VII SA/Wa 2016/20
Podsumowanie
WSA w Warszawie uchylił decyzję GINB i Wojewody, stwierdzając rażące naruszenie prawa przy wydawaniu pozwolenia na rozbudowę wiaty magazynowej na terenie parku miejskiego, która mogła być samowolą budowlaną.
Sąd uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na rozbudowę wiaty magazynowej. Prokurator zarzucił rażące naruszenie Prawa budowlanego i k.p.a., wskazując, że wiata mogła być samowolą budowlaną i nie powinna być rozbudowywana na terenie parku. Sąd uznał, że organy nie wyjaśniły kluczowych kwestii dotyczących legalności obiektu i jego zgodności z planem miejscowym, co stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] września 2020 r., która utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2020 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. Decyzja Starosty zatwierdzała projekt budowlany i udzielała Gminie W. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę wiaty magazynowej ze zmianą sposobu użytkowania na zaplecze kortów na działce w W. Prokurator Prokuratury Okręgowej w K. złożył skargę, zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym Prawa budowlanego i k.p.a. Podstawowym zarzutem było to, że wiata mogła być samowolą budowlaną, a jej rozbudowa i zmiana sposobu użytkowania naruszały miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Sąd uznał, że organy administracji publicznej nie wyjaśniły wystarczająco stanu faktycznego, w szczególności kwestii legalności wiaty magazynowej oraz jej zgodności z planem miejscowym, co stanowiło rażące naruszenie prawa. Sąd podkreślił, że rozbudowa obiektu może dotyczyć jedynie obiektu wzniesionego legalnie, a nie samowoli budowlanej. W związku z tym, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, pozwolenie na rozbudowę obiektu może dotyczyć wyłącznie obiektu wzniesionego legalnie, a nie samowoli budowlanej. Organy administracji miały obowiązek wyjaśnić legalność obiektu i jego zgodność z planem miejscowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie zbadały kluczowej kwestii, czy wiata magazynowa była obiektem budowlanym wzniesionym legalnie. Rozbudowa obiektu samowolnie wzniesionego jest niedopuszczalna i stanowi rażące naruszenie prawa. Organy nie wykazały, że wiata była trwale związana z gruntem i spełniała wymogi Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (16)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Rażące naruszenie prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności decyzji.
Pb art. 3 § 1
Prawo budowlane
Definicja obiektu budowlanego.
Pb art. 3 § 3
Prawo budowlane
Definicja budynku.
Pb art. 35 § 1
Prawo budowlane
Wymogi pozwolenia na budowę.
Pb art. 35 § 1 pkt 1 lit. a
Prawo budowlane
Zgodność projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i działania w interesie społecznym.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
Pb art. 90
Prawo budowlane
Samowola budowlana.
u.p.z.p.
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
rozp. ws. warunków technicznych art. 12 § 1 pkt 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Warunki techniczne dotyczące usytuowania budynków.
P.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wiata magazynowa mogła być samowolą budowlaną, a jej rozbudowa naruszała plan miejscowy. Organy nie zbadały legalności obiektu przed wydaniem pozwolenia na budowę. Rozbudowa obiektu samowolnie wzniesionego jest niedopuszczalna.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji i stanowi wyjątek od przyjętej w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych. Stwierdzenie nieważności decyzji może więc nastąpić w przypadku niewątpliwego i oczywistego wystąpienia jednej z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Wady kwalifikowane prowadzące do stwierdzenia nieważności decyzji tkwią w samej decyzji a nie w postępowaniu, które doprowadziło do jej wydania. Przyjęcie przeciwnego stanowiska prowadziłoby bowiem do niedopuszczalnego sanowania obiektu wzniesionego nielegalnie poprzez legalną rozbudowę. Nie ma bowiem żadnego znaczenia okoliczność, w jakiej dacie przeprowadzono kontrolę, ale to, że kontrola wykazała posadowienie wiaty w warunkach samowoli budowlanej, a ta nastąpiła przed wydaniem decyzji Starosty Wadowickiego o pozwoleniu na budowę.
Skład orzekający
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
sprawozdawca
Mirosław Montowski
członek
Wojciech Sawczuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samowoli budowlanej, rozbudowy obiektów, zgodności z planem miejscowym oraz obowiązków organów w postępowaniu nieważnościowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy na terenie parku miejskiego i interpretacji konkretnego planu miejscowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy budowy na terenie zielonym i potencjalnej samowoli budowlanej, co jest tematem budzącym zainteresowanie społeczne i prawnicze. Pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie legalności obiektów przez organy administracji.
“Czy rozbudowa wiaty w parku miejskim może być samowolą budowlaną? WSA wyjaśnia.”
Sektor
budownictwo
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
VII SA/Wa 2016/20 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2021-03-26 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-11-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Jolanta Augustyniak-Pęczkowska /sprawozdawca/ Mirosław Montowski Wojciech Sawczuk /przewodniczący/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 1428/21 - Wyrok NSA z 2022-10-11 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 256 art. 156 par. 1 pkt 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Mirosław Montowski, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 marca 2021 r. sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji Uzasadnienie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej GINB) decyzją z [...] września 2020 r. [...], na mocy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2020 r. [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2018 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Gminie W. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę wiaty magazynowej ze zmianą sposobu użytkowania na zaplecze kortów na działce nr [...] w W. Po przedstawieniu specyfiki postepowania nieważnościowego organ stwierdził, że spełniono wymagania określone art. 32 ust. 4 pkt 2, art. 33 ust. 2 pkt 2 i art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Inwestycję zaplanowano na działce nr ew. [...], objętej Uchwałą Rady Miejskiej w W. z [...] marca 2008 r., nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w W. (centrum i śródmieście), dalej plan, na obszarze o symbolu 1/ZP10 - Park miejski, z podstawowym przeznaczeniem dla zieleni urządzonej - parki i zieleńce o charakterze publicznym (§ 33 ust. 1 pkt. 6). Zdaniem organu, zamierzenie to wpisuje się w charakter terenu zieleni urządzonej. Jest niezbędne do funkcjonowania kortów tenisowych i Parku Miejskiego oraz zapewni toalety. Ponadto, dwie ściany obiektu od strony północnej i wschodniej przysłoni ziemna skarpa pokryta darnią, opadająca ku ciągom pieszych (proj. bud. str. 25 i 28). Szczegółowe ustalenia dla tego terenu określa w § 33 planu. Według organu nie naruszono rażąco zapisów o obowiązku utrzymania (w szczególności starodrzewu), pielęgnacji i uzupełnienia zieleni, trwałych ciągów pieszych i spacerowych, oświetlenia, ławek, elementów małej architektury oraz urządzeń sanitarnych. Skarpy ziemne pokryte trawą, drzewa i krzewy zostaną zabezpieczone przed uszkodzeniem w fazie realizacji i eksploatacji. Po zakończeniu prac na terenie nieutwardzonym wokół obiektu przewiduje się zieleń. Zmianie ulegnie układ alejek parkowych od południa i zachodu. Od strony zachodniej zaprojektowano ciąg pieszo-jezdny szer. 5 m połączony z istniejącą alejką parkową, zapewniający dojazd do obiektu, od południowej utwardzony plac, a od północnej dojście do istniejącej alejki parkowej (proj. bud. str. 25). W obiekcie przewidziano pomieszczenia socjalne, w tym higieniczno-sanitarne dla użytkowników kortów i osób odwiedzających park, szatnię dla kortów tenisowych z możliwością zamiany na zaplecze lodowiska w zimie oraz pomieszczenia techniczne i magazynowe kortu i parku (poj. bud. str. 28 i 30). Inwestycję zatwierdził Wojewódzki Konserwator Zabytków. Wskazując na art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego GINB nie stwierdził, aby projekt uchybiał przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422), a w tym § 12 ust. 1 pkt 1 i 2, § 13, § 57, § 60 ust. 2 oraz § 271 i n. Dalej zaznaczył, że projekt budowlany sporządziły osoby uprawnione, które złożyły stosowne oświadczenia (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego). Zdaniem organu, decyzja Starosty [...] z [...] sierpnia 2018 r. nie jest zatem obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu samowoli budowlanej organ wskazał, że w projekcie zagospodarowania terenu (rys. PB-ZT-2 str. 163) wiatę pokazano jako istniejącą. Z pisma PINB w W. z 7 października 2019 r. wynika, że kwestia legalności wiaty magazynowej wiąże się z kontrolą w dniu 25 września 2018 r., a więc po wydaniu kwestionowanej decyzji, co może stanowić przesłankę do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i postępowanie to zostało wszczęte. Przesłanka wznowieniowa nie może być jednak badana w postępowaniu nieważnościowym, z uwagi na niekonkurencyjność trybów nadzwyczajnych Organ dodał, że obowiązujące w dacie wydania decyzji Prawo budowlane nie zobowiązywało organu architektoniczno-budowlanego do weryfikacji legalności wiaty. Organy korzystają z domniemania legalności budynku. Ponadto, jeszcze raz podkreślił, że w planie zagospodarowania terenu wiatę pokazano jako istniejącą. Skargę na powyższą decyzję złożył Prokurator Prokuratury Okręgowej w K. (dalej Prokurator) zarzucając rażące naruszenie: 1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy - art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2018 r. wydanej z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 3 Prawo budowlane oraz art. 7, 8 § 2, 75, 76, 77 § 1 i 80 k.p.a., tj. bez sprawdzenia, czy wiata nie jest samowolą budowlaną i jest obiektem budowlanym - także w sensie prawnym, pomimo obowiązkowi działania z urzędu - podczas gdy oceniając materiał dowodowy organ powinien był uchylić zaskarżoną decyzję i stwierdzić nieważność decyzji Starosty [...], jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a w konsekwencji 2. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 33 ust. 2 pkt 2 planu poprzez utrzymanie w mocy decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji z [...] sierpnia 2018 r. wydanej z rażącym naruszeniem ww. przepisów, o wydaniu pozwolenia obiektu nieistniejącego w sensie prawnym, bo będącego samowolą budowlaną w rozumieniu art. 90 Prawa budowlanego, blaszanego, podczas gdy organ powinien uchylić decyzję i stwierdzić nieważność ww. decyzji. Prokurator wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2018 r. W skardze zakwestionował stanowisko, że obowiązujące w dacie wydania badanej decyzji Prawo budowlane nie zobowiązywało organu do weryfikacji legalności obiektu i wiaty powołał wyrok NSA z 7 września 2018 r., sygn. II OSK 2814/16, LEX nr 2629391. Dalej podkreślił, że § 33 ust. 2 pkt 2 planu ustala na terenie ZP – 10 jedynie utrzymanie istniejących obiektów (w domyśle - budowlanych) z możliwością wykonania robót budowlanych, a więc ich przebudowy i rozbudowy (art. 3 pkt 6, 7 i 7a ustawy). Natomiast art. 3 pkt 1 cyt. ustawy stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć budynek, (...) wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem ", co oznacza, że obiektem budowlanym jest budynek znajdujący się w stanie umożliwiającym jego użytkowanie zgodne z przeznaczeniem, w tym w sensie prawnym. Tymczasem PINB w W. ustalił, że ww. obiekt blaszany magazynowy budowano od kwietnia 2012 r. do września 2018 r. bez pozwolenia na budowę. Prokurator podkreślił, że w 2012 r. Stowarzyszenie Viktoria zakupiło typowy blaszany obiekt garażowy, który nietrwale posadowiono na gruncie i wielokrotnie zmieniano położenie. W konsekwencji Starosta Powiatowy w W. [...] października 2019 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją własną z [...] sierpnia 2018 r., które zakończyła (nieprawomocną) decyzja Wojewody [...] z [...] kwietnia 2020 r. uchylająca decyzję Starosty [...] z [...] listopada 2019 r. i umarzająca postępowanie wznowieniowe z uwagi na to, że PINB w K. decyzją z [...] maja 2019 r. wydał pozwolenie na użytkowanie opisanej inwestycji. Prokurator zaznaczył, że złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie z 16 czerwca 2020 r. sygn. II SA/Kr 539/20 oddalającego jego sprzeciw od decyzji z [...] kwietnia 2020 r. Niezależnie wskazał, że wiata wymagała pozwolenia na budowę - czego nie dopełniono. W sensie prawnym, nielegalny obiekt jest budynkiem nieistniejącym. Mógłby prawnie zaistnieć po legalizacji. Jednak wobec § 33 ust. 2 pkt 2 planu legalizacja wiaty jest niemożliwa, a więc nie była możliwa jej rozbudowa i przebudowa. Prokurator przytoczył art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego oraz powołał zasady określone w art. 7, art. 75, 76 i 77 § 1 k.p.a. i wskazał, że przed wydaniem ww. decyzji o pozwoleniu na budowę organ zobowiązany był sprawdzić zgodność projektu z planem i ustalić czy wiata magazynowa jest obiektem budowlanym, o którym mowa w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego zarówno w sensie faktycznym jak i prawnym. Natomiast projekt budowlany zawiera jedynie ekspertyzę techniczną i ocenę stanu technicznego. W aktach brak dokumentów potwierdzających legalność obiektu. Widoczne są dysproporcje między obiektem uprzednim a planowanym, choćby w zakresie rozmiarów i funkcji, pomimo zakazu budowy nowych inwestycji na tym terenie. Pomimo tego oraz wbrew obowiązkom wynikającym z art. 7, 76, 77 § 1 i 80 k.p.a., a w konsekwencji wbrew interesowi publicznemu, organ zaniechał jakichkolwiek działań. Skarżący przypomniał, że podstawowym celem postępowania administracyjnego jest ustalenie prawdy materialnej. Decyzja z [...] sierpnia 2018 r. rażąco narusza zatem art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 33 ust. 2 pkt 2 planu, a rodzaj tych naruszeń i ich skutki powodują, że decyzja ta nie może być zaakceptowana w praworządnym państwie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej p.p.s.a). Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W świetle powyższych kryteriów skarga zasługiwała na uwzględnienie. Sąd Kontrolował w tej sprawie decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2020 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2020 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2018 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Gminie W. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę wiaty magazynowej ze zmianę sposobu użytkowania na zaplecze kortów na działce nr [...] w W. Przed przystąpieniem do merytorycznych rozważań podkreślić trzeba, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji i stanowi wyjątek od przyjętej w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych, pozostających w obrocie prawnym i zazwyczaj nadających adresatowi decyzji określone prawo lub nakładających obowiązek prawny. Stwierdzenie nieważności decyzji może więc nastąpić w przypadku niewątpliwego i oczywistego wystąpienia jednej z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. W tym trybie nie prowadzi się zatem postępowania w celu zastąpienia, czy naprawienia działań organu, bądź zweryfikowania i sanowania wszelkich błędów postępowania zwykłego. Ponadto, badanie prawidłowości decyzji następuje z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jej wydania. Jak już wskazano wyżej, w tym trybie kontroluje się ważność decyzji wyłącznie przez pryzmat tkwiących w niej od początku wad kwalifikowanych, a więc najpoważniejszych uchybień. Oznacza to, że tylko wady doniosłe uzasadniają wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Dodać należy, że przesłanka nieważności decyzji z uwagi na rażące naruszenie prawa może dotyczyć zarówno przepisów materialnych, procesowych, jak i ustrojowych (por. wyrok NSA OZ we Wrocławiu z dnia 8 sierpnia 1986 r. sygn. akt SA/Wr 370/86). O rażącym naruszeniu prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. można mówić wówczas gdy spełnione są kumulatywnie trzy przesłanki: naruszenie prawa ma charakter oczywisty, widoczny od razu, charakter przepisu, który został naruszony pozwala na proste uznanie oczywistości jego naruszenia (jest on jasny, klarowny i nie wymaga prowadzenia skomplikowanej wykładni prawa) oraz przemawiają za tym racje (skutki) społeczne i ekonomiczno-gospodarcze, które wywołuje rozstrzygnięcie dotknięte wadą kwalifikowaną. Ta ostatnia przesłanka ma przy tym decydujące znaczenie, gdyż łączy pierwsze dwie, akcentując i warunkując istotność wady kwalifikowanej. Nie zawsze bowiem oczywiste naruszenie jasnego w swej treści przepisu prawa oznaczać będzie, że ma ono charakter rażący. Kluczowe są skutki społeczno-ekonomiczno-gospodarcze, jakie to naruszenie powoduje. Ocena ostatniej ze wskazanej przesłanek nie ogranicza się zatem do skutków negatywnych dla inwestora. Wady kwalifikowane prowadzące do stwierdzenia nieważności decyzji tkwią w samej decyzji a nie w postępowaniu, które doprowadziło do jej wydania. W tej sprawie organy przeprowadziły postępowanie z naruszeniem podstawowych zasad postepowania administracyjnego, o których mowa w art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. Z uwagi na charakter dokonanych naruszeń zaznaczyć należy, że organy administracji publicznej – również w postepowaniu toczącym się w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - obowiązane są zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a. podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Wydając decyzję organy są zobowiązane do przestrzegania przepisów procedury administracyjnej, a zatem zobowiązane są do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgodnie z przepisem art. 77 § 1 k.p.a. Dokonane ustalenia stanu faktycznego, stanowiące podstawę podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, powinny znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji. Ponadto, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 k.p.a., organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji. Istota administracyjnego toku instancji polega bowiem na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś tylko na kontroli zasadności argumentów wskazanych przez organ I instancji. W związku z tym organ odwoławczy nie tylko zobowiązany jest do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, w tym poczynienia własnych ustaleń faktycznych - o ile jest to konieczne i mieści się w zakresie art. 136 k.p.a. - ale też do samodzielnego dokonania mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa i odniesienia się do zarzutów powołanych przez stronę w odwołaniu. Zadośćuczynienie powyższym wymogom stanowi gwarancję realizacji celu zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz zapewnienie, że ponowne rozpatrzenie sprawy, przez organ odwoławczy, nie będzie iluzoryczne i nie będzie sprowadzać się do bezrefleksyjnego utrzymywania w mocy zaskarżonej decyzji (por. wyrok WSA w Gliwicach z 29 listopada 2017 r., I SA/Gl 765/17; wyrok WSA w Bydgoszczy z 23 stycznia 2018 r., II SA/Bd 700/17; wyrok WSA w Opolu z 27 marca 2018 r., II SA/Op 610/17 publ.- CBOSA). `Przede wszystkim nie zostało wyjaśnione, czy obiekt którego dotyczy badana decyzja, z uwagi na jego charakter, konstrukcję i technologię w jakiej został wykonany w ogóle mógł podlegać rozbudowie i przebudowie. Sąd zauważa, że zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego obiektem budowlanym jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Z kolei z art. 3 pkt 2 cyt. ustawy wynika, że budynkiem jest taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Natomiast, jak podnosił Prokurator – powołując się na postępowanie prowadzone przez powiatowy organ nadzoru budowlanego w sprawie znak: [...] – sporny obiekt był wolnostojącą "typową" wiatą blaszaną - ostatnio o funkcji magazynowej - której położenie w Parku Miejskim w W. wielokrotnie zmieniano, co wskazywałoby, że nie była ona trwale związana z gruntem. Ustalono ponadto, że wiata powstała w warunkach samowoli budowlanej w okresie od kwietnia 2012 r. do września 2018 r. W tym miejscu Sąd zaznacza, że nawet zakładając, że wiata blaszana mogła stanowić przedmiot rozbudowy, to rozbudowa – wbrew twierdzeniom organu odwoławczego - mogła dotyczyć wyłącznie obiektu zrealizowanego zgodnie z obowiązującym prawem, a więc wzniesionego legalnie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 czerwca 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 764/11, LEX nr 996824 oraz z dnia 3 lutego 2015r. sygn.. akt VII SA/Wa 2185/14 – publ. CBOSA). Przyjęcie przeciwnego stanowiska prowadziłoby bowiem do niedopuszczalnego sanowania obiektu wzniesionego nielegalnie poprzez legalną rozbudowę. Wniosek ten jest oczywisty i nie wymaga potwierdzenia w przepisach prawa , jak wskazywano w zaskarżonej decyzji. Stanowisko organu odwoławczego wskazujące, że w projekcie zagospodarowania terenu (rys. PB-ZT-2 str. 163) wiatę uwidoczniono jako istniejącą oraz że PINB w W. w piśmie z 7 października 2019 r. wskazał, że kwestia legalności wiaty magazynowej wiąże się z kontrolą 25 września 2018 r., a więc po wydaniu kwestionowanej decyzji jest zatem nie tylko wadliwe, ale i nielogiczne. Nie ma bowiem żadnego znaczenia okoliczność, w jakiej dacie przeprowadzono kontrolę, ale to, że kontrola wykazała posadowienie wiaty w warunkach samowoli budowlanej, a ta nastąpiła przed wydaniem decyzji Starosty Wadowickiego o pozwoleniu na budowę. Słusznie zatem zarzucił Prokurator, że nie tylko nie zbadano legalności obiektu, jak i nie poddano analizie widocznych dysproporcji pomiędzy wiatą magazynową blaszaną a obiektem planowanym o konstrukcji żelbetowej (płyta fundamentowa, ściany, strop i stropodach odwrócony), zarówno co do rozmiarów i funkcji, jak i pomimo zakazu budowy nowych inwestycji na tym terenie, w świetle zapisów § 33 ust. 2 pkt 2 Uchwały Rady Miejskiej w W. z [...] marca 2008 r., nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w W. – centrum - śródmieście (Dz. Urz. Woj. [...] z 2008r. nr [...] poz. [...]), z który na terenie ZP10 ustala utrzymanie istniejących obiektów z możliwością wykonania robót budowlanych. W ocenie Sądu, niewyjaśnienie wskazanych wyżej kwestii, kluczowych dla dokonania właściwej oceny decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2018 r. pod kątem wad kwalifikowanych, a w szczególności wady określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. tj. rażącego naruszenia prawa doprowadziło do naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Trudno bowiem mówić o działaniu zgodnym z prawem, jeżeli organ nie ustala stanu rzeczy, od którego zależy właściwe rozpoznanie sprawy. W ponownym postępowaniu rzeczą organów będzie zatem wyjaśnienie powyższych kwestii i w zależności od ich wyniku ocen w kontekście wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. , a w szczególności wady o której mowa w pkt 2 § 1 art 156 k.p.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - uchylił zaskarżone postanowienie, a na mocy art. 200 p.p.s.a. orzekł o kosztach postępowania.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę