VII SA/WA 1418/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-03-15
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneprojekt zamiennynadbudowazmiana dachugranica działkistan faktycznypostępowanie administracyjneuchylenie decyzjinadzór budowlany

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje nakładające obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, uznając, że organy nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego sprawy, w tym daty zakończenia robót budowlanych.

Sprawa dotyczyła skargi I. Z. na decyzję nakładającą obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego dla istniejącego budynku mieszkalnego, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych. Skarżący zarzucił organom nadzoru budowlanego niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, w tym nadbudowę budynku i wykonanie dachu niezgodnie z projektem. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego, wskazując na potrzebę dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych, w szczególności daty zakończenia robót budowlanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę I. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakładającą na inwestora obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego dla istniejącego budynku mieszkalnego. Skarżący podnosił, że organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego sprawy, w tym kwestii nadbudowy budynku, wykonania dachu niezgodnie z projektem oraz wykonania gzymsu w ścianie granicznej. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przepisów art. 7 i 77 § 1 k.p.a. przez wadliwe zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Sąd podkreślił, że organy zobowiązane są do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W tej sprawie nie wyjaśniono kluczowych kwestii, takich jak data zakończenia robót budowlanych, zgłoszenie ich zakończenia oraz fakt użytkowania obiektu. Sąd wskazał na potrzebę ustalenia, kiedy roboty zostały zakończone, aby prawidłowo zastosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. lub z 1994 r. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że nie podlegają one wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organy naruszyły przepisy art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez wadliwe zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz niewyczerpujące wyjaśnienie stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organy nie wyjaśniły kluczowych okoliczności faktycznych, takich jak data zakończenia robót budowlanych, zgłoszenie ich zakończenia oraz fakt użytkowania obiektu, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

Prawo budowlane art. 51 § 1 pkt 3, ust. 7

Ustawa - Prawo budowlane

Stosowany do doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Prawo budowlane art. 50 § 1 pkt 4

Ustawa - Prawo budowlane

Podstawa do nałożenia obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Prawo budowlane

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Obowiązująca ustawa w momencie wydania decyzji.

Prawo budowlane

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Stosowana do oceny samowoli budowlanej popełnionej przed 1995 r.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Prawo budowlane art. 103 § 2

Ustawa - Prawo budowlane

Odsyła do stosowania przepisów poprzedniej ustawy Prawo budowlane w przypadku samowoli budowlanej.

rozporządzenie wykonawcze art. 271 § 1 i 9

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury

Dotyczy bezpieczeństwa pożarowego budynków.

rozporządzenie wykonawcze art. 126 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury

Dotyczy odprowadzenia wód opadowych z dachu.

rozporządzenie wykonawcze art. 13

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury

Dotyczy dostępu światła do pomieszczeń mieszkalnych.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wskazania co do dalszego postępowania wiążą organ.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska art. 40

Sposób postępowania w przypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnego z przepisami (Prawo budowlane z 1974 r.).

Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska art. 41

Przepisy wykonawcze do Prawa budowlanego z 1974 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego sprawy, w tym daty zakończenia robót budowlanych, zgłoszenia ich zakończenia oraz faktu użytkowania obiektu. Niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa budowlanego z uwagi na brak ustalenia, kiedy roboty budowlane zostały zakończone.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów nadzoru budowlanego oparta na prawidłowej ocenie stanu faktycznego i prawnego (nieuznana przez sąd).

Godne uwagi sformułowania

organy zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Przeprowadzona analiza stosowania przepisów aktualnie obowiązujących bez wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności faktycznych jest nieprawidłowa.

Skład orzekający

Mirosława Kowalska

przewodniczący

Wojciech Mazur

sprawozdawca

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wskazuje na konieczność dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy administracji, zwłaszcza w sprawach dotyczących samowoli budowlanej i stosowania przepisów przejściowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej ze stosowaniem przepisów Prawa budowlanego z lat 1974 i 1994 oraz konieczności ustalenia daty zakończenia robót budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących prawa budowlanego, w szczególności kwestię ciężaru dowodu i obowiązku wyjaśniania okoliczności faktycznych przez organy.

Niewystarczające wyjaśnienie stanu faktycznego przez organy administracji może prowadzić do uchylenia decyzji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1418/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-03-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-10-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Mirosława Kowalska /przewodniczący/
Wojciech Mazur /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2006 r. sprawy ze skargi I. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego I. Z. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
VII SA/Wa 1418/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 51ust.l pkt 3, ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane / Dz. U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 ze zm. - dalej Prawo budowlane / nałożył na inwestora J. W. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do [...] kwietnia 2005 r. projektu budowlanego zamiennego istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. W uzasadnieniu decyzji podano, iż budynek, który jest przedmiotem kontroli jest budynkiem konstrukcji murowanej, 3-kondygnacyjnym z dachem kopertowym krytym blachą. Budynek posiada rynny i rury spustowe z odprowadzeniem wód opadowych budynku na własną posesję, od granicy z działką sąsiednią/ nr [...] / posiada ścianę nierozprzestrzeniającą ognia, bez otworów z gzymsem na całej długości wysuniętym o ok. 25 cm, ściana jest postawiona w granicy lub w bliskiej odległości od niej / granica sporna /. Budynek został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] lipca 1980 r. wydanego przez Urząd Gminy [...], którego nie odnaleziono natomiast inwestor przedstawił zatwierdzony projekt. Roboty budowlane wykonano w latach osiemdziesiątych i ponieważ nie była to samowola budowlana a jedynie w takich przypadkach art. 103 ust. 2 odsyła do stosowania przepisów poprzedniej ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r należy stosować przepisy aktualnie obowiązujące. Ponieważ zaistniała konieczność doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem wobec wykrycia istotnych odstępstw od projektu budowlanego należało zlecić inwestorowi wykonanie projektu budowlanego zamiennego z uwzględnieniem zaistniałych zmian. Odstępstwa polegają na tym, iż zamiast dachu dwuspadowego ze spadkiem na własną posesję wykonano dach kopertowy. Budynek spełnia wymagania § 271 ust. 1 i ust. 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie / Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm. — dalej rozporządzenie wykonawcze / dotyczącym bezpieczeństwa pożarowego oraz § 126 ust, 1 w/w rozporządzenia dotyczącego odprowadzenia wód opadowych z dachu. Dlatego też należało doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania I. Z. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. utrzymał w mocy w/w decyzję w części dotyczącej nałożonego obowiązku, natomiast uchylił w części dotyczącej wyznaczonego terminu i wyznaczył nowy termin wykonania
obowiązku do dnia [...] listopada 2005 r. Organ odwoławczy uznał, iż ocena stanu faktycznego i prawnego dokonana przez organ I instancji była prawidłowa zaś zarzuty podnoszone przez I. Z. są niezasadne. Organ I instancji prawidłowo w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem zastosował przepis art. 51 Prawa budowlanego oceniając pozytywnie istniejący stan obiektu pod kątem jego zgodności z przepisami rozporządzenia wykonawczego. Ponieważ termin wykonania nałożonego obowiązku upłynął z dniem [...] kwietnia 2005 r., należało uchylić w tym zakresie w/w decyzję i wyznaczyć nowy termin.
Skargę do sądu administracyjnego na w/w decyzję złożył I. Z., który zarzucił organom nadzoru budowlanego, iż nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego, do czego zobowiązuje ich art. 7 k.p.a. Przede wszystkim budynek został nadbudowany o jedną pełną kondygnację z gzymsem wysuniętym poza obrys ścian o ok. 35 cm w tym w ścianie usytuowanej bezpośrednio w granicy działek. Wykonano dach kopertowy zamiast, dwuspadowego co powoduje, zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi oraz mienia na działce skarżącego z uwagi między innymi na zsuwający się w zimie śnieg na jego działkę, nie wyjaśniono także, kiedy zostały zakończone roboty budowlane i czy ten fakt zgłoszono odpowiedniemu organowi. Przedmiotowa inwestycja wykonana niezgodnie z projektem utrudnia dostęp światła do pomieszczeń mieszkalnych znajdujących się na działce skarżącego stanowi to naruszenie § 13 rozporządzenia wykonawczego. Dlatego też jedynie właściwą decyzją powinno być nakazanie przywrócenia budynku do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem budowlanym, natomiast zobowiązanie inwestora do sporządzenia projektu zamiennego uwzględniającego dokonane zmiany spowoduje usankcjonowanie naruszenia prawa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi, podnosząc dodatkowo, iż kontrolowana inwestycja nie wymaga dokonania czynności lub robót budowlanych celem doprowadzenia jej do stanu zgodnego z prawem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna o, tyle, iż powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji. Przede wszystkim jest uzasadniony zarzut naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., polegający na wadliwym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. Zgodnie z treścią w/w przepisów kodeksu postępowania administracyjnego organy orzekające zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego
wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. W przedmiotowym postępowaniu nie ulega wątpliwości, iż nastąpiły odstępstwa od projektu budowlanego przede wszystkim polegające na zmianie konstrukcji dachu oraz podwyższeniu nadbudowy / twierdzenia skarżącego przedstawione w skardze /, tych kwestii organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły jak i również faktu wykonania gzymsu w ścianie graniczącej z nieruchomością skarżącego. Należało ocenić przede wszystkim, kiedy wykonano w/w roboty budowlane, czy zgłoszono ich zakończenie oraz czy obiekt jest użytkowany i od kiedy a po wyjaśnieniu w/w okoliczności faktycznych należy podjąć decyzję czy wykonane roboty budowlane są zgodne z przepisami budowlanymi obowiązującymi w chwili ich zakończenia. Przeprowadzona analiza stosowania przepisów aktualnie obowiązujących bez wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności faktycznych jest nieprawidłowa.
Problematyka stosowania art. 103 Prawa budowlanego omawiana była w orzecznictwie sądowym wielokrotnie a kierunki interpretacyjne zakresu stosowania przepisów dotychczasowych tj. wynikających z Prawa budowlanego z 1974 r. wyrażone zostały między innymi w uchwałach siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 10 czerwca 1996 r. sygn. akt OPS 3/96 / ONSA 1997/ 1/ 2 / oraz z dnia 26 listopada 2001 r. sygn. akt OPS 4/01 / ONSA 2002/2/58/. Z wyżej wymienionych uchwal wynika, iż jeżeli budowa została zakończona przed dniem [...] stycznia 1995 r., inwestor ponosi konsekwencje samowoli budowlanej według odpowiednich przepisów tj. Prawa budowlanego z 1974 r. Także w orzeczeniu z dnia 9 marca 1998 r. sygn. akt IV SA 840/96 / LEX nr 43293 / Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że do likwidacji samowoli budowlanej, polegającej na zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez uzyskania stosownej decyzji organu administracji popełnionej przed dniem wejścia w życie ustawy - Prawo budowlane z 1994 roku, mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
W przedmiotowej sprawie nie ustalono, kiedy roboty budowlane zostały zakończone i czy po ich zakończeniu inwestor zgłosił ten fakt właściwemu organowi. Zgromadzony materiał dowodowy wydaje się wskazywać, iż miało to miejsce przed [...] stycznia 1995 r., jeżeli przystąpiono do użytkowania obiektu bez spełnienie przesłanek określonych w art. 40 i 41 Prawa budowlanego z 1974 r. to zaistnieje fakt przystąpienia do samowolnego użytkowania wykonanej inwestycji i należy stosować obowiązujące w tym czasie przepisy a więc Prawo budowlane z 1974 r., które w art. 40 przewiduje sposób postępowania w przypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnego z przepisami oraz przepisy wykonawcze a mianowicie rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki / Dz. U. Nr 17, poz. 62 /. W kontekście tych przepisów należy ocenić prawidłowość zmiany konstrukcji dachu i ewentualnie wysokości nadbudowy oraz wykonania gzymsu.
Należy nadmienić, iż przedmiotem inwestycji była wyłącznie nadbudowa a więc ściana wschodnia budynku już istniała i z dokumentacji projektu wynika, iż była usytuowana w granicach działek [...] i [...]. Kwestia zaistniałego aktualnie sporu granicznego to problem do rozstrzygnięcia przez inne organy administracyjne lub sąd powszechny.
Dlatego też mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt lc ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1270/. Na podstawie art. art. 152 i 153 w/w ustawy zaskarżona decyzją nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku a przedstawiona ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wiążą organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. art. 200 i 209 w/w ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI