VII SA/WA 1900/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi T. K. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o nałożeniu na skarżącego kary administracyjnej w wysokości 20.000 zł. Kara została nałożona za niewykonanie zaleceń pokontrolnych dotyczących zabezpieczenia i konserwacji zabytkowej wieży pałacowej, której skarżący był współwłaścicielem. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów KPA, w tym art. 189f i 189e, poprzez błędne zastosowanie i niezbadanie okoliczności siły wyższej, jaką stanowiła jego przewlekła choroba nowotworowa oraz konieczność opieki nad niepełnosprawnym synem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd stwierdził, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, nie zbadały wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, a także wydały dwie odrębne decyzje o karze pieniężnej dla współwłaścicieli zabytku, co jest niezgodne z prawem. Sąd podkreślił, że organy nie wzięły pod uwagę warunków osobistych skarżącego, w tym jego stanu zdrowia, co stanowiło naruszenie art. 189d pkt 7 KPA. Sąd wskazał również na potrzebę ponownego zbadania sprawy z uwzględnieniem wszystkich aspektów, w tym kwalifikacji prawnej stwierdzonych działań lub braku działań właściciela zabytku oraz przesłanek nałożenia kary.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów KPA dotyczących nakładania kar administracyjnych, uwzględniania stanu zdrowia strony, zasad postępowania dwuinstancyjnego oraz odpowiedzialności współwłaścicieli zabytków.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności zabytku i stanu zdrowia strony, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy dotyczące nakładania kar pieniężnych za niewykonanie zaleceń pokontrolnych dotyczących zabytków, uwzględniając przy tym stan zdrowia strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, nie zbadały wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, w tym stanu zdrowia skarżącego i jego sytuacji rodzinnej, co stanowiło naruszenie art. 189d pkt 7 KPA.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie wzięły pod uwagę warunków osobistych skarżącego, w tym jego poważnej choroby nowotworowej i opieki nad niepełnosprawnym synem, co powinno mieć wpływ na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej.
Czy dopuszczalne jest wydanie dwóch odrębnych decyzji o nałożeniu kar pieniężnych na współwłaścicieli zabytku za niewykonanie tych samych zaleceń pokontrolnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wydanie dwóch odrębnych decyzji wobec współwłaścicieli zabytku, nakładających kary pieniężne, jest niezgodne z prawem, ponieważ może prowadzić do podwójnego ukarania lub próby ukrycia faktu wielokrotnego nakładania kary.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy naruszyły art. 107e u.o.z. w związku z art. 40 ust. 1 u.o.z., kierując odrębne decyzje o karze do małżonków będących współwłaścicielami zabytku, co jest niezgodne z zasadą, że obowiązki dotyczące zabytków odnoszą się do podmiotu władającego zabytkiem, a w przypadku współwłasności powinny być realizowane wspólnie.
Czy organy administracji miały obowiązek przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia okoliczności uzasadniających odstąpienie od wymierzenia kary?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy powinien był potraktować zarzuty skarżącego jako żądanie strony uzupełnienia dowodów i przeprowadzić takie postępowanie zgodnie z art. 136 § 1 KPA, co stanowiło naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Minister Kultury nie przeprowadził postępowania w celu uzupełnienia dowodów, mimo zarzutów skarżącego, co naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Czy choroba nowotworowa skarżącego i niepełnosprawność jego syna mogą być uznane za siłę wyższą w rozumieniu art. 189e KPA?
Odpowiedź sądu
Sąd wskazał, że organy powinny szczegółowo odnieść się do stanowiska skarżącego, że jego choroba i niepełnosprawność syna mają charakter działania siły wyższej, a ograniczenie się do stwierdzenia, że nie uznają tego argumentu, może być naruszeniem zasad praworządności.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organy konserwatorskie powinny rzetelnie zbadać, czy okoliczności podnoszone przez skarżącego stanowią siłę wyższą, a nie jedynie odrzucić argumentację strony.
Przepisy (28)
Główne
u.o.z. art. 107e
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
k.p.a. art. 189d
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189e
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.z. art. 40 § 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
k.p.a. art. 189f
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
u.o.z. art. 5
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 36 § 6
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 36 § 7
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 36a § 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 36a § 2
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 49 § 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 89 § 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 93 § 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 83b § 3
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 2
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organy przepisów KPA, w tym art. 189d, 189e, 189f. • Niewzięcie pod uwagę przez organy stanu zdrowia skarżącego i jego sytuacji rodzinnej. • Wydanie dwóch odrębnych decyzji o karze pieniężnej dla współwłaścicieli zabytku. • Niewystarczające zbadanie stanu faktycznego sprawy i brak uzupełnienia materiału dowodowego przez organ odwoławczy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd uchylił zarówno zaskarżaną decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] sierpnia 2020 r., jak i decyzję [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] stycznia 2020 r. ze względu na to, że w postępowaniach zakończonych ww. decyzjami doszło do naruszenia zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego. • Tym bardziej wydanie dwóch odrębnych decyzji wobec współwłaścicieli zabytku jest niezgodne z prawem, jeśli przedmiotem decyzji jest nałożenie kary pieniężnej. • Oceniając wreszcie zastosowanie art. 189d k.p.a. przez organ drugiej instancji należy też podkreślić wyjątkową niefrasobliwość w ocenie przesłanki wymienionej w art. 189d pkt 7 k.p.a. • Polityka konserwatora zabytków w tej sprawie może więc budzić zasadniczą wątpliwość: organ twierdzi, że kara pieniężna została nałożona w trosce o zachowanie zabytku (wieży pałacowej), czyli w interesie społecznym, a jednocześnie nakładając kary pozbawia właścicieli zabytku środków przeznaczonych na realizację wskazanego celu.
Skład orzekający
Artur Kuś
przewodniczący
Grzegorz Rudnicki
członek
Tomasz Stawecki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących nakładania kar administracyjnych, uwzględniania stanu zdrowia strony, zasad postępowania dwuinstancyjnego oraz odpowiedzialności współwłaścicieli zabytków."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności zabytku i stanu zdrowia strony, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest uwzględnienie indywidualnej sytuacji strony, w tym stanu zdrowia, w postępowaniu administracyjnym, a także jak istotne są formalne aspekty procedury, takie jak prawidłowe określenie stron i zasada dwuinstancyjności.
“Choroba nowotworowa i opieka nad synem usprawiedliwiają uchylenie kary za zaniedbanie zabytku?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.