VII SA/Wa 159/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2009-04-30
NSAubezpieczenia społeczneNiskawsa
prawo pomocykoszty sądoweadwokat z urzęduubezpieczenie zdrowotnesąd administracyjnywnioseksytuacja materialna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał częściowe prawo pomocy M. W. poprzez ustanowienie adwokata z urzędu, oddalając wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych.

M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Sąd, analizując dochody i wydatki wnioskodawcy, uznał, że istnieją przesłanki do ustanowienia adwokata z urzędu ze względu na trudną sytuację materialną. Jednakże, wnioskodawca uiścił już wpis sądowy i opłatę kancelaryjną, co pozwoliło sądowi stwierdzić, że będzie w stanie ponieść pozostałe koszty sądowe.

Wniosek M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, został rozpatrzony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sąd, opierając się na przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocenił sytuację materialną wnioskodawcy. M. W. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z emerytury w wysokości 1864,73 zł brutto miesięcznie, ponosi znaczne koszty stałe związane z utrzymaniem mieszkania (czynsz, prąd, gaz, telefon) oraz wydatki na leki (około 300 zł miesięcznie). Biorąc pod uwagę te okoliczności, sąd uznał, że wnioskodawca nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla środków utrzymania. W związku z tym, przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Jednocześnie, sąd oddalił wniosek w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, wskazując, że wnioskodawca uiścił już wpis sądowy i opłatę kancelaryjną, co świadczy o jego zdolności do pokrycia pozostałych kosztów sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że wnioskodawca, pomimo posiadania dochodu z emerytury i mieszkania, ponosi wysokie koszty stałe (utrzymanie mieszkania, leki), które uniemożliwiają mu samodzielne pokrycie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla środków utrzymania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym (zwolnienie z kosztów i ustanowienie adwokata) następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 258 § 2 pkt 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienie o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 245 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym.

p.p.s.a. art. 245 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadniająca ustanowienie adwokata z urzędu.

Odrzucone argumenty

Wnioskodawca nie wykazał przesłanek do zwolnienia z kosztów sądowych.

Godne uwagi sformułowania

Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną.

Skład orzekający

Justyna Wtulich

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty przyznawania prawa pomocy w sądach administracyjnych, w szczególności kryteria oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i nie stanowi przełomowej interpretacji przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowego wniosku o prawo pomocy, który jest często spotykany w praktyce sądów administracyjnych. Brak w niej nietypowych faktów czy przełomowych zagadnień prawnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 159/09 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2009-04-30
Data wpływu
2009-01-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Justyna Wtulich /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246  par. 1 pkt 2  w  zw. z  art. 258  par. 2  pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie : ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego postanawia : I. przyznać M. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
Uzasadnienie
W dniu 3 kwietnia 2009 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez M. W. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodów z tytułu emerytury w wysokości 1.864,73 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawca podał, że posiada mieszkanie o powierzchni 48,20 m ², a innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada.
W uzasadnieniu swojego wniosku wnioskodawca wskazał, że jest osobą starszą pozostającą pod stałą opieką innych osób. Zaznaczył, że jest osobą bardzo schorowaną, wymagająca stałych wizyt lekarskich i przyjmowania lekarstw, na które wydaje miesięcznie około 300,00 złotych. Wnioskodawca wskazał, że ponosi także koszty stałe związane z opłatami za mieszkanie w wysokości 392,00 złotych, energię elektryczną w wysokości 170,00 złotych, gaz w wysokości 350,00 złotych oraz telefon w wysokości 100,00 – 120,00 złotych.
Biorąc pod uwagę powyższe dane uznano, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Oceniono, że wnioskodawca przy wykazanym miesięcznym dochodzie i ponoszonych wydatkach nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, bez spowodowania uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego dla siebie.
Jednocześnie stwierdzono, że brak jest przesłanek do zwolnienia wnioskodawcy z kosztów sądowych. Zaznaczyć bowiem należy, że wnioskodawca uiścił w sprawie wpis sądowy w wysokości 200,00 złotych, jak również opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku w wysokości 100,00 złotych. Stwierdzono zatem, że wnioskodawca będzie w stanie ponieść także ewentualne pozostałe koszty sądowe samodzielnie, gdyż nie będą one wyższe niż te dotychczas poniesione.
Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną.
W niniejszej sprawie wnioskodawca wykazał, że zdobycie środków na ustanowienie pełnomocnika z wyboru jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI