VII SA/Wa 1943/20
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji nakładającej obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego z powodu istotnych odstępstw od pierwotnego projektu.
Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji nakładającej obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego dla budynku gospodarczo-garażowego, argumentując rażące naruszenie prawa. Organy administracji, a następnie WSA, uznały, że istotne odstępstwa od pierwotnego projektu (zmiana wymiarów, funkcji, lokalizacji) uzasadniały zastosowanie trybu naprawczego z art. 51 Prawa budowlanego, a wady decyzji nie były na tyle kwalifikowane, by uzasadniać stwierdzenie jej nieważności.
Sprawa dotyczyła skargi Z. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB). PINB pierwotnie nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego dla budynku gospodarczo-garażowego z uwagi na istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu z 1985 r. Odstępstwa te obejmowały zmianę długości budynku z 14,79 m na 19 m, zmianę funkcji pomieszczeń inwentarskich na garażowo-gospodarcze, wymianę pokrycia dachu oraz podwyższenie budynku przy granicy działki. Skarżący twierdził, że decyzja PINB była obarczona wadami uzasadniającymi stwierdzenie jej nieważności. Organy administracji obu instancji uznały jednak, że zastosowany tryb naprawczy był prawidłowy, a wady decyzji nie miały charakteru rażącego naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił to stanowisko, podkreślając, że istotne odstępstwa od projektu budowlanego, w tym zmiana charakterystycznych parametrów obiektu i jego usytuowania, uzasadniały nałożenie obowiązku sporządzenia projektu zamiennego. Sąd uznał, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa ani do powstania „całkiem nowego zamierzenia budowlanego”, a tym samym nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji. Skargę oddalono.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja nie jest obarczona wadą uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności, ponieważ istotne odstępstwa od projektu budowlanego uzasadniają zastosowanie trybu naprawczego z art. 51 Prawa budowlanego, a wady nie mają charakteru rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że istotne odstępstwa od projektu budowlanego (zmiana wymiarów, funkcji, lokalizacji) uzasadniały nałożenie obowiązku sporządzenia projektu zamiennego w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Brak było rażącego naruszenia prawa, które jest warunkiem stwierdzenia nieważności decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
k.p.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
p.b. art. 36a § ust. 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.b. art. 103 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 91 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istotne odstępstwa od projektu budowlanego uzasadniają zastosowanie trybu naprawczego z art. 51 Prawa budowlanego. Wady decyzji nie miały charakteru rażącego naruszenia prawa, co wyklucza stwierdzenie jej nieważności. Art. 103 Prawa budowlanego nie może być stosowany w sposób rozszerzający.
Odrzucone argumenty
Decyzja PINB była obarczona wadami uzasadniającymi stwierdzenie jej nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa. Naruszenie przepisów Konstytucji (art. 2, 7, 8 ust. 2, 91 ust. 3) poprzez niezastosowanie zasady niedziałania prawa wstecz. Naruszenie art. 103 Prawa budowlanego poprzez jego błędną interpretację.
Godne uwagi sformułowania
Stwierdzenie nieważności decyzji może mieć miejsce wówczas, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Z "rażącym" naruszeniem prawa mamy do czynienia wtedy, gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa. O "rażącym" naruszeniu prawa można mówić jedynie wtedy, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. Celem postępowania prowadzonego w trybie art. 50 p.b. i art. 51 p.b. jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (...) do stanu zgodnego z prawem. Prawo budowlane nie definiuje pojęcia "istotne odstępstwa od projektu budowlanego". Kwestia "istotności odstąpienia" pozostawiona została uznaniu administracyjnemu.
Skład orzekający
Artur Kuś
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Antas
członek
Monika Kramek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'istotne odstępstwo' od projektu budowlanego w kontekście art. 51 Prawa budowlanego oraz kryteriów stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji istotnych odstępstw od projektu budowlanego i nie stanowi przełomu w wykładni przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy istotnych odstępstw od projektu budowlanego i procedury naprawczej, co jest tematem interesującym dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym.
“Kiedy samowola budowlana nie prowadzi do nieważności decyzji? Sąd wyjaśnia granice istotnych odstępstw.”
Sektor
budownictwo
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
VII SA/Wa 1943/20 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2021-03-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-10-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Artur Kuś /przewodniczący sprawozdawca/ Grzegorz Antas Monika Kramek Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 1409/21 - Wyrok NSA z 2024-01-09 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2019 poz 1186 art. 103 ust. 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn. Dz.U. 2020 poz 256 art. 156 § 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kuś (spr.), , Sędzia WSA Grzegorz Antas, Sędzia WSA Monika Kramek, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 marca 2021 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2020 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Uzasadnienie 1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB") decyzją z [...] stycznia 2020 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania Z. R. (dalej: "skarżący") utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...]WINB") z [...] marca 2020 r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: "PINB") z [...] listopada 2009 r., nr [...]. Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. 2. PINB decyzją z [...] listopada 2009 r., nr [...] nałożył na F. R. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego z częścią garażową usytuowanego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] we wsi [...], gm. [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że podczas czynności kontrolnych ustalono, że inwestor – F. R. odstąpił od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Naczelnika Gminy [...] z [...] listopada 1985 r., nr [...] o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczo-garażowego. Odstępstwa te polegały na zmianie charakterystycznych parametrów technicznych budynku, poprzez zmianę długości budynku z projektowanej 14,79 m na 19 m. Ponadto inwestor zmienił funkcję pomieszczeń inwentarskich przewidzianych w budynku na pomieszczenia garażowo-gospodarcze. Inwestor w 2006 r. dokonał wymiany pokrycia dachu z eternitu na blachę. Z dokumentacji fotograficznej oraz zatwierdzonego projektu budowlanego, będących w aktach PINB wynika, że budynek został podwyższony, poprzez nadbudowę ściany, znajdującej się w granicy z działką Z. G.. Wnioskiem z 19 sierpnia 2019 r. Z. R. zwrócił się o stwierdzenie nieważności ww. decyzji PINB [...] z dnia [...] listopada 2009 r. 3. [...]WINB wydał decyzję z [...] marca 2020 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji PINB z [...] listopada 2009 r. Decyzja powyższa została wydana na podstawie art. art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm. – dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U z 2019 r., poz. 1186 – dalej: "p.b."). Organ pierwszej instancji stwierdził, że nie dopatrzył się w decyzji PINB z [...] listopada 2009 r. kwalifikowanej wady prawnej wskazanej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., która uzasadniałaby stwierdzenie jej nieważności ze względu na rażące naruszenie prawa lub wydanie decyzji bez podstawy prawnej. Zdaniem [...]WINB prawidłowo PINB wskazał na realizację opisanej inwestycji w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę i dokumentacji projektowej. Zasadnie też wdrożył postępowanie administracyjne w przedmiocie budowy obiektu w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., nakładając na inwestora obowiązek dostarczenia projektu budowlanego zamiennego. Ponadto organ wskazał, że obowiązkiem inwestora było prowadzenie robót budowlanych zgodnie z ustaleniami i warunkami tego pozwolenia oraz projektem budowlanym. Zdaniem organu I instancji bezsprzecznym jest, że inwestor wybudował budynek z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę. Inwestor w sposób istotny odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego poprzez zmianę długości budynku z projektowanej 14,79 m na ok. 19 m przy jednoczesnej zmianie lokalizacji budynku względem granic działek sąsiednich. Ponadto inwestor zmienił funkcję pomieszczeń inwentarskich przewidzianych w budynku na pomieszczenia garażowo-gospodarcze. Wykonano również poddasze o niepełnej wysokości użytkowej (pkt VI projektu zamiennego). W 2006 r. dokonano wymiany pokrycia dachu z eternitu na blachę. W dalszej kolejności organ wojewódzki wskazał, że jak wynika z akt sprawy przedmiotowy budynek usytuowany jest w odległościach: 1,02 m do 1,50 m od granicy z działką nr ewid. [...] oraz ok. 0,5 m od granicy z działką nr ewid. [...], co stoi w sprzeczności z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.). Pierwotnie budynek miał być usytuowany w granicy z działkami o nr ewid. [...] i [...] oraz w odległości 4 m od granicy z dz. nr ewid. [...]. Podkreślił również, że zmiana usytuowania obiektów objętych pozwoleniem na budowę, zmienia sposób zagospodarowania działki, który objęty jest szczególnym rygorem prawnym. [...]WINB uzasadniając decyzję wskazał, że PINB uprawniony był do nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego z uwagi na istotne odstępstwa dokonane podczas realizacji inwestycji. Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącego organ wskazał, że niezależnie od daty wykonania odstępstw przedmiotowej inwestycji (przed czy po dniu 1 stycznia 1995 r.) dla ich legalizacji właściwym trybem jest tryb przewidziany w art. 50-51 p.b. w ramach którego organ jest zobowiązany stosować przepisy techniczno-budowlane z daty orzekania przez organ nadzoru budowlanego. W świetle powyższych okoliczności organ I instancji skonkludował, że zaskarżona decyzja nie zawiera żadnych wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. 4. Od decyzji [...]WINB skarżący złożył odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 2, art. 91 ust. 3 w zw. z art. 7 Konstytucji – przez ich niezastosowanie, w tym zastosowanie w drodze wykładni rozszerzającej i ze złamaniem zasady exceptiones non sunt extandae art. 103 ust. 1 p.b. 5. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego na decyzję organu I instancji GINB decyzją z [...] sierpnia 2020 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji stwierdził, że decyzja PINB z dnia [...] listopada 2009 r. została wydana prawidłowo, bowiem organ powiatowy zastosował tryb naprawczy określony w art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., zgodnie z którym nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Dokonane zmiany przez inwestora w projekcie budowlanym, zwłaszcza zmiana sposobu użytkowania części obiektu, nie spowodowały zmiany tożsamości budynku gospodarczego z częścią garażową. Dokonane zmiany przez inwestora nie są na tyle istotne, aby można było stwierdzić, że powstało całkiem nowe zamierzenie budowlane. W związku z powyższym brak jest podstaw, aby uznać, że decyzja organu I instancji została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Odstępstwa w przedmiotowej prawie – w ocenie organu II instancji – dotyczyły zmiany wymiarów zewnętrznych budynku, zmiany lokalizacji budynku względem działek sąsiednich oraz zmiany funkcji pomieszczeń inwentarskich na pomieszczenia garażowo-gospodarcze. Należało je zatem uznać za istotne w rozumieniu art. 36a ust. 5 pkt 1,2 i 6 p.b. obowiązującym w dniu wydania decyzji z [...] listopada 2009 r. przez organ powiatowy (odstąpienie w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: wysokości długości obiektu budowlanego oraz zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części). Stąd podstawa do wydania przez PINB decyzji z [...] listopada 2009 r. nakładającej obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego z częścią garażową. Słusznie zatem zakwalifikowano roboty budowlane jako istotnie odstępujące od warunków pozwolenia na budowę. GINB podkreślił, że nie budzi wątpliwości brak podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa w badanej sprawie. W takim przypadku nie do przyjęcia jest usunięcie z obrotu prawnego decyzji zgodnej z przepisami prawa. Istotne odstąpienie inwestora od projektu budowlanego nie spowodowało wybudowania całkiem innego obiektu. Zmianie w porównaniu do pierwotnego projektu uległa długość budynku przy jednoczesnej zmianie lokalizacji budynku względem granic sąsiednich, jak również zmieniła się funkcja pomieszczeń inwentarskich przewidzianych w budynku na pomieszczenia garażowo-gospodarcze. W świetle powyższego GINB uznał, że decyzja PINB z [...] listopada 2009 r. nie jest obarczona żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. i tym samym decyzja [...]WINB z [...] marca 2020 r. jest prawidłowa. Organ odniósł się również do zarzutów zawartych w odwołaniu i wskazał, że art. 103 p.b. jest przepisem intertemporalnym i odnosi się do stanów zastanych w czasie wejścia w życie ustawy, które wypełniły hipotezę art. 48 p.b, a zatem wyłącznie budowy bez wymaganego pozwolenia. Nie można zatem stosować wykładni rozszerzającej i obejmować treścią tej szczególnej regulacji innych sytuacji niż przewidział to ustawodawca. 5. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu II instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Z. R., zarzucając naruszenie prawa procesowego – tj. art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie istoty sprawy i nieodniesienie się do zarzutów przedstawionych w środku zaskarżenia oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że skarżone orzeczenia nie są obarczone żadną z wad, o jakich mowa w tym przepisie lub naruszenie to nie jest "rażące". Skarżący zarzucił również naruszenie prawa materialnego - art. 2 w zw. z art. 8 ust. 2, art. 91 ust. 3 i art. 7 Konstytucji poprzez ich niezastosowanie i złamanie mającej bezpośrednie zastosowanie (wobec luki prawnej) konstytucyjnej zasady niedziałania prawa wstecz. 6. Odpowiadając w dniu 28 października 2020 r. na ww. skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a zarzuty podniesione przez skarżącego pozostają bez wpływu na treść wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. 1. Istota sprawy sprowadza się do tego, czy zasadnie organy odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji PINB z [...] listopada 2009 r. nr [...] nakładającej na Skarżącego obowiązek sporządzenia i przedstawienia w wyznaczonym terminie projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego z częścią garażową na działce nr [...] przy ul. [...] we wsi [...], gm. [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. 2. Przypomnieć trzeba, że stwierdzenie nieważności decyzji może mieć miejsce wówczas, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji służy eliminacji z obrotu prawnego takich rozstrzygnięć wydawanych w toku administracyjnego postępowania, które ze względu na ich kwalifikowane wady pozostają w oczywistej sprzeczności z podstawowymi zasadami państwa prawnego i obowiązującego systemu prawnego. Możliwość eliminacji z obrotu prawnego w drodze stwierdzenia nieważności także ostatecznych decyzji, skłoniła ustawodawcę do ograniczenia możliwości stwierdzenia nieważności jedynie do decyzji obarczonych najcięższymi wadami prawnymi, wyczerpująco wyliczonymi w art. 156 § 1 k.p.a. Z "rażącym" naruszeniem prawa mamy do czynienia wtedy, gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa. Jednakże utożsamianie pojęcia "rażące naruszenie prawa" z każdym naruszeniem prawa nie jest słuszne. Naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. naruszenie prawa tylko wtedy powoduje nieważność decyzji, gdy ma właśnie charakter "rażący". A zatem dla uznania, że wystąpiło owo kwalifikowane naruszenie prawa, konieczne jest stwierdzenie i wykazanie, że miało ono taki charakter. Jak wskazał NSA z wyroku z 11 kwietnia 2019 r. (sygn. akt II OSK 1334/17) z "rażącym naruszeniem prawa" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. mamy do czynienia wtedy, gdy spełnione zostaną łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze, czyli skutki które wywołuje decyzja. A zatem o tym, czy naruszenie prawa jest "rażącym", decyduje ocena skutków społeczno-gospodarczych, jakie dane naruszenie za sobą pociąga. Za "rażące" należy uznać wyłącznie takie naruszenie prawa, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia zasady praworządności. Tak więc nie każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa może być uznane za rażące. Przy kwalifikowaniu naruszenia prawa do kategorii naruszenia rażącego chodzi bowiem nie o sam fakt zachowania się organu niezgodnie z normą prawną, lecz o skutki, których dotkliwości dla strony niczym nie można usprawiedliwiać. O "rażącym" naruszeniu prawa można mówić jedynie wtedy, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. 3. Z akt sprawy wynikają następujące okoliczności faktyczne i prawne mające istotne znaczenie dla niniejszej sprawy: - organ prowadził postępowanie w sprawie budynku gospodarczo-garażowego na działce nr [...] przy ul. [...] we wsi [...], gm. [...], wybudowanego na podstawie decyzji Naczelnika Gminy [...] z [...] listopada 1985 r. nr [...] (znak [...]) udzielającej pozwolenia na budowę F. R.; - w wyniku kontroli inwestycji przeprowadzonej 16 czerwca 2009 r., PINB ustalił, że obecnym właścicielem nieruchomości jest Z. R.; - budynek wybudowano z istotnymi odstępstwami do zatwierdzonego decyzją z [...] listopada 1985 r. projektu budowlanego w zakresie charakterystycznych parametrów technicznych budynku, gdyż: a) zmieniono długości budynku (z projektowanej 14,79 m na 19 m); b) zmieniono funkcję pomieszczeń inwentarskich przewidzianych w budynku na pomieszczenia garażowo-gospodarcze; c) w roku 2006 wymieniono pokrycie dachu z eternitu na blachę; d) budynek został podwyższony, poprzez nadbudowę ściany znajdującej się w granicy z działką nr [...]; - postanowieniem z [...] października 2009 r. nr [...] PINB wstrzymał prowadzenie robót budowlanych w spornej inwestycji oraz nałożył obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych; - organ powiatowy (na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b.) decyzją z [...] listopada 2009 r. nr [...] zobowiązał inwestora do sporządzenia i przedłożenia w terminie 60 dni, od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna, projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego z częścią garażową, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych; - decyzją z [...] marca 2020 r. nr [...] po wszczęciu postępowania na wniosek Z. R., [...]WINB odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PINB z [...] listopada 2009 r. nr [...] nakładającej na F. R. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w wyznaczonym terminie projektu budowlanego zamiennego omawianego budynku gospodarczego, a decyzją z [...] sierpnia 2020 r. GINB utrzymał tą decyzję w mocy. 4. W ocenie Sądu, dokonanie zmian w projekcie zagospodarowania działki, jak również charakterystycznych parametrów budynku uprawniały organy do wdrożenia trybu naprawczego, o którym mowa w art. 50-51 p.b. Zatem postępowanie organów w tym zakresie należy uznać za prawidłowe. Celem postępowania prowadzonego w trybie art. 50 p.b. i art. 51 p.b. jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (budowanego lub wybudowanego obiektu budowlanego) do stanu zgodnego z prawem. Doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem oznacza doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem w znaczeniu przepisów prawa administracyjnego materialnego i nie może być rozumiane jako doprowadzenie do stanu zgodności z prawem tytko w jakimś ograniczonym zakresie, gdyż pojęcie "stanu zgodnego z prawem" jest jedno. Stan zgodny z prawem oznacza zaś zgodność z zatwierdzonym projektem budowlanym lub innymi warunkami pozwolenia na budowę albo zgodność z dokonanym zgłoszeniem. Art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. ma zastosowanie w sytuacji, istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. Właściwy organ w drodze decyzji nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. W przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę (takim niewątpliwie jest realizacja niezgodnie z projektem budowlanym) - właściwy organ, w drodze decyzji nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 399/17). Zatem w ocenie Sądu, decyzje organów zostały wydane prawidłowo, bowiem organ powiatowy zastosował tryb naprawczy określony w art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., zgodnie z którym nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Należy podkreślić, że dokonane zmiany przez inwestora w projekcie budowlanym zwłaszcza zmiana sposobu użytkowania części obiektu nie spowodowały zmiany tożsamości budynku gospodarczego z częścią garażową. Dokonane zmiany przez inwestora nie są na tyle istotne, aby można było stwierdzić, że powstało całkiem "nowe zamierzenie budowlane". Prawo budowlane nie definiuje pojęcia "istotne odstępstwa od projektu budowlanego". Kwestia "istotności odstąpienia" pozostawiona została uznaniu administracyjnemu, a z uwagi na szeroki zakres znaczeniowy przesłanek określonych w art. 36a ust. 5 p.b. oraz związane z tym różne możliwości interpretacyjne, okoliczność, czy w danej sytuacji odstąpienie inwestora zostanie uznane za istotne czy nieistotne, wymaga wnikliwej i wszechstronnej oceny organu, przy uwzględnieniu charakteru inwestycji oraz zasad ogólnych (por. wyrok NSA z 18 maja 2020 r., sygn. akt II OSK 2716/19). W art. 36a ust. 5 p.b. ustawodawca wymienia natomiast sytuacje, które można kwalifikować jako "istotne odstąpienie" od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. Wśród nich wskazano między innymi zmianę zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu a także charakterystyczne parametry obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości liczby kondygnacji. Wobec powyższego, zmiana wymienionych wyżej parametrów obiektu budowlanego takich jak jego długość i wysokość, kubatura stanowi "istotne odstępstwo" od zatwierdzonego projektu budowlanego, które stosownie do art. 36a ust. 1 p.b. wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 3 września 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 359/14). Nie może być traktowane jako "nieistotne" takie odstępstwo od zatwierdzonych rozwiązań projektowych, które stoi w sprzeczności z założeniami zatwierdzonego projektu, tj. w całości niweczy rozwiązania projektowe, które przesądziły o udzieleniu pozwolenia na budowę (por. wyrok WSA w Białymstoku z 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 696/19). W przedmiotowej sprawie odstępstwa dotyczyły zmiany wymiarów zewnętrznych spornego budynku, zmiany lokalizacji budynku względem działek sąsiednich oraz zmiany funkcji pomieszczeń inwentarskich na pomieszczenia garażowo-gospodarcze. Zasadnie zatem organy uznały, że były one "istotne" w rozumieniu art. 36a ust. 5 pkt 1, 2 i 6 p.b. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji z [...] listopada 2009 r.). Zmiany te dotyczyły bowiem odstąpienia w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego - wysokości długości obiektu budowlanego oraz zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. O tym, jakie dane odstępstwo ma charakter, powinien bowiem decydować całokształt okoliczności konkretnego przypadku. Obowiązkiem organu jest przeprowadzenie szczegółowych rozważań celem ustalenia, czy stwierdzone odstępstwo ma w realiach rozpoznawanego przypadku charakter "istotny", czy też "nieistotny". Cecha ta powinna znajdować uzasadnienie w dodatkowych jeszcze okolicznościach, rzutujących na charakter stwierdzonej zmiany. Kwalifikacja stopnia odstąpienia musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, przy uwzględnieniu charakteru inwestycji i wartości wyrażonych w art. 4, 5 i 9 p.b. O zakwalifikowaniu przedstawionych przez inwestora zmian decyduje bowiem specyfika planowanej przez niego inwestycji oraz zakres i rodzaj planowanego odstępstwa (por. wyrok WSA w Warszawie z 16 stycznia 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1123/18). Zatem w niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, słusznie zakwalifikowano przeprowadzone roboty budowlane jako "istotnie" odstępujące od pierwotnych warunków pozwolenia na budowę. 5. W ocenie Sądu, nie budzi zatem wątpliwości, że brak było w niniejszym postępowaniu podstaw do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. Istotne odstąpienie inwestora od projektu budowlanego nie spowodowało wybudowania całkiem innego obiektu. Zmianie w porównaniu do pierwotnego projektu uległa długość budynku przy jednoczesnej zmianie lokalizacji budynku względem granic sąsiednich, jak również zmieniła się funkcja pomieszczeń inwentarskich przewidzianych w budynku na pomieszczenia garażowo - gospodarcze. W świetle przedstawionego stanu faktycznego i prawnego należy stwierdzić, że zaskarżone decyzje nie były obarczona żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., obligującą organ do stwierdzenia nieważności decyzji. 6. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze, należy wskazać, że art. 103 p.b. jest przepisem intertemporalnym i odnosi się do stanów zastanych w czasie wejścia w życie ustawy, które wypełniły hipotezę art. 48 p.b., a zatem wyłącznie budowy bez wymaganego pozwolenia. Nie można zatem stosować wykładni rozszerzającej i obejmować treścią tej szczególnej regulacji innych sytuacji niż przewidział to ustawodawca (por. wyrok WSA w Warszawie z 16 października 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 175/09). Artykuł 48 p.b. dotyczy tylko realizacji obiektów budowlanych bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Wynika to wprost z art. 48 ust. 1 p.b., który stanowi, że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Regułą podstawową wynikającą z art. 103 ust. 1 p.b. jest stosowanie nowej ustawy. Obejmuje to nie tylko sprawy, w których postępowanie administracyjne jest wszczynane już po wejściu jej w życie (niezależnie od tego, czy dotyczy zdarzeń faktycznych powstałych jeszcze w okresie obowiązywania poprzedniej ustawy), ale także sprawy wszczęte a niezakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, to jest sprawy będące w toku w dniu 1 stycznia 1995 r. (por. wyrok WSA w Kielcach z 18 września 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 554/19). Zatem bezzasadne są zarzuty zawarte w skardze, z których wynika między innymi to, że "(...) przepisy "nowe" uniemożliwiają sytuowanie budynku gospodarczego o spornych gabarytach bezpośrednio przy granicy działki budowlanej podczas, gdy przepis wcześniej obowiązujących przepisów technicznych taką możliwość już dopuszczał". Nie ulega zatem wątpliwości to, że obiekt budowlany wybudowany z "istotnym odstępstwem" od udzielonego pozwolenia na budowę w zakresie nałożonych warunków techniczno-budowlanych jej realizacji powinien być doprowadzony do stanu zgodności z prawem (por. wyrok NSA z 29 października 2013 r., sygn. akt II OSK 1228/12). W ocenie Sądu, w kontekście powyższych uwag nie są zasadne również zarzuty skarżącego związane z naruszeniem wskazanych w skardze postanowień Konstytucji (art. 2 w zw. z art. 8 ust. 2, art. 91 ust. 3 i art. 7 Konstytucji). 7. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako bezzasadną.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę