawę prawną jest ono prowadzone, a tym samym jaki jest zakres analizowanych ustaleń.
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a zatem nie mogły odnieść zamierzonego skutku, oraz biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325.), skargę oddalił.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę