VII SA/WA 1556/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-09-15
NSAAdministracyjneWysokawsa
stypendiummłody naukowiecocena wnioskuwykaz czasopismKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o szkolnictwie wyższym i nauceWSAprocedura konkursowapunktacjaorzecznictwo

WSA uchylił decyzję Ministra odmawiającą przyznania stypendium dla wybitnych młodych naukowców z powodu wadliwej procedury oceny wniosków, w szczególności zmiany wykazu czasopism punktowanych w trakcie trwania naboru.

Skarżący, młody naukowiec, złożył wniosek o stypendium Ministra Edukacji i Nauki, który został odrzucony. Po ponownej ocenie i utrzymaniu decyzji odmownej przez Ministra, sprawa trafiła do WSA. Sąd uchylił decyzję Ministra, uznając, że naruszono zasady postępowania administracyjnego, głównie poprzez zmianę wykazu czasopism punktowanych w trakcie trwania naboru, co uniemożliwiło skarżącemu skorzystanie z korzystniejszej punktacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Edukacji i Nauki odmawiającą przyznania stypendium dla wybitnych młodych naukowców. Skarżący, naukowiec z Politechniki [...], złożył wniosek o stypendium, który został oceniony na 283 punkty, poniżej progu 288 punktów wymaganego w jego dyscyplinie (architektura i urbanistyka). Po wyczerpaniu drogi administracyjnej, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA, w tym art. 8 § 1 KPA dotyczący zmiany wykazu czasopism punktowanych w trakcie trwania naboru. Sąd uznał ten zarzut za zasadny. Stwierdzono, że Minister opublikował nowy, korzystniejszy wykaz czasopism punktowanych w grudniu 2021 r., już po rozpoczęciu naboru wniosków, a system elektroniczny OSF nie pozwalał na uwzględnienie publikacji z tego nowego wykazu, jeśli nie były one wcześniej uwzględnione w wykazie z lutego 2021 r. Ta zmiana procedury w trakcie naboru, bez możliwości modyfikacji wniosku przez uczestników, stanowiła naruszenie zasad postępowania. Sąd podkreślił, że skarżący mógłby uzyskać dodatkowe punkty, które pozwoliłyby mu na otrzymanie stypendium, gdyby mógł skorzystać z nowego wykazu. Pozostałe zarzuty skarżącego, dotyczące tworzenia list rankingowych czy zmiany wytycznych oceny, zostały uznane za niezasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, zmiana wykazu czasopism punktowanych w trakcie trwania naboru, bez możliwości uwzględnienia tej zmiany przez wnioskodawców w systemie elektronicznym, stanowi naruszenie art. 8 § 1 KPA, ponieważ uniemożliwia wnioskodawcom skorzystanie z korzystniejszej punktacji i modyfikację wniosku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że publikacja nowego, korzystniejszego wykazu czasopism punktowanych już po rozpoczęciu naboru, przy jednoczesnym braku możliwości uwzględnienia go w systemie elektronicznym, narusza zasady postępowania. Skarżący nie mógł skorzystać z korzystniejszej punktacji, która mogłaby zapewnić mu przyznanie stypendium.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

u.p.s.w.n. art. 360

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

u.p.s.w.n. art. 363

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Pomocnicze

k.p.a. art. 8 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zmiana wykazu czasopism punktowanych w trakcie trwania naboru, bez możliwości uwzględnienia jej przez wnioskodawców, narusza zasady postępowania.

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie art. 11 § ust. 3

Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 kwietnia 2019 r. w sprawie stypendiów ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców

Rozporządzenie art. 13 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 kwietnia 2019 r. w sprawie stypendiów ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana wykazu czasopism punktowanych przez Ministra w trakcie trwania naboru wniosków o stypendium, bez możliwości uwzględnienia tej zmiany przez wnioskodawców w systemie elektronicznym, narusza zasady postępowania administracyjnego (art. 8 § 1 KPA).

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 6 KPA w zakresie tworzenia list rankingowych. Zmiana wytycznych oceny wniosków o stypendium Ministra względem postępowania z lat ubiegłych po złożeniu wniosków, naruszająca zasadę lex retro non agit. Naruszenie przepisów art. 360 i art. 363 P.s.w.n. w związku z §11 Rozporządzenia poprzez wadliwą procedurę ustalania list rankingowych, w tym przenoszenie miejsc stypendialnych między dyscyplinami.

Godne uwagi sformułowania

Zmiana reguł konkursowych już w trakcie procedury naboru i bez możliwości dokonania przez jego uczestników jest nie do zaakceptowania. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, sam przyznaje, że we wniosku składanym w systemie OSF, zaimplementowany był prawidłowy wykaz czasopism punktowanych MEiN z dnia 18 lutego 2021 r., który obowiązywał do dnia 31 listopada 2021 r.

Skład orzekający

Tomasz Janeczko

przewodniczący sprawozdawca

Mirosław Montowski

sędzia

Anna Pośpiech-Kłak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Procedury konkursowe, zmiany regulaminów w trakcie ich trwania, zasady oceny wniosków, naruszenie art. 8 KPA."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki konkursów o stypendia naukowe, ale zasady dotyczące zmiany reguł w trakcie procedury mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego dla naukowców tematu stypendiów, a kluczowe jest tu naruszenie procedury konkursowej przez administrację, co jest częstym problemem w różnych konkursach.

Sąd administracyjny uchylił decyzję o odmowie stypendium dla naukowca. Kluczowa była zmiana zasad konkursu w jego trakcie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1556/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-09-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Pośpiech-Kłak
Mirosław Montowski
Tomasz Janeczko /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Minister Edukacji i Nauki
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 23
art. 8 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Mirosław Montowski, asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, , Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2023 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Ministra Edukacji i Nauki z dnia 31 stycznia 2023 r. znak: SMN/17/0176/2021/II w przedmiocie przyznania stypendium I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Ministra Edukacji i Nauki na rzecz P. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 31 stycznia 2023 r., Nr SMT/17/176/2021/11 Minister Edukacji i Nauki ( dalej: "Minister", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, z późn. zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 360 ust. 1-5 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574, z późn. zm" dalej: "u.p.s.w.n.".) po rozpoznaniu wniosku J. S. ( dalej: "Skarżący", "Naukowiec" ) o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własna decyzje z dnia 29 czerwca 2022 r., nr SNIN/17/0176/2021 (DSW-ZSM.932.14.2022.EA), odmawiającą przyznania skarżącemu stypendium Ministra Edukacji i Nauki dla wybitnych młodych naukowców.
Powyższa decyzja, wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu 30 grudnia 2021 r. za pomocą Zintegrowanego Systemu Usług dla Nauki/Obsługi Strumieni Finansowania (ZSUN/OSF) Rektor Politechniki [...] złożył wniosek o przyznanie skarżącemu - młodemu naukowcowi będącemu osobą zatrudnioną w ww. podmiocie i posiadającą stopień doktora, od uzyskania którego nie upłynęło 7 lat - stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców.
Na podstawie danych zawartych we wniosku organ ustalił, że osoba, dla której wnioskowano o stypendium, spełniała warunek określony w art. 360 ust. 2 pswn dotyczący statusu młodego naukowca.
Powyższy wniosek został więc rozpatrzony na podstawie rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 kwietnia 2019 r. w sprawie stypendiów ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców (Dz. U. z 2022 r. poz. 428, dalej: "Rozporządzenie"), gdzie w § 5 zdefiniowano pojęcie znaczącego osiągnięcia w działalności naukowej młodego naukowca.
Zarządzeniem Ministra Edukacji i Nauki z 28 października 2021 r. (Dz. Urz. MEiN poz. 125, 128 i 139) do oceny wniosków został powołany Zespół doradczy do oceny wniosków o przyznanie stypendiów ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców ( dalej: "Zespół"), liczący 47 członków reprezentujących wszystkie dyscypliny naukowe i artystyczne określone w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 20 września 2018 r. w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych (Dz. U. poz. 1818).
W dniu 15 listopada 2021 r. Prezydium Zespołu uchwaliło Wytyczne dla Zespołu doradczego w sprawie oceny wniosków o przyznanie stypendiów MEiN dla studentów i wybitnych młodych naukowców złożonych w roku akademickim 2021/2022 ( dalej: "Wytyczne"). W porównaniu do wytycznych stosowanych w konkursach w latach ubiegłych, w ww. wytycznych Zespół zastosował nowe podejście do sposobu wyłaniania kandydatów do stypendium, wynikające z równości dyscyplin naukowych i artystycznych, polegające na przyznawaniu w każdej z dyscyplin podobnej liczby stypendiów. Zespół ustalił, że w danej dyscyplinie naukowej przyznaje się nie więcej niż 5 stypendiów dla młodych naukowców, w tym nie więcej niż 1 dla młodego naukowca będącego doktorantem, co oznacza że młodzi naukowcy konkurowali ze sobą w ramach danej dyscypliny, a nie w ramach całej dziedziny. Taki sposób wyłaniania kandydatów do stypendium miał na celu zapewnienie młodym naukowcom równego dostępu do stypendiów, niezależnie od dyscypliny, w której prowadzą działalność naukową. Z uwagi na dysproporcje w liczbie składanych wniosków w ramach poszczególnych dziedzin, w ww. wytycznych wprowadzony został dziedzinowy mechanizm wyrównawczy. Polegał on na tym, że w przypadku wystąpienia niewykorzystanych miejsc w rankingu danej dyscypliny, mogą być one przeznaczone dla kandydatów z innych dyscyplin naukowych zaliczanych do tej samej dziedziny nauk.
Powyższe wytyczne, zostały zaimplementowane do systemu ZSUN/OSF, dzięki czemu ocena wniosków mogła być dokonywana przez ekspertów Zespołu według jednolitych reguł, z wykorzystaniem narzędzi informatycznych, w tym reguł walidacyjnych, eliminujących błędne stosowanie wytycznych.
Wnioski były oceniane przez Zespół metodą punktową zgodnie z § 13 ust. 1 Rozporządzenia.
Zgodnie z § 11 ust. 1 i 4a Rozporządzenia, przy ocenie wniosków brane były pod uwagę osiągnięcia uzyskane do dnia 30 listopada 2021 r.
W ramach danej kategorii osiągnięć wymienionych w § 5 rozporządzenia, młody naukowiec mógł uzyskać nie więcej niż: 300 pkt - za jedną monografię, 150 pkt - za jedną redakcję naukową, 75 pkt - za jeden rozdział w monografii, 200 pkt - za jeden artykuł naukowy, 100 pkt - za jedną recenzję naukową, 23 pkt - łącznie za kierowanie projektami badawczymi, 30 pkt - łącznie za zastosowania praktyczne wyników badań naukowych lub prac rozwojowych, 3 pkt - łącznie za odbycie zagranicznych staży, 3 pkt - łącznie za otrzymane stypendia zagraniczne, 200 pkt - za jedno dzieło artystyczne, 10 pkt - za jedną nagrodę w konkursie (łącznie 15 pkt - w całej kategorii dotyczącej nagród). Przy punktacji poszczególnych osiągnięć lub kategorii stosowane były ułamki punktów, zaś najmniejszą jednostkę stanowiło 0,25 pkt.
Przy ocenie monografii stosowano kryterium liczby punktów w wykazie wydawnictw naukowych MEiN (z dnia 22 lipca 2021 r.) oraz liczby autorów i ich procentowego (równego) wkładu. Przy ocenie w tej kategorii uwzględniano autorstwo lub współautorstwo monografii, redakcję naukową lub współredagowanie pracy zbiorowej oraz autorstwo lub współautorstwo rozdziału w monografii.
W przypadku monografii opublikowanych przez wydawnictwo posiadające w wykazie 200 pkt Zespół przyznawał punkty za całą monografię, dzieląc liczbę punktów z wykazu przez liczbę autorów. Za redakcję monografii Zespół przyznawał 100 pkt dzielone przez liczbę redaktorów, a za rozdział w monografii - 50 pkt, również dzielone przez liczbę autorów. W odniesieniu do monografii za 200 pkt w dziedzinach nauk humanistycznych, społecznych lub teologicznych (HST) punktacja za całą monografię wynosiła 300 pkt, za redakcję - 150 pkt, a za rozdział w monografii - 75 pkt, dzielone w każdym przypadku przez liczbę autorów.
Najwięcej punktów można było uzyskać za 100% autorstwo całej monografii w dziedzinach HST opublikowanej w wydawnictwie posiadającym w wykazie wydawnictw 200 pkt. Monografie o większej liczbie autorów (a tym samym o niższym wkładzie autorskim) lub o niższej punktacji www. wykazie, a także spoza dziedzin HST, uzyskiwały niższą punktację.
Kierując się metodologią określoną przez Zespół w wytycznych Minister ustalił, że stypendium otrzyma nie więcej niż czworo młodych naukowców będących osobami posiadającymi stopień doktora lub nauczycielami akademickimi nieposiadającymi stopnia doktora, którzy uzyskali najwyższą liczbę punktów na liście rankingowej dyscyplinowej. Minister ustalił również, że stypendium otrzyma jeden doktorant, który znalazł się na 1 miejscu listy rankingowej dyscyplinowej, o ile punktacja jego wniosku przekroczyła 200 pkt. Ponadto, w przypadku wystąpienia niewykorzystanych miejsc w rankingu danej dyscypliny, mogły być one przeznaczone dla kandydatów z innych dyscyplin naukowych zaliczanych do tej samej dziedziny nauk - w ramach dziedzinowego mechanizmu wyrównawczego.
Na podstawie indywidualnych ocen dokonanych przez Zespół sporządzono listy rankingowe dziedzinowe i dyscyplinowe dla wniosków młodych naukowców - jedną dla osób posiadających stopień doktora i nauczycieli akademickich nieposiadających stopnia doktora, a drugą dla doktorantów – uszeregowane według liczby uzyskanych punktów.
Wniosek Skarżącego - na podstawie dziedziny i dyscypliny wiodącej - został umieszczony na liście rankingowej osób posiadających stopień doktora lub nauczycieli akademickich nieposiadających stopnia doktora w dyscyplinie architektura i urbanistyka należącej do dziedziny nauk inżynieryjno-technicznych.
Podczas pierwszej oceny wniosku - zgodnie z kartą oceny osiągnięć młodego naukowca - za przedstawione osiągnięcia Zespół przyzna Skarżącemu 283 pkt (szczegółowa punktacja wniosku, w tym uzasadnienie przyznania lub odmowy przyznania punktów za dane osiągnięcie, zostały udostępnione stronom w systemie ZSUN/OSF, za pomocą którego składany był wniosek).
W dyscyplinie architektura i urbanistyka należącej do dziedziny nauk inżynieryjno-technicznych -w grupie osób posiadających stopień doktora lub nauczycieli akademickich nieposiadających stopnia doktora - złożono 7 wniosków. Wniosek Skarżącego, który uzyskał 283 pkt, znalazł się na 4 pozycji listy rankingowej w tej grupie. W dyscyplinie architektura i urbanistyka - w grupie osób posiadających stopień doktora lub nauczycieli akademickich nieposiadających stopnia doktora - Minister przyznał stypendia 3 osobom, które uzyskały co najmniej 288 pkt. Przedstawione przez młodego naukowca osiągnięcia oraz uzyskana liczba punktów w tej dyscyplinie były więc niewystarczające do otrzymania stypendium.
Minister zaakceptował przedstawione przez Prezydium Zespołu listy rankingowe wniosków oraz zgodził się z punktacją wniosku młodego naukowca. Na podstawie listy rankingowej wniosków, w ramach środków finansowych w budżecie przeznaczonych na stypendia dla wybitnych młodych naukowców oraz limitu liczby i kwoty stypendiów określonych w § 14 pkt 2 i w § 15 pkt 2 Rozporządzenia, Minister przyznał stypendia łącznie 215 młodym naukowcom, w tym 37 doktorantom.
W związku z powyższym, w dniu 29 czerwca 2022 r. Minister wydał decyzję nr SMN/17/0176/2021 (DSW-ZSM.932.14.2022.EA) w sprawie odmowy przyznania Skarżącemu stypendium Ministra Edukacji i Nauki dla wybitnych młodych naukowców.
Pismem z dnia 9 sierpnia 2022 r., Skarżący wystąpił do Ministra z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją.
Wniosek o przyznanie Skarżącemu stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców został poddany ponownej ocenie.
W dniu 14 grudnia 2022 r., na podstawie indywidualnych ocen dokonanych przez ekspertów, Prezydium Zespołu przedstawiło uchwałę zatwierdzającą listę wniosków o przyznanie stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców, które w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego poddane zostały ponownej ocenie przez Zespół wraz z oceną oraz rekomendacjami. Zgodnie z protokołem ponownej oceny osiągnięć młodego naukowca, za przedstawione osiągnięcia Zespół przyznał Skarżącemu 263 punkty.
Podsumowując ocenę wniosku Zespół wyjaśnił, że z ponownej analizy osiągnięć zawartych we wniosku i po rozważeniu stosowanych kryteriów ocen, wynika, że przyjęta punktacja jest prawidłowa i słuszna.
Minister wspomnianą na wstępie skarżoną decyzją z dnia 31 stycznia 2023 r., utrzymał w mocy decyzje własną z dnia 29 czerwca 2022 r.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie, organ uznał za niezasadną argumentację Skarżącego, że jego monografia pt. Młode Miasto [...] (1380-1455) i jego patrymonium powinna otrzymać 120 pkt, ponieważ została obroniona i wydana w dyscyplinie historia należącej do dziedziny nauk humanistycznych.
Minister wyjaśnił, że postępowanie w przedmiocie przyznania Skarżącemu stypendium dla wybitnych młodych naukowców zostało wszczęte na wniosek Rektora Politechniki [...] i właśnie w oparciu o dane i informacje zawarte w złożonym wniosku oraz załącznikach, organ przeprowadził postępowanie w przedmiocie przyznania stypendium. Organ wskazał, że w przypadku wniosku Skarżącego, jako dziedzinę wiodącą, w której młody naukowiec prowadzi działalność naukową, wskazano dziedzinę nauk inżynieryjno-technicznych, natomiast w niniejszym postępowaniu konkursowym podwyższona punktacja za publikacje (monografie naukowe, rozdziały w monografiach naukowych, redakcje naukowe monografii) była przyznawana, jeżeli we wniosku jako dziedzinę wiodącą wskazano dziedzinę nauk humanistycznych, społecznych i teologicznych (HST). Inne traktowanie zapisu "monografie w dziedzinach HST" zaburzyłaby spójność oceny w danej dyscyplinie, jak również stworzyłaby pole do nadmiarowego punktowania monografii i nierównego traktowania osób, które złożyły wnioski w wybranej dyscyplinie.
Skarżący podniósł, że gdyby przyznawanie punktów było ograniczone jedynie do dyscypliny wiodącej, co ma kluczowe znaczenie z punktu widzenia jego nakładu pracy i znaczenia publikacji zwartych w porównaniu z dorobkiem osób nagrodzonych w konkursie - wówczas złożyłby swój wniosek w drugiej uprawianej dyscyplinie historii, analogicznie do wcześniejszego wniosku z 2020 r.
Organ odnosząc się do powyższego argumentu, wskazał, że w dniu 1 grudnia 2021 r. na stronie internetowej ministerstwa https://www.gov.r)l/web/edukacia-i-nauka w zakładce dedykowanej stypendiom dla młodych naukowców, została zamieszczona następująca informacja: "W dniu 28 października 2021 r. Minister Edukacji i Nauki - Pan Przemysław Czarnek - powołał nowy Zespół doradczy do oceny wniosków o przyznanie stypendiów ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców (Dz. Urz. MEiN poz. 125 i 128). Stypendia ministra dla młodych naukowców będą przyznawane według nowych, uproszczonych zasad, z uwzględnieniem równości dyscyplin naukowych. Młodzi naukowcy będą konkurować o stypendia w danej dyscyplinie naukowej, a stypendia - rozdzielane w oparciu o przynależność dyscyplin naukowych do dziedzin nauki".
W ocenie organu, na podstawie powyższych informacji Skarżący mógł wywnioskować, że sposób wyłaniania laureatów zmienił się w stosunku do zasad obowiązujących w poprzednich edycjach konkursu i mając na uwadze tę wiedzę, rozważyć wybór dziedziny i dyscypliny wiodącej we wniosku o przyznanie stypendium.
Odnosząc się do zarzutu Skarżącego, wedle którego w dyscyplinie architektura i urbanistyka przyznano tylko 3 stypendia dla osób posiadających stopień doktora, mimo że wytyczne dopuszczały "nie więcej niż cztery", organ odwoławczy argumentował, że oczywistym jest, że Minister, mając możliwość przyznania maksymalnie 230 stypendiów (co wynika z przepisów ww. rozporządzenia), nie mógł przyznać pięciu stypendiów (4 dla osób ze stopniem doktora i 1 dla doktoranta) w każdej z 47 dyscyplin, wbrew zasadom matematyki (47 x,5 = 235). W kilku dyscyplinach, zwłaszcza takich, gdzie liczba wniosków była stosunkowo niewielka (w niniejszym konkursie wnioski z architektury i urbanistyki złożyło 11 osób, w tym 7 - posiadających stopień doktora), Minister przyznał zatem mniejszą liczbę stypendiów. Minister musiał się kierować nie tylko ograniczeniami prawnymi, ale również budżetowymi. Mając na uwadze ograniczone środki będące w jego dyspozycji w 2022 r. Minister przyznał w niniejszym konkursie 215 stypendiów, a więc mniej niż przewiduje limit, co również wpłynęło na ograniczenie liczby stypendiów w niektórych dyscyplinach.
Odnosząc się do prośby Skarżącego dotyczącej podania algorytmu mechanizmu wyrównawczego i zasad przyznawania miejscy w jego ramach innym dyscyplinom z danej dziedziny organ wyjaśnił, że dziedzinowy mechanizm wyrównawczy został wprowadzony z uwagi na dysproporcje w liczbie składanych wniosków w ramach poszczególnych dziedzin. Polegał on na tym, że w przypadku wystąpienia niewykorzystanych miejsc w rankingu danej dyscypliny, mogą być one przeznaczone dla kandydatów z innych dyscyplin naukowych zaliczanych do tej samej dziedziny nauk.
Odnosząc się do argumentacji Skarżącego, wedle której "w momencie składania wniosku system ZSUN/OSF (www.osf.opi.org.pl) obejmował błędny, niepełny wykaz czasopism punktowanych przez Ministra (w związku z jego korektą z listopada i grudnia 2022 r.), co miało wpływ na zgłoszone przez niego artykuły stanowiące podstawę oceny wniosku", organ odwoławczy wyjaśnił, że we wniosku składanym w systemie OSF, zaimplementowany był prawidłowy wykaz czasopism punktowanych MEiN z 18 lutego 2021 r. który obowiązywał w dniu 30 listopada 2021 r. Data 30 listopada była graniczną datą uwzględniania osiągnięć w tym konkursie, a ponieważ nabór wniosków rozpoczynał się 1 grudnia 2021 r., nie było podstaw do jego aktualizacji. Zatem składając wnioski, każdy wnioskodawca miał możliwość wyboru czasopism jedynie z wykazu z czasopism punktowanych MEiN z 18 lutego 2021 r.
Skarżący w ocenie organu, błędnie zasugerował w swoim odwołaniu, że jakoby korekta wykazu nastąpiła już w listopadzie (pomijając pomyłkę dotyczącą roku w zdaniu "w związku z jego korektą z listopada i grudnia 2022 r."). Nowy wykaz czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych został ogłoszony na stronie internetowej ministerstwa w dniu 1 grudnia 2021 r. - już po rozpoczęciu naboru. Dodatkowo wykaz ten został zaktualizowany jeszcze w dniu 21 grudnia 2021 r, a więc notabene po raz drugi w trakcie trwania naboru wniosków. Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom młodych naukowców (punktacja w nowym wykazie z grudnia 2021 r. była korzystniejsza), w niniejszym postępowaniu konkursowym przy ocenie artykułów naukowych stosowano już zaktualizowaną punktację z wykazu czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych z dnia 21 grudnia 2021 r. Powyższa informacja została zawarta w "Informacji w sprawie wytycznych stosowanych przez Zespół doradczy MEiN przy ocenie wniosków o stypendia ministra dla wybitnych młodych naukowców (konkurs 5MN17) -zaimplementowanych do ZSUN/OSF" -udostępnionych na stronie internetowej ministerstwa w dniu 1 lipca 2022 r., a także w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Wszystkim artykułom naukowym we wniosku Skarżącego, została zatem prawidłowo przypisana punktacja z ww. wykazu. Opisana przez Skarżącego sytuacja nie stanowiła więc "błędu systemu" ("feleru systemu"), gdyż ostatecznie spowodowała uzyskiwanie przez młodych naukowców wyższej niż oczekiwana punktacji poprzez przyjęcie - w efekcie - korzystniejszych zasad i punktacji czasopism.
Bezzasadny jest także w ocenie Ministra zarzut Skarżącego dotyczący naruszenia procedury konkursowej w związku ze zmianą sposobu oceny publikacji w stosunku do poprzednich edycji konkursu. Organ wyjaśnił, że Zespół nie ma obowiązku stosowania w każdym z ogłaszanych konkursów tych samych wytycznych oceny. Konkurs o przyznanie stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców wykazujących się znaczącymi osiągnięciami w działalności naukowej, Minister ogłasza co roku (termin składania wniosków wynikający z ww. rozporządzenia to okres od 1 do 31 grudnia). Każdy konkurs jest odrębny od poprzednich i oceniany według wytycznych ustalanych każdorazowo indywidualnie dla danego konkursu. Zespół ma więc - w zależności od liczby wniosków, w tym rodzaju dziedzin naukowych, w których zostały złożone - prawo ustalenia sposobu oceny wniosków stypendialnych. Istotne jest, aby kryteria oceny wniosków były jednakowe dla wszystkich ubiegających się o stypendium w danym postępowaniu konkursowym.
Minister podsumował, że zgadza się punktacją wniosku oraz opinią Zespołu wyrażoną w protokole ponownej oceny wniosku o przyznanie Skarżącemu stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców. Liczba uzyskanych punktów, w stosunku do oceny wniosku w pierwszej instancji nie uległa zmianie. W roku 2022 w dyscyplinie architektura i urbanistyka należącej do dziedziny nauk inżynieryjno-technicznych - w grupie osób posiadających stopień doktora lub nauczycieli akademickich nieposiadających stopnia doktora - Minister przyznał stypendia 3 osobom, które uzyskały co najmniej 288 pkt. Minister nie miał zatem podstaw do zmiany decyzji z dnia 29 czerwca 2022 r.
Z powyższą decyzja nie zgodził się Skarżący, wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:
1. Złamanie przepisów zawartych w Kodeksie Postępowania Administracyjnego:
a) art. 6 k.p.a. w zakresie tworzenia list rankingowych stanowiących podstawę przyznania stypendium;
b) art. 8 § 1 k.p.a. w zakresie zmian wykazu czasopism przez ministra w trakcie trwania naboru (tj. w dniach 1 i 21 grudnia 2021 r.) oraz nieuwzględnienia tych zmian w systemie elektronicznym OSF, a następnie wzięcie po uwagę w rozstrzygnięciu i układaniu list rankingowych.
c) art. 8 § 2 k.p.a. w zakresie zmiany wytycznych oceny wniosków o stypendium Ministra względem postępowania z lat ubiegłych po złożeniu wniosków, co dodatkowo łamie zasadę lex retro non agit.
d) art. 107 §3 k.p.a. w zakresie braku rozstrzygnięcia w uzasadnieniu części punktów merytorycznych mojego odwołania z dnia 4 sierpnia 2022 r., które miały wpływ na sposób załatwienia sprawy.
2. Naruszenie przepisów art. 360 i art. 363 prawa o szkolnictwie wyższym i nauce - Ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. w związku z §11 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 1 kwietnia 2019 r. w sprawie stypendiów ministra właściwego dla spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców poprzez wadliwą procedurę ustalania list rankingowych, w tym z przenoszeniem miejsc stypendialnych między dyscyplinami - co stoi w sprzeczności szczególnie z przepisami zawartymi w §11 ust. 3 punkty la i Ic wskazanego wyżej Rozporządzenia - mające wpływ na zaniżenie punktacji przy ocenie wniosku skarżącego.
Wskazując na powyższe zarzuty Skarżący wniósł o:
1. Uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także o uchylenie decyzji I instancji w tej sprawie (art. 135 P.P.S.A.) oraz związanie Ministra Edukacji i Nauki w zakresie rozstrzygnięcia (art. 153 P.P.S.A.).
2. Skorzystanie z możliwości przewidzianej w art. 155 p.p.s.a. dla stworzenia warunków do istnienia systemu ocen wniosków o stypendia dla wybitnych młodych naukowców stabilnego, sprawiedliwego i spójnego, sprzyjającemu właściwemu ocenianiu wkładu wnioskodawców w rozwój dyscyplin nauk związanych z prowadzoną przez nich działalnością naukową.
Powyższe zarzuty, znalazły rozwinięcie w uzasadnieniu skargi oraz w piśmie z dnia 29 sierpnia 2023 r. stanowiącym jej uzupełnienie.
W odpowiedzi na skargę, Minister wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty, okazały się zasadne.
Nie jest zasadny w ocenie Sądu zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. w zakresie tworzenia list rankingowych stanowiących podstawę przyznania stypendium.
Zgodnie z art. 341 u.p.s.w.n., Minister może powoływać zespoły doradcze lub ekspertów w celu przedstawienia opinii lub ekspertyzy na jego potrzeby. Działając na podstawie upoważnienia ustawowego Minister zarządzeniem z dnia 28 października 2021 r. (Dz. Urz. MEiN poz. 125) powołał Zespół doradczy do oceny wniosków o przyznanie stypendiów ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców, zwany dalej Zespołem. Zespół, w skład którego wchodzą eksperci reprezentujący dyscypliny naukowe i artystyczne jest zatem ciałem doradczym Ministra, a rola takiego Zespołu, co należy podkreślić ma charakter pomocniczy w realizacji przysługującego mu uprawnienia do przyznawania stypendiów dla studentów i wybitnych młodych naukowców. Minister zatem wbrew argumentom podniesionym w skardze, miał prawo przyznać większą niż określoną w wytycznych liczbę stypendiów w niektórych dziedzinach. Zatem algorytm mechanizmu wyrównawczego i przyznawania miejsc w jego ramach innym dyscyplinom, nie wymagał umocowania w Rozporządzeniu oraz wydanych na jego podstawie informacji w sprawie wytycznych stosowanych przez Zespół doradczy przy ocenie wniosków o stypendia.
Zgodnie z § 5a ust. 1 zarządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 9 listopada 2021 r. zmieniającego zarządzenie w sprawie powołania Zespołu doradczego do oceny wniosków o przyznanie stypendiów ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki dla studentów i wybitnych młodych naukowców (Dz. Urz. MEiN poz. 128) prezydium zespołu przyjmuje wytyczne dotyczące oceny wniosków, o których mowa w § 3 pkt 1, i rozstrzyga ewentualne wątpliwości dotyczące ich treści, zaś zgodnie z ust. 2 członkowie zespołu są obowiązani do stosowania wytycznych, o których mowa w ust. 1.
Na podstawie regulacji ww. zarządzenia Prezydium Zespołu - uchwałą nr 1 z dnia 15 listopada 2021 r. - przyjęło Wytyczne dla Zespołu doradczego w sprawie oceny wniosków o przyznanie stypendiów MEiN dla studentów i wybitnych młodych naukowców złożonych w roku akademickim 2021/2022, zwane dalej Wytycznymi. Dokument ten dotyczy oceny osiągnięć młodego naukowca, co pozostaje w wyłącznej kompetencji Ministra działającego w tym zakresie przy pomocy Zespołu.
Wytyczne dotyczące oceny wniosków zawierają zbiór wskazówek dla ekspertów określających w jaki sposób mają oceniać wnioski, aby dokonana przez nich ocena była jednolita (porównywalna) i została dokonana z zachowaniem zasady obiektywizmu. W przeciwnym wypadku wnioski mogłyby być ocenione przez poszczególnych ekspertów według dowolnych zasad, w dowolnej skali punktowej. Przepis § 13 ust. 1 Rozporządzenia stwierdza, że wnioski spełniające wymagania formalne podlegają ocenie merytorycznej, za pomocą metody punktowej, ale nie wskazuje, w jaki sposób punkty te mają być przyznawane.
Zgodnie z pkt 1.2 lit. b Wytycznych obowiązujących w niniejszym postępowaniu konkursowym w danej dyscyplinie naukowej przyznawano nie więcej niż 5 stypendiów dla młodych naukowców, w tym nie więcej niż 1 dla młodego naukowca będącego doktorantem. Zgodnie z pkt 1.3. Wytycznych został wprowadzony dziedzinowy mechanizm wyrównawczy. Polegał on na tym, że w przypadku wystąpienia niewykorzystanych miejsc w rankingu danej dyscypliny, mogły być one przeznaczone dla kandydatów z innych dyscyplin naukowych zaliczanych do tej samej dziedziny nauk.
Jednocześnie w kwestionowanym postępowaniu konkursowym Minister dokonał podziału stypendiów w sposób zgodny z przyjętymi zasadami dla całego konkursu, czyli - z uwagi na użyte w wytycznych sformułowania "przyznaje się nie więcej niż" - mógł przyznać w danej dyscyplinie mniejszą niż maksymalna liczbę stypendiów, tj. nie więcej niż 5 - osobom posiadającym stopień doktora i nauczycielom akademickim i nie więcej niż 1 doktorantom (co oznacza, że mógł w ogóle nie przyznać stypendium). Minister mógł także, choć nie było to obowiązkowe, wykorzystać dziedzinowy mechanizm wyrównawczy.
Ocena wniosków dokonywana była w systemie ZSUN/OSF zgodnie z przyjętymi przez Zespół Wytycznymi. Po dokonaniu oceny przez ekspertów, system ZSUN/OSF wyliczał punktację dla danego osiągnięcia oraz całkowitą liczbę punktów za wszystkie osiągnięcia wskazane w danym wniosku. Na podstawie wyników oceny - zgodnie z § 13 ust. 2 rozporządzenia -została sporządzona lista rankingowa wniosków o przyznanie stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców. Prezydium Zespołu podjęło uchwałę w sprawie zatwierdzenia listy rankingowej, którą następnie przekazało Ministrowi. Minister po zapoznaniu się z oceną dokonaną przez Zespół podjął indywidualne decyzje w sprawie przyznania bądź odmowy przyznania stypendium. Wniosek Skarżącego, który uzyskał 283 pkt, znalazł się na 4 pozycji listy rankingowej w dyscyplinie architektura i urbanistyka - w grupie osób posiadających stopień doktora lub nauczycieli akademickich nieposiadających stopnia doktora. Mając na uwadze, że tej grupie Minister przyznał stypendia 3 osobom, które uzyskały co najmniej 288 pkt, przedstawione przez Skarżącego osiągnięcia oraz uzyskana liczba punktów w tej dyscyplinie były więc niewystarczające do otrzymania stypendium.
W orzecznictwie sądów administracyjnych nie odmawia się Ministrowi możliwości uszczegółowiania kryteriów oceny dokonań studentów i promowania określonej formy i doniosłości dokonań naukowych. Nie wszystkie też osiągnięcia naukowe, a jedynie znaczące, podlegają uwzględnieniu w procesie przyznawana stypendium. Ważne jest natomiast, aby przyjęte kryteria oceny były jednakowe dla wszystkich weryfikowanych wniosków (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 2008/20, wszystkie powołane orzeczenia publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie zaimplementowane do systemu ZSUN/OSF Wytyczne gwarantowały, aby oceny przygotowane przez poszczególnych ekspertów Zespołu były dokonane według jednolitych zasad.
Nie jest także zasadny w ocenie Sądu zarzut naruszenia art. 8 § 2 k.p.a. w zakresie zmiany wytycznych oceny wniosków o stypendium Ministra względem postępowania z lat ubiegłych po złożeniu wniosków, co dodatkowo według Skarżącego łamie zasadę lex retro non agit.
Skarżący argumentował, że skoro w poprzednim postępowaniu o przyznanie stypendium Ministra (na podstawie tych samych przepisów Rozporządzenia z 2019 r.), Minister uznawał książkę "Młode Miasto [...]..." za przynależną do dyscypliny historia, to odmowa przyznania 120 punktów przy ponownym rozpatrzeniu sprawy wypełnia znamiona naruszenia art. 8 § 2 k.p.a. Zdaniem skarżącego, powtarzające się w konkursach o stypendium ministra ujawnianie szczegółowego sposobu naliczania punktów dopiero po rozpatrzeniu wniosków, przy każdorazowym zmienianiu i korygowaniu wytycznych stanowi naruszenie zasady lex retro non agit.
Sąd nie podziela powyższej argumentacji. Wskazać należy, że przepisy Rozporządzenia w ogóle nie określają ani skali punktowej, ani metodologii oceny osiągnięć. Jak już zostało to wyżej wyjaśnione przepis § 13 ust. 1 Rozporządzenia stwierdza, że wnioski spełniające wymagania formalne podlegają ocenie merytorycznej, za pomocą metody punktowej, ale nie wskazuje, w jaki sposób punkty te mają być przyznawane. Metoda punktowa została określona natomiast w Wytycznych Zespołu.
Zarówno przepisy ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, jak też wspomnianego Rozporządzenia nie wprowadzają obowiązku wskazywania metodologii przyznawania punktów. Stanowisko co do braku obowiązku opublikowania szczegółowych zasad przyznawania punktacji poszczególnym osiągnięciom naukowym przed terminem składnia wniosków znajduje także potwierdzenie w orzecznictwie ( wyrok poparł także Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2021 r., II SA/Wa 2008/20.
Zespół nie ma obowiązku stosowania w każdym z ogłaszanych konkursów tych samych wytycznych oceny. Konkurs o przyznanie stypendium ministra dla wybitnych młodych naukowców wykazujących się znaczącymi osiągnięciami w działalności naukowej, Minister ogłasza co roku (termin składania wniosków wynikający z ww. rozporządzenia to okres od 1 do 31 grudnia). Każdy konkurs jest odrębny od poprzednich i oceniany według wytycznych ustalanych każdorazowo indywidualnie dla danego konkursu. Zespół ma więc, w zależności od liczby wniosków, w tym rodzaju dziedzin naukowych, w których zostały złożone - prawo ustalenia sposobu oceny wniosków stypendialnych. Istotne jest, aby kryteria oceny wniosków były jednakowe dla wszystkich ubiegających się o stypendium w danym postępowaniu konkursowym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Wa 1075/2022).
Osiągnięcia wykazane we wniosku złożonym w roku 2019 na które powołuje się Skarżący, były oceniane według innych wytycznych niż te obowiązujące w niniejszym postępowaniu konkursowym, którego dotyczy skarga.
Niezasadny jest też zarzut naruszenia przepisów art. 360 i art. 363 u.p.w.s.n. w związku z § 11 Rozporządzenia poprzez wadliwą procedurę ustalania list rankingowych, w tym z przenoszeniem miejsc stypendialnych między dyscyplinami - co stoi w sprzeczności szczególnie z przepisami zawartymi w §11 ust. 3 punkty 1a i 1c wskazanego wyżej Rozporządzenia - mające wpływ na zaniżenie punktacji przy ocenie wniosku skarżącego.
Należy zgodzić się z organem, że Skarżący zarzutu tego nie uzasadnił. W odniesieniu do tego zarzutu wyjaśnić należy, że zgodnie z Wytycznymi obowiązującymi w niniejszym postępowaniu konkursowym z uwagi na dysproporcje w liczbie składanych wniosków w ramach poszczególnych dziedzin został wprowadzony dziedzinowy mechanizm wyrównawczy. Polegał on na tym, że w przypadku wystąpienia niewykorzystanych miejsc w rankingu danej dyscypliny, mogły być one przeznaczone dla kandydatów z innych dyscyplin naukowych zaliczanych do tej samej dziedziny nauk.
Argumentację dotycząca tego zarzutu skarżący zawarł uzasadniając a zarzut podniesiony w punkcie 1 c skargi i wskazując, że skoro w wytycznych zespół określił, że "stypendium otrzyma nie więcej niż czworo młodych naukowców będących osobami posiadającymi stopień doktora lub nauczycielami akademickimi nieposiadającymi stopnia doktora, którzy uzyskali najwyższą liczbę punktów na liście rankingowej dyscyplinowej", a następnie - poza ww. komunikatem, dyskrecjonalnie przyznał większą niż określoną w wytycznych liczbę stypendiów w niektórych dyscyplinach (w automatyce: 6; w inżynierii lądowej 6) kosztem dyscypliny architektura i urbanistyka, w której przyznano ich 4 (3 doktorom i nauczycielom akademickim; 1 doktorantom) to jest to działanie przekraczające delegację prawną zespołu.
Z argumentacją tą nie można się zgodzić. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 maja 2012 r., I OSK 369/12 podkreślił, iż cyt.: "Jeżeli przyznane ministrowi w budżecie środki finansowe na stypendia "naukowe" są zbyt małe, żeby takie stypendium otrzymał każdy student, który spełni przesłanki wskazane w art. 181 ust. 2 p.sz.w., organ musi dokonać dodatkowej gradacji osiągnięć naukowych wnioskodawców, ponieważ może przyznać tylko tyle stypendiów, na ile pozwalają mu posiadane fundusze". Stanowisko to zdaniem Sądu jest aktualne także na tle obowiązującej w dacie wydania decyzji ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Uzasadniony natomiast jest zarzut naruszenia art. 8 § 1 k.p.a. w zakresie zmiany przez Ministra w trakcie trwania procedury składania wniosków, wykazu czasopism ( tj. w dniach 1 i 21 grudnia 2021 r.) przy jednoczesnym nieuwzględnieniu tych zmian w systemie elektronicznym OSF, a następnie wzięcie ich pod uwagę w rozstrzyganiu i układaniu list rankingowych.
Skarżący wskazał, że zgodnie z § 11 ust. 1 Rozporządzenia, dokonania kandydatów do stypendium dokumentuje się do 30 listopada danego roku, a procedura składania wniosków trwa od 1 do 31 grudnia.
Jak wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, do 31 listopada 2021 r. obowiązywał wykaz czasopism punktowanych przez Ministra z dnia 18 lutego 2021 r., natomiast nabór wniosków, rozpoczynał się od 1 grudnia, i kończył 31 grudnia 2021 r.
Natomiast Minister, w dwóch komunikatach - z 1 i 21 grudnia 2021 roku ( a więc już po rozpoczęciu procedury składania wniosków), wydał, a następnie zmodyfikował komunikat o wykazie czasopism naukowych i recenzowanych materiałów konferencyjnych, które stanowiły podstawę oceny zgłoszonych we wniosku publikacji.
Przypomnieć należy, że zgodnie z oceną, a następnie ponowną oceną swojego wniosku, Skarżący otrzymał 283 punkty przy progu przyznania stypendium wynoszącym 288 punktów. Podstawę przyznania punktów, poza monografią, stanowiły artykuły naukowe.
Zgodnie ze zaktualizowanym przez Ministra w trakcie procedury składania wniosków wykazem z 21 grudnia 2021 r. stanowiącym podstawę oceny, punktacja przedstawiała się następująco: jednoautorski w "Zapiskach Historycznych" (70 punktów), trójautorski w "Wiadomościach Konserwatorskich" (100 punktów/3 = 33,5); czteroautorski w "Sustainability" (100 punktów/4 = 25 punktów) i trójautorski w "World Transactions on Engineering and Technology Education" (70 punktów/3 - 23,5 punktu).
Skarżący w momencie składania wniosku nie miał możliwości, z powodu niewykazania punktacji z 21 grudnia, zgłoszenia korzystniejszego artykułu, który spełniał warunki określone w §11 Rozporządzenia.
System cyfrowy OSF pozwalał, bowiem zgodnie z ww. rozporządzeniem, rejestrować jedynie artykuły z wykazu Ministra z dnia 18 lutego 2021 r. Tymczasem okazało się, że zgodnie ze zaktualizowanym w trakcie trwania procedury konkursowej komunikatem Ministra z dnia 1 grudnia 2021 r., znajdujący się poza wykazem z dnia 18 lutego 2021 r. periodyk "Tabularium Historiae", w którym Skarżący opublikował jednoautorski artykuł wydany przed 30 listopada, otrzymał 40 punktów. Jednak "błąd systemu" nie pozwolił Skarżącemu na jego rejestrację, ponieważ wcześniej (tj. przed 1 grudnia 2021 r.) czasopismo nie było ujęte w wykazie czasopism punktowanych z dnia 18 lutego 2021 r.
Zgłoszenie artykułu z "Tabularium Historiae" zamiast np. artykułu z "World Transactions..." pozwoliłby Skarżącemu uzyskać o 16,5 punktu więcej, podczas gdy do progu zabrakło Skarżącemu w konkursie tylko 5 punktów. Zgłoszenie tego artykułu, było już jednak niemożliwe, ponieważ system OSF nie pozwalał na zgłoszenie artykułu dopuszczonego komunikatem z 1 grudnia 2021 r., ale nie punktowanego wcześniej.
W ocenie Sądu, kryteria postępowań o charakterze konkursowym, muszą być jasne i nie mogą ulegać zmianie zwłaszcza istotnej w zakresie możliwości uzyskania punktacji po pierwsze już w trakcie procedury naboru, po drugie zaś w taki sposób, że składający wnioski w konkretnym przedziale czasowym uczestnicy konkursu, są pozbawieni możliwości ich modyfikacji w sposób dla nich korzystniejszy.
Taka natomiast sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Skarżący składając wniosek ( na co miał termin od 1 do 31 grudnia 2021 r.), mógł bazować tylko na wykazie czasopism z dnia 18 lutego 2021 r., podczas gdy w trakcie trwania naboru zmieniły się jego kryteria i to w sposób mający kluczowe znaczenie dla przyznania Skarżącemu stypendium. Zgodnie bowiem z komunikatem z dnia 21 grudnia 2021 r., skarżący mógłby zgłosić artykuł zapewniający mu uzyskanie znacznie większej liczby punktów ( 16,5 punktów), podczas gdy do wymaganej liczby, zabrakło mu w konkursie zaledwie 5 punktów. W dodatku elektroniczny system składania wniosków, nie pozwolił skarżącemu na korzystniejsze zweryfikowanie jego wniosku, zgodnie z komunikatem bowiem obejmował tylko wykaz czasopism z dnia 18 lutego 2021 r. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, sam przyznaje, że we wniosku składanym w systemie OSF, zaimplementowany był prawidłowy wykaz czasopism punktowanych MEiN z dnia 18 lutego 2021 r., który obowiązywał do dnia 31 listopada 2021 r.
Organ wskazuje także, że nowy i co istotne korzystniejszy dla Skarżącego wykaz czasopism, został ogłoszony na stronie internetowej Ministerstwa w dniu 1 grudnia 2021 r., już po rozpoczęciu naboru, a następnie został aktualizowany w dniu 21 grudnia 2021 r., zaś informacja została zawarta w "Informacji w sprawie wytycznych stosowanych przez Zespół doradczy MEiN przy ocenie wniosków o stypendia ministra dla wybitnych młodych naukowców (konkurs 5MN17) -zaimplementowanych do ZSUN/OSF" -udostępnionych na stronie internetowej ministerstwa w dniu 1 lipca 2022 r.
Taka aktualizacja byłaby w ocenie Sądu dopuszczalna, gdyby obejmować miała już kolejną edycję konkursu.
Tymczasem organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazuje, że "wychodząc naprzeciw oczekiwaniom młodych naukowców (punktacja w nowym wykazie z grudnia 2021 r. była korzystniejsza), w niniejszym postępowaniu konkursowym przy ocenie artykułów naukowych stosowano już zaktualizowaną punktację z wykazu czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych z dnia 21 grudnia 2021 r". Problem jednak w tym, że owo "wyjście naprzeciw" i korzystniejsza punktacja, nie mogły objąć Skarżącego, który składając wniosek nadal był ograniczony poprzednim mniej korzystnym dla niego wykazem z dnia 18 lutego 2021 r., zaś datą graniczną uwzględniania osiągnięć, był 30 listopada 2021 r.
Taka zaś zmiana reguł konkursowych już w trakcie procedury naboru i jak już wspomniano bez możliwości dokonania przez jego uczestników, jest w ocenie Sądu nie do zaakceptowania.
Co więcej o ile organ w zaskarżonej decyzji wskazuje, że opisana przez Skarżącego sytuacja nie stanowiła " błędu sytemu", to przeczy temu w odpowiedzi na skargę, wskazując, że "Należy podkreślić, że uwzględnianie w ocenie Zespołu wyższej - korzystniejszej dla młodych naukowców - punktacji wynikającej z wykazu czasopism z 21 grudnia 2021 r. mogło dotyczyć tylko tych czasopism, które znajdowały się w wykazie czasopism z 18 lutego 2021 r., który obowiązywał w dniu 30 listopada 2021 r. i który został zaimplementowany do OSF. Jeżeli danego czasopisma nie było w wykazie z 18 lutego 2021 r., młody naukowiec nie mógł - z uwagi na walidację w OSF - wskazać go we wniosku".
Przy ponownej ocenie sprawy organ będzie zobligowany uwzględnić poglądy prawne przedstawione w niniejszym uzasadnieniu.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI