Orzeczenie · 2023-04-21

VII SA/Wa 1832/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2023-04-21
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlananasyp ziemnybudowla ziemnapozwolenie na budowęrozbiórkanadzór budowlanytereny osuwiskoweplanowanie przestrzennedecyzja o pozwoleniu na budowę

Sprawa dotyczyła skargi K.P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia 28 czerwca 2022 r., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB) z dnia 18 lutego 2020 r. MWINB uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) i nakazał inwestorom K.P. i S.K. rozbiórkę nasypu ziemnego wybudowanego w pasie drogowym drogi powiatowej oraz na części sąsiednich działek. Sąd administracyjny w Krakowie odrzucił wcześniejszą skargę K.P. na decyzję MWINB. K.P. następnie wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji MWINB, który GINB rozpatrzył i odmówił stwierdzenia nieważności. K.P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie. Skarżący zarzucał organom nadzoru budowlanego m.in. nierozpoznanie sprawy co do istoty, brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego (art. 3 pkt 3 i 3a) poprzez uznanie nasypu za budowlę ziemną, a nie obiekt liniowy (droga/zjazd), co skutkowałoby brakiem obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Kwestionował również ustalenia dotyczące lokalizacji nasypu na terenach osuwiskowych oraz oznaczenia działek. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że nasyp ziemny stanowi budowlę ziemną, której budowa wymagała pozwolenia na budowę. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter kasacyjny i nie polega na ponownym merytorycznym rozpoznaniu sprawy. Stwierdził, że legalizacja obiektu jest niemożliwa z uwagi na jego lokalizację na terenach osuwiskowych i naruszenie przepisów o planowaniu przestrzennym. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące niewykonalności decyzji i błędnego oznaczenia działek nie zasługują na uwzględnienie, a ewentualne uchybienia organu nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia budowli ziemnej, zasady prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, przesłanki legalizacji samowoli budowlanej na terenach zagrożonych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji budowy nasypu ziemnego na terenach osuwiskowych; interpretacja przepisów Prawa budowlanego w kontekście budowli ziemnych i zjazdów.

Zagadnienia prawne (5)

Czy nasyp ziemny wykonany w celu poszerzenia pobocza drogi powiatowej i wykonania zjazdu stanowi budowlę ziemną w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagającą pozwolenia na budowę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nasyp ziemny stanowi budowlę ziemną, która jest obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego i wymaga pozwolenia na budowę, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Uzasadnienie

Sąd powołując się na orzecznictwo NSA i definicje Prawa budowlanego, uznał, że nasyp ziemny, mający charakter kubaturowy, widoczny i spełniający określoną rolę (poszerzenie pobocza, wykonanie zjazdu), jest budowlą ziemną. Podkreślono, że budowla ziemna musi stanowić całość techniczno-użytkową.

Czy budowa zjazdu z drogi powiatowej lub przebudowa pobocza drogi wymaga pozwolenia na budowę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Budowa zjazdu z drogi powiatowej nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, jednakże w tym konkretnym przypadku wykonany nasyp ziemny, który poszerzył i zabezpieczył skarpę drogi w celu wykonania dojazdu, został zakwalifikowany jako budowla ziemna, a nie sam zjazd, co wymagało pozwolenia.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił budowę zjazdu od budowy nasypu ziemnego. Choć nasyp miał służyć wykonaniu zjazdu, sam w sobie został uznany za budowlę ziemną, której budowa wymagała pozwolenia na budowę, a nie za sam zjazd, który mógłby być zwolniony z tego obowiązku.

Czy lokalizacja nasypu ziemnego na terenach osuwiskowych i naruszenie przepisów o planowaniu przestrzennym uniemożliwia legalizację samowoli budowlanej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli realizacja obiektu budowlanego narusza przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem, legalizacja jest niemożliwa.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że roboty zostały wykonane na terenach osuwiskowych, co zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego i opinią Starosty, stwarza ryzyko uaktywnienia się osuwisk i degradacji terenu. Te okoliczności uniemożliwiają legalizację obiektu.

Czy wadliwe oznaczenie działek lub niewykonalność decyzji w dniu jej wydania stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwe oznaczenie działek nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności, jeśli organ na aktualnej mapie geodezyjnej wyraźnie oznaczył teren rozbiórki. Niewykonalność decyzji musi mieć charakter obiektywny i trwały, a w tym przypadku decyzja jest wykonalna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nawet jeśli numeracja działek była nieaktualna, to organ oznaczył teren rozbiórki na mapie geodezyjnej, co czyni decyzję wykonalną. Niewykonalność musi wynikać z obiektywnych i trwałych przeszkód, a nie subiektywnych trudności.

Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej pozwala na ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy i badanie wadliwości postępowania zwykłego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter kasacyjny i polega na weryfikacji decyzji pod kątem wystąpienia kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., a nie na ponownym merytorycznym rozpoznaniu sprawy czy badaniu wadliwości postępowania zwykłego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że w postępowaniu nieważnościowym organ bada jedynie, czy decyzja jest dotknięta ciężkimi wadami prawnymi, a nie czy stan faktyczny został prawidłowo ustalony w postępowaniu zwykłym. Nie jest dopuszczalne poszerzanie materiału dowodowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2022 r., utrzymującą w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę nasypu ziemnego.

Przepisy (24)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 3 § 3

Prawo budowlane

u.p.b. art. 3 § 1

Prawo budowlane

u.p.b. art. 48

Prawo budowlane

u.p.b. art. 28 § 1

Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 29 § 1

Prawo budowlane

u.p.b. art. 29 § 2

Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 1 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 1 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Ustawa o samorządzie gminnym

Ustawa o drogach publicznych

Ustawa o geodezji i kartografii art. 21 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nasyp ziemny stanowi budowlę ziemną wymagającą pozwolenia na budowę. • Lokalizacja nasypu na terenach osuwiskowych i naruszenie przepisów o planowaniu przestrzennym uniemożliwia legalizację. • Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności nie jest postępowaniem merytorycznym. • Decyzja jest wykonalna, a wadliwe oznaczenie działek nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności.

Odrzucone argumenty

Nasyp ziemny jest obiektem liniowym (zjazd, przebudowa drogi) i nie wymaga pozwolenia na budowę. • Decyzja nakazująca rozbiórkę jest niewykonalna z uwagi na wadliwe oznaczenie działek. • Organy nadzoru budowlanego nie rozpoznały sprawy co do istoty i nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter kasacyjny i nie polega na ponownym merytorycznym rozpoznaniu sprawy. • Budowla ziemna musi mieć charakter kubaturowy, być widoczna i istnieć w kategoriach obiektywnych, i co ważne spełniać jakąś rolę, stanowiąc całość techniczno-użytkową. • Niewykonalność decyzji musi mieć charakter obiektywny, a więc niezależny od subiektywnej oceny podmiotu zobowiązanego do jej wykonania.

Skład orzekający

Elżbieta Granatowska

sprawozdawca

Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

członek

Tomasz Janeczko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia budowli ziemnej, zasady prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, przesłanki legalizacji samowoli budowlanej na terenach zagrożonych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy nasypu ziemnego na terenach osuwiskowych; interpretacja przepisów Prawa budowlanego w kontekście budowli ziemnych i zjazdów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy interpretacji przepisów Prawa budowlanego w kontekście budowli ziemnych i samowoli budowlanej, a także ważnych kwestii proceduralnych związanych ze stwierdzaniem nieważności decyzji. Dodatkowo, aspekt lokalizacji na terenach osuwiskowych dodaje jej praktycznego znaczenia.

Budowla ziemna czy zwykły zjazd? Sąd rozstrzyga o samowoli budowlanej na osuwiskowym terenie.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst