VII SA/Wa 1599/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-04-04
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowękanalizacja sanitarnastwierdzenie nieważnościsfałszowanie podpisuprawo budowlanek.p.a.wznowienie postępowanianieruchomośćzgoda właściciela

WSA w Warszawie oddalił skargę domagającą się stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę kanalizacji, uznając, że sfałszowanie podpisu na zgodzie właściciela działki nie jest przesłanką do stwierdzenia nieważności decyzji, a jedynie do wznowienia postępowania.

Skarżący A. N. domagał się stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej, argumentując m.in. sfałszowaniem jego podpisu na oświadczeniu o zgodzie na przeprowadzenie inwestycji przez jego działkę. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały, że choć podpis mógł zostać sfałszowany, to okoliczność ta nie stanowiła podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż organ wydający pozwolenie nie miał o tym wiedzy w dacie wydania decyzji. Sąd wskazał, że sfałszowanie dowodu może być podstawą do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi A. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o odmowie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę sieci i przyłączy kanalizacji sanitarnej, wydanego przez Starostę Powiatowego w C. w 2000 r. Skarżący podnosił, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w tym na podstawie sfałszowanego oświadczenia o zgodzie na przeprowadzenie kanalizacji przez jego działkę. Organy administracji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddaliły skargę. Sąd uznał, że chociaż istniały podstawy do wznowienia postępowania z uwagi na sfałszowanie podpisu na oświadczeniu o zgodzie, to nie stanowiło to przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji zgodnie z art. 156 k.p.a. Sąd podkreślił, że organ wydający pozwolenie na budowę nie miał wiedzy o sfałszowaniu podpisu w dacie wydawania decyzji, a inwestor wykazał się wymaganą dokumentacją. Sąd zaznaczył, że podstawy wznowienia postępowania nie mogą być utożsamiane z podstawami stwierdzenia nieważności decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sfałszowanie dowodu nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli organ wydający decyzję nie miał o tym wiedzy w dacie jej wydania. Może być natomiast podstawą do wznowienia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że stwierdzenie nieważności decyzji ma charakter nadzwyczajny i wymaga kwalifikowanej wady. Sfałszowanie dowodu, o którym organ nie wiedział w momencie wydawania decyzji, nie jest przesłanką nieważności, lecz wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Podstawy wznowienia nie mogą być utożsamiane z podstawami stwierdzenia nieważności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, które są enumeratywnie wymienione i nie podlegają rozszerzającej wykładni.

k.p.a. art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki wznowienia postępowania, w tym sytuację, gdy dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 158 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne nad działalnością administracji publicznej.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutek oddalenia skargi.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Sfałszowanie podpisu na oświadczeniu o zgodzie na przeprowadzenie inwestycji przez działkę skarżącego stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.

Godne uwagi sformułowania

Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter nadzwyczajny. Niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek wymienionych w art. 156 k.p.a. Sama okoliczność sfałszowania podpisu skarżącego ujawniona po wydaniu decyzji nie może być przesłanką stwierdzenia nieważności, ale wznowienia postępowania. W sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skarżący nie może powoływać się na podstawy wznowienia postępowania.

Skład orzekający

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

sprawozdawca

Izabela Ostrowska

przewodniczący

Mirosława Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (art. 156 k.p.a.) w kontekście sfałszowanych dowodów oraz odróżnienie tej instytucji od wznowienia postępowania (art. 145 k.p.a.)."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ nie miał wiedzy o sfałszowaniu dowodu w dacie wydawania decyzji. Sprawa dotyczy pozwolenia na budowę, ale zasady są ogólne dla postępowań administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną różnicę między stwierdzeniem nieważności a wznowieniem postępowania w kontekście sfałszowanych dokumentów, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Sfałszowany podpis pod zgodą na budowę? Sąd wyjaśnia, kiedy to nie wystarczy do unieważnienia decyzji.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1599/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-04-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /sprawozdawca/
Izabela Ostrowska /przewodniczący/
Mirosława Kowalska
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę skargę oddala.
Uzasadnienie
VII SA/WA 1599/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. Starosta Powiatowy w C. zatwierdził projekt budowlany i wydał dla Gminy Miasta C. pozwolenie na budowę sieci i przyłączy kanalizacji sanitarnej od projektowanego kolektora do budynków przy ulicy P. w C..
Wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji złożył A. N. jako przesłankę podając – rażące naruszenie prawa.
Decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 158 § 1, art. 157 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji.
W uzasadnieniu podniósł, że w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...] sierpnia 2000 r. wydanej przez Burmistrza Gminy C. na budowę sieci i przyłączy kanalizacji sanitarnej od projektowanego kolektora do budynków przy ulicy P. w C., Starosta C. decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił gminie miasta C. pozwolenia na realizację tego zadania inwestycyjnego. Zatwierdzony projekt budowlany posiadał wszystkie prawem przewidziane opinie i uzgodnienia, a inwestor wykazał się dowodami stwierdzającymi prawo do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane.
Podnoszony przez wnioskującego brak zgody na dysponowanie jego nieruchomością na cele budowlane w dniu wydania decyzji Starosty C. z dnia [...] listopada 2000 r., w świetle dokumentów na których oparł się starosta nie znajduje potwierdzenia. Dołączona do wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji kopia pisma, w którym skarżący nie wyraża zgody na przebieg kanalizacji przez jego działkę nr [...] nosi datę [...] lipca 1998 r. i nie może być uznanym dokumentem w świetle złożonego oświadczenia wyrażającego zgodę z dnia [...] sierpnia 2000 r., a więc przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
Natomiast postanowienie Prokuratury Rejonowej w C. o sfałszowaniu podpisu skarżącego na tym oświadczeniu wydano [...] października 2002 r. Zatem okoliczność sfałszowania podpisu nie była znana organowi, który decyzję o pozwoleniu na budowę wydał [...] listopada 2000 r.
Sama okoliczność sfałszowania podpisu skarżącego ujawniona po wydaniu decyzji nie może być przesłanką stwierdzenia nieważności, ale wznowienia postępowania.
Odnosząc się zaś do zarzutów skarżącego – niedoręczania mu decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia [...] sierpnia 2000 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz decyzji Starosty C. z dnia [...] listopada 2000 r. organ I instancji stwierdził, że w aktach znajdują się potwierdzenia odbioru obu decyzji.
Decyzją z dnia [...] września 2005 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po odwołaniu A. N. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podał, że w przedmiotowej sprawie nie występuje przesłanka rażącego naruszenia prawa określonego w art. 156 k.p.a. W pozostałej części powielił uzasadnienie organu I instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. No. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji Starosty C. z dnia [...] listopada 2000 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Warszawie.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty C. z dnia [...] listopada 2000 r. pomimo, że już raz wydał identyczną decyzję w dniu [...] września 2003 r., która to została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie sygnatura akt 7/IV SA 3974/03.
Zdaniem skarżącego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przywołując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji tylko niektóre tezy orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, całkowicie pominął i zignorował te, które legły u podstaw uchylenia decyzji z dnia [...] września 2003 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ponownie, tym razem wbrew wyraźnym wskazaniom Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, stwierdził, iż skarżący wyraził zgodę na przedmiotową inwestycję, choć nie jest to zgodne z rzeczywistością, naruszając w ten sposób art. 7 i 77 kpa. i powołał się na sfałszowany dokument, co jest niedopuszczalne i godzi w zasadę legalizmu i praworządności (art. 6 k.p.a.).
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji i podniósł, iż okoliczność sfałszowania podpisu skarżącego na oświadczeniu nie daje podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty C. o pozwoleniu na budowę. Może natomiast stanowić przesłankę do wznowienia postępowania na wniosek strony lub z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 Kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa zarówno materialnego jak i procesowego.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły wobec czego skarga podlega oddaleniu.
Na wstępie trzeba zaznaczyć, iż żądanie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter nadzwyczajny, a jego celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej kwalifikowaną wadą nieważności. Jako, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności orzeczeń wyrażonej w art. 16 k.p.a. dopuszczalne jest jedynie w pewnych ściśle określonych przypadkach.
Przesłanki stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności decyzji enumeratywnie wymienia art. 156 § 1 pkt 1-7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.). Niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek wymienionych w w/w artykule k.p.a. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 września 1999 r., IV SA 1380/97).
Zgodnie natomiast z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważa, iż jak podniósł w swej skardze A. N., kwestia odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Starosty C. z dnia [...] listopada 2000 r. oraz decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. z dnia [...] kwietnia 1996 r., była już przedmiotem badania tutejszego Sądu w sprawie o sygnaturze 7/IV SA 3974/03. Wyrokiem z dnia 7 lutego 2005 r. Sąd uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2003 r. i poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z [...] sierpnia 2003 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności w/w decyzji Starosty C.
Jednocześnie wskazać należy, iż podstawą uchylenia zaskarżonych w sprawie 7/IV SA 3974/03 decyzji było naruszenie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Wojewody [...] przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 7, 77 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.). Dlatego też związanie organu wyrokiem dotyczyło jedynie kwestii procesowych.
Należy zauważyć, iż w wyniku ponownej analizy materiału dowodowego organ ponownie rozpoznający sprawę uwzględniając wytyczne wskazane w wyroku Sądu z dnia 7 lutego 2005 r. mógł wydać decyzję tożsamą z rozstrzygnięciem zawartym w uchylonej w/w wyrokiem decyzji.
Stwierdzić trzeba, iż decyzji Starosty C. z dnia [...] listopada 2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i wydającej dla Gminy Miasta C. pozwolenie na budowę sieci i przyłączy kanalizacji sanitarnej od projektowanego kolektora do budynków przy ulicy P. w C. nie można postawić zarzutu rażącego naruszenia prawa.
Rażące naruszenie prawa przy wydaniu decyzji jest kwalifikowanym naruszeniem prawa - dochodzi do niego, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek. Tak więc cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 sierpnia 2000 r., III SA 1935/99).
Zaznaczyć należy, iż w dacie wydawania pozwolenia na budowę inwestor wykazał się prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przedstawiony przez niego projekt posiadał wszelkie wymagane przepisami prawa opinie i uzgodnienia i był zgodny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, iż podnoszony przez A. N. fakt sfałszowania dowodu - poprzez podrobienie podpisu na zaświadczeniu z dnia [...] sierpnia 2000 r., w którym skarżący wyraził zgodę na wykonanie prac budowlano-instalacyjnych sieci kanalizacyjnej przebiegającej przez jego działkę [...] – nie stanowi przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji w oparciu o przepisy art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Należy bowiem zauważyć, jak podniesiono już wyżej, iż organ wydający pozwolenie na budowę w dniu [...] listopada 2000 r. dysponował wszelką dokumentacją niezbędną do wydania decyzji, w tym oświadczeniem A. N.. W dacie wydania decyzji Starosta Powiatowy w C. nie wiedział, iż podpis na oświadczeniu skarżącego jest podrobiony.
Sfałszowanie oświadczenia A. N. wyrażającego zgodę na wykonanie prac budowlano-instalacyjnych sieci wodno-kanalizacyjnej na działce [...] stanowi przesłankę z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., a zatem może być podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego nie zaś jak podnosił skarżący – stwierdzenia nieważności decyzji.
Podkreślić należy, iż jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego - w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skarżący nie może powoływać się na podstawy wznowienia postępowania. Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji (por. teza pierwsza wyroku NSA OZ w Gdańsku z 17 sierpnia 1999 r., II SA/Gd 1704/97).
Dlatego też, Sąd stwierdza, iż decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r., odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Starosty C. z dnia [...] listopada 2005 r., są zgodne z obowiązującym prawem i nie ma podstaw do ich uchylenia.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI