VII SA/Wa 1845/22

VII SA/Wa 1845/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-01-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grzegorz Rudnicki
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska /przewodniczący/
Michał Podsiadło /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 740/23 - Wyrok NSA z 2023-08-08
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1363
art. 11a
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, , Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Asesor WSA Michał Podsiadło (spr.), , Protokolant sekretarz sądowy Grażyna Dmitruk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 28 czerwca 2022 r. znak: 150/SPEC/2022 w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę
Uzasadnienie
1. Zaskarżoną decyzją z 28 czerwca 2022 r. nr 150/SPEC/2022 Wojewoda Mazowiecki uchylił w części decyzję Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy
z 23 sierpnia 2018 r. nr 156/2018 i w tym zakresie orzekł w przedmiocie zezwolenia
na realizację inwestycji drogowej, utrzymując tę decyzję w mocy w pozostałej części
w zakresie działki o nr ew. [...] z obrębu [...]w dzielnicy [...].
2. Rozstrzygnięcie to wydano w następujących okolicznościach.
2.1. Decyzją z 23 sierpnia 2018 r. nr 156/2018 Prezydent m. st. Warszawy – na podstawie art. 11a ust. 1, 11f ust. 1, art. 12 ust. 1, 2 i 4 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1497, dalej: specustawa drogowa) – udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej pn.: "Budowa drogi publicznej ulicy [...] na odcinku ul. [...] – ul. [...] na terenie dzielnicy [...]", dla której nadany został rygor natychmiastowej wykonalności.
2.2. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożyli A. S.1 i A. S.2 podnosząc, że nie zgadzają się na przejęcie części ich działki. Następnie pismem
z 23 kwietnia 2019 r. organ odwoławczy wezwał inwestora – Miasto Stołeczne Warszawę, reprezentowanego przez Prezydenta m. st. Warszawy – do przedłożenia
5 egzemplarzy części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu zgodnie
z załączonymi wytycznymi. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik inwestora pismem z 30 października 2019 r. przedłożył wymagane egzemplarze projektu. Z uwagi na dalsze braki w dokumentacji, Wojewoda Mazowiecki pismem z 30 października 2019 r. ponownie wezwał inwestora do ich uzupełnienia. W wykonaniu wezwania pełnomocnik inwestora pismem z 14 listopada 2019 r. uzupełnił stwierdzone braki. Ze względu na nieprzesłanie wszystkich wymaganych dokumentów, organ II instancji pismem
z 7 stycznia 2020 r. ponownie wezwał o nadesłanie uzupełnionych 5 egzemplarzy części rysunkowej projektu. W odpowiedzi na wezwanie przy piśmie z 10 lutego 2020 r. nadesłano skorygowane egzemplarze projektu. W dalszej kolejności, Wojewoda Mazowiecki pismem z 1 kwietnia 2020 r. zawiadomił strony o zebranym materiale dowodowym w niniejszej sprawie. Strony nie skorzystały jednak z możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że w toku prowadzonego postępowania, odwołujący się wnosili pisma z uwagami z dnia:
21 października 2019 r., 6 listopada 2019 r., 19 listopada 2019 r., 14 stycznia 2020 r.
i 7 maja 2020 r., które zostały uwzględnione przy ocenie materiału dowodowego
w sprawie.
2.3. Wojewoda Mazowiecki decyzją z 6 lipca 2020 r. nr 68/SPEC/2020 uchylił kwestionowane rozstrzygnięcie w zakresie rysunku "Projekt zagospodarowania terenu" (str. 12 projektu budowlanego, tom I – projekt zagospodarowania terenu) i orzekł w tym zakresie poprzez zatwierdzenie nowego rysunku projektu zagospodarowania terenu, który tworzy załącznik nr 1 do niniejszej decyzji. W pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
2.3.1. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że w jego ocenie kontrolowane rozstrzygnięcie czyni zadość wymogom przedstawionym w art. 11f ust. 1 specustawy drogowej, gdyż zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w tym przepisie, tj.: wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, określenie linii rozgraniczających teren inwestycji (przedstawione na mapie w skali 1:500 stanowiących graficzną część projektu zagospodarowania terenu zawartego w projekcie budowlanym), zatwierdzenie podziału nieruchomości (mapę z projektami podziałów nieruchomości w skali 1:500 wraz z wykazami zmian gruntowych, stanowiące załącznik do decyzji). Po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym organ odwoławczy stwierdził jednak, że wydana decyzja wymaga dokonania korekty merytoryczno-reformacyjnej. W odniesieniu bowiem do punktu dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego koniecznym było jego uchylenie w zakresie rysunku pt. "Projekt zagospodarowania terenu" (str. 12 projektu budowlanego, tom I - projekt zagospodarowania terenu), będącego częścią projektu budowlanego
i stanowiącego integralną część zaskarżonej decyzji, a także zatwierdzenie w tym zakresie nowego rysunku, który stanowi załącznik nr 1 do niniejszej decyzji.
2.3.2. Organ odwoławczy podkreślił, że na części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu zmianie uległy: opis zakresu robót budowlanych w projektowanych liniach rozgraniczających, w tym wskazaniu w sposób jednoznaczny działek ewidencyjnych przed i po podziale, wymiarowanie projektowanych obiektów (w tym zjazdów), a także skorygowanie metryki. W przedłożonym projekcie wskazano w sposób jednoznaczny projektowaną linie rozgraniczającą i granice działek ewidencyjnych objętych wnioskiem. Ponadto projekt zagospodarowania terenu został sporządzony na mapie do celów projektowych, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego przez projektantów posiadających zaświadczenia,
o których mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego, i aktualnych na dzień opracowania projektu. Wszystkie strony oraz załączniki zostały ponumerowane właściwie. Wojewoda Mazowiecki uznał również, że przedłożona dokumentacja jest zgodna z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. 2018 r. poz. 1[...]5) oraz rozporządzeniem Ministra Transportu
i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie zgodnie w sprawie warunków technicznych (Dz. U z 2016 r., poz. 124; dalej: r.w.t.d.p). Równocześnie stwierdził, że w pozostałym zakresie decyzja odpowiada wymogom specustawy drogowej, stąd brak było podstaw do jej kwestionowania.
2.3.3. Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu organ II instancji wyjaśnił, że w toku prowadzonego postępowania inwestor ustosunkował się do zarzutów odwołujących się, wskazując że pozyskanie terenu pod drogę w rejonie działki nr ew. [...] w obrębie [...](należącej do odwołujących się) następuje na długości 3 działek (nr ew.: [...], [...], [...]) zgodnie z linią rozgraniczającą figurującą w 2017 roku na mapie zasadniczej. Linia podziału pokrywa się z linią istniejących ogrodzeń na działce nr ew. [...] oraz przebiegiem ogrodzenia na działce nr ew. [...] przed 2010 rokiem. Ponadto, na wniosek Naczelnika Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...], działającego z upoważnienia Prezydenta m. st. Warszawy, Mazowiecki Urząd Wojewódzki w Warszawie wszczął postępowanie administracyjne dotyczące wydania decyzji potwierdzającej nabycie przez Gminę [...] z dniem 1 stycznia 1999 r. - w trybie art. 73 ustawy reformującej administrację publiczną - prawa własności [...]nr ew. [...] z obrębu [...], uregulowanego w księdze wieczystej [...] zajętego pod część ulicy [...] (dawna [...]) w W., oznaczonego jako działka nr ew. [...] na mapie sytuacyjnej nieruchomości według wykazu powierzchni z wydzieleniem gruntu zajętego pod drogę publiczną, według stanu z dnia 31 grudnia 1998 r. przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 12 listopada 2010 r. Po okazaniu w dniu 17 września 2010 r. właścicielom posesji ul. [...] przebiegu granicy nieruchomości zajętej pod drogę publiczną ul. [...], zostało wybudowane nowe ogrodzenie w linii granicy działki nr ew. [...].
W wyniku ustawienia nowego ogrodzenia na granicy tej działki, istniejące sieci uzbrojenia terenu (sieć teletechniczna i sieć elektroenergetyczna napowietrzna z oświetleniem) znalazły się wewnątrz ogrodzenia posesji (ul. [...]). Co więcej Wojewoda Mazowiecki uznał, że zastosowany skos na narożniku działki nr ew. [...] jest minimalnym zgodnym z warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie i wynosi 5 m x 5 m. Dodatkowo nowa granica działki pokrywa się z przebiegiem ogrodzenia sprzed 2010 roku i jest zgodna z mapą sytuacyjną wykonaną w celu uregulowania stanu prawnego nieruchomości na podstawie art. 73 omawianej ustawy.
2.3.4. Dodatkowo organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 11d ust. 1 specustawy drogowej, to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej decyduje o przebiegu drogi oraz wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg drogi oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno starosta, jak i organ odwoławczy mogą działać tylko w granicach tego wniosku i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji. Ocenie dokonanej przez organy pierwszej i drugiej instancji może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia,
w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach specustawy drogowej. Tym samym zadanie organu ogranicza się do sprawdzenia czy wyznaczone przez wnioskodawcę linie rozgraniczające pas drogowy oraz zaproponowane rozwiązania techniczne odpowiadają woli ustawodawcy wyrażonej w innych regulacjach prawnych, mających znaczenie dla wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
2.3.5. Na zakończenie swoich rozważań Wojewoda Mazowiecki podkreślił, że w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, nieuregulowanych w specustawie drogowej, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy Prawo budowlane. Natomiast z treści art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego wynika, że w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 tej ustawy, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Oznacza to, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego i w razie spełnienia przez inwestora wymagań określonych w przepisach prawa budowlanego organ architektoniczno-budowlany jest zobligowany zezwolić na realizację inwestycji drogowej.
2.4. Wyrokiem z 5 maja 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 2447/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę A. S.1 i A. S.2 na ww. decyzję Wojewody Mazowieckiego z 6 lipca 2020 r. nr 68/SPEC/2020. Na skutek skargi kasacyjnej wywiedzionej przez A.S., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 25 listopada 2021 r. sygn. akt II OSK 2138/21: 1) uchylił zaskarżony wyrok, 2) uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie dotyczącym działki nr [...] z obrębu [...], 3) oddalił skargę w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu wspomnianego wyroku podniesiono,
że uchylenie zaskarżonej decyzji we wskazanym zakresie powoduje, że organ odwoławczy będzie zobowiązany ponownie rozpoznać odwołanie skarżących, przy czym powinien odnieść się do stanowiska skarżących o zbędności wywłaszczenia ich nieruchomości z uwzględnieniem niniejszego wyroku.
2.5. Ponownie rozpatrując sprawę na skutek uchylenia przez NSA decyzji z 6 lipca 2020 r. nr 68/SPEC/2020, pismem z 1 marca 2022 r. Wojewoda Mazowiecki wezwał inwestora w terminie 14 dni od dnia doręczenia pisma do jednoznacznego wskazania, czy część działki o nr ew. [...] z obrębu [...]jest niezbędna do zajęcia pod inwestycję, skoro jak wynika z akt sprawy, działka ta znajduje się poza drogą publiczną, której dotyczy zaskarżona decyzja, w tym poza chodnikiem i pasem zieleni. Podkreślono, że inwestycja została zrealizowana i mimo tego wywłaszczona działka o nr ew. [...]znajduje się poza nową drogą, czyli poza jej jezdnią, chodnikiem i pasem zieleni (tj. droga publiczna bez wykorzystania nieruchomości skarżących została wybudowana). Odpowiedź na to wezwanie inwestor przedstawił w piśmie z 24 marca 2022 r. Wojewoda Mazowiecki pismem z 21 kwietnia 2022 r. wezwał inwestora w terminie 21 dni od dnia doręczenia pisma do złożenia pisemnych wyjaśnień w zakresie podziału działki o nr ew. [...] z obrębu [...](wskazania numerów działek po podziale, przechodzących pod inwestycję i pozostających przy dotychczasowym właścicielu), mając na uwadze treść decyzji Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 16 lutego 2022 r., znak: DO-1.7614.536.2021.KW uchylającej w całości decyzję Wojewody Mazowieckiego nr 2812/2021 z dnia 1 października 2021 r., znak: SPN.1.7533.02119.2012.MKP i stwierdzającej nabycie, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę [...], prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,0049 ha, położonej w W., obręb [...], na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Organ wskazał, że ww. mapy z projektem podziału nieruchomości stanowią załącznik nr 1 do decyzji Prezydenta m.st. Warszawy Nr 156/2018 z dnia 23 sierpnia 2018 r., znak: UD-VIII- WAB.6740.113.2018.KMA/BMA o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W związku z powyższym. Wojewoda Mazowiecki wezwał do przedłożenia właściwej mapy z projektem podziału nieruchomości dla działek nr ew. [...] z obrębu [...], w ilości zgodnej z odrębnymi przepisami, a także do przedłożenia 5 egzemplarzy części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu dla ww. działki uwzględniającej prawidłową numerację działek oraz zajętość terenu pod drogę publiczną (działki istniejące i projektowane). Inwestor ustosunkował się do tego wezwania w piśmie z 18 maja 2022 r.
2.6. Zaskarżoną decyzją z 28 czerwca 2022 r. nr 150/SPEC/2022 Wojewoda Mazowiecki uchylił w części decyzję Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z 23 sierpnia 2018 r. nr 156/2018 i w tym zakresie orzekł w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, utrzymując tę decyzję w mocy w pozostałej części – organ odwoławczy rozpoznawał tę sprawę w zakresie działki o nr ew. [...] z obrębu [...].
2.6.1. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że Wojewoda Mazowiecki w trakcie ponownego przeprowadzenia postępowania odwoławczego: przeanalizował terminowość wniesienia odwołania, rozpatrzył ponownie wniosek inwestora o wydanie przedmiotowej decyzji, przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony przez organ pierwszej instancji, zbadał prawidłowość przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania oraz wydanej decyzji Prezydenta m.st. Warszawy, jak również rozpatrzył zarzuty zawarte w odwołaniu. Analizując treść wyroku NSA z 25 listopada 2021 r. sygn. akt II OSK 2138/21 organ odwoławczy stwierdził, że niezbędne jest przeprowadzanie dodatkowego postępowania wyjaśniającego. W toku tego postępowania, organ odwoławczy uzyskał wyjaśnienia inwestora (pismo z 24 marca 2022 r.), w którym podano, że inwestycja nie została zrealizowana zgodnie z decyzją Wojewody Mazowieckiego z 6 lipca 2020 r. nr 68/SPC/2020. Ze względu na toczące się postępowanie egzekucyjne wobec A.S.1 i A.S.2 w sprawie wydania Miastu Stołecznemu Warszawie nieruchomości położonych w Warszawie na terenie Dzielnicy [...] przy ul. [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki ewidencyjne [...] i [...], powstałe w wyniku podziału działki ewid. [...], nie można było dokończyć budowy chodnika w obrębie skrzyżowania z ul. [...], który zgodnie z projektem powinien być umiejscowiony na rzeczonych działkach. Inwestor podał, że istniejący chodnik o szerokości 1,00 m jest niezgodny z § 44 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2016 r. poz. 124; dalej: r.), który wskazuje że, szerokość chodnika usytuowanego bezpośrednio przyjezdni, pasie postojowym lub zatoce postojowej nie powinna być mniejsza niż 2,00 m. Wspomniane przepisy określające minimalne wymogi w omawianym tutaj zakresie nie są bez znaczenia dla oceny zagrożenia bezpieczeństwa ruchu w świetle art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2021 r. poz. 450), który wskazuje, że szerokość chodnika pozostawiona dla nieutrudniającego ruchu pieszych, powinna być nie mniejsza niż 1,5 m. Podkreślono, że dokumentacja projektowa została wykonana z uwzględnieniem wytycznych określonych w Zarządzeniu nr 1682/2017 Prezydenta m.st. Warszawy z 23 października 2017 r. w sprawie tworzenia na terenie miasta stołecznego Warszawy dostępnej przestrzeni, w tym infrastruktury dla pieszych ze szczególnym uwzględnieniem osób o ograniczonej mobilności i percepcji, opracowanych na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2021 r. poz. 1372). W załączniku nr 3 "Wytyczne projektowe i wykonawcze infrastruktury dla pieszych w m.st. Warszawa", ze względu na zwiększony poziom zagrożenia pieszych, dla chodników umieszczonych bezpośrednio przy krawędzi jezdni określono minimalną szerokość nowych chodników nie mniejszą niż 2,0 m. Rekomendowaną szerokością nowego chodnika jest 2,3 m, w tym szerokość pasa użytkowego 1,8 m i 0,5 m bufora bezpieczeństwa.
2.6.2. Następnie podano, że zgodnie z art. 4 pkt 2 u.d.p., pod pojęciem drogi należy rozumieć budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Z kolei pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1 u.d.p.). W myśl § 6 ust. 2 r.w.t.d.p., szerokość pasa drogowego powinna stanowić sumę szerokości elementów drogi, terenu niezbędnego na umieszczenie urządzeń z nią związanych oraz ewentualnie infrastruktury technicznej niezwiązanej z drogą, o której mowa w § 140 r.w.t.d.p., i terenu stanowiącego rezerwę na cele jej rozbudowy. Z treści art. 34 u.d.p. wynika, że granica pasa drogowego powinna się znajdować w odległości co najmniej 0,75 m lub 2 m (dla autostrad i dróg ekspresowych) od zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu, rowu lub od innych urządzeń wymienionych w art. 4 pkt 1 i 2 u.d.p. Dystans, o którym mowa w art. 34 u.d.p., należy zatem zachować nie tylko w odniesieniu do zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu lub rowu, ale także - wszelkich urządzeń technicznych związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzeń związanych z potrzebami zarządzania drogą. Należy ponadto zauważyć, że obowiązujące przepisy nie dają podstaw do przyjęcia, iż wymóg określony powyższym przepisem nie dotyczy dróg zlokalizowanych w granicach miasta. Na działkach ewid. nr [...] i [...] powstałych z podziału działki [...] z obrębu [...]zaprojektowano chodnik, który jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania ulicy i stanowi kontynuację ciągu pieszego po stronie wschodniej oraz doprowadza go do zaprojektowanego przejścia dla pieszych z ul. [...]. W projekcie budowlanym drogi uwzględniono wzdłuż chodnika m.in. na działce [...]rezerwę terenu, o której jest mowa w § 6 ust. 2 r.w.t.d.p., na budowę infrastruktury teletechnicznej (kanał teletechniczny) oraz przebudowę sieci elektroenergetycznej z obecnej linii napowietrznej
2.6.3. Wojewoda podał następnie, że w związku z decyzją Ministra Rozwoju i Technologii z 16 lutego 2022 r., znak: DO-1.7614.536.2021.KW, na podstawie wyjaśnień inwestora z 18 maja 2022 r. ustalono, że "w momencie opracowania mapy podziałowej i dokumentacji projektowej, jak również w chwili obecnej działka ewidencyjna nr [...] z ob. [...]nie została podzielona i nie ma w ewidencji gruntów działki o numerze [...] w obrębu [...]. W ramach projektu budowy ul. [...] zaprojektowano wydzielenie z działki [...] części nieruchomości pod drogę, które zgodnie z mapą z projektem podziału nieruchomości będą oznaczone numerami [...] i [...]. Mapa ta była zgodna ze stanem faktycznym na dzień wykonania. Przy wykonywaniu mapy z projektem podziału nieruchomości dla jakiejkolwiek działki dla każdego nowego projektu podziału numery projektowanych działek nadawane są przez starostę (prezydenta miasta na prawach powiatu) właściwego dla danego terenu. Osoba wykonująca projekt podziału działki nie ma wpływu na numery, które nowym działkom nada starosta lub prezydent. Dla każdej działki jako odrębne wnioski (opracowania) mogą zostać wykonane różne mapy z projektem jej podziału i dla każdej mapy (nowego wniosku) zostaną nadane nowe indywidualne (jednorazowe) numery projektowanych działek. Projekty te nie są wprowadzane do ewidencji gruntów do czasu uprawomocnienia się decyzji o podziale. Mając na uwadze powyższe, do czasu wprowadzenia do ewidencji gruntów podziału działki ewid. nr [...] z obrębu [...]na podstawie jakiejkolwiek ostatecznej lub prawomocnej decyzji o jej podziale, mapy z projektem podziału tej nieruchomości na działki ewid. o nr [...] i [...] oraz [...] i [...] są właściwe dla każdego postępowania, dla którego zostały opracowane". Wojewoda Mazowiecki przychylił się do argumentacji przedstawionej przez inwestora w zakresie braku konieczności przedkładania nowych map podziałowych (tj. mapy na której widniałby numer działki - [...], zamiast [...]). Organ odwoławczy wyjaśnił, że definicja działki ewidencyjnej została zawarta w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 ze zm.) w § 7 ust. 1, zgodnie z którym działka ewidencyjna stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. W obszarze obrębu ewidencyjnego działki ewidencyjne są wyróżniane numerami ewidencyjnymi. Numer ewidencyjny działki ma postać liczby naturalnej np. 1,2,3,4,5, itd. Numer działki ewidencyjnej w danym obrębie ewidencyjnym jest niepowtarzalny. Nie może się zdarzyć, że na terenie obrębu ewidencyjnego znajdują się dwie działki o takich samych numerach. W przypadku podziału nieruchomości, działki ewidencyjne powstałe po podziale numeruje się liczbą w postaci ułamka, gdzie licznik stanowi pierwotny numer działki, a mianownik jest najmniejszą liczbą naturalną umożliwiającą wyróżnienie nowej działki w obrębie ewidencyjnym. Przykładowo: działki ewidencyjne powstałe po podziale działki o numerze 1 otrzymają numery odpowiednio: 1/2 i 1/3. Numer ewidencyjny działki może ulec zmianie w wyniku podziału nieruchomości. Działka ewidencyjna może być samoistną nieruchomością albo stanowić część nieruchomości składającej się z kilku działek. W razie połączenia działek ewidencyjnych w jedną działkę, działkę tę oznacza się kolejnym numerem naturalnym, niewykorzystanym w danym obrębie ewidencyjnym (wsi, dzielnicy miasta). Poza powyższym, dokumentacja geodezyjno-kartograficzna przyjęta do opracowania materiałów graficznych, w tym projektów podziałów nieruchomości, opatrzona stosownymi klauzulami ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, które stanowią potwierdzenie dokonania ich oceny przez wyspecjalizowane do tego rodzaju czynności służby geodezyjno- kartograficzne, nie może być kwestionowana przez organ orzekający w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Tym samym, Organ wydający decyzję jest bowiem zobowiązany określić jedynie linie rozgraniczające teren inwestycji, co nie zawsze jest tożsame z granicami działki ewidencyjnej. Zazwyczaj są to granice działki, ale można też określić warunki zabudowy dla wyodrębnionej liniami rozgraniczającymi części działki, bez przesądzania o konkretnym położeniu zabudowy.
2.6.4. Wojewoda Mazowiecki powtórzył również pozytywną ocenę przebiegu postępowania administracyjnego zakończonego decyzją organu I instancji, wyrażoną w jego decyzji z 6 lipca 2020 r. nr 68/SPEC/2020. Wojewoda wskazał, że przebieg postępowania został uznany przez orzekające w sprawie sądy administracyjne za prawidłowy, zaś dodatkowego postępowania organu drugiej instancji wymagała część dot. działki o nr ew. [...] z obrębu [...], w W..
2.6.5. Organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji wymaga korekty w zakresie odnoszącym się do wykazu działek objętych planowanym zamierzeniem oraz na stronie 3 decyzji, w punkcie II dotyczącym zatwierdzenia podziału działek, a także na stronie 4 decyzji, w punkcie III litera c) tabeli stosującym do nieruchomości lub ich części, które stają się własnością Miasta Stołecznego Warszawy, o ile nie przeszły na własność Miasta Stołecznego Warszawy, zgodnie z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. — przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w obrębie [...]; pogrubioną działkę o nr ew. [...]zmieniono na niewyróżnioną w postaci braku pogrubienia. Tym samym, działka o nr ew. [...]nie została zakwalifikowana jako do przejęcia na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy, niemniej jednak wskazana nieruchomość stanowi zakres planowanej inwestycji drogowej. Wyjaśniono, że powyższe wynika z tego, że działka o nr [...] o pow. 0,0049 ha położona w W., obręb [...](wg. stanu mapy z projektowanym podziałem nieruchomości - działka o nr ew. [...]o pow. 0,0049 ha) zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) stała się z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Gminy [...] na podstawie ostatecznej decyzji Ministra Rozwoju i Technologii z 16 lutego 2022 r. znak: DO-I.7614.536.2021.KW. W pozostałej części zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom ustawy ZRJD oraz, że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i ustaloną w niniejszej decyzji.
2.6.6. Organ odwoławczy uznał ponadto za bezzasadne stanowisko zawarte w odwołaniu wniesionym przez skarżącą, w ślad za stanowiskiem inwestora wyrażonym w pismach skierowanych do Wojewody. W tym zakresie Wojewoda podniósł, co następuje.
– Pozyskanie terenu pod drogę w rejonie działki ew. nr [...] w obrębie [...]następuje na długości 3 działek (nr [...], [...], [...]) zgodnie z linią rozgraniczającą figurującą w 2017 roku na mapie zasadniczej. Linia podziału pokrywa się z linią istniejących ogrodzeń na dz. ew. nr [...] oraz przebiegiem ogrodzenia na dz. ew. nr [...] przez 2010 r. Na wniosek Naczelnika Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] działającego z upoważnienia Prezydenta m.st. Warszawy Mazowiecki Urząd Wojewódzki w Warszawie wszczął postępowanie administracyjne (znak SPN.VI.7533.02119.2012.KM) dotyczące wydania decyzji potwierdzającej nabycie przez gminę [...] z dniem 1 stycznia 1999 r. w trybie art. 73 ustawy reformującej administrację publiczną prawa własności gruntów dz. ew. nr [...] z obrębu [...]uregulowanego w księdze wieczystej [...] zajętego pod część ulicy [...] (dawna [...]) w Warszawie, oznaczonego jako działka [...] o powierzchni 49 m2 w obrębie ew. [...]na mapie sytuacyjnej nieruchomości według wykazu powierzchni z wydzieleniem gruntu zajętego pod drogę publiczną wg stanu z dnia 3! grudnia 1998 r. przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 12.11.2010 r. pod nr ew. [...] Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W. Po okazaniu w dniu 17.09.2010 r. właścicielom posesji ul. [...] przebiegu granicy nieruchomości zajętej pod drogę publiczną ul. [...] w trybie art. 73 ustawy reformującej administrację publiczną, w 2011 roku zostało wybudowane nowe ogrodzenie w linii granicy działki [...]. W wyniku ustawienia nowego ogrodzenia na granicy dz. ew. nr [...] istniejące sieci uzbrojenia terenu (sieć teletechniczna i sieć elektroenergetyczna napowietrzna z oświetleniem) znalazły się wewnątrz ogorzenia posesji (ul. [...]). Zastosowany skos na narożniku dz. ew. nr [...] jest minimalnym zgodnym z warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 2016 r., poz. 124) i wynosi 5 x 5 m. Nowa granica działki ' k pokrywa się z przebiegiem ogrodzenia sprzed 2010 r. i jest zgodna z mapą sytuacyjną wykonaną w celu uregulowania stanu prawnego nieruchomości na podstawie art. 73, na wszystkich narożnikach skrzyżowań na projektowanym odcinku ul. [...] zastosowano ścięcie granic działek (linii rozgraniczających) skosem 5x5 m.
– W myśl § 7 ust. 4 rozporządzenia Ministra Transportu I Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, "Rozmiary terenu potrzebnego na węzeł, skrzyżowanie ulicy klasy Z lub ulic wyższych klas z ulicą klasy Z, G lub GP oraz na plac i parking powinny być określone indywidualnie. Na skrzyżowaniu ulicy klasy L lub D z ulicą klasy L lub D, a także na skrzyżowaniu ulicy klasy Z z ulicą klasy L lub D powinny być stosowane narożne ścięcia linii rozgraniczających nie mniejsze niż 5 m * 5 m". Projektowana droga publiczna (ulica [...]) stanowi ulicę klasy L, która będzie krzyżować się z ulicą [...], stanowiącą drogę klasy L, co uzasadnia zastosowanie narożnych ścień o wymiarach 5 m x 5 m.
– Projekt budowlany drogi został sporządzony przez doświadczonego projektanta posiadającego wymagane uprawnienia budowlane tj. uprawnienia do projektowania obiektów budowlanych w zakresie drogowych obiektów budowlanych, legitymującym się ważnym na dzień sporządzenia projektu zaświadczeniem. Osoba ta potwierdziła zgodność z przepisami wykonanego projektu, a na podstawie obowiązujących przepisów jest odpowiedzialna za rozwiązania techniczne zaprojektowanego przez nią obiektu. Żaden organ nie posiada uprawnień do wymuszania na projektancie przyjęcia rozwiązań, za które projektant jest odpowiedzialny. To projektant ustala rozwiązania, zgodnie z obowiązującymi przepisami i jest za nie odpowiedzialny, a decyzja o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej jest decyzją związaną oraz nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości przy jej wydawaniu, a organ orzekający o lokalizacji drogi w trybie specustawy nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, czy tez do zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu. Niedopuszczalna jest również ocena racjonalności czy słuszności.
– Podkreślono, że parametry pasa drogowego (w tym skrzyżowań) i obiektów w nim umieszczonych oscylują w minimalnych granicach, przewidzianych przepisami prawa, a wyznaczenie pasa zieleni pomiędzy planowaną granicą pasa drogowego a projektowanym chodnikiem przewiduje lokalizację m.in. oświetlenia ulicznego oraz innych urządzeń.
– Zauważono, że na działce o nr ew. [...], powstałej w wyniku podziału działki ew. o nr [...], został zaprojektowany chodnik w obrębie skrzyżowania z ul. [...], który zgodnie z projektem budowlanym będzie stanowił dowiązanie do chodnika umiejscowionego wzdłuż ul. [...].
– Postępowanie w sprawie stwierdzenia nabycia przez Gminę [...] działki o nr ew. [...] (obecnie [...]) zostało zakończone w dniu 16 lutego 2022 r. decyzją Ministra i Technologii, znak: DO- I.76I4.536.2021.KW. Poza tym, na przedmiotowej działce o nr ew. [...](jak wynika z mapy projektu zagospodarowania terenu) znajdują się m.in. dwa słupy oświetleniowe pełniące funkcję oświetlenia projektowanego chodnika oraz drogi, a także fragment chodnika, co potwierdza iż są przeznaczone na cele drogi publicznej, a jej wykorzystanie w ramach niniejszego postępowania jest konieczne w celu zachowania ciągłości inwestycji tj. pasa drogowego drogi publicznej drogi gminnej - ul. [...] w W.
– Ponownie organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 11d ust. 1 specustawy drogowej, to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej decyduje o przebiegu drogi oraz wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg drogi oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno starosta jak i organ odwoławczy mogą działać tylko w granicach tego wniosku i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji. Ocenie dokonanej przez organy pierwszej i drugiej instancji może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach specustawy drogowej, bowiem stosownie do przepisu art. 11e tejże ustawy nie można uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami. Należy przy tym wyjaśnić, iż zgodnie z treścią art. lii ust. 1 ustawy ZRID w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w ww. ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy Prawo budowlane. Jak wynika natomiast z treści art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wynika z powyższego, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego i w razie spełnienia przez inwestora wymagań określonych w przepisach prawa budowlanego organ architektoniczno- budowlany jest zobligowany zezwolić na realizację inwestycji drogowej (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1583/13).
3. Pismem z 22 lipca 2022 r. A. S.1skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Wojewody Mazowieckiego, wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) art. 21 Konstytucji RP w związku z art. 6, art. 112 i art. 113 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651) w zw. z art. 1 i art. 4 u.d.p. w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy i art. 23 ustawy, polegającego na wywłaszczeniu skarżącej z prawa własności nieruchomości ponad możliwy oraz ponad konieczny i niezbędny cel zrealizowania inwestycji celu publicznego
2) art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji, nieodpowiadające treści sentencji decyzji.
Skarżąca wniosła ponadto o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie I SA/Wa 1158/22, jak również o przeprowadzenie dowodów z dokumentów:
– 5 zdjęć chodnika na ulicy [...] na okoliczność wykazania, że przejęcie działki skarżącej nr ew. [...] o powierzchni 1 m2 nie spowoduje, że chodnik będzie miał 1,5 m szerokości, co tym samym oznacza, że wywłaszczenie jest zupełnie bezcelowe
– korespondencji skarżącej, kierowanej do organów samorządu (20 pism), celem uzyskania wyjaśnień odnośnie powodów prowadzenia tak wielu postępowań odnośnie nieruchomości skarżącej oraz zamiennego używania różnej numeracji działek – na okoliczność niewłaściwego działania organów samorządu w niniejszej sprawie
– mapy ewidencyjnej działki nr [...] na okoliczność wykazania, że przejęcie działki skarżącej działki nr ew. [...] o powierzchni 1 m2 nie spowoduje, iż chodnik będzie miał 1,5 m szerokości, co tym samym oznacza, iż wywłaszczenie jest zupełnie bezcelowe.
3.1. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
4. Strona skarżąca wniosła o odroczenie rozprawy wyznaczonej na 20 stycznia 2023 r. Postanowieniami z 20 stycznia 2023 r. Sąd oddalił wnioski o zawieszenie postępowania oraz o odroczenie rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
5. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. dla kierunku rozstrzygnięcia zasadnicze znaczenie ma to, czy zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo czy doszło do uchybienia uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu.
5.1. Kontrola sądowa przeprowadzona w oparciu o wskazane wyżej kryteria nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, uzasadniającym jej uchylenie. Za podstawę wyrokowania Sąd przyjął stan faktyczny prawidłowo ustalony przez orzekające w sprawie organy.
6. W pierwszej kolejności należało przypomnieć, że rozpoznając niniejszą sprawę Sąd był związany stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wynikającym z wyroku z 25 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK 2138/21.
6.1. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Należy przypomnieć, że przytoczony przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu Sądu, gdyż są nimi związane. Związanie oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu orzeczenia oraz wynikającymi z niej wskazaniami co do dalszego postępowania oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz obowiązany jest do podporządkowania się jemu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt III OSK 321/21, LEX nr 3165689). Oznacza to, że zasadniczym kryterium legalności decyzji wydanej w postępowaniu ponowionym wskutek wyroku sądu administracyjnego jest więc zastosowanie się do wyrażonej przez ten sąd oceny prawnej oraz podporządkowanie się wytycznym co do dalszego postępowania (zob. wyrok NSA z 6 października 2021 r., sygn. akt III OSK 4086/21, LEX nr 3246852).
6.2. Sąd miał na uwadze, że w uzasadnieniu ww. wyroku NSA z 13 grudnia 2018 r. stwierdzono, że w postępowaniu administracyjnym nie wykazano, aby wywłaszczenie części działki nr [...] pod budowę drogi publicznej (ul. [...]) było niezbędne. Organ odwołał się w tym zakresie do wyjaśnień inwestora, który powołał się na kwestie związane z przebiegiem faktycznej granicy i ogrodzenia działki nr [...] od strony drogi publicznej w latach 2010-2011, w tym na postępowanie prowadzone na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, po drugie, na konieczność urządzenia skosów o parametrach zgodnych z przepisami rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2016 r. poz. 124 ze zm.). W ocenie NSA, wyjaśnienia te nie były przekonujące. Okoliczność, że część działki skarżących mogła być w przeszłości zajęta pod drogę publiczną i w związku z tym podpadać pod przepisy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nie uzasadnia wywłaszczenia w trybie specustawy. Jeżeli określona nieruchomość podpadała pod powołane przepisy to wywłaszczenie nie jest konieczne, gdyż nieruchomość jest już od 1 stycznia 1999 r., przedmiotem własności podmiotu publicznoprawnego. W chwili wydania zaskarżonej decyzji nie było przesądzone we właściwym trybie, czy część działki nr [...] podpadała pod przepisy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. W tych okolicznościach powołanie się na kwestie związane z postępowaniem prowadzonym na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w tym kwestie związane z przebiegiem faktycznej granicy i ogrodzenia w latach 2010 - 2011, które są skutkiem wcześniejszego ewentualnego zajęcia części nieruchomości skarżących pod drogę publiczną, wskazuje, że możliwość wywłaszczenia części działki nr [...] w ramach zezwolenia na realizację inwestycji drogowej mogła być wykorzystana w celu uregulowania wątpliwego stanu prawnego, a nie w celu realizacji inwestycji drogowej. Ponadto organ nie podał żadnego konkretnego przepisu rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, z którego miałaby wynikać konieczność urządzenia skosów. Organ też pominął podnoszone w toku postępowania przez skarżących twierdzenia, według których szerokość chodnika i pasa zieleni zastosowana bez zajęcia nieruchomości skarżących jest zgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Skarżący twierdzili, że bez zajęcia ich nieruchomości chodnik może mieć 2,5 m szerokości, a pas zieleni 1,5 m. Takie szerokości są co do zasady zgodne z § 53 powołanego rozporządzenia w odniesieniu do chodnika oraz z § 44 w odniesieniu do pasa zieleni, który nie jest przeznaczony na wegetację drzew. Inwestor oraz organ odwoławczy do tych twierdzeń się nie odnieśli. W szczególności nie wskazali konkretnych przepisów powołanych Warunków technicznych, które wymagałby szerszych chodnika i pasa zieleni. Zdaniem NSA, nie można więc wykluczyć, że szerszy chodnik lub szerszy pas zieleni jest z punktu widzenia powołanych Warunków technicznych zbędny. Tym samym nie można wykluczyć, że wywłaszczenie części nieruchomości skarżących pod budowę drogi publicznej, w szczególności takich jej części jak szerszy chodnik i szerszy pas zieli, jest zbędne. Na zbędność wywłaszczenia nieruchomości skarżących pod takie części drogi publicznej wskazuje w końcu także to, że – jak wskazano w skardze, a czemu organ administracji nie zaprzeczył – droga publiczna bez wykorzystania nieruchomości skarżących została wybudowana. NSA uchylił wyrok oddalający skargę na podstawie art. 188 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 112 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 23 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję tylko w części dotyczącej nieruchomości stanowiącej własność A. S.1. NSA wskazał, że organ odwoławczy będzie zobowiązany ponownie rozpoznać odwołanie skarżących, przy czym powinien odnieść się do stanowiska skarżących o zbędności wywłaszczenia ich nieruchomości z uwzględnieniem niniejszego wyroku.
7. W ocenie Sądu, Wojewoda Mazowiecki w sposób prawidłowy zastosował ocenę prawną oraz podporządkował się wytycznym zawartym w uzasadnieniu ww. wyroku NSA z 25 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK 2138/21.
7.1. Wojewoda Mazowiecki prawidłowo przyjął w zaskarżonej decyzji, że jego decyzja nr 68/SPEC/2020 z 6 lipca 2020 r. stała się prawomocna z wyłączeniem działki o nr ew. [...] z obrębu [...], a to w związku z wyrokiem NSA z 25 listopada 2021 r. sygn. akt II OSK 2138/21. Trafnie uznał organ odwoławczy, że w świetle wspomnianego wyroku oraz wyroku WSA z 5 maja 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 2447/20, przebieg postępowania administracyjnego został uznany – co do zasady – za prawidłowy, zaś dodatkowego postępowania wyjaśniającego wymaga część dot. działki o nr ew. [...] z obrębu [...], w W.
7.2. W związku z tym w trybie art. 136 k.p.a., Wojewoda Mazowiecki wezwał inwestora do jednoznacznego wskazania, czy część działki o nr ew. [...] z obrębu [...]jest niezbędna do zajęcia pod inwestycję, skoro jak wynika z akt sprawy, działka ta znajduje się poza drogą publiczną, której dotyczy zaskarżona decyzja, w tym poza chodnikiem i pasem zieleni. Podkreślił przy tym, że inwestycja została zrealizowana i mimo tego wywłaszczona działka o nr ew. [...]znajduje się poza nową drogą, czyli poza jej jezdnią, chodnikiem i pasem zieleni (tj. droga publiczna bez wykorzystania nieruchomości skarżących została wybudowana).
7.2.1. Z uzyskanych wyjaśnień inwestora wynika, że inwestycja nie została zrealizowana zgodnie z decyzją Wojewody Mazowieckiego z 6 lipca 2020 r. nr 68/SPC/2020, albowiem ze względu na toczące się postępowanie egzekucyjne wobec A. S.1 i A. S.2 w sprawie wydania Miastu Stołecznemu Warszawie nieruchomości położonych w W. na terenie Dzielnicy [...] przy ul. [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki ewidencyjne [...] i [...], powstałe w wyniku podziału działki ewid. [...], nie można było dokończyć budowy chodnika w obrębie skrzyżowania z ul. [...], który zgodnie z projektem powinien być umiejscowiony na rzeczonych działkach. W ocenie Sądu, organ odwoławczy postąpił zasadnie uwzględniając, że istniejący chodnik o szerokości 1,00 m jest niezgodny z § 44 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, który wskazuje iż, szerokość chodnika usytuowanego bezpośrednio przyjezdni, pasie postojowym lub zatoce postojowej nie powinna być mniejsza niż 2,00 m. Słusznie podkreślono, że ww. przepisy prawa określające minimalne wymogi w omawianym tutaj zakresie nie są bez znaczenia dla oceny zagrożenia bezpieczeństwa ruchu, tym bardziej, że art. 47 ust. 1 pkt 2 u.d.p. wskazuje, że szerokość chodnika pozostawiona dla nieutrudniającego ruchu pieszych, powinna być nie mniejsza niż 1,5 m. Jako argument dodatkowy wskazano wytyczne wynikające z zarządzenia nr 1682/2017 Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 23.10.2017r. w sprawie tworzenia na terenie miasta stołecznego Warszawy dostępnej przestrzeni, w tym infrastruktury dla pieszych ze szczególnym uwzględnieniem osób o ograniczonej mobilności i percepcji, opracowanego na podstawie art. 30 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. W załączniku nr 3 "Wytyczne projektowe i wykonawcze infrastruktury dla pieszych w m.st. Warszawa", ze względu na zwiększony poziom zagrożenia pieszych, dla chodników umieszczonych bezpośrednio przy krawędzi jezdni określają minimalną szerokość nowych chodników nie mniejszą niż 2,0 m. Rekomendowaną szerokością nowego chodnika jest 2,3 m, w tym szerokość pasa użytkowego 1,8 m i 0,5 m bufora bezpieczeństwa.
7.2.2. Organ prawidłowo przyjął, że w świetle art. 4 pkt 2 u.d.p., pod pojęciem drogi należy rozumieć budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Z kolei pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1 u.d.p.). W myśl § 6 ust. 2 ww. rozporządzenia, szerokość pasa drogowego powinna stanowić sumę szerokości elementów drogi, terenu niezbędnego na umieszczenie urządzeń z nią związanych oraz ewentualnie infrastruktury technicznej niezwiązanej z drogą, o której mowa w § 140 ww. rozporządzenia i terenu stanowiącego rezerwę na cele jej rozbudowy. Z treści art. 34 u.d.p. wynika zaś, że granica pasa drogowego powinna się znajdować w odległości co najmniej 0,75 m lub 2 m (dla autostrad i dróg ekspresowych) od zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu, rowu lub od innych urządzeń wymienionych w art. 4 pkt 1 i 2 u.d.p. Dystans, o którym mowa w art. 34 u.d.p., należy zatem zachować nie tylko w odniesieniu do zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu lub rowu, ale także – wszelkich urządzeń technicznych związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzeń związanych z potrzebami zarządzania drogą. Wymóg określony powyższym przepisem dotyczy również dróg zlokalizowanych w granicach miasta. Rację miał zatem inwestor, twierdząc, że na działkach ewid. nr [...] i [...] powstałych z podziału działki [...] z obrębu [...]zaprojektowano chodnik, który jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania ulicy i stanowi kontynuację ciągu pieszego po stronie wschodniej oraz doprowadza go do zaprojektowanego przejścia dla pieszych z ul. [...]. W projekcie budowlanym drogi uwzględniono wzdłuż chodnika m.in. na działce [...]rezerwę terenu, o której jest mowa w § 6 ust. 2 ww. rozporządzenia, na budowę infrastruktury teletechnicznej (kanał teletechniczny) oraz przebudowę sieci elektroenergetycznej z obecnej linii napowietrznej. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, nie sposób uznać, aby wywłaszczenie spornej nieruchomości skarżącej nie miało charakteru niezbędnego.
7.3. Wojewoda Mazowiecki zwrócił się ponadto do inwestora o złożenie wyjaśnień w zakresie podziału działki o nr ew. [...] z obrębu [...](wskazania numerów działek po podziale, przechodzących pod inwestycję i pozostających przy dotychczasowym właścicielu), mając na uwadze treść decyzji Ministra Rozwoju i Technologii z 16 lutego 2022 r., znak: DO-1.7614.536.2021.KW stwierdzającej nabycie, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę [...], prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,0049 ha, położonej w W., obręb [...], na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Wzięto pod uwagę, że mapy z projektem podziału nieruchomości stanowią załącznik nr 1 do decyzji Prezydenta m.st. Warszawy Nr 156/2018 z dnia 23 sierpnia 2018 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Niezbędne jest przedłożenie właściwej mapy z projektem podziału nieruchomości dla działek nr ew. [...] z obrębu [...], w liczbie zgodnej z odrębnymi przepisami, a także przedłożenie 5 egzemplarzy części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu dla ww. działki uwzględniającej prawidłową numerację działek oraz zajętość terenu pod drogę publiczną (działki istniejące i projektowane).
7.3.1. Jak wskazał inwestor, w momencie opracowania mapy podziałowej i dokumentacji projektowej, jak również w dacie składania tych wyjaśnień, działka ewidencyjna nr [...] z ob. [...]nie została podzielona i nie ma w ewidencji gruntów działki o numerze [...] w obrębu [...]. W ramach projektu budowy ul. [...] zaprojektowano wydzielenie z działki [...] części nieruchomości pod drogę, które zgodnie z mapą z projektem podziału nieruchomości będą oznaczone numerami [...] i [...]. Mapa ta była zgodna ze stanem faktycznym na dzień wykonania. Dodatkowo wyjaśniono, że Przy wykonywaniu mapy z projektem podziału nieruchomości dla jakiejkolwiek działki dla każdego nowego projektu podziału numery projektowanych działek nadawane są przez starostę (prezydenta miasta na prawach powiatu) właściwego dla danego terenu. Osoba wykonująca projekt podziału działki nie ma wpływu na numery, które nowym działkom nada starosta lub prezydent. Jednocześnie, dla każdej działki jako odrębne wnioski (opracowania) mogą zostać wykonane różne mapy z projektem jej podziału i dla każdej mapy (nowego wniosku) zostaną nadane nowe indywidualne (jednorazowe) numery projektowanych działek. Projekty te nie są wprowadzane do ewidencji gruntów do czasu uprawomocnienia się decyzji o podziale. Mając na uwadze powyższe, do czasu wprowadzenia do ewidencji gruntów podziału działki ewid. nr [...] z obrębu [...]na podstawie jakiejkolwiek ostatecznej lub prawomocnej decyzji o jej podziale, mapy z projektem podziału tej nieruchomości na działki ewid. o nr [...] i [...] oraz [...] i [...] są właściwe dla każdego postępowania, dla którego zostały opracowane.
7.3.2. Zdaniem Sądu, prawidłowo Wojewoda Mazowiecki przychylił się do argumentacji przedstawionej przez inwestora w zakresie braku konieczności przedkładania nowych map podziałowych (tj. mapy na której widniałby numer działki [...], zamiast [...]). Sąd zgadza się z organem odwoławczym, że definicja działki ewidencyjnej została zawarta w § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r. poz. 1390, ze zm.), zgodnie z którym działka ewidencyjna stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. W obszarze obrębu ewidencyjnego działki ewidencyjne są wyróżniane numerami ewidencyjnymi. Numer ewidencyjny działki ma postać liczby naturalnej np. 1,2,3,4,5, itd. Numer działki ewidencyjnej w danym obrębie ewidencyjnym jest niepowtarzalny. Nie może się zdarzyć, że na terenie obrębu ewidencyjnego znajdują się dwie działki o takich samych numerach. W przypadku podziału nieruchomości, działki ewidencyjne powstałe po podziale numeruje się liczbą w postaci ułamka, gdzie licznik stanowi pierwotny numer działki, a mianownik jest najmniejszą liczbą naturalną umożliwiającą wyróżnienie nowej działki w obrębie ewidencyjnym. Numer ewidencyjny działki może ulec zmianie w wyniku podziału nieruchomości. Działka ewidencyjna może być samoistną nieruchomością albo stanowić część nieruchomości składającej się z kilku działek. W razie połączenia działek ewidencyjnych w jedną działkę, działkę tę oznacza się kolejnym numerem naturalnym, niewykorzystanym w danym obrębie ewidencyjnym (wsi, dzielnicy miasta). Ponadto, Wojewoda Mazowiecki zasadnie stwierdził, że dokumentacja geodezyjno-kartograficzna przyjęta do opracowania materiałów graficznych, w tym projektów podziałów nieruchomości, opatrzona stosownymi klauzulami ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, które stanowią potwierdzenie dokonania ich oceny przez wyspecjalizowane do tego rodzaju czynności służby geodezyjno-kartograficzne, nie może być kwestionowana przez organ orzekający w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. W świetle powyższego, prawidłowo Wojewoda Mazowiecki uznał, że organ wydający decyzję jest bowiem zobowiązany określić jedynie linie rozgraniczające teren inwestycji, co nie zawsze jest tożsame z granicami działki ewidencyjnej.
8. W ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. rozstrzygając o uchyleniu decyzji organu I instancji i orzeczeniu co do istoty sprawy: w punkcie I zaskarżonej decyzji w zakresie odnoszącym się do wykazu działek objętych planowanym zamierzeniem oraz na stronie 3 decyzji organu I instancji, w punkcie II dotyczącym zatwierdzenia podziału działek, a także na stronie 4 decyzji, w punkcie III litera "c" tabeli stosującym do nieruchomości lub ich części, które stają się własnością Miasta Stołecznego Warszawy, o ile nie przeszły na własność Miasta Stołecznego Warszawy, zgodnie z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. — przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), w obrębie [...]. Organ orzekł w ten sposób, że pogrubione (wytłuszczone) oznaczenie działki o nr ew. [...]zmieniono na niewyróżnione w postaci braku pogrubienia (wytłuszczenia). Tym samym, działka o nr ew. [...]nie została zakwalifikowana jako do przejęcia na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy, choć wskazana nieruchomość stanowi zakres planowanej inwestycji drogowej.
8.1. Orzekając w ten sposób, Wojewoda Mazowiecki prawidłowo uwzględnił fakt, że działka o nr [...] o pow. 0,0049 ha położona w Warszawie, obręb [...](wg. stanu mapy z projektowanym podziałem nieruchomości – działka o nr ew. [...]o pow. 0,0049 ha) zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, stała się z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Gminy [...] na podstawie ostatecznej decyzji Ministra Rozwoju i Technologii z 16 lutego 2022 r. znak: DO-I.7614.536.2021.KW. Sąd podzielił również stanowisko Wojewody co do tego, że w pozostałej części decyzja organu I instancji czyni ona zadość innym wymogom specustawy, a co wynika z prawidłowego pod względem prawnym i faktycznym stanowiska inwestora, przedstawionego we wcześniejszej części tego uzasadnienia.
8.3. Należy również wyjaśnić, że fakt, że względem strony skarżącej były prowadzone równolegle dwa postępowania administracyjne, które prowadziły do częściowego wywłaszczenia jej z prawa własności nieruchomości, nie przesądza o nielegalności takiego działania. Sąd wyjaśnia, że postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, stanowi odrębne postępowanie, niezwiązane tematycznie z procedurą zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Rozstrzygnięcie, jakie zapadło w tamtym postępowaniu miało znaczenie dla zaskarżonej decyzji o tyle, że wynikało z niego, czy część nieruchomości (działka nr [...]) pozostaje własnością skarżącej czy też jest już przedmiotem własności podmiotu publicznoprawnego.
8.4. Z uwagi na to, że działka nr [...]w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie stanowiła własności skarżącej, to rzeczywiście, przedmiotem wywłaszczenia pozostaje niewielka część nieruchomości skarżącej o powierzchni 0,0001 ha, tj. działka nr [...] (powstała wraz z działkami nr [...]i [...] w wyniku podziału działki nr [...]). W tym zakresie prawidłowo jednak wyjaśniono w zaskarżonej decyzji, że w myśl § 7 ust. 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, "Rozmiary terenu potrzebnego na węzeł, skrzyżowanie ulicy klasy Z lub ulic wyższych klas z ulicą klasy Z, G lub GP oraz na plac i parking powinny być określone indywidualnie. Na skrzyżowaniu ulicy klasy L lub D z ulicą klasy L lub D, a także na skrzyżowaniu ulicy klasy Z z ulicą klasy L lub D powinny być stosowane narożne ścięcia linii rozgraniczających nie mniejsze niż 5 m x 5 m". Projektowana droga publiczna (ul. [...]) stanowi ulicę klasy L, która będzie krzyżować się z ul. [...], stanowiącą drogę klasy L, co uzasadnia zastosowanie narożnych ścień o wymiarach 5 m x 5 m. Taki projekt budowlany drogi został sporządzony przez doświadczonego projektanta posiadającego wymagane uprawnienia budowlane tj. uprawnienia do projektowania obiektów budowlanych w zakresie drogowych obiektów budowlanych. W orzecznictwie sądów administracyjnych, w tym w wyroku NSA z 28 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 93/14, utrwalono stanowisko, że decyzja o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej jest decyzją związaną oraz nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości przy jej wydawaniu, a także, że organ orzekający o lokalizacji drogi specustawy drogowej nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, czy tez do zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu. Niedopuszczalna jest również ocena racjonalności czy słuszności projektowanych rozwiązań. Nie należy jednak tracić z pola widzenia tego, że zaprojektowane w spornej inwestycji parametry pasa drogowego (w tym skrzyżowań) i obiektów w nim umieszczonych oscylują w minimalnych granicach, przewidzianych przepisami prawa, a wyznaczenie pasa zieleni pomiędzy planowaną granicą pasa drogowego a projektowanym chodnikiem przewiduje lokalizację m.in. oświetlenia ulicznego oraz innych urządzeń, w tym rezerwy.
8.5. Sąd przypomina ponadto, że zgodnie z art. 11d ust. 1 specustawy drogowej, to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej decyduje o przebiegu drogi oraz wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg drogi oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno starosta jak i organ odwoławczy mogą działać tylko w granicach tego wniosku i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji. Ocenie dokonanej przez organy pierwszej i drugiej instancji może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach specustawy, bowiem stosownie do przepisu art. 11e tejże ustawy nie można uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami. Inwestor jest zatem kreatorem miejsca, sposobu i kształtu realizacji inwestycji, natomiast organ orzekający wyznacza dopuszczalne prawem granice tej kreacji, poprzez dokonywanie oceny prawnej, kończącej się aktem władztwa publicznego, zakreślającego te granice. Zadaniem organu jest bowiem sprawdzenie, czy wyznaczone przez wnioskodawcę linie rozgraniczające pas drogowy oraz zaproponowane rozwiązania techniczne odpowiadają woli ustawodawcy wyrażonej w innych regulacjach prawnych, mających znaczenie dla wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Stosownie do orzecznictwa sądowoadministracyjnego w przedmiotowej materii (por. wyroki NSA z 26 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 762/13, z 18 listopada 2010 r. sygn. akt II OSK 1968/10, z 20 stycznia 2010 r. sygn. akt II OSK 2416/10), organ właściwy do wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie jest upoważniony do korygowania rozwiązań przyjętych we wniosku o wydanie ww. decyzji. To inwestor samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych i następnie techniczno-wykonawczych inwestycji, mając na uwadze spowodowanie jak najmniejszych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości.
9. Odnosząc się do pozostałej argumentacji skargi, Sąd wskazuje, że nie mogła ona doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. Wbrew twierdzeniom skarżącej, NSA w swoim wyroku z 25 listopada 2021 r. sygn. akt II OSK 2138/21 nie rozstrzygnął o braku zasadności wywłaszczenia działki skarżącej, lecz wskazał, że przeprowadzone wówczas postępowanie administracyjne nie potwierdziło w wystarczającym stopniu, że wywłaszczenie to miało charakter niezbędny. Uchybienie to zostało usunięte w toku ponownego postępowania, zakończonego zaskarżoną decyzją. Z kolei w zakresie "pozbawienia skarżącej odszkodowania" za wywłaszczenie działki nr [...]na skutek wydania przez Ministra Rozwoju i Technologii decyzji z 16 lutego 2022 r., należy wyjaśnić, że z tej ostatecznej decyzji wynika, że nieruchomość odpowiadająca działce nr [...]nie stanowi własności skarżącej, wobec czego nie sposób uznać, aby to w drodze zaskarżonej decyzji doszło do pozbawienia skarżącej możliwości żądania odszkodowania. Sąd miał na uwadze, że aktualnie – co wynika z zaskarżonej decyzji – nieruchomość skarżącej podlegająca wywłaszczeniu to działka nr [...] o powierzchni 1 m2. Kwestie dotyczące odszkodowania za wywłaszczenie skarżącej z tej nieruchomości oraz ewentualnych innych cywilnych roszczeń skarżącej, związanych np. z problemem przebudowy ogrodzenia jej posesji, wykraczają jednak poza granice niniejszego postępowania.
9.1. Zarzuty skargi okazały się zatem nieuzasadnione. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie stwierdził również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonego aktu lub stwierdzenie jego nieważności. Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę stosownie do art. 151 p.p.s.a.
10. W tym miejscu należy jeszcze wyjaśnić przyczyny oddalenia przez Sąd wniosków strony skarżącej o zawieszenie postępowania i odroczenie rozprawy.
10.1. W pismach z 28 grudnia 2022 oraz z 11 i 20 stycznia 2023 r. oraz na rozprawie strona skarżąca wnosiła o odroczenie rozprawy z uwagi na nieobecność jej pełnomocnika (spowodowaną zaplanowanym we wrześniu wyjazdem zagranicznym), wskazując, że skarżącej ciężko będzie zająć stanowisko w sprawie bez pomocy profesjonalisty. Należy zatem wyjaśnić, że zgodnie z art. 99 p.p.s.a., Sąd nawet na zgodny wniosek stron może odroczyć posiedzenie tylko z ważnej przyczyny. Natomiast w myśl art. 109 p.p.s.a., rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. Sąd uznał, że nieobecność pełnomocnika strony wywołana urlopem wypoczynkowym nie jest ani nadzwyczajnym wydarzeniem, ani też przeszkodą, o jakich mowa w art. 109 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 1 sierpnia 2019 r. sygn. akt I OSK 2301/17). Pełnomocnictwo ogólne lub do prowadzenia poszczególnych spraw obejmuje bowiem z samego prawa umocowanie do udzielenia dalszego pełnomocnictwa na zasadach określonych w odrębnych przepisach (art. 39 pkt 2 p.p.s.a.), a więc w przypadku gdy pełnomocnikiem jest radca prawny, do udzielenia substytucji na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2115, ze zm.). Oznacza to, że pełnomocnik skarżącej miał możliwość ustanowienia pełnomocnika substytucyjnego, który mógł przygotować się do rozprawy i reprezentować skarżącą na rozprawie. Na możliwość ustanowienia pełnomocnika substytucyjnego zwracał również uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 2017 r. sygn. akt II OSK 2680/16. Wskazano w nim, że w przypadku pełnomocnika będącego radcą prawnym, sposobem na przezwyciężenie przeszkody w osobistym stawieniu się na rozprawie, jest udzielenie dalszego pełnomocnictwa (substytucji) innemu profesjonaliście. W ocenie Sądu nawet w najbardziej skomplikowanej sprawie możliwe jest ustanowienie substytuta, a wydaje się nawet, że im bardziej skomplikowana sprawa, tym lepiej profesjonalny pełnomocnik powinien zabezpieczyć możliwość reprezentacji swojego mandanta na wypadek możliwych przypadków nieobecności pełnomocnika głównego. Warto również podnieść, że pełnomocnik skarżącej miał możliwość przedstawienia stanowiska na piśmie. Dodatkowo należy zauważyć, że art. 11g ust. 2 specustawy drogowej, wskazuje na konieczność rozpoznania skargi do sądu administracyjnego w terminie dwóch miesięcy, a wynikająca z tego przepisu zasada przemawia przeciwko odroczeniu rozprawy.
10.2. Sąd nie uwzględnił również zawartego w skardze wniosku o zawieszenie postępowania sądowego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie toczącej się pod sygn. akt I SA/Wa 1158/22. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Ta podstawa zawieszenia ma charakter fakultatywny, co oznacza, że ocena zawieszenia pozostawiona została uznaniu sądu, który powinien rozważyć, czy jest w sprawie celowe wstrzymywanie biegu sprawy. Przepis ten ma zastosowanie wyłącznie wówczas, gdy sąd orzekający nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. Rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie tylko wtedy będzie upoważniało do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona (por. wyrok NSA z 7.12.2021 r. sygn. akt II OSK 3136/19, LEX nr 3331571). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją. W sprawie I SA/Wa 1158/22 rozpoznawana jest skarga A. S.1 na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z 16 lutego 2022 r. nr DO.1.7614.536.2021.KW w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości. Decyzja ta ma charakter ostateczny i nie zostało wstrzymane jej wykonanie, w związku z czym wywołuje skutki prawne. Co więcej, wyrokiem z 13 września 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w sprawie I SA/Wa 1158/22. Sąd zauważa ponadto, że na mocy decyzji zaskarżonej w niniejszym postępowaniu, Wojewoda Mazowiecki nie orzekał co do wywłaszczenia nieruchomości, której dotyczyła decyzja Ministra Rozwoju i Technologii z 16 lutego 2022 r. nr DO.1.7614.536.2021.KW. Zatem z perspektywy interesu prawnego strony skarżącej, kwestia legalności wspomnianej decyzji Ministra nie ma znaczenia prejudycjalnego dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Zawieszenie postępowania z tej przyczyny nie jest również uzasadnione celowością, sprawiedliwością ani ekonomiką procesową.
10.3. Przy rozpoznaniu niniejszej sprawy Sąd wziął pod uwagę dokumenty załączone do skargi, które były objęte wnioskiem o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego. Dokumentacja ta nie wpływa jednak na ocenę legalności zaskarżonej decyzji z uwagi na przedstawione wyżej merytoryczne stanowisko Sądu.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono, jak w sentencji.