VII SA/Wa 1517/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-07-06
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęnieważność decyzjirażące naruszenie prawaprzekroczenie upoważnieniaprawo budowlanek.p.a.kontrola administracjisąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę, uznając, że zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa z powodu przekroczenia upoważnienia przez osobę podpisującą decyzję.

Sprawa dotyczyła skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-pensjonatowego. Nieważność została stwierdzona, ponieważ decyzję pierwotnie wydała osoba przekraczająca swoje upoważnienie. Skarżący zarzucał bezpodstawne wszczęcie postępowania i stwierdzenie nieważności. Sąd oddalił skargę, uznając, że wydanie decyzji z przekroczeniem upoważnienia stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę R. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność ostatecznej decyzji Starosty z dnia [...] października 2002 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-pensjonatowego. Powodem stwierdzenia nieważności przez Wojewodę było wydanie pierwotnej decyzji przez Naczelnika Wydziału z przekroczeniem upoważnienia udzielonego przez Starostę, co stanowiło rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący R. K. zarzucał bezpodstawne wszczęcie postępowania, bezpodstawne stwierdzenie nieważności oraz narażenie na straty. Kwestionował podstawę prawną wszczęcia postępowania i brak zawiadomienia o nim. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że stwierdzenie nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, a rażące naruszenie prawa, w tym wydanie decyzji z przekroczeniem upoważnienia, uzasadnia taki tryb. Sąd wskazał, że choć organ błędnie wskazał sam art. 268a k.p.a. jako podstawę rażącego naruszenia, to właściwe przepisy Prawa Budowlanego w związku z tym przepisem również potwierdzają rażące naruszenie kompetencji. Podkreślono, że naruszenie właściwości przez organ administracji powoduje nieważność aktu administracyjnego. Sąd odrzucił również zarzut skarżącego dotyczący art. 155 k.p.a., wskazując na mylenie trybu stwierdzenia nieważności z trybem uchylenia decyzji ostatecznej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie decyzji z przekroczeniem upoważnienia stanowi rażące naruszenie prawa, które uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przekroczenie upoważnienia przy wydawaniu decyzji administracyjnej jest działaniem wbrew przepisom kompetencyjnym, co ma cechę rażącego naruszenia prawa, ponieważ wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymogami praworządności. Nawet jeśli organ błędnie wskazał konkretne przepisy, istota naruszenia kompetencji jest wystarczająca do stwierdzenia nieważności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności.

Pr. bud. art. 81 § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

Obowiązki organów administracji architektoniczno-budowlanej.

Pr. bud. art. 82 § 2

Ustawa - Prawo budowlane

Właściwość organu pierwszej instancji w sprawach pozwoleń na budowę.

Pomocnicze

k.p.a. art. 158 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 268a

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy umocowania pracownika organu administracji do załatwiania spraw w imieniu organu w ustalonym zakresie.

k.p.a. art. 160

Kodeks postępowania administracyjnego

Roszczenie o odszkodowanie za szkodę wynikłą z wydania decyzji z naruszeniem art. 156 § 1 k.p.a.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy strony w postępowaniu administracyjnym.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku organu informowania stron.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy prawa strony do wypowiedzenia się w sprawie.

P.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt i

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi jako bezzasadnej.

Pr. bud. art. 82 § 3

Ustawa - Prawo budowlane

Organ wyższego stopnia w stosunku do Starosty.

Pr. bud. art. 35

Ustawa - Prawo budowlane

Dotyczy decyzji odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Pr. bud. art. 30

Ustawa - Prawo budowlane

Dotyczy decyzji sprzeciwu w sprawie budowy.

Pr. bud. art. 55

Ustawa - Prawo budowlane

Dotyczy decyzji pozwolenia na użytkowanie.

Pr. bud. art. 71

Ustawa - Prawo budowlane

Dotyczy decyzji pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania.

Pr. bud. art. 32

Ustawa - Prawo budowlane

Dotyczy decyzji pozwolenia na rozbiórkę.

Pr. bud. art. 31

Ustawa - Prawo budowlane

Dotyczy decyzji sprzeciwu w sprawie rozbiórki.

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wydanie decyzji administracyjnej z przekroczeniem upoważnienia stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie jej nieważności.

Odrzucone argumenty

Bezpodstawne wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Bezpodstawne stwierdzenie nieważności decyzji. Naruszenie przepisów art. 9 i 10 k.p.a. poprzez brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania. Naruszenie prawa pracowniczego nie jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności. Przekroczenie upoważnienia powoduje nieważność dokonanej czynności a w szczególności działanie pracownika bez upoważnienia organu ma również znamiona rażącego naruszenia prawa powodującego nieważność danej czynności. Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący i naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydawaniu aktu administracyjnego powoduje jego nieważność bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Maria Czapska-Górnikiewicz

przewodniczący

Izabela Ostrowska

członek

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście przekroczenia upoważnienia przy wydawaniu decyzji administracyjnych oraz konsekwencje naruszenia przepisów kompetencyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Prawa Budowlanego oraz k.p.a. obowiązujących w dacie wydania decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Nieważność pozwolenia na budowę z powodu błędu formalnego – co musisz wiedzieć?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1517/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-07-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /sprawozdawca/
Izabela Ostrowska
Maria Czapska-Górnikiewicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
II OSK 1274/05 - Wyrok NSA z 2006-11-07
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2005 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę skargę oddala.
Uzasadnienie
VII SA/W A 1517/04
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Wojewoda [...] po przeprowadzeniu postępowania wszczętego w dniu 10 grudnia 2003 r. z urzędu na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził nieważność decyzji ostatecznej Starosty [...] z dnia [...] października 2002 r. nr [...] dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę budynku mieszkalno - pensjonatowego w [...] przy ulicy [...] na terenie działki nr ew[...] obręb [...]
W uzasadnieniu podał, że z akt sprawy wynika, iż kwestionowaną decyzję podpisała Naczelnik Wydziału z przekroczeniem upoważnienia udzielonego przez Starostę [...]. Naczelnik Wydziału była wyłącznie upoważniona do podpisywania decyzji dotyczących budownictwa indywidualnego jednorodzinnego. Z tych względów organ I instancji stwierdził, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] października 2002 r. spełnia przesłanki art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. tzn. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania R. K. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu również stwierdził, że kwestionowaną decyzję podpisała Naczelnik Wydziału przekraczając zakres upoważnienia udzielonego jej przez Starostę [...] w dniu [...] marca 2002 r. Dlatego też decyzja Starosty [...] została wydana z rażącym naruszeniem art. 268a k.p.a. stanowiącego o umocowaniu pracownika organu administracji publicznej do załatwiania spraw w imieniu tego organu w ustalonym zakresie i jako taka spełnia przesłankę zawartą w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Organ odwoławczy wskazał również, że zgodnie z art. 160 k.p.a. stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a. aibo stwierdzenia nieważności takiej decyzji służy roszczenie o odszkodowanie za
poniesioną rzeczywistą szkodę, chyba że ponosi ona winę za powstanie okoliczności wymienionych w tym przepisie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył R. K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...].
Skarżący podał, że zarzutami skargi jest:
-bezpodstawne wszczęcie postępowania,
-bezpodstawne stwierdzenie nieważności decyzji oraz
-narażenie na straty finansowe i moralne w związku z niewłaściwym rozpoznaniem i postępowaniem organów administracji w sprawie.
W uzasadnieniu wskazał, że postępowanie zostało wszczęte niezgodnie z art. 28 k.p.a., traktując je jako wystąpienie z punktu widzenia strony której interesu prawnego dotyczy sprawa.
Nie została wyjaśniona podstawa prawna wszczęcia tego postępowania. Ponadto skarżący nie został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie dotyczącej jego interesu prawnego, a jest to niezgodne z art. 9 i 10 k.p.a. Zdaniem skarżącego naruszenie prawa pracowniczego nie jest podstawą do wszczęcia postępowania i stwierdzenia nieważności decyzji jak to wskazał i zinterpretował Wojewoda [...]
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153. poz 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w
przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nic wystąpiły wobec czego skarga podlega oddaleniu.
Należy zważyć, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznych, a więc takiej decyzji, która na mocy art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 200 r. Nr 98. poz. 1071 ze zm.) jest objęta zasadą trwałości decyzji ostatecznych.
Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art. 156 k.p.a. Jedną z postaw stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).
Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Nie chodzi więc o spór o wykładnie prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (wyrok NSA z dnia 11 maja 1994 r. sygn. Akt 1705/93 opublikowany w piśmie Wspólnota 1994/42/16).
Należy zauważyć, iż przekroczenie upoważnienia powoduje nieważność dokonanej czynności a w szczególności działanie pracownika bez upoważnienia
organu ma również znamiona rażącego naruszenia prawa powodującego nieważność
danej czynności (wyrok NSA z 17 stycznia 1989 r. I S.A. 1019/88 ONSA 1990 Nr. 1,
poz. 4).
W rozpoznawanej sprawie organy administracji w postępowaniu nieważnościowym ustaliły, iż nie ulega wątpliwości, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] dotycząca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę budynku mieszkalno -pensjonatowego w [...] przy ulicy [...] na terenie działki nr ew. [...] obręb [...], została wydana z naruszeniem upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych.
Sąd stwierdza, iż powyższa decyzja Starosty [...] została wydana / rażącym naruszeniem art. 81 ust. ! pkt 2 i art. 82 usi 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (D/. U. z 2003 r.. Nr. 207. po/. 2016 ze zm.) Prawo Budowlane w związku z art. 268:< Kodeksu Postępowania Administracyjnego, co na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności takiej decyzji.
Należy zauważać, iż co prawda organ błędnie wskazał jako rażące naruszenie prawa tylko art. 268a k.p.a., gdyż powinien podać jako podstawę rażącego naruszenia prawa - przepisy kompetencyjne tj.art. 81 ust. I pkt 2 i 82 ust 2 Prawa Budowlanego w związku z art. 268a k.p.a. Nie jest to jednak zdaniem Sądu uchybienie, które mogłoby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z treścią art. 82 ust 2 ustawy Prawo Budowlane organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji właściwym do prowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji w sprawie pozwolenia na budowę jest Starosta. Zgodnie z art. 81 ust. 1 pkt. 1 i 2 w/w ustawy do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego i wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych ustawą. Na podkreślenie zasługuje fakt, że przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący i naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydawaniu aktu administracyjnego powoduje jego nieważność bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia.
W przedmiotowej sprawie Naczelnik Wydziału podpisując decyzję z dnia [...] października 2002 r. zatwierdzającą projekt budowlany i wydającą pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego-pensjonatowego dla R. K. przekroczyła zakres upoważnienia udzielonego jej przez Starostę [...] w dniu [...] marca 2002 r. Upoważnienie to upoważniało M. W. Naczelnika Wydziału Architektoniczno-Budowlanego do podpisywania w imieniu Starosty [...] jedynie:
1) decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 28. art. 33, art. 34, art. 36, ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z poźn. zm.) w zakresie budownictwa indywidualnego jednorodzinnego.
2) decyzji odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na
budowę (art. 35 ustawy),
decyzji sprzeciwi! w sprawie budowy (art. 30 ustawy).
4) decyzji pozwolenia na użytkowanie (art. 55. art. 59 ustawy),
decyzji pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania (art. 71 ustawy).
decyzji pozwolenia na rozbiórkę (art. 32 ustawy),
decyzji sprzeciwu w sprawie rozbiórki (art. 31 ustawy).
W przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek zawartych w art. 156 § 1 k.p.a., na podstawie art. 157 § I k.p.a. właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia w stosunku do Starosty, którym na podstawie art. 82 ust 3 Prawa Budowlanego jest Wojewoda.
Na marginesie należy zauważyć, iż R. K. w swej skardze powojuje się na przepis art. 155 k.p.a.. myląc tryb postępowania dotyczący uchylenia decyzji ostatecznej, z trybem stwierdzenia nieważności decyzji.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI