VII SA/Wa 2040/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-08-16
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepostępowanie administracyjnezawieszenie postępowaniawznowienie postępowaniastwierdzenie nieważności decyzjisądownictwo administracyjnedecyzja o pozwoleniu na budowę

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie o zawieszeniu postępowania odwoławczego, uznając, że wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji uzasadnia zawieszenie postępowania wznowieniowego.

Skarżący złożył skargę na postanowienie o zawieszeniu postępowania odwoławczego, które zostało zawieszone z powodu wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd administracyjny oddalił skargę, potwierdzając, że postępowanie o stwierdzenie nieważności ma pierwszeństwo przed postępowaniem wznowieniowym i uzasadnia jego zawieszenie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Sprawa dotyczyła skargi P. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania odwoławczego. Postępowanie odwoławcze zostało zawieszone z powodu wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, podczas gdy toczyło się już postępowanie wznowieniowe dotyczące tej samej decyzji. Sąd administracyjny uznał, że wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, które ma dalej idące skutki prawne niż wznowienie postępowania, uzasadnia zawieszenie postępowania wznowieniowego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd podkreślił odrębność i niekonkurencyjność tych trybów, wskazując na priorytet trybu stwierdzenia nieważności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uzasadnia zawieszenie postępowania wznowieniowego, ponieważ tryb stwierdzenia nieważności ma dalej idące skutki prawne i należy mu nadać priorytet.

Uzasadnienie

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ma dalej idące skutki prawne niż postępowanie wznowieniowe, ponieważ skutkuje eliminacją decyzji z obrotu prawnego od momentu jej wydania (ex tunc). Z tego względu, gdy oba tryby są wszczęte, należy dać pierwszeństwo trybowi stwierdzenia nieważności, co uzasadnia zawieszenie postępowania wznowieniowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej uzasadnia zawieszenie postępowania wznowieniowego, ponieważ tryb stwierdzenia nieważności ma dalej idące skutki prawne i należy mu nadać priorytet.

Odrzucone argumenty

Zarzut skarżącego naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie, w ocenie skarżącego błędnie organ uznał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności stanowi zagadnienie wstępne w postępowaniu wznowieniowym.

Godne uwagi sformułowania

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ono zapadło, było dotknięte co najmniej jedną z kwalifikowanych wadliwości procesowych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 k.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji oznacza, iż weryfikowana decyzja jest dotknięta ciężką wadliwością od chwili jej wydania (skutek ex tunc). Wobec tego, że zastosowanie trybu stwierdzenia nieważności decyzji powoduje następstwa prawne dalej idące niż zastosowanie trybu wznowienia postępowania, należy dać priorytet pierwszemu z nich. W konsekwencji powyższego organ uznał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta O. z [...] lipca 2020 r., stanowi zagadnienie, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania odwoławczego od decyzji Prezydenta O. z [...] marca 2021 r. Tym samym w przedmiotowej sprawie zachodzą podstawy do zawieszenia postępowania ze względu na wystąpienie przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Skład orzekający

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Rudnicki

członek

Mirosław Montowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zawieszenia postępowania wznowieniowego w sytuacji wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, ze względu na priorytet trybu nieważności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu postępowań wznowieniowego i o stwierdzenie nieważności decyzji w kontekście prawa administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej relacji między dwoma nadzwyczajnymi trybami postępowania administracyjnego (wznowienie a stwierdzenie nieważności), co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Nadzwyczajne tryby w prawie administracyjnym: kiedy stwierdzenie nieważności zatrzymuje wznowienie postępowania?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 2040/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-08-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /przewodniczący sprawozdawca/
Grzegorz Rudnicki
Mirosław Montowski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 97 par. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska- Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Mirosław Montowski, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi P. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 lipca 2021 r. znak: DOA.7111.180.2021.JWO w przedmiocie zawieszenia postępowania odwoławczego oddala skargę
Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżonym postanowieniem z 14 lipca 2021 r., nr DOA.7111.180.2021.JWO, po rozpoznaniu zażalenia P. J. (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy postanowienie Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 13 maja 2021 r., nr WIN-II.7840.4.54.2021 w przedmiocie zawieszenia postępowania odwoławczego.
Powyższe postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym sprawy.
Prezydent O. decyzją z [...] lipca 2020 r., nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił W. J. pozwolenie na budowę budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej (4 szeregi po 6 budynków oraz 3 szeregi po 4 budynki) i bliźniaczej (2 zespoły) wraz z zewnętrzną instalacją gazu i elektryczną, na działce nr ew. [...], obręb [...] przy ul. [...] w O. Decyzja ta stała się ostateczna.
Postanowieniem z [...] listopada 2020 r. Prezydent O., na wniosek skarżącego, wznowił postępowanie zakończone ww. decyzją z [...] lipca 2020 r.
Decyzją z [...] marca 2021 r., nr [...] Prezydent O. odmówił uchylenia, po wznowieniu, decyzji ostatecznej Prezydenta O. z [...] lipca 2020 r.
31 marca 2021 r. do Wojewody Warmińsko-Mazurskiego wpłynął wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta O. z [...] lipca 2020 r.
Następnie 7 kwietnia 2021 r. (data wpływu do Wojewody Warmińsko-Mazurskiego) skarżący złożył odwołanie od decyzji z [...] marca 2021 r., odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej Prezydenta O. z [...] lipca 2020 r.
Wojewoda Warmińsko-Mazurski pismem z 20 kwietnia 2021 r., znak: WIN-II.7840.4.50.2021, zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Prezydenta O. z [...] lipca 2020 r.
Postanowieniem z 13 maja 2021 r., nr WIN-II.7840.4.54.2021, Wojewoda Warmińsko-Mazurski, zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji Prezydenta O. z [...] marca 2021 r.
Na powyższe postanowienie Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 13 maja 2021 r., skarżący wniósł zażalenie.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie powołanym na wstępie zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 13 maja 2021 r.
W uzasadnieniu postanowienia wyjaśnił, że uruchomienie trybu wznowieniowego i trybu stwierdzenia nieważności decyzji powoduje odmienne następstwa prawne dla weryfikowanej decyzji i sprawy administracyjnej. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ono zapadło, było dotknięte co najmniej jedną z kwalifikowanych wadliwości procesowych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 k.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji oznacza, iż weryfikowana decyzja jest dotknięta ciężką wadliwością od chwili jej wydania (skutek ex tunc). Wobec tego, że zastosowanie trybu stwierdzenia nieważności decyzji powoduje następstwa prawne dalej idące niż zastosowanie trybu wznowienia postępowania, należy dać priorytet pierwszemu z nich. Z tego względu wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, w trakcie toczącego się już postępowania w sprawie wznowienia powoduje w zasadzie konieczność zawieszenia wznowionego postępowania.
W konsekwencji powyższego organ uznał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta O. z [...] lipca 2020 r., stanowi zagadnienie, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania odwoławczego od decyzji Prezydenta O. z [...] marca 2021 r. Tym samym w przedmiotowej sprawie zachodzą podstawy do zawieszenia postępowania ze względu na wystąpienie przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Na powyższe postanowienie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jego uchylenie oraz zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów procesu wg norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., przez jego błędne zastosowanie. W ocenie skarżącego błędnie organ uznał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności stanowi zagadnienie wstępne w postępowaniu wznowieniowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest ocena, czy w niniejszej sprawie zasadnie zostało zawieszone, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., postępowanie wszczęte na wniosek skarżącego o wznowieniowe postępowania zakończonego decyzją Prezydent O. decyzją z [...] lipca 2020 r., z uwagi na wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Zwrócić należy uwagę, że postępowanie o wznowienie postępowania, jak i stwierdzenie nieważności decyzji, są nadzwyczajnymi trybami umożliwiającymi wzruszenie decyzji ostatecznych, które wywołują różne skutki prawne.
Stanowiące podstawy wznowienia postępowania administracyjnego wady z art. 145 § 1, art. 145a § 1, art. 145aa § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. są istotnymi wadami postępowania, jednakże skutkują jedynie wzruszalnością decyzji. Wznowienie postępowania polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu ustalenia, czy wada postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Następstwa prawne decyzji wzruszalnych są uznane przez prawo, a nowym aktem pozbawia się jedynie zdolności ich wywoływania w przyszłości.
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, wymienione w art. 156 § 1 k.p.a., stanowią natomiast wady tkwiące w samej decyzji. W ich wyniku następuje zatem nie wzruszalność, ale nieważność decyzji. Skutki prawne decyzji nieważnej – na mocy nowego aktu decyzji stwierdzającej nieważność – całkowicie nie są uznawane przez prawo (por. J. Goździewicz-Biechońska, Wadliwość decyzji administracyjnych w procesie inwestycyjno-budowlanym, Warszawa 2011, s. 139). Następstwo prawne takiej decyzji zostają więc uchylone od samego początku. Są zatem dalej idące niż ma to miejsce w przypadku postępowań wznowieniowych.
Zaznaczyć przy tym należy, że powyższe tryby są względem siebie odrębne i niekonkurencyjne. Tym samym okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania nie mogą jednocześnie stanowić podstaw do żądania stwierdzenia nieważności ostatecznych decyzji (por. wyrok WSA w Warszawie z 14 lutego 2006 r., VII SA/Wa 1332/05; wyroki NSA: z 14 sierpnia 2001 r., I SA 343/01; z 19 września 2013 r., II OSK 533/12; z 3 lutego 2017 r., II OSK 2496/15; z 24 lipca 2018 r., II OSK 2132/16). W sprawie stwierdzenia nieważności nie można natomiast powoływać się na podstawy wznowienia. Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, aby którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyroki NSA z 14 sierpnia 2001 r., I SA 343/01; z 3 lutego 2017 r., II OSK 2496/15).
Wskazać także trzeba, że w niektórych przypadkach może dochodzić do zbiegu podstaw stosowania obu powyższych instytucji. Niekiedy bowiem decyzje mogą zawierać zarówno wady skutkujące nieważnością, jak i wady skutkujące wznowieniem postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania nie wyłącza możliwości wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Strona może równocześnie żądać wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania i postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. O zastosowaniu jednego z nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji administracyjnej nie powinna jednak w żadnym razie przesądzać data wszczęcia postępowania, lecz donioślejsze dla sprawy następstwa prawne zastosowania danego trybu postępowania.
Jak już skazano powyżej, wystąpienie przesłanek przesłanki stwierdzenia nieważności powodują dalej idące skutki prawne niż ma to miejsce w przypadku przesłanek wznowienia postępowania. Niewątpliwie bowiem następstwem prawnym stwierdzenia nieważności decyzji jest bezprzedmiotowość postępowania w sprawie wznowienia postępowania i konieczność jego umorzenia, gdyż stwierdzenie nieważności oznacza wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji będącej przedmiotem postępowania wznowieniowego. Z tego względu wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w trakcie toczącego się już postępowania w sprawie wznowienia powoduje w zasadzie konieczność zawieszenia wznawianego postępowania. Wobec tego należy dać pierwszeństwo zastosowaniu trybu nieważności przed trybem wznowienia postępowania (por. wyroki: NSA z 9 sierpnia 1990 r., IV SA 543/90, OSP 1992/5, poz. 120, z glosami B. Adamiak i J. Borkowskiego; NSA z 17 stycznia 2006 r., II OSK 406/05; NSA z 21 listopada 2012 r., II OSK 1318/11; WSA w Krakowie z 20 maja 2009 r., III SA/Kr 389/08; wyrok WSA w Warszawie z 14 listopada 2022 r., I SA/Wa 644/21).
W konsekwencji powyższego za zasadne uznać należy stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, iż złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Prezydenta O. z [...] lipca 2020 r., uzasadniało zawieszenie - na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. – postępowanie w sprawie w rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji Prezydenta O. z [...] marca 2021 r., które zostało złożone w toku postępowania wznowieniowego.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
-----------------------
#

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI