VII SA/Wa 140/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-04-25
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęprawo budowlaneobszar oddziaływania obiektuprzymiot stronyinteres prawnywarunki zabudowynasłonecznieniepostępowanie administracyjnekontrola sądowauchylenie decyzji

WSA w Warszawie uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że skarżący miał przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę, mimo wcześniejszego umorzenia postępowania przez organ odwoławczy.

Skarżący P.W. wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy uznał, że skarżący nie posiada przymiotu strony, ponieważ jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. WSA uchylił decyzję organu odwoławczego, stwierdzając, że skarżący miał interes prawny i powinien być traktowany jako strona postępowania, a organ nie zbadał należycie jego zarzutów dotyczących naruszenia przepisów technicznych i warunków zabudowy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P.W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy uznał, że skarżący, właściciel sąsiedniej nieruchomości, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu nadzorczym, ponieważ jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji zgodnie z przepisami Prawa budowlanego. Skarżący argumentował, że był traktowany jako strona w poprzednich postępowaniach i że inwestycja narusza jego interes prawny, w tym pogarsza nasłonecznienie jego budynku oraz jest niezgodna z warunkami zabudowy i przepisami Prawa budowlanego. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd stwierdził, że organ odwoławczy naruszył art. 138 § 1 pkt 2 kpa, ponieważ nie zbadał należycie, czy skarżący posiada przymiot strony, a także nie odniósł się do jego zarzutów dotyczących naruszenia przepisów technicznych (warunki techniczne, usytuowanie budynku) i warunków zabudowy. Sąd podkreślił, że pojęcie strony należy wyprowadzać z przepisów prawa materialnego i że w przypadku sąsiadujących nieruchomości organ powinien wnikliwie badać naruszenie uzasadnionych interesów właścicieli.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, właściciel sąsiedniej nieruchomości, która graniczy z terenem inwestycji i może być narażona na naruszenie uzasadnionych interesów (np. poprzez ograniczenie nasłonecznienia), posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę oraz w postępowaniu nadzorczym dotyczącym stwierdzenia nieważności takiej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przymiot strony należy wyprowadzać z przepisów prawa materialnego, a Prawo budowlane (art. 28 ust. 2) oraz przepisy dotyczące obszaru oddziaływania obiektu (art. 3 ust. 20) wskazują, że właściciele sąsiednich nieruchomości mogą być stronami. Organ odwoławczy nie zbadał wnikliwie interesu prawnego skarżącego i przedwcześnie umorzył postępowanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje stronę postępowania jako każdego, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje możliwość uchylenia decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.

P.b. art. 28 § ust. 2

Prawo budowlane

Określa krąg stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę, w tym właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.

P.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny (naruszenie prawa materialnego lub istotne wady postępowania).

P.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje możliwość stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pomocnicze

P.b. art. 3 § ust. 20

Prawo budowlane

Definiuje pojęcie 'obszaru oddziaływania obiektu'.

u.p.z.p. art. 54

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy wpływu inwestycji na warunki zagospodarowania terenu, w tym nasłonecznienie.

u.p.z.p. art. 61

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy warunków ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego albo warunków zabudowy.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 13

Dotyczy wymagań dotyczących usytuowania budynków.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 60

Dotyczy wymagań dotyczących nasłonecznienia pomieszczeń.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 8 § § 8

Dotyczy wymagań dotyczących nowej zabudowy w przypadku braku MPZP.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący, jako właściciel sąsiedniej nieruchomości, posiada przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy nie zbadał należycie interesu prawnego skarżącego i jego zarzutów dotyczących naruszenia przepisów technicznych (nasłonecznienie) oraz warunków zabudowy.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego za obszar oddziaływania rozumie się teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych organ w każdej indywidualnej sprawie winien wnikliwie zbadać, czy nie doszło do naruszenia uzasadnionych interesów właścicieli kategoryczne stwierdzenie organu odwoławczego o braku przymiotu strony [...] zdaje się być przedwczesne

Skład orzekający

Bożena Więch-Baranowska

przewodniczący

Izabela Ostrowska

sprawozdawca

Grzegorz Czerwiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniach dotyczących pozwoleń na budowę i stwierdzenia nieważności decyzji, zwłaszcza w kontekście interesu prawnego sąsiadów oraz konieczności badania naruszenia przepisów technicznych i warunków zabudowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z interpretacją przymiotu strony w postępowaniu nadzorczym w kontekście Prawa budowlanego i k.p.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia procesowego w prawie budowlanym – kto jest stroną postępowania i jak chronić interesy sąsiadów. Pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie przez organy administracji i sądów kwestii procesowych.

Sąsiad inwestycji budowlanej – czy zawsze ma prawo głosu?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 140/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-04-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-01-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Więch-Baranowska /przewodniczący/
Grzegorz Czerwiński
Izabela Ostrowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi P. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania P. W. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r., działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż zaskarżoną decyzją Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, zmienioną decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r., zatwierdzającą zamienny projekt budowlany i zmieniającą pozwolenie na budowę z dnia [...] stycznia 2001 r.
Organ zauważył, iż samo wniesienie żądania stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wszczyna jedynie etap postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie, czy żądanie pochodzi od podmiotu legitymującego się przymiotem strony.
Zdaniem organu odwoławczego P. W., inicjującemu postępowanie nadzorcze, przymiot strony w świetle art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie przysługuje, bowiem nieruchomość jego bezpośrednio sąsiadująca z działką objętą inwestycją, nie znajduje się w obszarze oddziaływania tegoż obiektu, skoro zachowane zostały przepisy szczególne, w tym przede wszystkim warunki techniczne.
Z tego względu, nie odnosząc się do zarzutów odwołania, organ stwierdził, iż wszczęcie, prowadzenie i wydanie decyzji merytorycznej w trybie nadzorczym, na wniosek podmiotu nie będącego stroną, stanowi rażące naruszenie prawa.
Skargę na powyższą decyzję wniósł P. W., domagając się jej uchylenia.
Skarżący podniósł, iż w toku postępowania dotyczącego ustalenia warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, doręczano mu wszelkie decyzje, traktując go jako stronę postępowania.
Swój interes prawny określony w art. 28 kpa skarżący wywodzi z brzmienia art. 54 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, bowiem projektowany obiekt pogarsza stan nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym skarżącego.
Nadto skarga zarzuca, iż obiekt budowlany zrealizowany na działce nr [...] w [...] jest niezgodny:
– z decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2000 o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, bowiem budynek ma nie dwie, a pełne trzy kondygnacje;
– z przepisami ustawy Prawo budowlane;
– art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
– § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
– z przepisami prawa miejscowego obowiązującego we dniu wydania zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzeni naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja o charakterze formalnym, u podstaw której legło stwierdzenie organu, iż wszczynający postępowanie nadzorcze P. W. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Zgodnie z brzmieniem art. 28 kpa stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, kto żądając czynności organu ze względu na swój interes prawny, domaga się wydania określonego aktu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela wielokrotnie wyrażony zarówno w orzecznictwie jak w doktrynie pogląd, że pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.01.1995 r., sygn. akt I SA 1326/93).
Prawo budowlane w art. 28 ust. 2 w brzmieniu nadanym mu ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Praw budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 80, poz. 718) stanowi, iż stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę (analogicznie w przypadku postępowania nadzorczego) są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości, znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, przy czym za obszar oddziaływania rozumie się teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu (art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego).
W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, iż nieruchomość skarżącego bezpośrednio graniczy z terenem objętym inwestycją. Wielkość obiektu, jego gabaryty i kształt w sposób widoczny odbiegają od formy zabudowy sąsiednich nieruchomości, na których zlokalizowane są domy jednorodzinne.
Powoduje to sytuację, w której organ w każdej indywidualnej sprawie winien wnikliwie zbadać, czy nie doszło do naruszenia uzasadnionych interesów właścicieli, czy użytkowników wieczystych działek sąsiednich.
Tymczasem organ odwoławczy nie zbadał, czy w przypadku skarżącego nie doszło do naruszenia § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 z późn. zm.), mimo formułowanych zarzutów dotyczących ograniczenia nasłonecznienia w pomieszczeniach w budynku mieszkalnym skarżącego.
Kategoryczne stwierdzenie organu odwoławczego o braku przymiotu strony, a w konsekwencji umorzenie postępowania przed organem I instancji, wobec braku jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie zdaje się być przedwczesne.
Z tych względów skargę należało uwzględnić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Pozostałe zarzuty skargi natury merytorycznej, a odnoszące się bezpośrednio do decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. oraz z dnia [...] kwietnia 2005 r. nie mogły być brane pod uwagę w postępowaniu, w którym kontroli sądowej poddano decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2005 r. wydaną w trybie nadzorczym.
Rozstrzygnięcie w pkt II oparto na treści art. 152 cytowanej wyżej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI