VII SA/Wa 1654/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję GINB, uznając, że właściciel lokalu nr 4 nie miał legitymacji do żądania stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę dla lokalu nr 1, gdyż inwestycja nie oddziaływała na jego lokal.
Skarżący W.Z., właściciel lokalu nr 4, domagał się stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę dla lokalu nr 1, zarzucając naruszenia i zagrożenie bezpieczeństwa konstrukcji. GINB uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, uznając, że skarżący nie jest stroną w sprawie, ponieważ inwestycja nie oddziałuje na jego lokal, a w budynku istnieje wspólnota mieszkaniowa. WSA oddalił skargę, podzielając stanowisko GINB.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W.Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która uchyliła decyzję Wojewody i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę dla lokalu nr 1. Skarżący, właściciel lokalu nr 4, twierdził, że inwestycja narusza jego interes prawny i zagraża bezpieczeństwu konstrukcji. GINB uznał jednak, że skarżący nie posiada legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nieważności, ponieważ inwestycja dotyczy przebudowy lokalu nr 1 i nie wpływa na lokal skarżącego ani jego prawa. Sąd podzielił to stanowisko, podkreślając, że w przypadku 'dużej' wspólnoty mieszkaniowej, legitymację do działania w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej ma zarząd, a indywidualny właściciel lokalu musi wykazać, że inwestycja oddziałuje bezpośrednio na jego lokal i narusza jego prawa. Analiza projektu budowlanego wykazała, że roboty nie ingerują w lokal skarżącego ani nie naruszają jego konstrukcji, a jedynie dotyczą części lokalu nr 1 i części wspólnych. W związku z tym, skarżący nie wykazał indywidualnego interesu prawnego uzasadniającego wszczęcie postępowania nieważnościowego. Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, właściciel lokalu nie posiada legitymacji procesowej, jeśli inwestycja nie wpływa bezpośrednio na jego lokal i narusza jego prawa, a w budynku istnieje wspólnota mieszkaniowa, której interes prawny jest reprezentowany przez zarząd.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko GINB, że w przypadku 'dużej' wspólnoty mieszkaniowej, legitymację do działania w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej ma zarząd. Indywidualny właściciel lokalu musi wykazać, że inwestycja oddziałuje bezpośrednio na jego lokal i narusza jego prawa, co nie miało miejsca w tej sprawie, gdyż roboty dotyczyły lokalu nr 1 i części wspólnych, nie ingerując w lokal skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 138 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.b. art. 28 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 3 § pkt 20
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.b. art. 20 § 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.w.l. art. 6
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
u.w.l. art. 21 § 1
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie posiada legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ inwestycja nie oddziałuje na jego lokal mieszkalny i nie narusza jego indywidualnych praw, a w budynku istnieje wspólnota mieszkaniowa reprezentowana przez zarząd.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia jego interesu prawnego, zagrożenia bezpieczeństwa konstrukcji, fałszywego oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością, odebrania dostępu do ogródka i pralni, pracy podłogi w jego lokalu, niekorzystnych decyzji finansowych. Argumentacja skarżącego o potrzebie przeprowadzenia dodatkowych dowodów i połączenia postępowań.
Godne uwagi sformułowania
organy administracji architektoniczno- budowlanej nie są uprawnione do kontroli rozwiązań projektowych nie ma wpływu na legalność decyzji twierdzenie wnioskodawcy, że w wyniku przebudowy zgodnie z pozwoleniem na budowę parametry sufitu mieszkania nr 2 powiększyły się względem parametrów podłogi w mieszkaniu wnioskodawcy nr 4 o powierzchnię, na jaką zmniejszyły się parametry mieszkania nr 1 względem parametrów mieszkania nr 2 odwołujący nie jest osobą uprawnioną do zainicjowania postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a., ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (...) który jako przepis szczególny (...) ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu Samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość, nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. podmiotem uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym w imieniu wspólnoty mieszkaniowej jest jej zarząd podmiotem uprawnionym do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy części nieruchomości wspólnej, jest wspólnota mieszkaniowa reprezentowana przez zarząd. Prawa do samodzielnego udziału (tj. obok wspólnoty) w postępowaniu administracyjnym członek wspólnoty nie może wywodzić wyłącznie z faktu bycia współwłaścicielem nieruchomości wspólnej. zakres inwestycji i jej charakter nie będzie wpływać na lokal mieszkalny odwołującego oraz godzić w uprawnienia dotyczące korzystania z niego. skarżący nie posiada indywidualnego, odrębnego od interesu wspólnoty mieszkaniowej interesu prawnego, który uprawniałby go do skutecznego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności.
Skład orzekający
Aneta Żak
sprawozdawca
Artur Kuś
członek
Bogusław Cieśla
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę i o stwierdzenie nieważności decyzji, zwłaszcza w kontekście wspólnot mieszkaniowych i obszaru oddziaływania obiektu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji 'dużej' wspólnoty mieszkaniowej i braku bezpośredniego wpływu inwestycji na lokal skarżącego. Interpretacja pojęcia 'obszaru oddziaływania obiektu'.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia legitymacji procesowej w sprawach budowlanych, szczególnie w kontekście wspólnot mieszkaniowych, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i nieruchomości.
“Wspólnota mieszkaniowa kontra właściciel lokalu: Kto ma prawo kwestionować pozwolenie na budowę?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 1654/22 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2023-07-12 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2022-08-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Aneta Żak /sprawozdawca/ Artur Kuś Bogusław Cieśla /przewodniczący/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 259 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2021 poz 2351 art. 28 ust 2 i art. 3 pkt 20 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędziowie sędzia WSA Artur Kuś, asesor WSA Aneta Żak (spr.), Protokolant st. spec. Eliza Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2023 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 lipca 2022 r. znak: DOA.7110.96.2022.KBA w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z 7 lipca 2022 r. znak: DOA.7110.96.2022.KBA Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: GINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej: k.p.a., w wyniku rozpatrzenia odwołania W.Z. uchylił w całości decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 17 marca 2022 r. znak: WIN-II.7840.4.184.2021 odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...]października 2017 r. nr [...] i umorzył postępowanie prowadzone przed organem I instancji. Decyzja ta została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Wnioskiem złożonym 10 grudnia 2021 r. W.Z. (dalej: skarżący) wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...]z [...]października 2017 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K.L pozwolenia na budowę obejmującego przebudowę lokalu mieszkalnego nr 1 znajdującego się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...], obręb [...] przy ul. [...] w [...]. Decyzją z 17 marca 2022 r. Wojewoda Warmińsko-Mazurski na podstawie art. art. 157 § 1 i art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji, przyjmując, że kontrolowana decyzja, wbrew zarzutom wnioskodawcy pozostającego właścicielem lokalu mieszkalnego nr 4 znajdującego się w ww. budynku przy ul. [...] w [...], nie posiada wad kwalifikowanych uzasadniających wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Odnośnie do powołanych przez właściciela lokalu nr 4 zarzutów wskazujących na to, że roboty budowlane objęte kontrolowanym pozwoleniem na budowę skutkują zagrożeniem bezpieczeństwa konstrukcji, w szczególności negatywnie oddziałują na strop między lokalami nr 2 i 4 Wojewoda Warmińsko-Mazurski stwierdził, że organy administracji architektoniczno- budowlanej nie są uprawnione do kontroli rozwiązań projektowych przyjętych w projekcie architektoniczno-budowlanym. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie projektanta o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, wymagane na podstawie art. 20 ust. 4 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), dalej: p.b. Zdaniem organu, nie ma wpływu na legalność decyzji twierdzenie wnioskodawcy, że w wyniku przebudowy zgodnie z pozwoleniem na budowę parametry sufitu mieszkania nr 2 powiększyły się względem parametrów podłogi w mieszkaniu wnioskodawcy nr 4 o powierzchnię, na jaką zmniejszyły się parametry mieszkania nr 1 względem parametrów mieszkania nr 2. Wojewoda Warmińsko-Mazurski zauważył również, że nie doszło w sprawie do rażącego naruszenia przepisów art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 p.b., inwestor – K.L. złożyła bowiem oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obejmujące władanie zarówno częścią wyodrębnioną nieruchomości, jak i jej częściami wspólnymi. W wyniku rozpatrzenia odwołania W.Z. od ww. decyzji Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 17 marca 2022 r. organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i umorzył prowadzone przed nim postępowanie, uznając, że odwołujący nie jest osobą uprawnioną do zainicjowania postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...]z [...]października 2017 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a., ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), dalej: p.b., który jako przepis szczególny względem przywołanego wyżej art. 28 k.p.a. ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu (art. 3 pkt 20 p.b.). Obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość, nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. GINB zauważył, że odwołujący swój interes prawny w kwestionowaniu decyzji z [...]października 2017 r. wywodzi z tytułu prawa własności lokalu mieszkalnego nr 4 budynku wielorodzinnego (2 kondygnacja) i udziału w nieruchomości wspólnej. Analiza KW Nr [...]wskazuje, że w ww. budynku wyodrębnione są więcej niż 3 lokale. Tym samym ukonstytuowała się w nim na mocy art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2021 r. poz. 1048 ze zm.), dalej: u.w.l., tzw. "duża" wspólnota mieszkaniowa. Co do zasady podmiotem uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym w imieniu wspólnoty mieszkaniowej jest jej zarząd, co wynika z przepisu art. 21 ust. 1 u.w.l. GINB wskazał na stanowisko przyjmowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym podmiotem uprawnionym do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy części nieruchomości wspólnej, jest wspólnota mieszkaniowa reprezentowana przez zarząd. Prawa do samodzielnego udziału (tj. obok wspólnoty) w postępowaniu administracyjnym członek wspólnoty nie może wywodzić wyłącznie z faktu bycia współwłaścicielem nieruchomości wspólnej. Nieruchomość wspólna pozostaje bowiem w wyłącznym zarządzie wspólnoty (reprezentowanej przez zarząd), rozumianej jako ogół właścicieli lokali, występujących wspólnie (co nie oznacza zgodnie) z mocy prawa, w zakresie czynności dotyczących ustawowej współwłasności nieruchomości wspólnej. Organ odwoławczy zaznaczył, że warunkiem uznania podmiotu uprawnionego do nieruchomości wspólnej z tytułu posiadania prawa odrębnej własności danego lokalu za stronę postępowania jest wykazanie, że planowana inwestycja będzie wpływać na ten konkretny lokal oraz godzić w uprawnienia dotyczące korzystania z niego. Warunek ten nie został jednakże w rozpatrywanej sprawie spełniony. Analiza projektu budowlanego wykazała, jak wyjaśnił GINB, że sporna inwestycja polega na przebudowie lokalu mieszkalnego nr 1, obejmując wykonanie otworu w wewnętrznej ścianie nośnej, przesunięcie ściany działowej, zamurowanie otworu oraz montaż stolarki drzwiowej w miejscu otworu okiennego w budynku wielorodzinnym (Projekt budowlany; Opis techniczny, 4. Charakterystyka opracowania, str. 11, rzut parteru -stan istniejący, nr rys.: 1-1; rzut parteru, Stan projektowany, nr rys. K-1). W wyniku projektowanej przebudowy zmniejszony zostanie lokal mieszkalny nr 1 a powiększony lokal mieszkalny nr 2. Dwa lokale nie zostaną jednak połączone z uwagi na projektowaną ścianę działową (Projekt budowlany, str. 27-28). GINB zauważył, że odwołujący w piśmie z 1 grudnia 2021 r. wskazał, iż poprzez wyburzenie ściany jego podłoga straciła "podpórkę", niemniej z projektu budowlanego wynika, że sporne przedsięwzięcie nie ingeruje w części lokalu należącego do odwołującego. Jak wskazał projektant "Istniejąca konstrukcja stropu między piętrowego i dachu nie wymaga wykonania dodatkowych robót konstrukcyjnych. Zgodnie z orzeczeniem technicznym w/w konstrukcja usytuowana na parterze w pełni spełnia warunki techniczne z planowaną przebudową lokalu mieszkalnego nr 1" (Projekt budowlany, Opis techniczny, 4. Charakterystyka opracowania, str. 11). W związku z powyższym, w ocenie GINB, zakres inwestycji i jej charakter nie będzie wpływać na lokal mieszkalny odwołującego oraz godzić w uprawnienia dotyczące korzystania z niego. Projektowane roboty budowlane nie naruszają prawa własności lokalu nr 4, do którego uprawniony jest wnioskodawca, nie pozostaje on stąd stroną postępowania dotyczącego decyzji Prezydenta Miasta [...]z [...]października 2017 r. GINB dodał, że na treść rozstrzygnięcia nie ma wpływu sposób zakończenia sprawy z powództwa odwołującego przeciwko S.K., J.K. i K.L. o naruszenie posiadania prowadzonej przed Sądem Rejonowym w [...], I Wydział Cywilny pod sygn. akt [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję GINB z 7 lipca 2022 r. złożył W.Z., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie. Skarżący zarzucił organowi pominięcie, że inwestor złożył fałszywe oświadczenie o posiadaniu prawa do wykonania robót budowlanych objętych wydaną przez Prezydenta Miasta [...]decyzją o pozwoleniu na budowę. Wskazał, że S.K. nie miał podstaw, by uważać się za jedynego właściciela części wspólnych budynku. Kwestia ta ma związek ze szczegółowo opisanym sporem dotyczącym części wspólnych budynku. W skardze skarżący zwrócił uwagę na szereg działań naruszających jego interes, co dotyczy, m.in., odebrania mu przez K.L. dostępu do ogródka z tyłu budynku mieszkalnego, z którego, jak wyjaśnił skarżący, jego rodzina korzystała nieodpłatnie przez ponad 50 lat, zlikwidowania ściany w lokalu poniżej, co spowodowało, że podłoga w lokalu skarżącego zaczęła pracować, czy też niekorzystnych decyzji o charakterze finansowym (wzięcie kredytu na powiększenie funduszu remontowego). W kolejnych pismach skarżący uzupełnił argumentację złożonej skargi, zwracając uwagę na potrzebę przeprowadzenia w sprawie dodatkowych dowodów i powiązanie przedmiotowo-podmiotowe postępowania z postępowaniem toczącym się przed Sądem pod sygn. VII SA/Wa 1655/22, co powinno prowadzić do połączenia tychże postępowań. W piśmie z 13 kwietnia 2023 r. ustanowiony dla skarżącego pełnomocnik z urzędu wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji GINB, oświadczając, że podtrzymuje stanowisko sformułowane w sprawie przez skarżącego. Precyzując zarzuty stawiane zaskarżonej decyzji, wyjaśnił, że GINB naruszył art. 28 w zw. z art. 77 § 1-4 k.p.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na odmowie uwzględnienia żądania skarżącego, pomimo że jest on posiadaczem nieruchomości, której dotyczy wniosek (ekspektatywa nabycia własności), zaniechanie wszechstronnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i przerzucenie ciężaru dowodu na skarżącego. Pełnomocnik skarżącego wniósł równocześnie o zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów udzielonej pomocy prawnej z urzędu, oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości lub w części. W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zdaniem Sądu, prawidłowe jest zaskarżone rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 7 lipca 2022 r. mocą którego organ ten uchylił decyzję Wojewody Warmińsko – Mazurskiego z 17 marca 2022 r., którą organ I instancji w postępowaniu wszczętym na wniosek skarżącego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...]z [...]października 2017 r. nr [...]zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K.L. pozwolenia na przebudowę lokalu mieszkalnego oraz umorzył postępowanie organu I instancji. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. który stanowi, że organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Przepis ten nie precyzuje przyczyn umorzenia w postępowaniu odwoławczym postępowania organu I instancji, jednak przyjąć należy, że umarzając postępowanie przed organem I instancji organ odwoławczy kieruje się przesłankami określonymi w art. 105 § 1 k.p.a., czyli bezprzedmiotowością postępowania. Na gruncie tej sprawy, zdaniem organu odwoławczego, bezprzedmiotowość postępowania wynika z przyczyn podmiotowych, gdyż skarżący wadliwie uznany został przez organ I instancji za podmiot mogący skutecznie zainicjować postępowanie nieważnościowe dotyczące ww. decyzji z [...]października 2017 r. Zdaniem GINB, skarżący nie posiadał ku temu stosownej legitymacji procesowej. Stanowisko to Sąd podziela. Oceniając poprawność przyjęcia przez organ powyższego wniosku należy w pierwszym rzędzie stwierdzić, że organ poprawnie przyjął, że w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę normę materialnoprawną, w oparciu o którą organ ustala krąg stron tego postępowania stanowi przepis art. 28 ust. 2 p.b., będący, jak prawidłowo wskazał GINB, przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przepis art. 28 ust. 2 p.b., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania kwestionowanej decyzji Prezydenta Miasta [...]stanowił, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" zdefiniowane zostało zaś w art. 3 pkt 20 tej ustawy, jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Skarżący swój interes prawny do kwestionowania ww. decyzji Prezydenta Miasta [...]wywodzi z tytułu prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr 4 znajdującego się w budynku przy ul. [...] w [...], co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy (zob. KW Nr [...]prowadzona przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych). Organ poprawnie ustalił także, że analiza KW Nr [...]wykazała, że w ww. budynku wyodrębnione są ponad 3 lokale, w związku z czym ukonstytuowała się w nim, na mocy art. 6 ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2021 r., poz. 1048 ze zm.), tzw. "duża" wspólnota mieszkaniowa. W odniesieniu do treści art. 21 ust. 1 u.w.l. organ trafnie wskazał, że, co do zasady podmiotem uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym w imieniu wspólnoty mieszkaniowej jest jej zarząd, co wynika z przepisu art. 21 ust. 1 u.w.l. W odniesieniu do powyższego stwierdzenia wskazać bowiem trzeba, że w sprawach z zakresu prawa budowlanego mających związek z nieruchomością wspólną, stroną postępowania jest, co do zasady, wspólnota mieszkaniowa. Nie można jednakże wykluczyć sytuacji, iż właściciel konkretnego lokalu znajdującego się w danym budynku mieszkalnym wielorodzinnym także ma przymiot strony określonego postępowania. Reżim przepisów u.w.l. nie dotyczy nieruchomości stanowiącej odrębną własność w związku z czym istnieje możliwość przyznania statusu strony właścicielowi lokalu mieszkalnego pod warunkiem ustalenia, że lokal ten pozostaje indywidualnie w sferze oddziaływania obiektu. Dla uzyskania przymiotu strony przez właściciela lokalu mieszkalnego znajdującego się w budynku zarządzanym przez wspólnotę konieczne jest wykazanie wpływu tej inwestycji na indywidualne prawa i obowiązki związane z funkcjonowaniem jego lokalu mieszkalnego (por. wyrok NSA z 18 lipca 2019 r., II OSK 2265/17; wyrok NSA z 20 września 2018 r., II OSK 1078/18). Co istotne, interes prawny właściciela lokalu musi być zindywidualizowany, a więc nie może pokrywać się z interesem przysługującym wspólnocie mieszkaniowej (zob. wyrok NSA z 20 września 2018 r., II OSK 2266/16). Rozważany przypadek sytuacji takiej nie dotyczy, jak prawidłowo przyjął organ odwoławczy, co wynika z tego, że zakres robót budowlanych ujętych w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją Prezydenta Miasta [...]z [...]października 2017 r., obejmuje wykonanie otworu w wewnętrznej ścianie nośnej, przesunięcie ściany działowej pomiędzy lokalami nr 1 i 2 oraz zamurowanie otworu oraz montaż stolarki drzwiowej w miejscu otworu okiennego w budynku wielorodzinnym (Projekt budowlany; Opis techniczny, 4. Charakterystyka opracowania, str. 11, rzut parteru - stan istniejący, nr rys.: 1-1; rzut parteru, Stan projektowany, nr rys. K-1). Zasadnie zatem organ stwierdził, że sporne przedsięwzięcie nie dotyczy części lokalu mieszkalnego należącego do skarżącego. Z projektu wynika, że istniejąca konstrukcja stropu między piętrowego nie wymaga wykonania robót konstrukcyjnych. W związku z czym należało przyjąć, że zakres planowanych robót dotyczy wyłącznie części nieruchomości stanowiącej odrębną własność uczestniczki postępowania oraz części wspólnej (ściany nośnej, w której wykonano otwór, w związku z czym nieprawidłowe jest wskazanie przez skarżącego w skardze, że ściana ta została zlikwidowana), w stosunku do której interes prawny przysługuje wspólnocie mieszkaniowej reprezentowanej przez zarząd i nie wpływa na możliwość korzystania przez skarżącego z należącego do niego lokalu mieszkalnego w sposób odpowiadający jego funkcji, uzasadniając tym samym zasadność przyjęcia, że jest on legitymowany czynnie do zainicjowania postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Mając zatem na uwadze zakres zamierzonego przedsięwzięcia, trafnie organ odwoławczy stwierdził, że lokal mieszkalny stanowiący odrębną własność skarżącego nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanego przedsięwzięcia, w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b. W wyroku z dnia 14 października 2010 r., II OSK 1572/09, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że to na podmiocie żądającym wszczęcia postępowania nieważnościowego spoczywa ciężar wykazania, że ma on legitymację materialno-prawną. Z całą pewnością interesu takiego nie można wywodzić z przysługującego prawa współwłasności nieruchomości wspólnej, czy udziału w częściach wspólnych budynku i nieruchomości gruntowej w sytuacji, gdy istnieje zarząd upoważniony do reprezentowania członków wspólnoty mieszkaniowej. Sąd dostrzega, że krąg stron biorących udział w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nie zawsze pokrywa się z kręgiem podmiotów biorących udział w postępowaniu zwykłym, i może okazać się szerszy, obejmując podmioty wywodzące interes prawny w tym postępowaniu z art. 28 k.p.a. Na gruncie tej sprawy nie ma jednak podstaw by uznać, że skarżący miał interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu o stwierdzenie nieważności ww. decyzji o pozwoleniu na budowę. W związku z powyższym, jako że decyzja Prezydenta Miasta [...]z [...]października 2017 r. nie dotyczy sfery praw i obowiązków skarżącego, uznać należało, że organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że skarżący nie posiada indywidualnego, odrębnego od interesu wspólnoty mieszkaniowej interesu prawnego, który uprawniałby go do skutecznego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności. W ocenie Sądu, z uwagi na zaistniałą przeszkodę do prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji tej decyzji w postępowaniu wszczętym na wniosek skarżącego, prawidłowo GINB zastosował w konsekwencji przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylając na jego podstawie decyzję organu I instancji oraz umarzając postępowanie przed tym organem. Podnoszone przez skarżącego w rozpoznawanej skardze kwestie dotyczące pozbawienia go przez sąsiadów dostępu do ogródka oraz pralni, jako niemające merytorycznego związku z przedmiotem kontrolowanego przez Sąd postępowania, z uwagi na to, że nie dotyczą robót budowlanych objętych kwestionowaną decyzją z [...]października 2017 r. w odniesieniu do których należało analizować istnienie interesu prawnego skarżącego w zainicjowaniu postępowania nieważnościowego, nie podlegają w nim rozważeniu. Sąd nie stwierdził również, aby zaskarżona decyzja była obarczona innymi wadami, które uzasadniałyby jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Z przedstawionych powyżej powodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI