VII SA/WA 2049/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-03-09
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkaplac składowyplan zagospodarowania przestrzennegonadzór budowlanydecyzja administracyjnapostępowanie administracyjnesąd administracyjny

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego placu składowego materiałów budowlanych, uznając go za jedną funkcjonalną całość niezgodną z planem zagospodarowania przestrzennego.

Spółka zaskarżyła decyzję nakazującą rozbiórkę placu składowego materiałów budowlanych, argumentując, że poszczególne elementy (chodnik, utwardzenie, ogrodzenie) nie stanowią jednej budowli i część z nich nie wymaga pozwolenia na budowę. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów nadzoru budowlanego, że plac składowy wraz z towarzyszącymi utwardzeniami i ogrodzeniem stanowi jedną funkcjonalną całość, która została wybudowana samowolnie i jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Spółka [...] Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą całkowitą rozbiórkę samowolnie wybudowanego placu składowego materiałów budowlanych. Organ pierwszej instancji ustalił, że na działce wybudowano m.in. chodnik, utwardzenia miejsc składowych i ogrodzenie, które nie były objęte pozwoleniem na budowę ani zgłoszeniem tymczasowego obiektu budowlanego. Mimo pierwotnego umorzenia postępowania, po uchyleniu tej decyzji przez organ odwoławczy, PINB nakazał rozbiórkę, wskazując na niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego i brak możliwości legalizacji. Skarżąca zarzucała błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów dotyczących ogrodzeń, brak możliwości legalizacji oraz nieprawidłowe ustalenie stron postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że plac składowy wraz z towarzyszącymi elementami stanowi jedną funkcjonalną całość, która została wybudowana samowolnie i jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co potwierdza utrwalona praktyka orzecznicza.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, plac składowy wraz z towarzyszącymi elementami stanowi jedną funkcjonalną całość, która została wybudowana samowolnie i jest niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego, co uzasadnia nakaz rozbiórki.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego, że plac składowy i jego elementy (chodnik, utwardzenia, ogrodzenie) tworzą spójną całość użytkową. Samowolne dobudowanie tych elementów, niezgodne z planem zagospodarowania przestrzennego, nie podlega legalizacji i wymaga rozbiórki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pr.bud. art. 48 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

pr.bud. art. 48 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr.bud. art. 3 § pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja budowli, która obejmuje również odrębne pod względem technicznym części przedmiotów, które składają się na całość użytkową.

pr.bud. art. 29 § ust. 1 pkt 12

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Dotyczy tymczasowych obiektów budowlanych, które nie miały zastosowania w sprawie, gdyż plac składowy nie był przewidziany do rozbiórki w terminie 120 dni.

pr.bud. art. 29 § ust. 2 pkt 5

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Dotyczy ogrodzeń o wysokości nieprzekraczającej 2,20 m, które nie wymagają pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. W sprawie uznano, że roboty budowlane wykraczają poza ten zakres.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 13 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

m.p.z.p. art. 7 § ust. 3 pkt 4

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego osiedla [...]

Określa minimalną powierzchnię biologicznie czynną, której przekroczenie stanowiło podstawę do nakazu rozbiórki.

m.p.z.p. art. 7 § ust. 2

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego osiedla [...]

Nie zakazuje lokalizowania placów składowych w strefie MU1, dopuszcza lokalizację nieuciążliwych usług.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Plac składowy wraz z towarzyszącymi elementami (chodnik, utwardzenia, ogrodzenie) stanowi jedną funkcjonalną całość. Samowolnie wybudowane elementy, niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie podlegają legalizacji. Niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego (przekroczenie minimalnej powierzchni biologicznie czynnej) uzasadnia nakaz rozbiórki.

Odrzucone argumenty

Poszczególne elementy placu składowego (chodnik, utwardzenie, ogrodzenie) nie stanowią jednej budowli. Ogrodzenie o wysokości 2,10 m nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Istnieje możliwość legalizacji części samowolnie wybudowanych obiektów. Organ błędnie ustalił strony postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Plac składowy jest zatem odrębnym typem obiektu budowlanego nie tylko funkcjonalnie, ale i prawnie. Rozwiązanie polegające na fragmentaryzacji całości inwestycji na poszczególne części i zastosowanie do poszczególnych części różnych trybów postępowania oraz różnych wymogów materialnoprawnych nie jest dopuszczalne. Przedsięwzięcie polegające na utwardzeniu powierzchni gruntu na części działki budowlanej nie może być oceniane z punktu widzenia art. 29 ust. 2 pkt 5 pr.bud. jako niewymagające pozwolenia na budowę. Oceny tej nie zmienia fakt, że budowla ta była wznoszona niejako ‘na raty’.

Skład orzekający

Grzegorz Rudnicki

przewodniczący

Marta Kołtun-Kulik

członek

Tomasz Stawecki

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawna placu składowego jako jednej budowli, nawet w przypadku fragmentarycznej budowy i niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej i niezgodności z planem miejscowym. Interpretacja może być stosowana do podobnych obiektów budowlanych o charakterze kompleksowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów prawa budowlanego w kontekście planów zagospodarowania przestrzennego, co jest istotne dla wielu inwestorów i właścicieli nieruchomości.

Samowola budowlana: Czy plac składowy i ogrodzenie to jedna budowla?

Sektor

budownictwo

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

VII SA/Wa 2049/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-03-09
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-11-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grzegorz Rudnicki /przewodniczący/
Marta Kołtun-Kulik
Tomasz Stawecki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2256/21 - Wyrok NSA z 2024-06-11
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2017 poz 1332
art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 marca 2021 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę
Uzasadnienie
1. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...]WINB") decyzją z [...]sierpnia 2020 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...]sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "skarżąca") utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...](dalej: "PINB") nr [...] z [...] lipca 2020 r., nakazującą skarżącej całkowitą rozbiórkę obiektu budowlanego – samowolnie wybudowanego placu składowego materiałów budowlanych na części działki nr ewid. [...]z obrębu [...]przy ul. [...] w W.
Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
2. Pismem z [...] marca 2017 r. PINB poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych wykonanych na terenie działki nr ewid. [...]z obrębu [...]przy ul. [...]w W. W dniu[...] września 2017 r. przeprowadzono kontrolę obiektu, po czym PINB wydał w dniu[...] października 2017 r. decyzję nr [...]o umorzeniu postępowania administracyjnego prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego.
W wyniku odwołania złożonego przez uczestniczkę postępowania J.K. od ww. decyzji, [...]WINB decyzją nr [...]z [...] stycznia 2018 r. uchylił decyzję PINB z [...] października 2017 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
3. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania, PINB decyzją nr [...] z [...] lipca 2020 r. nakazał skarżącej całkowitą rozbiórkę obiektu budowlanego, tj. samowolnie wybudowanego placu składowego materiałów budowlanych na części działki nr ewid. [...]z obrębu [...]położonej przy ulicy [...]w[...]. Nakaz obejmował rozbiórkę: chodnika wewnętrznego z kostki Bauma o szerokości 2,00 m i długości 56,10 m, o powierzchni 112,20 m2; utwardzenia miejsc składowych wykonanych z ażurowych płyt betonowych o powierzchni 90,00 m2 oraz ogrodzenia wykonanego z przęseł systemowych z podmurówką prefabrykowaną o łącznej wysokości 2,10 m i długości 155,00 m wraz z bramą wjazdową o szerokości 2,30 m.
Decyzja PINB została wydana na podstawie art. 48 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.; dalej: "pr.bud.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a.").
Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że [...]lipca 2018 r. przeprowadził kontrolę przedmiotowej nieruchomości. W jej trakcie stwierdzono, że na terenie nieruchomości wykonano roboty budowlane nie objęte pozwoleniem na budowę zatwierdzonym decyzją Prezydenta [...]nr [...]z[...] października 2013 r. Wykonano dwa drewniane budynki o łącznej powierzchni 19,09 m2, chodnik wewnętrzny szerokości 2,0 m i długości 56,1 m o powierzchni 112,2m2, utwardzone miejsca postojowe o powierzchni 145,2 m2, utwardzenie płytami EKO na terenie punktu sprzedaży roślin o powierzchni 90,0 m2. Jednocześnie organ wskazał, że ww. roboty budowlane zostały ujęte w zgłoszeniu tymczasowego obiektu budowlanego na okres 120 dni oraz obiektu małej architektury. Zgłoszenie zostało złożone w Wydziale Architektury i Budownictwa [...]Urzędu[...].
Organ wyjaśnił również, że kierując się wskazaniami [...]WINB, wydał postanowienie nr [...]z [...] sierpnia 2018 r., którym nałożył na skarżącą obowiązek sporządzenia i przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych, z uwzględnieniem ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego osiedla[...], uchwalonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...]z dnia [...] maja 1999 r. (dalej: "m.p.z.p."). W szczególności ocena techniczna miała odnosić się do powierzchni biologicznie czynnej działki nr ewid. [...]z obrębu[...], znajdującej się w strefie terenów mieszkaniowo-usługowych, w podstrefie ekspozycji widokowej, oznaczonej na rysunku planu symbolem MU1.
Powyższe postanowienie nie zostało wykonane, w związku z czym organ w ramach własnych kompetencji zlecił przygotowanie odpowiedniej ekspertyzy technicznej. Z przedłożonego opracowania wynikało, że nieruchomość utwardzono płytami ażurowymi (takimi jak w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją Prezydenta [...]z [...] października 2013 r., dla których projektant określił powierzchnię biologicznie czynną 50%). Płyty mają łącznie powierzchnię 253,00 m2, a więc powierzchnia biologicznie czynna dla utwardzenia z płyt ażurowych wynosi 126,50 m2, a trawniki zajmują powierzchnię 1.117,00 m2. Łączna powierzchnia biologicznie czynna wynosi 1.243,50 m2, co stanowi 47,66% powierzchni działki. Jest to niezgodne z art. 7 ust. 3 pkt 4 m.p.z.p.
Ponadto organ wskazał, że część terenu przedmiotowej działki, przeznaczona wcześniej na cele szkółki ogrodniczej, stanowi obecnie plac składowy materiałów budowlanych. Organ podkreślił, że zmiana sposobu użytkowania, a także wykonanie ww. prac nastąpiło bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Wydając decyzję organ podkreślił, że w związku z brakiem zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego m.p.z.p. nie było podstaw do wdrożenia procedery legalizacyjnej przewidzianej art. 48 ust. 2 pr.bud.
4. Od decyzji organu pierwszej instancji skarżąca złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji i umorzenie postepowania w sprawie jako bezprzedmiotowego, ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Odwołująca wskazała, że decyzja organu pierwszej instancji narusza art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że mający podlegać rozbiórce "chodnik wewnętrzny" stanowi część "placu składowego" w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Drugi błąd w ustaleniach faktycznych polega na przyjęciu, że całość utwardzenia terenu na działce wskazanej w decyzji stanowi "plac składowy", mimo że utwardzenie terenu płytami ażurowymi odpowiada treści projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...]z [..]października 2013 r.
Ponadto odwołująca zarzuciła naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 3 pr.bud. poprzez objęcie nakazem rozbiórki ogrodzenia o łącznej wysokości 2,10 m (w tym bramy wjazdowej), mimo że ww. przepis zwalnia z obowiązku uzyskiwania pozwolenia na budowę, a także zgłaszania zamiaru wykonania robót budowlanych ogrodzenie o wysokości 2,20 m lub niższej. Naruszono także art. 48 ust. 2 pr.bud. poprzez brak ustalenia, czy w świetle obowiązującego m.p.z.p. dla osiedla [...]możliwa jest legalizacja części obiektu, przy jednoczesnym objęciu nakazem rozbiórki jedynie tej części utwardzenia, która wykracza poza minimalną powierzchnię biologicznie czynną dopuszczalną w m.p.z.p. Zdaniem skarżącej w konsekwencji powyższych uchybień naruszono również art. 48 ust. 1 i 4 pr.bud. poprzez wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę mimo braku podstaw, tj. także w odniesieniu do obiektów, co do których pozwolenie na budowę nie jest wymagane oraz obiektów, które mogą być częściowo legalizowane.
Zdaniem odwołującej skarżona decyzja narusza także art. 7 ust. 2 m.p.z.p. w zakresie, w jakim postanowienia planu nie zakazują lokalizowania placów składowych w strefie MU1, a dopuszczają wprost lokalizację nieuciążliwych usług.
Z kolei, art. 13 § 1 k.p.a. został naruszony poprzez jego niezastosowanie mimo wyraźnego żądania skarżącej i uniemożliwienie polubownego załatwienia sprawy poprzez rezygnację z doprowadzenia działki do stanu zgodnego z prawem.
Natomiast naruszenie art. 3 pkt 20 w zw. z art. 28 ust. 2 pr.bud. polegało na nieustaleniu w decyzji obszaru oddziaływania obiektu, a w konsekwencji sprzeczne z przepisami przyznanie przymiotu strony osobie nieuprawnionej, co doprowadziło do dopuszczenia jej odwołania od decyzji umarzającej postępowanie administracyjne.
5. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej na decyzję organu pierwszej instancji [...]WINB decyzją nr [..]z [...] sierpnia 2020 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PINB. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organu odwoławczego wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 pr.bud.
Organ drugiej instancji stwierdził, że ze względu na charakter inwestycji PINB prawidłowo uznał, że kontrolowany obiekt jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr.bud. Roboty budowlane polegające na wykonaniu chodnika wewnętrznego, utwardzenia miejsc składowych oraz wykonaniu ogrodzenia, składały się bowiem łącznie na funkcjonalną całość w postaci placu składowego. [...]WINB nie podzielił jednocześnie stanowiska skarżącej, że poszczególne roboty budowlane miały charakter samodzielny. W ocenie [...]WINB nie można uznać za dopuszczalne dzielenie procesu inwestycyjnego na drobniejsze fragmenty, z których poszczególne można realizować na podstawie zgłoszenia w sytuacji, gdy łącznie po wykonaniu tych robót powstaje obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę. Prowadziłoby to do obejścia obowiązujących przepisów prawa.
[...]WINB wskazał ponadto, że przedmiotowe roboty budowlane nie zostały ujęte w decyzji Prezydenta [...]z [...] października 2013 r. Natomiast zgłoszenie złożone w dniu [...] lutego 2016 r. dotyczyło tymczasowego obiektu budowlanego. Okres 120 dni już upłynął, co oznacza samowolę budowlaną.
Organ drugiej instancji stwierdził również, że nie jest możliwa legalizacja przedmiotowej samowoli budowlanej, gdyż narusza ona postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
6. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzanie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego.
Skarżąca zarzuciła decyzji organu drugiej instancji naruszenie:
1) art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez:
błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niezgodnym z faktami przyjęciu, że na przedmiotowej działce ogrodzenie ma łączną wysokość 2,10 m., a w konsekwencji nałożenie obowiązku rozbiórki ogrodzenia niewymagającego pozwolenia na budowę i zgodnego z przepisami odrębnymi;
błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że naniesienia objęte decyzją wykonano jako całość techniczno-użytkową stanowiącą plac składowy, mimo że roboty budowlane były wykonywane w różnym czasie, w ramach różnych inwestycji budowlanych, w tym na podstawie projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...]z [...] października 2013 r. Naniesienia nie mogły tworzyć jednolitego obiektu budowlanego;
błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niezgodnym z faktami przyjęciu, że mający podlegać rozbiórce "chodnik wewnętrzny" podany w sentencji decyzji organu pierwszej instancji (podtrzymanej przez organ drugiej instancji) stanowi część "placu składowego" w rozumieniu przepisów prawa budowlanego;
błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuprawnionym i niezgodnym z prawdą przyjęciu, że J.K. jest właścicielką nieruchomości "bezpośrednio sąsiadującej" z nieruchomością objętą decyzją, a w konsekwencji błędne ustalenie strony postępowania i rozpatrzenie odwołania pochodzącego od osoby nieuprawnionej;
2) art. 7a §1 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 1 pr.bud., poprzez brak ustalenia, jakie konkretnie roboty skarżąca w ocenie organu wykonała poza zakresem projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...]z [...] października 2013 i w konsekwencji brak dostatecznej indywidualizacji przedmiotu nakazanej rozbiórki;
3) art. 29 ust. 2 pr.bud. zgodnie z którym nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia wykonanie ogrodzenia o wysokości nieprzekraczającej 2,20 m., a w konsekwencji nałożenie na skarżącą obowiązku rozbiórki samodzielnej budowli (jaką jest ogrodzenie nieruchomości) niewymagającej pozwolenia ani zgłoszenia i zgodnej z przepisami odrębnymi;
4) art. 48 ust. 1 pr.bud. poprzez wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę mimo braku podstaw tj. także w odniesieniu do obiektów, co do których pozwolenie na budowę oraz zgłoszenie nie jest wymagane;
5) art. 48 ust. 1 w zw. z art. 49 ust. 3 pr.bud. (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji) poprzez ich niezastosowanie i niewydanie postanowienia o obowiązku usunięcia wskazanych nieprawidłowości (poprzez doprowadzenie do stanu zgodności zagospodarowania terenu z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p.) w oznaczonym terminie przed wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę;
6) przepisów m.p.z.p. dla osiedla[...], poprzez przyjęcie, że całość naniesień na działce nr ewid. [...]jest sprzeczna z postanowieniami planu, mimo że jedyną ustaloną w postępowaniu administracyjnym niezgodnością z postanowieniami planu było przekroczenie minimalnych norm powierzchni biologicznie czynnej (art. 7 pkt 3 lit. 4 m.p.z.p.), a w konsekwencji nałożenie na skarżącą obowiązku rozbiórki w zakresie szerszym niż wymagany do doprowadzenia stanu zagospodarowania działki do zgodności z m.p.z.p.;
7) art. 7 ust. 2 m.p.z.p. w zakresie, w jakim postanowienia planu nie zakazują lokalizowania placów składowych w strefie MU1, a dopuszczają wprost lokalizację nieuciążliwych usług;
8) art. 3 pkt 20 w zw. z art. 28 ust. 2 pr.bud. poprzez nieustalenie w decyzji obszaru oddziaływania obiektu będącego przedmiotem decyzji, a w konsekwencji nieuprawnione i sprzeczne z przepisami przyznanie przymiotu strony osobie nieuprawnionej (J.K.), co prowadziło do dopuszczenia jej odwołania od decyzji umarzającej postępowanie administracyjne;
9) art. 13 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie mimo wyraźnego żądania skarżącej i uniemożliwienie polubownego załatwienia sprawy.
7. Odpowiadając w dniu [...] listopada 2020 r. na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a zarzuty podniesione przez skarżącą pozostają bez wpływu na treść wydanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
8. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) zadanie Sądu jest ściśle określone: Sąd ma obowiązek przeprowadzić kontrolę zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
W związku z tym, Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, jeśli stwierdzi, że w danej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych postaci naruszenia prawa przez organ administracji, skarga podlega oddaleniu. Inaczej mówiąc, jeśli zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, uchylenie jej przez sąd jest niedopuszczalne.
Jednocześnie należy podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
9. Sąd oddalił skargę, gdyż uznał, że zarówno zaskarżona decyzja [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak i poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]są zgodne z prawem.
W opinii Sądu organ pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował poszczególne elementy placu składowego materiałów budowlanych jako budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr.bud. Niewątpliwie działania skarżącej polegały na prowadzeniu robót budowlanych. Poprzedzone były one pracami wykonywanymi zgodnie z pozwoleniem na budowę udzielonym przez Prezydenta [...]w dniu [...] października 2013 r. Już ten fakt przesądzał, że zdaniem skarżącej mieliśmy do czynienia z obiektem lub obiektami budowlanymi, do których należało stosować przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
W tym stanie rzeczy inwestycja podjęta przez skarżącą została zakwalifikowana jako budowla (art. 3 pkt 3 pr.bud.). Zgodnie z definicjami legalnymi zawartymi w art. 3 powołanej ustawy obiekt budowlany może być albo budynkiem, albo budowlą, bądź obiektem małej architektury. Przedmiotowy plac składowy z racji sposobu zorganizowania i wykonania nie mógł być budynkiem, ani obiektem małej architektury. Również inne pojęcia znane ustawie Prawo budowlane, np. urządzenia budowlane, konstrukcje techniczne, ze względu na ich cechy nie mają zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Oryginalna część placu składowego nie mogła być również tymczasowym obiektem budowlanym, gdyż wbrew art. 29 ust. 1 pkt 12 pr.bud. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji organu pierwszej instancji) plac składowy nie był przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w terminie 120 dni. Legalność wykonania placu składowego w tej części nie budziła wszakże wątpliwości z uwagi na fakt, że inwestycja realizowana była na podstawie pozwolenia na budowę i jak przyjęto w sprawie – zgodnie z nim.
W trakcie kontroli obiektu przeprowadzonych przez pracowników PINB w dniu[...] października 2017 r. i 31 lipca 2018 r. stwierdzono wszak, że realizowana inwestycja została przez skarżącą uzupełniona o dalsze elementy. W szczególności, wykonano dwa drewniane budynki o łącznej powierzchni 19,09 m2, chodnik wewnętrzny szerokości 2,0 m i długości 56,1 m o powierzchni 112,2m2, utwardzone miejsca postojowe o powierzchni 145,2 m2, utwardzenie płytami EKO na terenie punktu sprzedaży roślin o powierzchni 90,0 m2. Wymienione roboty budowlane zostały przy tym ujęte w zgłoszeniu tymczasowego obiektu budowlanego zaprojektowanego na okres nie dłuższy niż 120 dni oraz obiektu małej architektury.
Powiatowy organ nadzoru budowlanego stwierdził jednak, że rozwiązanie polegające na fragmentaryzacji całości inwestycji na poszczególne części i zastosowanie do poszczególnych części różnych trybów postępowania oraz różnych wymogów materialnoprawnych nie jest dopuszczalne. Plac składowy stanowi bowiem funkcjonalną całość obejmując nie tylko miejsca faktycznego składowania określonych towarów lub materiałów, ale również takie naniesienia na nieruchomości, jak drogi, place postojowe, parkingi, chodniki itp. Interpretację taką potwierdza załącznik stanowiący integralną część ustawy Prawo budowlane, który place składowe, postojowe, składowiska odpadów i parkingi kwalifikuje jako obiekty budowlane należące do kategorii XXII. Plac składowy jest zatem odrębnych typem obiektu budowlanego nie tylko funkcjonalnie, ale i prawnie.
Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w pełni podziela opinię PINB, że wymienione roboty budowlane należy uznać za jedną funkcjonalno-użytkową całość. Pojęcie budowli określone w art. 3 pkt 3 pr.bud. jest bowiem z założenia stosowane do wszystkich obiektów innych niż budynki oraz obiekty małej architektury. Przesądza o tym zarówno obszerne wyliczenie przykładów obiektów budowlanych, które właśnie mają być kwalifikowane jako budowla, a także końcowa część wskazanego przepisu, gdzie wprost mówi się o tym, że dotyczy on właśnie odrębnych pod względem technicznym części przedmiotów, które jednak składają się na całość użytkową.
Stan faktyczny rozpatrywanej sprawy wskazuje, że tak właśnie należy rozumieć i kwalifikować inwestycję realizowaną przez skarżącą. Budowa placu, na którym składane byłyby materiały budowlane, ale który pozbawiony byłby wewnętrznych dróg dojazdowych, parkingów oraz chodników dla ruchu pieszego, nie ma sensu. Podobnie, zdecydowanie nieracjonalnym rozwiązaniem byłaby rezygnacja z ogrodzenia całości placu składowego, gdyż wówczas zgromadzone na nim materiały mogłyby stać się przedmiotem kradzieży lub zniszczenia. Plac składowy jest zatem – z natury rzeczy – kompleksem rozwiązań budowlanych stanowiącym jedną całość. Poszczególne obiekty mogłyby być uznawane za wymagające odrębnego uregulowania i traktowania w świetle prawa budowlanego, gdyby ich cechy wskazywały jednoznacznie, że nie są funkcjonalnie związane z korzystaniem z placu składowego.
Przyjęte w sprawie rozstrzygnięcie polegające na uznaniu za funkcjonalno-użytkową całość placu składowego, tj. zarówno oryginalnej części objętej pozwoleniem na budowę, jak i dodatkowych fragmentów opisanych w zgłoszeniu złożonym do organu architektoniczno-budowlanego, znajduje swoje potwierdzenie zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie prawa administracyjnego. Między innymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 30 stycznia 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 13/16, wyraźnie wskazał, że przedsięwzięcie inwestycyjne, które obejmuje różne szczegółowe przedmioty takiej, jak taras widokowy, zjeżdżalnia, zbiorniki na nieczystości, rampy i utwardzenia powierzchni gruntu stanowiące dojścia do poszczególnych części obiektu, stanowi jedną budowlę z uwagi na jej integralny funkcjonalno-użytkowy charakter. We wskazanej sprawie sąd stwierdził wszak jednoznacznie: "rację ma organ w zakresie kwalifikacji kontrolowanych obiektów. Zespół powstałych obiektów stanowi funkcjonalną całość i słusznie organy uznały, że dokonanie zgłoszenia poszczególnych obiektów nie było skuteczne i miało na celu obejście prawa. Realizacja takiego przedsięwzięcia nie została z mocy art. 29 Prawa budowlanego zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę."
Takie samo stanowisko zostało wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 21 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Kr 1293/18. Argumentacja zawarta w tym wyroku jest jeszcze bardziej przekonująca niż w wyroku WSA w Warszawie, gdyż rozpatrywana sprawa dotyczyła robót budowlanych polegających na budowie placu składowo-postojowego. Skarżący w tej sprawie kwestionowali stanowisko organów nadzoru budowlanego o funkcjonalno-użytkowej całości składowo-postojowego, jednak sąd skargę skarżących oddalił. Sąd w Krakowie przyjął też, że przedsięwzięcie polegające na utwardzeniu powierzchni gruntu na części działki budowlanej nie może być oceniane z punktu widzenia art. 29 ust. 2 pkt 5 pr.bud. jako niewymagające pozwolenia na budowę. "Roboty budowlane będące przedmiotem postępowania [w kontrolowanej wówczas sprawie] niewątpliwie wychodzą poza zakres zastosowania tego przepisu, bowiem w wyniku ich wykonania powstała budowla w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane – plac składowo-postojowy. (...) Oceny tej nie zmienia fakt, że budowla ta była wznoszona niejako ‘na raty’."
10. Mając na względzie jednoznaczną praktykę sądów administracyjnych, Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w pełni zgodził się ze stanowiskiem przyjętym w sprawie przez organ pierwszej instancji oraz organ odwoławczy. Z tego powodu zarzuty wyrażone w skardze i sugerujące błędy w ustaleniach faktycznych, a także błędne zastosowanie przepisów, w szczególności art. 48 ust. 1 pr.bud. i art. 49 ust. 3 pr.bud., jak i postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla[...], należało uznać za zdecydowanie nietrafne i niezasługujące na uwzględnienie.
Po analizie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, Sąd rozpatrujący skargę inwestora podzielił również pogląd organów nadzoru budowlanego, że tzw. legalizacja robót przeprowadzonych przez skarżącą i wykraczających poza zakres przedmiotowy pozwolenia na budowę nr[...], była niedopuszczalna z uwagi na ich niezgodność z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na terenie inwestycji. Ustalenia PINB, według którego łączna powierzchnia biologicznie czynna wynosi 1.243,50 m2, znajdują pełne uzasadnienie w dokumentach przedstawionych przez skarżącą. Oznacza to, że wskazana powierzchnia biologicznie czynna (w stanie faktycznym istniejącym w dniu wszczęcia postępowania nadzorczego i w dniu wydania decyzji PINB z [...] lipca 2020 r.) nie spełnia wymogów § 7 ust. 3 pkt 4 m.p.z.p.. W tej sytuacji organu nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 pr.bud., nakładając na skarżącą obowiązek rozbiórki szczegółowo i precyzyjnie określonych naniesień nieprzewidzianych w pozwoleniu na budowę z 2013 r.
11. Biorąc pod uwagę przedstawioną analizę przepisów prawa znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga niezasadna.
Mając na względzie powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę