VII SA/Wa 1972/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2022-01-05
NSAAdministracyjneWysokawsa
zagospodarowanie przestrzenneinwestycja celu publicznegodroga publicznaprawo własnościdecyzja o warunkach zabudowyk.p.a.ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennymingerencja w prawo własnościinteres publiczny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie drogi publicznej, uznając ją za zgodną z prawem.

Skarżący kwestionowali decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy drogi, twierdząc, że służy ona interesom prywatnym i narusza prawo własności. Sąd administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że budowa drogi publicznej jest inwestycją celu publicznego z mocy prawa i nie można odmówić jej ustalenia, jeśli jest zgodna z przepisami, nawet jeśli ingeruje w prawo własności.

Sprawa dotyczyła skargi K. Ż.-P. i M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy drogi publicznej wraz z infrastrukturą techniczną. Skarżący zarzucali, że inwestycja nie ma charakteru celu publicznego, służy jedynie interesom właściciela sąsiedniej działki i rażąco narusza ich prawo własności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że budowa drogi publicznej jest inwestycją celu publicznego z mocy prawa, zgodnie z definicjami zawartymi w ustawach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz o gospodarce nieruchomościami. Podkreślono, że prawo własności nie jest absolutne i może podlegać ograniczeniom w celu realizacji interesu publicznego, o ile ingerencja jest konieczna i uzasadniona. Sąd uznał, że planowana droga połączy drogi gminną i powiatową, poprawi komunikację i nie wpłynie negatywnie na możliwość zabudowy działki skarżących, a zatem ingerencja w prawo własności jest usprawiedliwiona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, budowa drogi publicznej jest inwestycją celu publicznego z mocy prawa, a ingerencja w prawo własności jest dopuszczalna, jeśli jest konieczna i uzasadniona w stosunku do celu publicznego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że budowa drogi publicznej jest inwestycją celu publicznego z mocy prawa, zgodnie z przepisami ustaw o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz o gospodarce nieruchomościami. Prawo własności nie jest absolutne i może być ograniczone dla realizacji interesu publicznego, o ile ingerencja jest proporcjonalna i uzasadniona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

u.p.z.p. art. 2 § pkt 5

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Definicja inwestycji celu publicznego jako działań o znaczeniu lokalnym i ponadlokalnym stanowiących realizację celów z art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

u.p.z.p. art. 50 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego lub decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

u.g.n. art. 6 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Katalog celów publicznych, w tym wydzielanie gruntów pod drogi publiczne i budowa tych dróg.

Pomocnicze

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada proporcjonalności działalności organów administracji.

k.p.a. art. 127 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 17 § pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.k.o. art. 1

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych

u.s.k.o. art. 2

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych

p.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.b. art. 3 § pkt 1

Ustawa Prawo budowlane

p.b. art. 3 § pkt 3

Ustawa Prawo budowlane

p.b. art. 3 § pkt 6

Ustawa Prawo budowlane

u.d.p. art. 4 § pkt 2

Ustawa o drogach publicznych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Inwestycja nie ma charakteru celu publicznego, lecz służy interesom prywatnym. Decyzja rażąco narusza prawo własności skarżących i zasadę proporcjonalności. Planowana droga stanowi przygotowanie infrastruktury dla inwestycji komercyjnej. Lokalna społeczność nie ma potrzeby budowy kolejnej drogi.

Godne uwagi sformułowania

budowa drogi publicznej jest inwestycją celu publicznego z mocy prawa prawo własności nie jest prawem absolutnym, a na jego treść składają się również obowiązki właściciela, wynikające z nakazów ochrony interesu publicznego decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jest pierwszym etapem procesu inwestycyjnego i stanowi jedynie informację dla potencjalnego inwestora

Skład orzekający

Artur Kuś

przewodniczący

Izabela Ostrowska

sprawozdawca

Tomasz Janeczko

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia inwestycji celu publicznego, budowy dróg publicznych, ograniczeń prawa własności w interesie publicznym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku planu miejscowego i wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między interesem publicznym (budowa drogi) a prywatnym (prawo własności), co jest częstym tematem w prawie administracyjnym i nieruchomościowym.

Droga publiczna kontra prawo własności: Kiedy interes ogółu przeważa nad prywatnym?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1972/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-01-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Artur Kuś /przewodniczący/
Izabela Ostrowska /sprawozdawca/
Tomasz Janeczko
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 1459/22 - Wyrok NSA z 2025-02-13
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 741
art. 2 pkt 5
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym -  t.j.
Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
art. 6 ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kuś, , Sędzia WSA Tomasz Janeczko, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant specjalista Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. Ż.-P. i M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2021 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji celu publicznego oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2021 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "SKO", "organ II instancji") na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570), po rozpatrzeniu odwołania K Ż-P i M P od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] marca 2021 r., Nr [...], ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego - utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu 3 listopada 2019 r. wpłynął wniosek Prezydenta [...], reprezentowanego przez Burmistrza Dzielnicy [...], o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na budowie drogi publicznej – ul. [...] oraz drogi o parametrach drogi publicznej na odcinku od ul. [...] do ul. [...] wraz z oświetleniem i odwodnieniem oraz infrastrukturą techniczną na części działek nr ew. nr [...] z obrębu [...] w rejonie ul. [...] w [...] w Dzielnicy [...]. Następnie [...] stycznia 2021 r. wnioskodawca zmienił przedmiot podania i określił go jako budowa drogi publicznej na odcinku od ul. [...] do ul. [...] wraz z budową infrastruktury technicznej, w tym kanału deszczowego i oświetlenia ulicznego na części działek nr ew. [...] z obrębu [...] w rejonie ul. [...] w Dzielnicy [...]. W związku z powyższą zmianą ponownie wystąpiono o uzgodnienia.
Po przeanalizowaniu złożonego w sprawie wniosku Zarząd Dzielnicy [...] ustalił lokalizację przedmiotowej inwestycji celu publicznego. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożyli K Ż-P i M P, kwestionując lokalny charakter inwestycji i wskazując, że w istocie ma ona na celu jedynie skomunikowanie działki nr ew. [...] z obrębu [...] zaś dla lokalnej społeczności nie ma ona żadnego znaczenia. Odwołujących stwierdzili również, że decyzja ta w sposób rażący ingeruje w prawo własności właścicieli działek nim objętych, co stanowi naruszenie art. 8 § 1 k.p.a.
Po rozpatrzeniu powyższego odwołania SKO decyzją z [...] lipca 2021 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Zarządu Dzielnicy [...].
W uzasadnieniu organ II instancji zacytował przepisy stanowiące podstawę wydanego rozstrzygnięcia. Wskazał, że planowana inwestycja polegająca na budowie drogi publicznej na odcinku od ul. [...] do ul. [...] wraz z budową towarzyszącej infrastruktury technicznej, jest inwestycją celu publicznego, o której mowa w art. 2 pkt 5 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Organ odwoławczy wyjaśnił, że pod pojęciem inwestycji celu publicznego kryją się wszelkie działania, obejmujące swym zasięgiem potrzeby gminne, powiatowe, wojewódzkie oraz krajowe, stanowiące realizację celów wymienionych w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie bowiem z orzecznictwem sądów administracyjnych kwestia budowy dróg publicznych niezależnie czy mamy do czynienia z istniejącą drogą, czy jej rozbudową, czy też będącą dopiero konsekwencją udzielonego zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, stanowi cel publiczny, co wynika z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Organ II instancji dodał, że z treści pisma Burmistrza Dzielnicy [...] z dnia 22 stycznia 2021 r. wynika, że planowana droga będzie drogą publiczną i połączy ul. [...] i ul. [...]. Ponadto w ramach tej inwestycji planowanych jest 20 miejsc parkingowych.
Równocześnie organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 56 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami odrębnymi. Oznacza to, że rozpatrując wniosek inwestora o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego nie mógł odmówić tego ustalenia w sytuacji, w której lokalizacja w projektowanym miejscu jest zgodna z przepisami odrębnymi. Organ ustalający, aby odmówić lokalizacji inwestycji w sposób wnioskowany przez inwestora, musi bowiem wykazać niezgodność wnioskowanej lokalizacji z przepisami prawa. W niniejszej sprawie takiej niezgodności nie stwierdził zarówno organ I instancji, jak i SKO. Analizując złożony w sprawie wniosek wraz ze zgromadzoną dokumentacją organ II instancji uznał, że są one kompletne. Z kolei analiza warunków zabudowy i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych a także stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji nie wykazała, aby realizacja inwestycji była niemożliwa i naruszała przepisy prawa.
Na zakończenie swoich rozważań SKO wskazało, że decyzja o ustaleniu lokalizacji celu publicznego jest pierwszym etapem procesu inwestycyjnego i stanowi jedynie informację dla potencjalnego inwestora, czy planowane zamierzenie inwestycyjne może być zrealizowane na danym terenie i czy planowana inwestycja pozostaje w zgodzie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie przesądza więc o prawie do rozpoczęcia budowy, w tym nie ogranicza sposobu korzystania z nieruchomości w niej wskazanych. Dodatkowo organ II instancji wyjaśnił, że zakres inwestycji określa inwestor, zaś organ wydający decyzję nie jest władny do jego zmiany.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli K Ż-P i M P, domagając się jej uchylenia, uchylenia rozstrzygnięcia organu I instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie skarżący zarzucili kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie:
- art. 50 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 2 pkt 5 i art. 6 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez błędne zaakceptowanie przez organ odwoławczy wydanej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji rzekomo posiadającej walor celu publicznego o znaczeniu gminnym, podczas gdy przedmiotowa inwestycja służy interesom jedynie właściciela nieruchomości nr ew. [...] z obrębu [...] w rejonie ul. [...], ul. [...] i ul. [...] oraz nie posiada jakiegokolwiek znaczenia dla miejscowej społeczności i stanowi wyłącznie próbę realizacji partykularnego interesu polegającego na stworzeniu infrastruktury drogowej dla inwestycji prywatnej na terenie nieruchomości nr ew. [...], o czym świadczy wizualizacja planowanej inwestycji na mapie, gdzie planowane połączenie drogowe nie jest linią łączącą dwie istniejące już drogi w sposób najmniej inwazyjny dla prawa własności właścicieli nieruchomości sąsiednich, lecz stanowi ewidentne przygotowanie infrastruktury drogowej dla przyszłej inwestycji o charakterze komercyjnym,
- art. 8 § 1 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji naruszającej zasadę proporcjonalności działalności organów administracji, gdzie obie wydane decyzje w sposób rażący ingerują w prawo własności strony skutkując skokową utratą wartości rynkowej nieruchomości nr ew. [...] oraz nieuzasadnionym ograniczeniem jej użytkowania przez skarżących wyłącznie dla celów polepszenia możliwości korzystania z nieruchomości nr ew. [...] przy jednoczesnym wzroście wartości tej działki.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżących rozwinął powyższe zarzuty. Dodał, że sporna inwestycja nie ma charakteru celu publicznego, ponieważ jej realizacja służy interesom wyłącznie właściciela działki nr ew. [...]. Zaproponowany kształt inwestycji nie pozostawia – w ocenie pełnomocnika skarżących - żadnych wątpliwości, że jej celem jest wyłącznie zwiększenie atrakcyjności działki inwestycyjnej poprzez wytyczenie dróg wewnętrznych oraz budowa 20 miejsc parkingowych, a następnie przygotowanie jej pod inwestycję mieszkaniową o charakterze komercyjnym. Określona w decyzji organu I stopnia inwestycja nie ma charakteru celu publicznego o charakterze lokalnym, gdyż wszystkie nieruchomości w najbliższej okolicy posiadają już dostęp do dróg publicznych, a wprowadzanie kolejnej drogi nie jest wymagane z perspektywy społeczności tam zamieszkującej. Brak jest również przy tym jakichkolwiek informacji, aby organy przeprowadziły konsultacje ze społecznością lokalną w tym przedmiocie. Pełnomocnik skarżących stwierdził ponadto, że planowana inwestycja w sposób rażący narusza prawo własności skarżących (właścicieli działki o nr ew. [...] z obrębu [...]) i lekceważy zasadę proporcjonalności. Co więcej, proponowana droga w sposób nieuzasadniony obejmuje działkę skarżących, gdyż jest w tym miejscu ewidentnie szersza niż w stosunku do całości dalszej drogi. Natomiast przy terenie działki nr ew. [...] jest znacznie węższa, co zdaniem pełnomocnika skarżących świadczy o większej, niczym nieuprawnionej ochronie interesów inwestora.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r.,poz. 137), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -p.p.s.a.( Dz.U z 2019r., poz. 2325), sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym.
W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady nie wystąpiły, dlatego skarga nie została uwzględniona.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2021r. znak [...], utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2021r. ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie drogi publicznej na odcinku od ul. [...] do ul. [...] wraz z budową infrastruktury technicznej, w tym kanału deszczowego i oświetlenia ulicznego na części działek nr ew. [...] z obrębu [...] w rejonie ul. [...] i [...] w Dzielnicy [...].
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że ustawodawca ujął definicję legalną instytucji celu publicznego w art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz.U z 2021r., poz. 741 ze zm.), przez którą należy rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym) stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W związku z tym inwestycja celu publicznego składa się z dwóch elementów: przedmiotu inwestycji, którym musi być realizacja celu publicznego w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz przypisanie inwestycji znaczenia lokalnego lub ponadlokalnego, jakie można realizacji danego celu przypisać. Znaczenie lokalne czy ponadlokalne należy powiązać z urzeczywistnieniem potrzeb odpowiednio wspólnoty samorządowej lub całego społeczeństwa zamieszkującego na terenie kraju. Inwestycja celu publicznego jest kategorią interesu publicznego ale tylko takiego, który mieści się w przedmiocie celów publicznych. Należy wskazać, że ustawodawca nie uzależnił kwalifikacji przedsięwzięcia do kategorii inwestycji celu publicznego od spełnienia innych nie wskazanych powyżej przesłanek.
Z kolei zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku — w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego może być wydana wyłącznie dla takiego przedsięwzięcia, które stanowi realizację jednego z celów publicznych wskazanych w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami ( Dz.U z 2020r., poz. 1990 ze zm.). Powyższe odesłanie do art. 6 wspomnianej powyżej ustawy oznacza, że mamy do czynienia z katalogiem zamkniętym, który zawiera listę celów publicznych, który nie może zostać poszerzony drogą wykładni. Dodatkowo takie rozwiązanie ustawodawcy w aspekcie definicji celu publicznego skutkuje tym, że niedopuszczalne jest zakwalifikowanie danego przedsięwzięcia do kategorii inwestycji celu publicznego, jeśli nie zostało zdefiniowane w akcie rangi ustawowej jako cel publiczny. W związku z tym nawet przedsięwzięcie, którego rezultat można by zakwalifikować jako "dotyczący ogółu, służący ogółowi ludzi, przeznaczony, dostępny dla wszystkich, ogólny, powszechny, społeczny, nieprywatny", nie może być uznane za cel publiczny w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeżeli nie został wskazany w art. 6 powyżej ustawy. Powyższe znajduje uzasadnienie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2007r., sygn. IV SA/Wa 2037/06. Zdaniem Sądu, interpretując pojęcie celu publicznego na gruncie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, należy przyjąć, że mamy do czynienia z katalogiem "celów publicznych" o charakterze konkretnym i zamkniętym, w tym sensie, że może celem publicznym być tylko cel expressis verbis wyrażony w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z kolei charakter celu publicznego nie zależy bowiem od powszechnego przekonania o jego użyteczności dla ogółu społeczeństwa, lecz od normatywnie przyznanej cechy publiczności. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 października 200r., II SA/Kr 1010/00, zaakcentowano, że pojęcie "cel publiczny", jakim posługuje się ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004r., Nr 261, poz. 2603 ze zm), nie jest dowolne i przy jego interpretacji nie można się odwoływać do potocznego jego znaczenia. Ustawodawca ustalił w art. 6 tej ustawy zamknięty katalog celów publicznych; wymienione w pkt 10 tego artykułu "inne cele" to tylko cele określone w odrębnych ustawach.
W rozpatrywanej sprawie wobec braku obowiązywania planu miejscowego dla obszaru objętego wnioskiem, Prezydent [...] reprezentowany przez Burmistrza Dzielnicy [...] złożył wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającego na budowie drogi publicznej na odcinku od ul. [...] do ul. [...] wraz z budową infrastruktury technicznej, w tym kanału deszczowego i oświetlenia ulicznego na części działek nr ew. [...] z obrębu [...] w rejonie ul. [...] w Dzielnicy [...]
W związku z powyższym organ rozpatrując przedmiotowy wniosek był obowiązany do zbadania czy przedsięwzięcie opisane we wspominanym wniosku dotyczy wykonania robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę i czy stanowi inwestycję celu publicznego w rozumieniu przepisu art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy o drogach publicznych, drogą jest budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami stanowiąca całość techniczno - użytkową, przeznaczona do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowana w pasie drogowym. Drogi są zatem obiektami budowlanymi, zaliczanymi do budowli w rozumieniu art. 3 pkt 1 i 3 ustawy - Prawo budowlane.
Na gruncie ustawy - Prawo budowlane drogą jest przy tym każdy rodzaj drogi, nie tylko droga publiczna w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych. Nie ulega zatem wątpliwości, że budowa drogi w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane wymaga pozwolenia na budowę.
Natomiast kwestią sporną w sprawie niniejszej pozostawała dokonana przez organy kwalifikacja przedmiotowej inwestycji jako inwestycji celu publicznego.
Stosownie do definicji legalnej zawartej w art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przez inwestycję celu publicznego należy rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym) stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. , poz. 1990 ze zm.). Zgodnie z art. 6. ust 1 przywołanej ustawy celem publicznym jest wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji.
Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela w całości stanowisko zaprezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z którego wynika , że budowa drogi publicznej jest inwestycją celu publicznego z mocy prawa, niezależnie od tego, jaka część mieszkańców gminy będzie z tej drogi korzystać (vide wyroki NSA z dnia 25 lutego 2016r. II OSK 2617/15 oraz z dnia 23 kwietnia 2010 r., II OSK 704/09).
Jak wynika z akt sprawy planowana inwestycja będzie stanowiła drogę publiczną, która połączy drogę ul. [...] ( droga gminna) i ul. [...] ( droga powiatowa). Nadto w ramach inwestycji planowana jest realizacja 20 miejsc parkingowych ogólnodostępnych. Planowana inwestycja ma służyć ogółowi mieszkańców , a nie jak to podkreślono w skardze – jedynie właścicielowi działki nr ew. [...].
Niewątpliwie planowana inwestycja ingerować będzie w prawo własności działki nr ew. [...], ale także działki skarżących nr ew. [...].
Sąd podziela w tej kwestii stanowisko wypracowane przez orzecznictwo sądów administracyjnych, z którego wynika, że w sprawie dotyczącej lokalizacji inwestycji celu publicznego organ administracji publicznej musi mieć na uwadze przyszłe skutki decyzji w postaci wywłaszczenia bądź ograniczenia prawa własności, co decyduje o konieczności oceny, czy potrzeba realizacji inwestycji celu publicznego pozostaje w odpowiedniej proporcji do potencjalnych skutków wynikających z ingerencji w prawo własności osób trzecich (por. wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2015 r., sygn. akt II OSK 1577/15, LEX nr 1982762). Nie oznacza to jednak, że wzgląd na interes prywatny właściciela powinien mieć charakter decydujący w procesie ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego. Prawo własności nie jest bowiem prawem absolutnym, a na jego treść składają się również obowiązki właściciela, wynikające z nakazów ochrony interesu publicznego (por. wyrok TK z dnia 29 czerwca 2005 r., SK 34/04, OTK-A 2005, Nr 6, poz. 69). Ocena legalności lokalizacji inwestycji celu publicznego w danym miejscu, co obejmuje również ocenę jej przebiegu po terenie prywatnym, powinna polegać na stwierdzeniu, czy ingerencja w prawo własności jest w danym przypadku konieczna i uzasadniona. Stwierdzenie to nie sięga jednak tak daleko, aby obejmowało obowiązek badania przez organy słuszności, czy też celowości realizacji inwestycji, jak też prowadziło do nałożenia na wnioskodawcę wymogu przestawienia wszystkich rozwiązań alternatywnych lokalizacji inwestycji i szczegółowego omówienia, dlaczego został wybrany dany jej wariant ( vide wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2020r. , II OSK 1373/19).
Przy czym podkreślenia wymaga, że organ orzekający, nie może modyfikować wniosku inwestora, korygować lokalizację przyszłego zamierzenia. Aby odmówić ustalenia lokalizacji w sposób wskazany przez inwestora organ musi wykazać jej niezgodność z przepisami prawa.
Dopuszczalność lokalizacji inwestycji na terenie stanowiącym własność prywatną opiera się na całościowej ocenie znaczenia projektowanego zamierzenia, warunków realizacji inwestycji oraz skutków, jakie ona pociąga. Ingerencja w prawo własności przysługujące osobie prywatnej jest usprawiedliwione jeżeli pozostaje w proporcji do celu, któremu inwestycja służy.
Połączenie drogi Gminnej z droga powiatową ułatwi komunikację mieszkańcom, a także poprawi skomunikowanie zabudowanych już działek o nr ew. [...] czy [...].
W ocenie Sądu, brak jest również podstaw do przyjęcia, że budowa wskazanej inwestycji wpłynie ujemnie na funkcjonalność, czy też możliwość zabudowy działki skarżących.
W odniesieniu do zarzutu skargi, należy także podkreślić, że prawo własności nie jest prawem absolutnym, a na jego treść składają się również obowiązki właściciela, wynikające z nakazów ochrony interesu publicznego (por. wyrok TK z dnia 29 czerwca 2005 r., SK 34/04, OTK-A 2005, Nr 6, poz. 69).
Mając na uwadze powyższe i uznając, że zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI