VII SA/WA 142/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-20
NSAbudowlaneŚredniawsa
plan realizacyjnystwierdzenie nieważnościudział stronyKodeks postępowania administracyjnegowznowienie postępowaniaprawo budowlanenieruchomościterminydecyzja ostateczna

WSA w Warszawie oddalił skargę J. J. na decyzję GINB odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z 1976 r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego magistrali cieplnej, uznając, że brak udziału spadkodawcy w pierwotnym postępowaniu nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, a jedynie do ewentualnego wznowienia postępowania.

Skarżący J. J. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji z 1976 r. zatwierdzającej plan realizacyjny magistrali cieplnej, argumentując, że jego spadkodawca, ówczesny właściciel działki, nie został prawidłowo powiadomiony o postępowaniu. GINB odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że brak udziału właściciela w postępowaniu z lat 70. nie był wówczas wymagany i nie stanowi przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko skarżącego, że właściciel powinien być stroną, ale uznał, że brak ten może być podstawą do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi J. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), który odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z 1976 r. zatwierdzającej plan realizacyjny magistrali cieplnej. Skarżący podnosił, że jego spadkodawca, ówczesny właściciel działki nr [...], został pozbawiony prawa do udziału w postępowaniu. GINB uznał, że w świetle ówczesnego prawa udział właścicieli w takich postępowaniach nie był wymagany i nie wypełniono przesłanek z art. 156 § 1 Kpa do stwierdzenia nieważności decyzji. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, GINB utrzymał swoją decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, argumentując, że właściciel nieruchomości jest stroną w postępowaniu o zatwierdzenie planu realizacyjnego, powołując się na orzecznictwo Sądów Administracyjnych z lat 80. oraz przepisy rozporządzenia z 1975 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd zgodził się ze skarżącym, że właściciel nieruchomości powinien być stroną w postępowaniu o zatwierdzenie planu realizacyjnego, jednak uznał, że brak udziału strony w postępowaniu, nawet bez jej winy, nie jest przesłanką do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Taka okoliczność mogłaby stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, ale nie do stwierdzenia nieważności decyzji zgodnie z art. 156 § 1 Kpa. Sąd podkreślił, że stwierdzenie nieważności jest środkiem nadzwyczajnym, stosowanym tylko w przypadku wadliwości decyzji istniejących w dacie jej wydania i spełniających ściśle określone przesłanki. Ponieważ inne przesłanki z art. 156 § 1 Kpa nie zostały wykazane, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, brak udziału strony w postępowaniu, nawet bez jej winy, nie jest przesłanką do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, a jedynie może stanowić podstawę do wznowienia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć właściciel nieruchomości powinien być stroną w postępowaniu o zatwierdzenie planu realizacyjnego, to jego brak udziału nie spełnia przesłanek z art. 156 § 1 Kpa do stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to podstawa do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 Kpa), a nie do stwierdzenia nieważności, która wymaga wadliwości istniejącej w dacie wydania decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

k.p.a. art. 158 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji muszą istnieć w dacie jej wydania i być wadliwością o wadze skutkującej naruszeniem zasady praworządności.

Pomocnicze

kpa art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Brak udziału strony w postępowaniu bez jej winy może być podstawą do wznowienia postępowania.

PPSA art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji.

PPSA art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa.

PPSA art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi, gdy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska art. 2 § 4

Definicja planu realizacyjnego jako planu zagospodarowania terenu inwestycji lub planu usytuowania obiektu budowlanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Właściciel nieruchomości jest stroną w postępowaniu o zatwierdzenie planu realizacyjnego inwestycji na jego nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Brak udziału spadkodawcy w postępowaniu z lat 70. stanowił podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny.

Godne uwagi sformułowania

Sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Wprawdzie Sąd nie podziela stanowiska organu, że w świetle obowiązującego wówczas stanu prawnego, udział ówczesnych właścicieli w postępowaniu w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego nie był wymagany lecz fakt nieuczestnieczenia strony w określonym postępowaniu nie stanowi przesłanki do stwierdzenie nieważności decyzji. Podnoszona w skardze okoliczność, mogła stanowić jedynie podstawę wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego - art. 145 § 1 pkt 4 kpa Istotą stwierdzenia nieważności decyzji jest to, że przesłanka będąca przyczyną stwierdzenia tej nieważności istniała już w dacie wydania tej decyzji. W sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie można powoływać się na podstawy wznowienia postępowania.

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

przewodniczący

Mirosława Kowalska

członek

Tadeusz Nowak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozróżnienie między podstawami stwierdzenia nieważności decyzji a podstawami wznowienia postępowania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście braku udziału strony w postępowaniu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z lat 70. i 2006 r., ale zasady dotyczące trybów nadzwyczajnych w KPA pozostają aktualne. Interpretacja przepisów KPA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między dwoma trybami nadzwyczajnymi w postępowaniu administracyjnym: stwierdzeniem nieważności i wznowieniem postępowania, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Nieważność decyzji czy wznowienie postępowania? Kluczowe rozróżnienie w prawie administracyjnym.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 142/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-01-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska /przewodniczący/
Mirosława Kowalska
Tadeusz Nowak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po przeprowadzeniu wszczętego na wniosek J. J. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Zarządu Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich Z dnia [...] czerwca 1976r. Nr [...] o zatwierdzeniu planu realizacyjnego magistrali cieplnej [...] z Osiedla [...] do ulicy [...] w [...] na odcinku działki nr [...] obr. [...] -ul. [...][...] w [...], stanowiącej własność wnioskodawcy, decyzją z dnia [...] września 2006r. na podstawie art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) odmówił stwierdzenia nieważność w/w decyzji Wojewódzkiego Zarządu Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że decyzji tej nie można zarzucić wypełnienia którejkolwiek z przesłanek zawartych w art. 156 § 1 Kpa.
Odnosząc się do zarzutu Wnioskodawcy o pozbawienie Jego spadkodawcy - ówczesnego właściciela działki nr [...] - prawa do udziału w charakterze strony w postępowaniu zakończonym kontrolowaną decyzją organ uznał ten zarzut za pozbawiony doniosłości prawnej, ponieważ w świetle obowiązującego wówczas stanu prawnego, udział ówczesnych właścicieli w postępowaniu w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego nie był wymagany.
Po rozpoznaniu wniosku J. J. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Główny Inspektor decyzją z dnia [...] listopada 2006r. utrzymał w mocy własną decyzję dnia [...] września 2006r. podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Skargę do Sądu wniósł J. J. podnosząc, że pozbawienia spadkodawczyni -ówczesnej właścicielki działki nr [...] prawa do udziału w charakterze strony w postępowaniu zakończonym kontrolowaną decyzją jest niezgodne z ówcześnie obowiązującym prawem i orzecznictwem w tym zakresie, reaktywowanych w 1980 roku Sądów Administracyjnych.
Skarżący dodatkowo podnosi, że "Właściciel nieruchomości jest stroną w postępowaniu o ustalenie miejsca i warunków realizacji inwestycji oraz o zatwierdzenie planu realizacyjnego inwestycji na jego nieruchomości, niezależnie od tego kto jest wnioskodawcą w sprawie wydania takich decyzji " - wskazując wyrok NSA [...] z dnia [...].03.1983r. [...] w [...]:
Zdaniem skarżącego plan realizacyjny był w myśl § 2 pkt. 4 rozporządzenia ówczesnego Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. nr 8 poz. 48, z dnia 19.03.1975 r.) planem zagospodarowania terenu inwestycji lub też planem usytuowania obiektu budowlanego a mimo to ówczesna Właścicielka nieruchomości nr [...] położonej przy ul. [...] [...] w [...] nie uczestniczyła bez własnej winy w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Wojewódzki Zarząd Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w [...] Biuro Planowania Przestrzennego mającym na celu zatwierdzenie planu realizacyjnego magistrali cieplnej [...] z Osiedla [...] do ul. [...] w [...].
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Skargi nie można było uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wprawdzie Sąd nie podziela stanowiska organu, że w świetle obowiązującego wówczas stanu prawnego, udział ówczesnych właścicieli w postępowaniu w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego nie był wymagany lecz fakt nieuczestnieczenia strony w określonym postępowaniu nie stanowi przesłanki do stwierdzenie nieważności decyzji.
Sąd podziela stanowisko strony skarżącej, że właściciel nieruchomości jest stroną w postępowaniu o zatwierdzenie planu realizacyjnego inwestycji na jego nieruchomości w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. nr 8 poz. 48, z dnia 19.03.1975 r.) bowiem plan ten dotyczył zagospodarowania i usytuowania obiektu budowlanego na konkretnej działce zatem dotyczył interesu prawnego właściciela tej działki zmieniając charakter działki i jej przeznaczenie.
Jednak podnoszona w skardze okoliczność, mogła stanowić jedynie podstawę wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego - art. 145 § 1 pkt 4 kpa
Istotą stwierdzenia nieważności decyzji jest to, że przesłanka będąca przyczyną stwierdzenia tej nieważności istniała już w dacie wydania tej decyzji. Inaczej mówiąc, decyzja, której stwierdzono nieważność, wydana została niezgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania, przy czym niezgodność ta spełnia co najmniej jedną z przesłanek, ustawowo określonych, jako przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji.
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest wyjątkiem od określonej w art. 16 §1 Kpa, ogólnej zasady stabilności rozstrzygnięć, zatem może mieć miejsce tylko w przypadku, gdy w sposób bezsporny ustalono istnienie przyczyny powodującej jej nieważność określonej w art. 156 § 1 Kpa.
Postępowanie nadzwyczajne jakim jest tryb stwierdzenia nieważności, inaczej niż w przypadku postępowania odwoławczego czy zażaleniowego, może być uruchamiane tylko w przypadkach ściśle określonych przez art. 156 kpa. Przypadki te dotyczą takich sytuacji, gdy decyzja administracyjna jest obarczona tak poważną, wadliwością, że trwałość decyzji ostatecznej i związana z nią pewność porządku prawnego musi ustąpić wymaganiom płynącym z zasady praworządności.
Podniesiona przez skarżącego okoliczność, iż ówczesna właścicielka działki nie uczestniczyła bez własnej winy w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Wojewódzki Zarząd Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w [...] Biuro Planowania Przestrzennego mającym na celu zatwierdzenie planu realizacyjnego magistrali cieplnej [...] z Osiedla [...] do ul. [...] w [...] nie mają znaczenia dla oceny zaistnienia którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa skutkujących stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji.
Podnoszona w skardze okoliczność, mogła stanowić natomiast podstawę wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego - art. 145 § 1 pkt 4 kpa - jako zarzut, iż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym. Nie jest to natomiast okoliczność, która może spowodować stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji.
W sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie można powoływać się na podstawy wznowienia postępowania. Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji.
Wskazać również należy, iż zarówno w postępowaniu administracyjnym jak i sądowym nie wykazano istnienia jakiejkolwiek innej przesłanki wskazanej w przepisie art. 156 § 1 kpa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.270) skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI