VII SA/WA 1394/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę J. J. na decyzję GINB odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, uznając, że art. 154 k.p.a. nie może być zastosowany, gdy decyzja ostateczna stworzyła prawa dla innych stron postępowania.
Skarżący J. J. wniósł o uchylenie ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, powołując się na art. 154 k.p.a. oraz zmiany w Prawie budowlanym. Organy administracji, a następnie WSA, uznały, że tryb nadzwyczajny z art. 154 k.p.a. nie może być zastosowany, ponieważ decyzja o nakazie rozbiórki stworzyła prawa dla innych stron postępowania (Z. M.), które domagają się jej wykonania. Skarga została oddalona.
Sprawa dotyczyła skargi J. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] września 2005 r., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku. Skarżący domagał się uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 154 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), argumentując, że zmiany w Prawie budowlanym (art. 48 i 49) zwiększyły zakres uprawnień inwestora i ograniczyły prawa innych uczestników postępowania. Organy administracji uznały, że art. 154 k.p.a. nie może być zastosowany, ponieważ decyzja o nakazie rozbiórki nie jest decyzją, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa. Wskazano, że inne strony postępowania (np. Z. M.) nabyły prawo do wykonania tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił to stanowisko, podkreślając, że nawet ustalenie obowiązku w decyzji administracyjnej oznacza nabycie prawa przez stronę do żądania jej wykonania. Sąd stwierdził, że brak tej podstawowej przesłanki uniemożliwia zastosowanie art. 154 k.p.a. Ponadto, sąd odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia art. 48 i 49 Prawa budowlanego, wskazując, że prawidłowość decyzji o nakazie rozbiórki została już przesądzona w poprzednich postępowaniach sądowych. Sąd nie zgodził się również z twierdzeniem skarżącego, że zmiany w Prawie budowlanym ograniczyły krąg osób uprawnionych do żądania wykonania decyzji, wskazując, że krąg ten wyznaczają przepisy z daty wydania decyzji ostatecznej. W konsekwencji, skarga została oddalona na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja ostateczna nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego nie może być wzruszona w trybie art. 154 k.p.a., jeśli strony postępowania nabyły prawa do jej wykonania, ponieważ podstawową przesłanką zastosowania tego przepisu jest sytuacja, w której z decyzji żadna ze stron nie nabyła prawa.
Uzasadnienie
Art. 154 k.p.a. wymaga, aby z decyzji ostatecznej żadna ze stron nie nabyła prawa. Decyzja o nakazie rozbiórki, nawet nakładając obowiązek na inwestora, tworzy jednocześnie prawo dla innych stron postępowania do żądania jej wykonania. Występowanie sprzecznych interesów stron uniemożliwia zastosowanie tego przepisu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
k.p.a. art. 154
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten umożliwia wzruszenie decyzji ostatecznej, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony, pod warunkiem, że z decyzji żadna ze stron nie nabyła prawa. W przypadku decyzji o nakazie rozbiórki, która tworzy prawa dla innych stron, przepis ten nie ma zastosowania.
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określający skutek oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
Pomocnicze
P.b. art. 48
Prawo budowlane
Przepis dotyczący nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wykonanego z naruszeniem przepisów.
P.b. art. 49
Prawo budowlane
Przepis dotyczący legalizacji samowoli budowlanej, który został zmieniony w trakcie postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja o nakazie rozbiórki tworzy prawa dla innych stron postępowania, co wyklucza zastosowanie art. 154 k.p.a. Zmiany w Prawie budowlanym nie mogą być podstawą do wzruszenia decyzji ostatecznej w trybie art. 154 k.p.a., jeśli nie spełniono jego podstawowych przesłanek.
Odrzucone argumenty
Możliwość uchylenia decyzji ostatecznej nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 154 k.p.a. z uwagi na zmiany w Prawie budowlanym.
Godne uwagi sformułowania
decyzja o rozbiórce nie jest decyzją co do której żadna ze stron nie nabyła prawa przynajmniej jedna ze stron tego postępowania Z. M., może wywodzić swe prawo z decyzji ostatecznej o nakazie rozbiórki ustalenie obowiązku w decyzji administracyjnej oznacza, że organ nie może w drodze zmiany decyzji nałożyć obowiązku w większym rozmiarze bądź zmienić terminu jej wykonania, a tym samym pogorszyć sytuacji prawnej strony bez jej zgody już samo ustalenie, iż decyzja o nakazie rozbiórki daje uprawnienie jednej ze stron postępowania do żądania jej wykonania przesądza o braku możliwości zastosowania trybu określonego w art. 154 k.p.a.
Skład orzekający
Izabela Ostrowska
przewodniczący
Mariola Kowalska
sprawozdawca
Tadeusz Nowak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 154 k.p.a. w kontekście decyzji ostatecznych tworzących prawa dla stron, zwłaszcza w sprawach budowlanych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy decyzja ostateczna stworzyła prawa dla innych stron postępowania, a nie tylko nałożyła obowiązek na stronę skarżącą.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczową zasadę prawa administracyjnego dotyczącą stabilności decyzji ostatecznych i ograniczeń w ich wzruszaniu, co jest istotne dla praktyków.
“Kiedy decyzja ostateczna staje się niepodważalna? Wyjaśnienie art. 154 k.p.a.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 1394/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-02-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-10-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Izabela Ostrowska /przewodniczący/ Mariola Kowalska. /sprawozdawca/ Tadeusz Nowak Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej dotyczącej nakazu rozbiórki w trybie art. 154 Kodeksu postępowania administracyjnego skargę oddala. Uzasadnienie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 11 lipca znak:[...], po rozpatrzeniu wniosku J. J. o uchylenie na podstawie art. 154 k.p.a. decyzji ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2002r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2002r. nakazującą J. J. rozbiórkę budynku zlokalizowanego na działce [...], odmówił uchylenia powyższej decyzji. Organ wskazał, iż art. 154 k.p.a. daje podstawy do wzruszenia decyzji ostatecznej na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi, ponieważ decyzja o nakazie rozbiórki nie może być uznana za decyzję co do której żadna ze stron nie nabyła prawa. Wprawdzie decyzją powyższą nakazano J. J. rozbiórkę obiektu, jednakże jednocześnie decyzją tą inne strony uczestniczące w postępowaniu nabyły prawo do tego aby decyzja o rozbiórce została wykonana. Skoro zatem w sprawie występują strony o sprzecznych interesach, co ma miejsce w tej sprawie, nie ma podstaw do zastosowania art. 154 k.p.a. bo przynajmniej jedna ze stron tego postępowania Z. M., może wywodzić swe prawo z decyzji ostatecznej o nakazie rozbiórki. Odwołanie od decyzji wniósł J. J. Zarzucił decyzji naruszenie art. 154 k.p.a. oraz art. 48 i 49 Prawa budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2005r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji w zakresie braku możliwości zastosowania trybu określonego w art. 154 k.p.a. do decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego wydanej na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Organ ten wskazał, iż decyzja o rozbiórce obiektu budowlanego nie jest decyzją na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa. Nabycie prawa, jak wskazał organ może nastąpić również w decyzji nakładającej obowiązek, powołał się przy tym na orzeczenie NSA, który w wyroku z dnia 17 marca 1986r. sygn.akt II SA 2291/85/ nie publik./ wyraził pogląd, iż "ustalenie obowiązku w decyzji administracyjnej oznacza, że organ nie może w drodze zmiany decyzji nałożyć obowiązku w większym rozmiarze bądź zmienić terminu jej wykonania, a tym samym pogorszyć sytuacji prawnej strony bez jej zgody. Organ odwoławczy wskazał, iż przesłanki z art. 154 k.p.a. muszą wystąpić łącznie, a zatem brak którejkolwiek z przesłanek przesądza o braku możliwości zastosowania trybu określonego w tym przepisie Ponieważ odpadła jedna z podstawowych przesłanek umożliwiających zmianę decyzji na podstawie art. 154 k.p.a. organ uznał, iż nie zachodzi konieczność badania pozostałych przesłanek z tego przepisu. Skargę Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. J. Zarzucił decyzji naruszenie przepisu art. 154 k.p.a. oraz przepisów art. 48 i 49 Prawa budowlanego. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż zmienił się przepis art.48 Prawa budowlanego, który w powiązaniu z art. 49 pozwala na zalegalizowanie samowoli budowlanej po spełnieniu szczegółowych warunków przez inwestora. Dodanie przepisów umożliwiających legalizację zwiększyło zatem zakres uprawnień inwestora, ograniczając lub eliminując prawo uczestników postępowania w sprawach o nakazanie rozbiórki. W zmienionej sytuacji prawnej inaczej należy oceniać przesłanki nabycia praw przez uczestnika postępowania na podstawie decyzji skoro sama ustawa odebrała takie mu to prawo, uzależniając jego istnienie od zachowań inwestora. Wobec zmiany stanu prawnego straciły aktualność ograniczenia możliwości zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji ze względu na interes uczestnika postępowania. Ponieważ interes społeczny oraz słuszny interes strony przemawia za uchyleniem ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę to decyzja ta powinna zostać uchylona. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. W niniejszej sprawie, co wymaga podkreślenia, decyzje o nakazie rozbiórki objęte wnioskiem o zmianę na podstawie art. 154 k.p.a. były kontrolowane przez sądy administracyjne, a postępowanie sądowe zakończyło się wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2004r. Sygn.akt OSK 746/04 oddalającym skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 stycznia 2004r. sygn.akt II SA/Lu 1045/02 oddalającym skargę J. J. Zgodnie z art. 154 k.p.a. wniosek złożony w tym trybie wszczyna nowe nadzwyczajne postępowanie administracyjne w sprawie, w której organ orzekł już decyzją ostateczną. Podstawową przesłanką uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia jest okoliczność, że z decyzji żadna ze stron nie nabyła prawa. Decyzja o rozbiórce obiektu budowlanego, nie jest taką decyzją. Decyzja o rozbiórce dotyczy bowiem nie tylko inwestora, lecz jak w tym konkretnym postępowaniu, również pozostałych uczestników postępowania, którzy , jak wynika z akt administracyjnych sprawy żądają jej wykonania. Niewątpliwie zatem w tej sprawie występują strony o sprzecznych ze sobą interesach. Nie można w tej sytuacji uznać, iż na mocy decyzji o nakazie rozbiórki nie nabyto praw. Już samo ustalenie, iż decyzja o nakazie rozbiórki daje uprawnienie jednej ze stron postępowania do żądania jej wykonania przesądza o braku możliwości zastosowania trybu określonego w art. 154 k.p.a. Prawidłowo zatem organy administracji rozstrzygające sprawę wniosku o zmianę decyzji w trybie art. 154 k.p.a. uznały, iż brak tej przesłanki uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie w wniosku skarżącego, bez potrzeby badania dalszych przesłanek tego przepisu. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, co do naruszenia art. 48 i 49 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn.zm.), wskazać należy iż jest on bezpodstawny. Prawidłowość decyzji o nakazie rozbiórki przesądzona została ww. wyrokami Naczelnego i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Tym samym wszelkie zarzuty merytoryczne nie mogły odnieść skutku w niniejszym postępowaniu. Sąd nie podzielił również poglądu skarżącego, iż w związku ze zmianą przepisów ustawy Prawo budowlane dokonaną z dniem 11 lipca 2003r. ograniczony został krąg osób uprawnionych do żądania wykonania decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego, a tym samym nabywający prawa z decyzji. W trybie art. 154 k.p.a. nie następuje bowiem ponowne ustalenie uprawnień poszczególnych uczestników postępowania do żądania wykonania decyzji, lecz krąg ten wyznaczają przepisy z daty wydania decyzji ostatecznej, w tym przypadku decyzji o nakazie rozbiórki wydanej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2002r. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI