VII SA/Wa 2041/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-01-08
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęroboty budowlanenadzór budowlanypostanowienielegalizacja obiektuinteres społecznyład przestrzenny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na postanowienie wstrzymujące roboty budowlane pawilonu handlowego, uznając je za zgodne z prawem.

Sprawa dotyczyła skargi E.E. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie PINB wstrzymujące roboty budowlane pawilonu handlowego i nakładające obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy nadzoru budowlanego działały zgodnie z prawem, a zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia zasad postępowania i nieuwzględnienia jego interesu były bezzasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę E.E. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) wstrzymujące roboty budowlane przy budowie pawilonu handlowego bez wymaganego pozwolenia na budowę. PINB nakazał również skarżącemu przedłożenie dokumentów niezbędnych do legalizacji obiektu. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania, w tym zasad prawdy obiektywnej i dokładności ustaleń, a także nieuwzględnienie jego słusznego interesu. WINB, rozpatrując zażalenie, uchylił postanowienie PINB jedynie w części dotyczącej terminu przedłożenia dokumentów, wyznaczając nowy, trzymiesięczny termin. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem. Sąd uznał, że budowa pawilonu wymagała pozwolenia na budowę, a postępowanie legalizacyjne prowadzone na podstawie art. 48 Prawa budowlanego było prawidłowe. Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia zasad postępowania i nieuwzględnienia jego interesu uznano za bezzasadne, podkreślając priorytet interesu społecznego w zapewnieniu ładu przestrzennego i bezpieczeństwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że budowa pawilonu handlowego wymagała pozwolenia na budowę, a postępowanie legalizacyjne prowadzone na podstawie art. 48 Prawa budowlanego było prawidłowe. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pr.bud. art. 48 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr.bud. art. 48 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pr.bud. art. 28 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr.bud. art. 29 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 123 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 140

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa pawilonu handlowego wymagała pozwolenia na budowę. Postępowanie legalizacyjne prowadzone na podstawie art. 48 Prawa budowlanego było prawidłowe. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy. Interes społeczny (ład przestrzenny, bezpieczeństwo) ma pierwszeństwo przed interesem skarżącego korzystającego z obiektu samowolnie wybudowanego.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (zasada prawdy obiektywnej, dokładność ustaleń). Nieuwzględnienie słusznego interesu strony. Naruszenie zasady zaufania obywateli do władzy publicznej.

Godne uwagi sformułowania

Sąd oddalił skargę, gdyż po zbadaniu zgromadzonego w aktach materiału dowodowego uznał, że zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostało wydane zgodnie z prawem, a jednocześnie nie ma podstaw, aby uznać zarzuty skarżącego za trafne. W rozpatrywanym przypadku trudno jednak dopatrzeć się na czym polegał w sprawie słuszny interes skarżącego. Korzystanie z obiektu budowlanego zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej, a następnie praktyczna odmowa poddania obiektu kontroli organów nadzoru budowlanego w opinii Sądu nie spełniają warunku słuszności. Zasada zaufania obywateli do władzy publicznej ma przede wszystkim charakter proceduralny.

Skład orzekający

Tomasz Stawecki

przewodniczący-sprawozdawca

Joanna Gierak-Podsiadły

członek

Izabela Ostrowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości stosowania art. 48 Prawa budowlanego w sprawach samowoli budowlanej oraz interpretacja zasady uwzględniania słusznego interesu strony w kontekście interesu społecznego."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego typu obiektu budowlanego (pawilon handlowy) i specyficznych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt między interesem indywidualnym a społecznym w kontekście samowoli budowlanej i procedur legalizacyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego.

Samowola budowlana: Kiedy interes społeczny przeważa nad indywidualnym?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 2041/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-01-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-09-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska
Joanna Gierak-Podsiadły
Tomasz Stawecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2529/20 - Wyrok NSA z 2023-07-06
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151 ppsa
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2018 poz 1202
art. 48 ust. 2 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, sędzia WSA Izabela Ostrowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi E. E. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentów oddala skargę
Uzasadnienie
1. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB") postanowieniem nr [...] z [...] czerwca 2019 r., znak: [...], po rozpatrzeniu zażalenia E. E. (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z [...] kwietnia 2019 r., znak: [...], w którym organ pierwszej instancji: 1) wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie pawilonu handlowego na terenie działki nr ewid. [...] w [...] bez wymaganego pozwolenia na budowę, 2) nakazał wykonanie niezbędnych zabezpieczeń oraz wygrodzenie terenu przed dostępem osób trzecich oraz 3) nałożył na skarżącego obowiązek sporządzania i przedłożenia w terminie miesiąca od dnia otrzymania postanowienia określonych dokumentów. Organ drugiej instancji uchylił zaskarżone postanowienie jedynie w części dotyczącej terminu wyznaczonego na dostarczenie wymaganych dokumentów i wyznaczył nowy termin przedłożenia dokumentów.
Zaskarżone postanowienie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
2. W dniach [...] sierpnia 2017 r. i [...] października 2017 r. przeprowadzono kontrolę nieruchomości położnej u zbiegu ul. [...] i Al. [...] w [...]. W trakcie czynności ustalono, że znajdująca się tam przyczepa na kołach o wymiarach 2,4 x 12,5 m z pięcioma schodkami i podestem o wymiarach 1,5 x 2,4 m została usunięta, a w jej miejsce wzniesiono pawilon handlowy o ścianach i dachu z płyt warstwowych. Ścianę frontową stanowi witryna przeszklona z drzwiami wejściowymi. Całość ustawiona została na bloczkach betonowych. Wymiary pawilonu w rzucie wynosiły 5,0 x 6,0 m, a wysokość 3,10 m. Na chodniku przed wejściem znajduje się stalowy ażurowy podest z pochylnią o wymiarach 2,40 x 2,00 m. Odległość ściany frontowej pawilonu od krawędzi Al. [...] wynosi 11,0 m. Nad wejściem do pawilonu zainstalowano szyld o treści "[...]".
W związku z ww. ustaleniami, w dniu [...] października 2017 r. Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: "PINB") wszczął z urzędu postępowanie w sprawie pawilonu handlowego z podestem zlokalizowanego na terenie działki nr ewid. [...] z obrębu [...] od strony Al. [...] w [...] i zawiadomił właściciela ww. działki, tj. [...] sp. z o.o., o zaplanowanej na [...] listopada 2017 r. kontroli nieruchomości.
Podczas wyznaczonej kontroli i w trakcie prowadzonego postępowania wezwany właściciel działki nie wskazał inwestora obiektu, ani nie przedstawił pozwolenia na budowę. Z informacji uzyskanych przez PINB od Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] wynika, że właściwy organ architektoniczno-budowlany nie wydawał pozwolenia na budowę, ani nie przyjmował zgłoszenia zamiaru budowy, dotyczącego przedmiotowego pawilonu handlowego.
W konsekwencji postanowieniem nr [...] z [...] maja 2018 r. PINB wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie przedmiotowego pawilonu handlowego, nakazał wykonanie niezbędnych zabezpieczeń oraz wygrodzenie terenu przed dostępem osób trzecich oraz nałożył na [...] sp. z o.o. obowiązek sporządzenia i przedłożenia określonych dokumentów. Pełnomocnik spółki oświadczył jednak, że inwestorem przedmiotowego pawilonu handlowego z podestem nie jest [...] sp. z o.o., lecz spółka [...] sp. z o.o. Z kolei pełnomocnik spółki [...] oświadczył, że przedmiotowy pawilon handlowy został w dniu [...] czerwca 2018 r. zbyty na rzecz skarżącego prowadzącego działalność pod nazwą Agencja Nieruchomości "[...]" E.E.. Jednocześnie skarżący dzierżawi od spółki [...] sp. z o.o. grunt pod pawilonem na podstawie umowy dzierżawy z [...] czerwca 2018 r.
W związku z powyższym organ pierwszej instancji postanowieniem nr [...] z [...] września 2018 r. zmienił wcześniejsze postanowienie z [...] maja 2018 r. w ten sposób, że nałożonymi tam obowiązkami obciążył skarżącego. Zakreślony termin do przedłożenia dokumentów upłynął bezskutecznie. W rezultacie PINB decyzją nr [...] z [...] grudnia 2018 r. nakazał skarżącemu rozbiórkę samowolnie wybudowanego pawilonu handlowego. [...] WINB, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją nr [...] z [...] marca 2019 r. uchylił ww. decyzję PINB i poprzedzające ją postanowienie z [...] września 2018 r. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
3. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, PINB postanowieniem nr [...] z [...] kwietnia 2019 r., wstrzymał roboty budowlane dotyczące pawilonu handlowego z podestem na terenie działki nr ewid. [...] z obrębu [...] i prowadzone bez wymaganego pozwolenia na budowę. Równocześnie organ nakazał wykonanie niezbędnych zabezpieczeń oraz wygrodzenie terenu przed dostępem osób trzecich oraz nałożył na skarżącego obowiązek sporządzania i przedłożenia, w terminie miesiąca od dnia otrzymania postanowienia, następujących dokumentów: (1) zaświadczenia Prezydenta [...] o zgodności budowy pawilonu handlowego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; (2) czterech egzemplarzy projektu budowlanego pawilonu handlowego z podestem zawierającego uzgodnienia, opinie, pozwolenia i inne dokumenty wymagane przepisami szczególnymi oraz opinię w zakresie zgodności wykonanych robót budowlanych z przepisami i warunkami technicznymi oraz opinię, że przedmiotowa zabudowa nie narusza interesu osób trzecich oraz (3) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Organ wydał powyższe rozstrzygnięcie na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.; dalej "pr.bud.") oraz art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096; dalej: "k.p.a.").
W uzasadnieniu postanowienia PINB wskazał, że [...] kwietnia 2019 r. przeprowadził ponownie kontrolę przedmiotowego pawilonu handlowego i ustalił, że obiekt nie został zmieniony tyle że obecnie w pawilonie mieści się kafejka internetowa.
Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 ust. 1 pr.bud., roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od tej zasady zawarte zostały w art. 29 pr.bud., jednak budowa kontenerowego pawilonu handlowego nie mieści się w katalogu zawartym w ww. przepisie. Tym samym istniejący obiekt wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
W przypadku braku pozwolenia na budowę, zastosowanie znajduje art. 48 pr.bud., który przewiduje możliwość legalizacji samowolnie realizowanego obiektu, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz obiekt nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych.
Stwierdzony w sprawie stan faktyczny wypełnia przesłankę normy prawnej zawartej w art. 48 ust. 3 pr.bud. i uprawniającej organ nadzoru budowlanego do nałożenia na inwestora obowiązku przedłożenia w wyznaczonym terminie określonych dokumentów, które są niezbędne do wydania decyzji stwierdzającej zgodność obiektu z prawem.
4. Pismem z [...] maja 2019 r. skarżący złożył zażalenie wnosząc o zmianę ww. postanowienia lub o uchylenie go w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności:
art. 6 i art. 11 k.p.a. poprzez dokonywanie ustaleń bez koniecznej dokładności i wnikliwości oraz w sposób nieprzekonywujący;
art. 7, art. 8, art. 12, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej przez nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącego oraz zaniechanie wszechstronnego i wnikliwego wyjaśnienia sprawy, m.in. poprzez odstąpienie od przeprowadzenia czynności procesowych z udziałem skarżącego, a także poprzez zakreślenie skarżącemu zaledwie jednomiesięcznego terminu na przedłożenie określonych dokumentów, w którym to terminie skarżący nie ma faktycznej możliwości wykonania nałożonego obowiązku.
5. Po rozpatrzeniu zażalenia, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z [...] czerwca 2019 r. uchylił zaskarżane postanowienie PINB w części dotyczącej terminu wyznaczonego na dostarczenie wymaganych dokumentów i wyznaczył nowy termin na przedłożenie dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 3 pr.bud., tj. w terminie trzech miesięcy od dnia otrzymania postanowienia organu drugiej instancji. W pozostałej części organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
[...] WINB wydał ww. rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 pr.bud.
Organ wyjaśnił, że w jego ocenie PINB podjął prawidłowe rozstrzygnięcie w sprawie, a w szczególności nie naruszył przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., zobowiązujących do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
Organ odwoławczy ponownie dokonując analizy akt sprawy, podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w decyzji nr [...] z [...] marca 2019 r. co do zasadności prowadzenia w stosunku do spornego pawilonu handlowego postępowania naprawczego na podstawie art. 48-49 pr.bud. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego roboty budowlane polegające na budowie przedmiotowego pawilonu handlowego wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, którym jednak skarżący się nie legitymował. Przedmiotowa inwestycja miała więc miejsce w warunkach samowoli budowlanej, czemu nie zaprzecza również skarżący.
Sporny pawilon handlowy nie mieści się również w katalogu obiektów wskazanym w art. 29 ust. 1 pr.bud., które stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 1 pr.bud., wymagają jedynie dokonania zgłoszenia zamiaru ich wykonania. Tym samym obiekt wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Z tego względu organ architektoniczno-budowlany wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia budowy spornego pawilonu dokonanego przez poprzedniego użytkownika obiektu (k. 59-60 akt PINB), nakładając jednocześnie na skarżącego obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Wskazane rozstrzygnięcie organu architektoniczno-budowlanego jest wiążące dla organów nadzoru budowlanego i przesądza o trybie, jaki należy zastosować w sprawie.
Odnosząc się do zarzutów zażalenia dotyczących naruszenie prawdy obiektywnej przez nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącego oraz przez zaniechanie wszechstronnego i wnikliwego wyjaśnienia sprawy, w tym poprzez odstąpienie od przeprowadzenia czynności procesowych z udziałem skarżącego, organ drugiej instancji wyjaśnił, że PINB pismem z [...] marca 2019 r. zawiadomił strony, w tym skarżącego, o prowadzonym postępowaniu w sprawie spornego pawilonu oraz prawach wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. Powyższe zawiadomienie skarżący otrzymał w dniu [...] kwietnia 2019 r. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby z tego prawa skorzystał. Ponadto organ wskazał, że PINB w dniu [...] kwietnia 2019 r. przeprowadził czynności kontrolne przedmiotowego obiektu. Na okoliczność oględzin sporządzono protokół nr [...] podpisany bez uwag przez skarżącego. Świadczy o tym podpis wraz z imienną pieczątką. Biorąc powyższe pod uwagę, [...] WINB uznał zarzuty zażalenia za bezzasadne.
Zdaniem organu odwoławczego zaskarżone postanowienie w żaden sposób nie narusza przepisów prawa, na podstawie których zostało wydane, zaś organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego rozpatrzył przedmiotową sprawę w oparciu o zgromadzony w aktach materiał dowodowy i prawidłowo uzasadnił swoje stanowisko. W ramach przeprowadzonego postępowania zażaleniowego organ drugiej instancji nie znalazł podstaw do uchylenia bądź zmiany zaskarżonego postanowienia PINB. W związku z tym należało utrzymać je w mocy, zmieniając jednocześnie termin przedstawienia dokumentów, mogących być podstawą legalizacji obiektu.
6. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący pismem z [...] sierpnia 2019 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W skardze skarżący podniósł zasadniczo te same zarzuty, co w zażaleniu.
7. Odpowiadając w dniu [...] września 2019 r. na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonego postanowienia zostały wskazane w jego uzasadnieniu, a zarzuty podniesione przez skarżącego pozostają bez wpływu na treść wydanego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
8. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) zadanie Sądu jest ściśle określone: Sąd ma dokonać kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
W związku z tym, Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny jeśli stwierdzi, że w danej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych postaci naruszenia prawa przez organ administracji, skarga podlega oddaleniu. Inaczej mówiąc, jeśli zaskarżony akt (decyzja lub postanowienie) jest zgodna z prawem, uchylenie jej przez sąd jest niedopuszczalne.
Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
9. Sąd oddalił skargę, gdyż po zbadaniu zgromadzonego w aktach materiału dowodowego uznał, że zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostało wydane zgodnie z prawem, a jednocześnie nie ma podstaw, aby uznać zarzuty skarżącego za trafne.
Podstawowym zarzutem skarżącego było działanie [...] WINB niezgodnie z elementarną zasadą postępowania administracyjnego, tj. zasadą legalności działania organów władzy publicznej (art. 6 k.p.a.). W opinii Sądu zarzut ten jest bezpodstawny zarówno w zakresie stosowania przepisów materialnoprawnych, jak i przepisów postępowania. W pierwszym przypadku organy nadzoru budowlanego stwierdziły wzniesienie nowoczesnego pawilonu handlowego o ścianach i dachu z płyt warstwowych (patrz protokół i fotografie: k. 29-33 akt PINB). Powiatowy organ nadzoru budowlanego stwierdził, że pawilon ten nie odpowiada żadnej z kategorii obiektów budowlanych, co do których nie jest wymagane pozwolenie na budowę (art. 29 ust. 1 pr.bud.). W szczególności nie można uznać, że jest to tymczasowy obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem i przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy (art. 29 ust. 1 pkt 12 pr.bud.). W związku z brakiem pozwolenia na budowę odnoszącego się do ww. obiektu oraz ujawnieniem inwestora PINB postanowieniem z [...] kwietnia 2019 r. podjął czynności mające na celu tzw. legalizację obiektu, czyli doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 48 pr.bud. Zarówno treść wskazanego postanowienia z [...] kwietnia 2019 r. wydanego w trybie art. 48 ust. 2 i 3 pr.bud., jak i kolejne czynności PINB prowadzące do wydania wskazanego rozstrzygnięcia zostały przeprowadzone zgodnie z właściwymi przepisami. Również dokumenty, których obowiązek złożenia organ nałożył na skarżącego jako inwestora są zgodne z art. 48 ust. 3 pr.bud., a kolejne pisma kierowane do skarżącego były mu skutecznie doręczane. Brak współpracy skarżącego z organem nadzoru budowlanego był wyłącznie wynikiem zaniechań skarżącego.
Ze skargi, ale też i z akt sprawy nie wynika żadna przesłanka uzasadniająca zarzut, że organy właściwe w sprawie naruszyły zasadę przekonywania jako jeden ze standardów postępowania administracyjnego (art. 11 k.p.a.). Sam skarżący nie wyjawił w skardze w którym momencie i w związku z jakimi okolicznościami organ nie dość rzetelnie odniósł się do uprawnień lub obowiązków skarżącego.
W przedstawionym stanie rzeczy Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Można przyjąć, że wskazany skarżącemu przez PINB miesięczny termin na dostarczenie do organu dokumentów niezbędnych dla potrzeb postępowania legalizacyjnego nie był przesadnie długi, lecz w tym zakresie organ drugiej instancji uchylił postanowienie PINB i wyznaczył nowy, trzymiesięczny termin na wykonanie obowiązku. Argument skarżącego, który stwierdził w skardze, że nowy termin nadal czyni niemożliwym wykonanie przedmiotowego obowiązku, brzmi nieprzekonująco, zwłaszcza w sytuacji, gdy wziąć pod uwagę fakt, że skarżący jest profesjonalistą, bowiem prowadzi działalność gospodarczą w zakresie obrotu nieruchomościami (k. 82 akt PINB).
10. Podobnie, trudno uznać za trafny zarzut nieuwzględnienia słusznego interesu strony. Godzi się podkreślić, że organy administracji w codziennym działaniu muszą dokonywać ważenia interesu społecznego oraz indywidualnych interesów stron postępowania (patrz np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1732/16 oraz z dnia 30 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 3104/15). Stosowanie prawa administracyjnego, zwłaszcza w świetle art. 7 k.p.a., zakłada uwzględnienie różnych interesów, które mogą występować w sprawie. W rozpatrywanym przypadku trudno jednak dopatrzeć się na czym polegał w sprawie słuszny interes skarżącego. Korzystanie z obiektu budowlanego zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej, a następnie praktyczna odmowa poddania obiektu kontroli organów nadzoru budowlanego w opinii Sądu nie spełniają warunku słuszności. Jest to szczególnie istotne nie tylko dlatego, że ustawowym obowiązkiem organów nadzoru budowlanego jest dbanie o ład przestrzenny w zakresie procesów inwestycyjnych, ale również z tego względu, że pawilon handlowy użytkowany przez skarżącego jest zlokalizowany w bliskim sąsiedztwie innych podobnych obiektów. Ewentualne zagrożenie pożarowe lub sanitarne może godzić nie tylko w dobra skarżącego, ale i właścicieli oraz użytkowników obiektów sąsiednich.
W opinii Sądu w rozpatrywanej sprawie zarówno powiatowy, jak i wojewódzki organ nadzoru budowlanego, zasadnie przyznały pierwszeństwo interesowi społecznemu, a nie interesowi skarżącego. Organy administracji uznały wszak, że tym co chroni interes skarżącego jest właśnie rzetelnie przeprowadzone postępowanie nadzorcze.
W przestawionym stanie rzeczy Sąd nie znalazł powodów, dla których ważenie kolidujących ze sobą interesów mogłoby być uznane w rozpatrywanej sprawie za przeprowadzone z naruszeniem prawa. Zarzuty skarżącego odnoszące się do społecznych przesłanek rozstrzygnięcia należało zatem uznać za niezasadne.
11. Analizując okoliczności faktyczne i prawne sprawy Sąd doszedł również do przekonania, że przy wydaniu zaskarżonego postanowienia nie doszło do uchybienia obowiązkowi organu prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli do władzy publicznej. Zasady umacniania zaufania obywatela do państwa, która jest zarówno zasadą konstytucyjną wynikającą z art. 2 Konstytucji RP, czyli zasady demokratycznego państwa prawnego, jak i zasadą sformułowaną wyraźnie w art. 8 § 1 i § 2 k.p.a., nie należy interpretować jako zasady działania organów administracji w kwestiach merytorycznych wyłącznie na korzyść obywatela niezależnie od interesu społecznego, ani jako domniemania zgodności z prawem żądań obywatela. Nieprzypadkowo między innymi zasada zaufania publicznego jest odróżniana od zasady rozstrzygania wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść strony (art. 7a § 1 k.p.a.) oraz rozstrzygania wątpliwości co do stanu faktycznego na korzyść strony (art. 81a § 1 k.p.a.).
Omawiana zasada umacniania zaufania obywatela do władzy publicznej ma przede wszystkim charakter proceduralny. Oznacza to, że organ administracji powinien prowadzić postępowanie w sposób mający na celu realizację innych zasad postępowania administracyjnego w możliwie największym stopniu. Zasad zaufania odnosi się zatem do legalności wydawanych aktów (decyzji i postanowień), obowiązku informowania stron o istotnych okolicznościach faktycznych i prawnych, czynnego udziału stron w postępowaniu, przekonywania stron o zasadności przesłanek rozstrzygnięcia itp. W tym sensie "zasada zaufania obywateli do organów państwa wyrażona w art. 8 k.p.a. uznawana jest za klamrę, która spina całość ogólnych zasad postępowania" (patrz np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 lipca 2007 r., sygn. akt II GSK 90/07 oraz z 26 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1094/11, a także np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 13 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 360/11 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 marca 2013 r., sygn. akt VIII SA/Wa 12/13).
W ocenie Sądu postępowanie, które prowadził [...] WINB nie naruszało reguł i zasad, w tym zasady legalności, zasady prawdy materialnej oraz zapewnienia stronie odpowiedniego czynnego udziału w postępowaniu. Z pewnością też nie można przyjąć, że doszło do naruszenia przepisów postępowania w zakresie, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
12. Biorąc pod uwagę przedstawioną analizę przepisów prawa znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżone postanowienie. Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a skarga niezasadna.
Mając na względzie powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI