VII SA/Wa 1413/25

VII SA/Wa 1413/25 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-09-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-06-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Łukasz Trochym /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Łukasz Trochym (spr.) po rozpoznaniu w dniu 3 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. Z. i J. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 27 marca 2025 r., sygn. SKO.4000-499/2025 w przedmiocie wszczęcia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z 16 maja 2025 r. K. Z. i J. Z. (dalej jako "skarżący"), reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2025 r. wydane w sprawie o sygn. [...], utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy D. z dnia [...] lutego 2025 r. wydane w sprawie o sygn. [...], mocą którego odmówiono wszczęcia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości położonej w miejscowości C., oznaczonej w ewidencji gruntów jako dz. nr [...] stanowiącej własność Skarżących a nieruchomością sąsiadującą położoną w miejscowości C. oznaczoną w ewidencji gruntów numerem [...]. Skarga ta została wysłana do Sądu, za pośrednictwem organu, przy użyciu systemu e-Doręczenia.
W odpowiedzi na skargę z 5 czerwca 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej również jako "organ") wskazało, iż skarga została wniesiona do organu za pośrednictwem systemu e-Doręczenia w dniu 16 maja 2025 r. i wniosło o odrzucenie skargi z uwagi na niewłaściwy tryb jej wniesienia tj. inny niż za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej organu (platformy ePUAP). Z daleko posuniętej ostrożności procesowej, w przypadku nie uwzględnienia przez Sąd powyższego wniosku, organ wniósł o oddalenie skargi - jako bezzasadnej.
Pismem z 18 lipca 2025 r. pełnomocnik skarżących wskazał, iż zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, wpis adresu do doręczeń elektronicznych do bazy adresów elektronicznych jest równoznaczny z żądaniem doręczania korespondencji przez podmioty publiczne na ten adres. Zgodnie z art. 8 tej ustawy, podmiot publiczny jest obowiązany do posiadania adresu do doręczeń elektronicznych wpisanego do bazy adresów elektronicznych, powiązanego z publiczną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego. Nadto, na stronie internetowej organu w zakładce Wymagania dla dokumentów elektronicznych pod adresem https://skosiedlce.finn.p1/bipkod/38613535 (dostęp: 18.07.2025 g. 8:48), wyraźnie zostało wskazane, że organ umożliwia przekazywanie dokumentów elektronicznych poprzez: ePUAP: /clj5r40yoo/skrytka, oraz e-doręczenia: AE: PL-37143-73018-WGRDS-24, w związku z czym kwestionowanie przez organ trybu wniesienia skargi wydaje się być nieuzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga podlega odrzuceniu w następstwie braku jej wniesienia w sposób zgodny z obowiązującymi w tym względzie przepisami prawa.
Dostrzec bowiem należy, że stosownie do art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; dalej jako "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest jej przedmiotem. Z kolei w myśl art. 54 § 1a zd. 1 p.p.s.a. skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Z przepisów art. 54 § 1a i art. 49a p.p.s.a. wynika m.in. to że skargę drogą elektroniczną można wnieść za pośrednictwem organu tylko wówczas, gdy dany podmiot jest zobowiązany do posiadania elektronicznej skrzynki podawczej (postanowienie NSA z 3 lutego 2022 r., III OZ 35/22).
Legalną definicję elektronicznej skrzynki podawczej zawiera art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1557). Wskazuje on, że poprzez elektroniczną skrzynkę podawczą należy rozumieć dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego. Art. 16 ust. 1a tej ustawy stanowi natomiast, że podmiot publiczny udostępnia elektroniczną skrzynkę podawczą, spełniającą standardy określone i opublikowane na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji, oraz zapewnia jej obsługę. Platforma ePUAP, czyli Elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej, jest to system teleinformatyczny, w którym instytucje publiczne udostępniają usługi przez pojedynczy punkt dostępowy w sieci Internet w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.
Natomiast zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2020 r. poz. 344) przez adres elektroniczny rozumieć należy oznaczenie systemu teleinformatycznego umożliwiające porozumiewanie się za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności poczty elektronicznej. Elektroniczna skrzynka podawcza, wymagająca spełnienia standardów określonych i opublikowanych na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji nie jest zatem tożsama z jakimkolwiek adresem elektronicznym (np. adresem skrzynki mailowej), a funkcjonalność elektronicznej skrzynki podawczej zasadniczo wiąże się z dostarczaniem dokumentów do tzw. podmiotu publicznego. Stosownie bowiem do § 8 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 180, dalej jako "rozporządzenie"), minister właściwy do spraw informatyzacji umożliwia podmiotom publicznym tworzenie elektronicznych skrzynek podawczych na ePUAP. Doręczenia dokonywane za pomocą ePUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na ePUAP elektroniczną skrzynkę podawczą. Za pomocą ePUAP możliwe jest przekazywanie doręczanych podmiotowi publicznemu dokumentów elektronicznych do jego systemu teleinformatycznego (§ 8 ust. 3 rozporządzenia). Należy też podkreślić, że w przypadku odebrania dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą podmiotu publicznego poświadczenie przedłożenia jest automatycznie tworzone i udostępniane nadawcy tego dokumentu przez system teleinformatyczny służący do obsługi doręczeń (§ 13 ust. 1 rozporządzenia). Jeżeli zatem pismo (podanie, wniosek, skarga) zostało przesłane drogą elektroniczną do podmiotu publicznego, zgodnie z warunkami korzystania z platformy e-PUAP, to automatyczne wygenerowanie poświadczenia przedłożenia pozwala przyjąć przez nadawcę, że dokument ten wpłynął do urzędu.
W świetle tych regulacji nie ulega wątpliwości, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym skarga do sądu administracyjnego w formie dokumentu elektronicznego może zostać wniesiona jedynie za pomocą środków komunikacji elektronicznej (platforma ePUAP), a skorzystanie z innego kanału komunikacji elektronicznej jest nieskuteczne (w tym systemu e-Doręczenia).
W niniejszej sprawie skarga została wysłana do Sądu (za pośrednictwem organu) za pomocą systemu e-Doręczenia, a więc w niedopuszczalny sposób (por. postanowienie NSA z 12 czerwca 2025 r., I FSK 786/25, postanowienie NSA z 24 czerwca 2025 r., II FSK 672/25, postanowienie NSA z 15 czerwca 2021 r., III OSK 4856/21). W przypadku bowiem wnoszenia skargi do sądu administracyjnego przepisy nie przewidują równoważności doręczeń dokonywanych przez osoby fizyczne za pośrednictwem platformy ePUAP z tymi doręczeniami, jakie udostępnia system e-Doręczeń (vide: postanowienie NSA z 24 czerwca 2025 r., II FSK 672/25).
Naczelny Sąd Administracyjny zauważył przy tym (w uzasadnieniu postanowienia z 24 czerwca 2024 r., II FSK 672/25), że: "(...) art. 3 ust. 1 lit. d u.d.e. (ustawa z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, Dz. U. z 2024 r. poz. 1045 z późn. zm., dalej jako "u.d.e." – przyp. wł.) stanowi, że ustawy nie stosuje się do doręczania korespondencji: jeżeli przepisy odrębne przewidują wnoszenie lub doręczanie korespondencji z wykorzystaniem innych niż adres do doręczeń elektronicznych rozwiązań techniczno-organizacyjnych, w szczególności na konta w systemach teleinformatycznych obsługujących postępowania sądowe lub do repozytoriów dokumentów. Ponadto należy wskazać na postanowienia art. 155 ust. 7 powołanego ostatnio aktu. Zgodnie z tym przepisem, sądy i trybunały, komornicy, prokuratura, organy ścigania i Służba Więzienna są obowiązane stosować przepisy ustawy w zakresie doręczania korespondencji z wykorzystaniem publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego lub publicznej usługi hybrydowej od dnia 1 października 2029 r. Dopiero wskazanego dnia wejdzie w życie art. 96 pkt 8 u.d.e., na mocy którego to dojdzie do znowelizowania brzmienia art. 54 § 1a p.p.s.a., w konsekwencji czego możliwe stanie się wniesienie skargi w postaci elektronicznej na adres do doręczeń elektronicznych organu. Zgodnie z art. 12b § 1 p.p.s.a., w brzmieniu nadanym art. 96 pkt 1 u.d.e., określony w ustawie warunek pisemności uważa się za zachowany, jeżeli pismo zostało utrwalone w postaci elektronicznej i podpisane w sposób, o którym mowa w art. 46 § 2a. Jak stanowi zaś § 2 art. 12b, w postępowaniu pisma utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się do sądu administracyjnego na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 u.d.e., zwany dalej "adresem do doręczeń elektronicznych", a sąd doręcza takie pisma stronom na adres do doręczeń elektronicznych na zasadach określonych w art. 65a. Z kolei, zgodnie z § 4 art. 12b ww. ustawy, przepisy dotyczące doręczeń elektronicznych stosuje się odpowiednio do organów, do których lub za pośrednictwem których składane są pisma w postaci elektronicznej. Powyższe przepisy będą jednak obowiązywały dopiero w 2029 r. Stosownie do ww. treści art. 155 ust. 7 u.d.e. sądy i trybunały, komornicy, prokuratura, organy ścigania i Służba Więzienna są obowiązane stosować przepisy ustawy w zakresie doręczania korespondencji z wykorzystaniem publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego lub publicznej usługi hybrydowej od dnia 1 października 2029 r. Zatem do czasu przepisy ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości używania adresów do doręczeń elektronicznych do komunikacji procesowej. Powyższe wyłączenie stosowania ww. adresów dotyczy: a) składania pism procesowych do sądu administracyjnego, b) wysyłania do organu administracji publicznej skargi dotyczącej sądowej kontroli tego organu (wszczynające postępowanie sądowoadministracyjne za pośrednictwem organu administracji publicznej), c) doręczania przez sąd administracyjny pism procesowych uczestnikom, d) wzajemnego doręczania sobie pism przez profesjonalnych pełnomocników procesowych (adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych, rzeczników patentowych). (...) W chwili obecnej jedyną drogą skutecznego wniesienia skargi w formie dokumentu elektronicznego jest wniesienie jej za pośrednictwem platformy ePUAP. W obecnym stanie prawnym brak jest możliwości skutecznego wniesienia skargi na adres do doręczeń elektronicznych organu."
Odnosząc się natomiast do argumentacji pełnomocnika skarżących wskazać należy, iż zdaniem Sądu nie zasługuje ona na uwzględnienie. Ponadto uznać należy za zasadne, w świetle ustawowej regulacji, i zgodne z doświadczeniem życiowym, że strona, korzystająca z usług profesjonalnego pełnomocnika, godzi się ponosić procesowe konsekwencje ewentualnych zaniedbań pełnomocnika. W ocenie Sądu, dotyczy to również zaniedbań wywołanych brakiem pouczenia bądź pouczeniem wadliwym, skoro przy zachowaniu wymaganej staranności pełnomocnik powinien mimo to należycie wykonać procesowe uprawnienie lub obowiązek np. dotyczący odpowiedniego sposobu wniesienia skargi. Adwokat i radca prawny są bowiem podmiotami profesjonalnymi z założenia dysponującymi zawodową wiedzą nie tylko o ciążących na nich obowiązkach i przysługujących uprawnieniach, ale co do obowiązujących unormowań sądowoadministracyjnych w ogóle i od których należy wymagać znajomości obowiązujących regulacji procesowych. Zarówno adwokaci, jak i radcowie prawni zawodowo świadczą usługi w zakresie pomocy prawnej, a w szczególności udzielania porad prawnych oraz występowania przed sądami i urzędami (art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze, Dz. U. z 2014 r. poz. 635; art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, Dz. U. z 2014 r. poz. 637). Nie można mieć wątpliwości, że zarówno adwokaci, jak i radcowie prawni uzyskują prawo samodzielnego wykonywania zawodu po starannym przygotowaniu merytorycznym, tak teoretycznym, jak i praktycznym (art. 75 i nast. Prawa o adwokaturze oraz art. 32 i nast. ustawy o radcach prawnych), a sama działalność zawodowa adwokatów i radców prawnych winna być świadczona ze starannością wynikającą z wiedzy prawniczej oraz zasad etyki (por. postanowienie NSA z 10 czerwca 2025 r., II OZ 846/25).
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę jako niedopuszczalną z innych przyczyn.