VII SA/Wa 1273/20

VII SA/Wa 1273/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-02-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-07-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Artur Kuś
Tomasz Stawecki
Włodzimierz Kowalczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 1506/21 - Wyrok NSA z 2022-10-19
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 7, 77, 80, 107
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Artur Kuś, sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 lutego 2021 r. sprawy ze skargi P. w K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz P.w K. kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego Działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej jako k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania P.od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...], [...] WINB, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), nakazał P.usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego zapory przeciwrumowiskowej na potoku [...], działka nr [...], w pobliżu mostu prowadzącego do przysiółka [...] w m. Z., gm. [...], wskazanych w dokumencie pn.: "[...]", opracowanym we wrześniu 2019 r., przez mgr. Inż. M. K..
Z ww. rozstrzygnięciem organu wojewódzkiego nie zgodziło się P. w Ż.wnosząc odwołanie z zachowaniem terminu ustawowego.
W toku postępowania odwoławczego wskazano, że jak wynika z materiału dowodowego, w trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2019 r. stwierdzono, że w korycie potoku [...]na działce nr [...] w pobliżu mostu prowadzącego do przysiółka [...] w m. Z., gm. [...], znajduje się zapora przeciwrumowiskowa. Zapora jest obiektem o konstrukcji betonowej z kamienną okładziną i składa się z części przelewowej, tj. skrzydeł bocznych i gardła przelewu, murków bocznych, niecki wypadowej i gurtu końcowego. W trakcie kontroli stwierdzono, że budowla nie straciła geometrii, brak odchyleń, co świadczy o zachowaniu stateczności. Ponadto stwierdzono, że lokalnie widoczne są ubytki okładziny kamiennej na skrzydłach i murkach bocznych oraz na gardle przelewu na ok. 1/3 jego długości. Na dolnej części skrzydeł na poziomie lustra wody (od strony wody górnej) widoczne są wypłukane spoiny. Z uwagi na wysoki poziom wody, nie można było ocenić wizualnie stanu technicznego niecki wypadowej natomiast brak zaburzeń w przepływie wody wskazywał na brak wyboju. Gurt końcowy niecki wypadowej widoczny był tylko w jego środkowej części, natomiast części boczne przykryte były kamieniami. W trakcie czynności kontrolnych przedstawiciel P.oświadczył do protokołu, że przedmiotowa zapora wybudowana została w latach 60-tych. ubiegłego wieku przez Lasy Państwowe oraz, że P.nie posiada powyższej budowli na stanie majątkowym zarządu. W związku z powyższym oświadczeniem przedstawiciel Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. nie przedłożył w trakcie kontroli książki obiektu budowlanego i protokołów z kontroli przeprowadzanych w trybie art. 62 Prawa budowlanego.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...], znak [...] WINB, na podstawie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego nałożył na P. jako zarządcę potoku [...], obowiązek dostarczenia w terminie 90 dni od daty doręczenia postanowienia, oceny technicznej zapory przeciwrumowiskowej na potoku [...], działka nr [...], w pobliżu mostu prowadzącego do przysiółka [...] w m. Z., gm. [...], a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości stanu technicznego, rozszerzenie oceny o sposób ich usunięcia wraz z podaniem terminu, w którym powinny zostać usunięte.
Na wniosek P. [...], [...] WINB postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019 r., zmienił termin wykonania obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. i ustalił nowy termin przełożenia ww. oceny stanu technicznego do dnia [...] grudnia 2019 r.
W dniu [...] grudnia 2019 r., do WINB w [...] wpłynęła "[...]" sporządzona we wrześniu 2019 r. przez mgr. inż. M. K..
Z przedłożonej ekspertyzy technicznej wynika, że elementem konstrukcyjnym budzącym największe wątpliwości jest korpus przelewu powyżej zwierciadła wody, ponieważ "został zdeformowany wykazuje ubytki materiałowe (zniszczeniu uległa górna warstwa przelewu - tworząc nieregularną linię dla warstwy przelewowej wody względem stanu pierwotnego) - w wielu miejscach braki ciosów kamiennych oraz spoin. Z uwagi na lokalizacje znacznych ubytków korpusu w obrębie przelewu w obrębie prawego przyczółka zapory - nastąpiło jego obniżenie i koncentracja przepływu wody wzdłuż prawego brzegu. Stan korpusu przelewu poniżej zwierciadła wody (zarówno od strony [...]jak i [...]) będzie można ocenić po wykonaniu wykopów odsłaniających - z dużym prawdopodobieństwem należy przyjąć, iż uszkodzenia poniżej zwierciadła wody będą zbliżone do tych zaobserwowanych powyżej lustra wody". Stan techniczny korpusu przelewu określony został jako niebezpieczny, tj.: "stan przy którym notuje się lokalne uszkodzenia w postaci spękań, rozwarstwień i ubytków ustabilizowanych. Uszkodzenia tego rodzaju osłabiają częściowo konstrukcję i zmniejszają jej nośność. Stan taki stanowi wyraźny symptom zagrożenia i niebezpieczeństwo użytkowania w dalszym okresie, jeżeli nie będą podjęte odpowiednie środki zaradcze". Jako niebezpieczny został również wskazany stan techniczny niecki wypadowej wraz z przyczółkami, a stan techniczny progu kończącego wypad jako stan destrukcji nieodwracalnej tj. stan charakteryzujący się tym, ze proces zniszczenia struktury lub układu konstrukcyjnego ma charakter trwały i żadne środki techniczne nie będą w stanie substancji muru zrehabilitować.
Ponadto oceniając poszczególne elementy konstrukcyjne autor oceny technicznej stwierdza, iż stan techniczny zbiornika rumowiska wraz z umocnieniami bocznymi, zlokalizowanego bezpośrednio przed korpusem zapory, którego zadaniem jest wyłapywanie rumoszu oraz umocnień lewej skarpy koryta poniżej niecki wypadowej (znaczne ubytki materiału budującego skarpę), jest niezadowalający (obiekt nie spełnia swojej funkcji); widoczne niewielkie ubytki materiału budującego lewą skarpę potoku (na wysokości zbiornika rumowiska) będące następstwem erozji bocznej, ocenia jako stan mało zadowalający. Stan techniczny umocnień prawego brzegu koryta na wysokości zbiornika rumowiska i poniżej niecki wypadowej oraz dna potoku poniżej niecki wypadowej - ocenia jako zadowalający.
W kolejnej części dokumentu pn.: "Proponowane rozwiązania projektowe w zakresie usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego" autor opracowania wymienia roboty, które zaleca wykonać celem usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego przedmiotowej zapory.
W podsumowaniu, autor oceny technicznej stwierdza, że w celu usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego przedmiotowej zapory przeciwrumowiskowej należy wykonać (zgodnie ze szczegółowym opisem wskazanym w punkcie 7 oceny, technicznej) n/wym. roboty remontowe: odżwirowanie zbiornika rumowiska wraz z uzupełnieniem umocnień brzegowych, oczyszczenie, uzupełnienie ubytków, spoinowanie i konserwację korpusu, przyczółków, skrzydeł bocznych i niecki wypadowej zapory, odtworzenie progu kończącego wypad, uzupełnienie umocnień brzegowych i dennych poniżej progu niecki wypadowej.
W związku z powyższym [...] WINB decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...], nakazał, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, P. usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego zapory przeciwrumowiskowej na potoku [...], działka nr [...], w pobliżu mostu prowadzącego do przysiółka [...] w m. Z., gm. [...], poprzez wykonanie określonych robót budowlanych.
Rozpoznając odwołanie od tej decyzji organ II instancji wskazał, że decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności została wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Zgodnie z przywołanym przepisem w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
Za należyty stan techniczny obiektu budowlanego należy uznać stan jego sprawności technicznej jako całości, a także elementów instalacji i urządzeń odpowiadający wymaganiom prawa, w tym przepisom techniczno-budowlanym. Konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego wskazuje, iż decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z określonych w nim przesłanek, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2015 r., sygn. akt II SA/Po 1129/15).
Przede wszystkim należy mieć na uwadze, że nałożenie obowiązków, o których mowa w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego jest konsekwencją zaniedbań związanych z utrzymaniem obiektu budowlanego, w szczególności zaniechaniem remontów, konserwacji, bieżących kontroli obiektu, niewłaściwym, niezgodnym z przeznaczeniem użytkowaniem, które w konsekwencji prowadzą do pogorszenia stanu technicznego (por. Wyrok WSA w Szczecinie z dnia 17 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 328/16).
Ustalając nieodpowiedni stan techniczny obiektu, organ obligowany jest do wydania rozstrzygnięcia nakazującego usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Istotą art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego jest bowiem doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części, czy też znajdujących się w nim urządzeń budowlanych, do stanu gwarantującego bezpieczne użytkowanie (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 6 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Łd 484/15).
Na mocy zawartych w tym przepisie uregulowań organ nadzoru budowlanego uzyskuje kompetencje do spowodowania mocą wydanej decyzji określonego zachowania, które pozwoli usunąć stwierdzone nieprawidłowości w funkcjonowaniu obiektu budowlanego. Usunięcie nieprawidłowości może nastąpić poprzez wszelkie adekwatne i racjonalne działania obliczone na likwidację stanu, który stał się podstawą wydania decyzji.
Biorąc pod uwagę powyższe organ odwoławczy wskazał, że ze względu na stwierdzone nieprawidłowości dotyczące nieodpowiedniego stanu technicznego zapory przeciwrumowiskowej na potoku [...], działka nr [...], w pobliżu mostu prowadzącego do przysiółka [...] w m. Z., gm. [...], [...] WINB był zobligowany do wydania decyzji nakazującej ich usunięcie. Z przedłożonej ekspertyzy technicznej, wynika że stan techniczny obecny stan techniczny elementów składowych przedmiotowej zapory jest niezadowalający i niebezpieczny. Stan techniczny zbiornika rumowiska wraz z umocnieniami bocznymi oraz ubezpieczenia lewego brzegu potoku poniżej niecki wypadowej został oceniony jako niezadowalający, (obiekt nie spełnia swojej funkcji), a stan techniczny korpusu przelewu jako niebezpieczny. Jako niebezpieczny uznano również stan techniczny niecki wypadowej wraz z przyczółkami.
Sformułowane w zaskarżonej decyzji nakazy odpowiadają zaleceniom ekspertyzy sporządzonej przez osobę posiadając stosowne uprawnienia. Nie kwestionuje ich także strona skarżąca. Zakres obowiązków nałożonych zaskarżoną decyzją odpowiada zakresowi stwierdzonych nieprawidłowości i pozwoli na ich usunięcie.
Organ odwoławczy wskazał, że kwestią sporną w niniejszej sprawie jest natomiast określenie podmiotu zobowiązanego do usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego zapory przeciwrumowiskowej na potoku [...], działka nr [...], w pobliżu mostu prowadzącego do przysiółka [...] w m. Z., gm. [...].
Podkreślono, że art. 61 Prawa budowlanego, jednoznacznie określa kto jest adresatem decyzji wydawanej w sytuacjach wskazanych w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Adresatami decyzji są - w zależności od stanu faktycznego sprawy - właściciel, użytkownik wieczysty, zarządca, a w pewnych sytuacjach także inny podmiot, który np. z upoważnienia tych podmiotów sprawuje pieczę nad tym, aby obiekt był utrzymywany i użytkowany właściwie. Zasadnicze znaczenie ma więc to kto jest właścicielem obiektu budowlanego, albo kto sprawuje nad nim zarząd.
Po analizie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, z uwzględnieniem zarzutów podnoszonych w rozpatrywanym odwołaniu, organ uznał ustalenia organu pierwszej instancji w powyższym zakresie za prawidłowe.
Z uwagi na oświadczenie Pani H. K., reprezentującej P.która wskazała, że przedmiotowa budowla nie jest w zarządzie i na majątku P., a wybudowana została w latach 60-tych XX wieku przez Lasy Państwowe, organ wojewódzki pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r., zwrócił się do Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe o udzielenie informacji czy było inwestorem przedmiotowej budowli, czy działa jako zarządca przedmiotowego obiektu budowlanego oraz czy przedmiotowy obiekt został przekazany innemu podmiotowi. Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...] poinformowało, że działka nr [...] nie jest w zarządzie Nadleśnictwa [...], natomiast przedmiotowa zapora nie figuruje w zasobach nadleśnictwa.
W stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy za kluczowe uznano dane z rejestru ewidencji gruntów i budynków, z których wynika, ze władającym działką nr [...] jest Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w [...]. [...] z siedzibą w [...]., natomiast właścicielem jest Skarb Państwa. Jakkolwiek z regulacji Prawa wodnego wynika, że własność wody nie przekłada się automatycznie na własność urządzeń wodnych, to jednakże w stanie faktycznym niniejszej sprawy brak jest podstaw, aby prawa właścicielskie do zapory przeciwrumowiskowej na potoku [...] przypisać innemu podmiotowi niż P..
Zgodnie z § 3 Rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle hydrotechniczne i ich usytuowanie z dnia 20 kwietnia 2007 r. (Dz.U. Nr 86, poz. 579) ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o budowli hydrotechnicznej, rozumie się przez to budowle wraz z urządzeniami i instalacjami technicznymi z nimi związanymi, służące gospodarce wodnej oraz kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, w tym m. in. zapory ziemne i betonowe. Biorąc pod uwagę art. 3 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego budowla hydrotechniczna jest obiektem budowlanym.
Następcą prawnym Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...]. jest P.. Zgodnie z art. 526 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2020 r" poz. 310 ze zm.), z dniem wejścia w życie ustawy Wody Polskie wykonują zadania dotychczasowego Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, dotychczasowych dyrektorów regionalnych zarządów gospodarki wodnej oraz marszałków województw związane z utrzymaniem wód oraz pozostałego mienia Skarbu Państwa związanego z gospodarką wodną, a także inwestycjami w gospodarce wodnej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 1010/18). Na mocy art. 526-529 Prawa wodnego, z dniem wejścia w życie ustawy to właśnie Wody Polskie mają wykonywać uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa w stosunku do większości wód i nieruchomości, o których mowa w ustawie oraz w stosunku do urządzeń wodnych (por. M. Kościelak, P. Michalski, P. Tarkowski, M. Tomaszewska, Prawo wodne. Przepisy przejściowe, dostosowujące i końcowe. Komentarz, Warszawa 2019).
W świetle art. 212 ust. 2 Prawa wodnego, Wody Polskie wykonują prawa właścicielskie w stosunku do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, znajdujących się w obrębie działki ewidencyjnej, która obejmuje także śródlądowe wody płynące będące własnością Skarbu Państwa. Grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi stanowią własność właściciela tych wód (art. 216 ust. 1 Prawa wodnego). Wobec tego, że będący w złym stanie technicznym obiekt budowlany, jest zlokalizowany w cieku naturalnym ([...]), na działce nr ewid. [...] w Z. stanowiącej własność Skarbu Państwa i nie jest powiązany funkcjonalnie z innym obiektem budowlanym, w ocenie organu odwoławczego, [...] WINB decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., prawidłowo i w sposób zgodny z prawem skierował obowiązki do P.jako podmiotu wykonującego prawa właścicielskie w stosunku do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, na której znajduje się zapora.
Za pozbawione podstaw uznano stanowisko P., że organ pierwszej instancji nie dokonał wystarczających ustaleń właściciela gruntów dla ustalenia statusu własności urządzeń, kiedy zgodnie z art. 258 ust. 1 Prawa wodnego to Wody Polskie reprezentują Skarb Państwa oraz wykonują prawa właścicielskie Skarbu Państwa w stosunku do wód. W sytuacji braku możliwości ustalenia podmiotu, który zrealizował zaporę i z niej korzystał, ciężar usunięcia nieprawidłowości spoczywa na właścicielu nieruchomości, na której ten obiekt się znajduje, a w konsekwencji na zarządcy działki pozostającej własnością Skarbu Państwa (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 maja 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2504/18).
Poza wskazaną wyżej argumentacją wskazano dodatkowo, że w przypadku, gdy nie można ustalić właściciela, ani zarządcy obiektu budowlanego to funkcje te pełni podmiot ujawniony w rejestrze gruntów jako władający nieruchomością. Sam zakres takiego władania odpowiada posiadaniu samoistnemu, które jest nie tylko formą władztwa nad rzeczą, a więc stanem faktycznym, ale zawiera w swojej konstrukcji również wolę posiadania rzeczy jak właściciel. Skoro podmiot wpisany do ewidencji sprawuje swoje władztwo nad rzeczą z zamiarem jego wykonywania jak właściciel, to również będzie on zobowiązany do zapewnienia prawidłowego utrzymania stanu obiektów budowlanych, znajdujących się na takiej nieruchomości (podobnie w wyroku NSA z 12 stycznia 2017 r., sygn. akt II OSK 976/15 i z 29 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 275/17).
Na marginesie wskazano, że strona skarżąca nie kwestionowała podmiotu zobowiązanego na etapie nałożenia obowiązku dostarczenia oceny technicznej zapory przeciwrumowiskowej na [...] [...].
Skargę na tę decyzję P.w K..
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 61 ust. 1 Prawa Budowlanego poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że zobowiązanym do wykonania robót objętych zaskarżoną decyzję jest P.jako podmiot wykonujący prawa właścicielskie w stosunku do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, na której znajduje się zapora przeciwrumowiskowa,
2) art. 216 ust. 1 i 5 Prawa wodnego poprzez jego niezastosowanie, skutkiem czego pominięto, że grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi, wodami morza terytorialnego oraz morskimi wodami wewnętrznymi stanowią własność właściciela tych wód, natomiast urządzenia wodne lub ich części oraz budowle i ich części, znajdujące się na w/w gruntach, stanowią odrębny od tych gruntów przedmiot własności, a co wskazuje na brak podstaw przyjęcia domniemania, że właściciel gruntów pokrytych wodami jest jednocześnie właścicielem urządzeń wodnych,
3) art. 336 k.c. poprzez niewłaściwą subsumpcję, skutkiem czego błędnie ustalono, że podmiotowi ujawnionemu w ewidencji gruntów należy przypisać posiadanie samoistne względem zapory przeciwrumowiskowej.
2. przepisu prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1) art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez:
- pominięcie treści materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, tj. Oceny technicznej wraz z określeniem sposobu usunięcia nieprawidłowości. Zapora przeciwrumowiskowa na [...] [...] w km [...]; działka nr ewid. [...] m. Z. gm. [...], pow. [...], woj. [...], opracowanej we wrześniu 2019r. przez mgr inż. M. K. posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności inżynieryjno-hydrotechnicznej nr: [...], oraz wypisu z ewidencji gruntów i budynków, w zakresie lokalizacji zapory przeciwrumowiskowej, przez organ I jak i II instancji, skutkiem czego nie ustalono, że prace do jakich zostało zobowiązane P.winny zostać przeprowadzone na działce o nr ew. [...], a nie jak wskazały organy na działce o nr ew. [...],
oraz
- niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak ustalenia, kto był inwestorem zapory przeciwrumowiskowej oraz kto korzystał z przedmiotowego urządzenia,
2) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji pomimo braku podstaw ku temu.
II. Mając na uwadze powyższe, wnoszono o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].01.2020 r. nr [...],
2. na zasadzie art. 61 § 2 pkt. 1 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji oraz organu II instancji - przez organ II instancji,
3. w przypadku przekazanie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, na zasadzie art. 61 § 3 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].01.2020 r. nr [...],
4. na zasadzie art. 119 § 3 pkt 2 p.p.s.a. o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym,
5. na zasadzie art. 106 § 3 dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wydruku mapy ze strony geoportal na okoliczność zlokalizowania budowli jaką jest zapora przeciwrumowiskowa na działce o nr [...], jak i zarówno na działce o nr [...] w m. Z., gm. [...],
6. zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
W odniesieniu do zarzutu wskazującego na błędną numerację działki, na której zlokalizowane są przedmiotowe obiekty wskazano, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2020 r. organ I instancji sprostował tę zdaniem organu "oczywistą omyłkę".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna o tyle, że skutkuje uchyleniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji.
Kontrolą legalności poddana została decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy decyzję [...] WINB, wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazującą P. usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego zapory przeciwrumowiskowej.
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy w rozumieniu powołanego artykułu wskazać należy prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji. Można przyjąć, że w tej kategorii podstawy uchylenia decyzji mieści się brak należytej staranności wykazany przez organ administracji publicznej w prowadzeniu sprawy, a wyrażający się w rozstrzyganiu o niej bez pełnej znajomości stanu faktycznego sprawy oraz materiału dowodowego występującego w sprawie (por. T. Woś, w: T. Woś red., Postępowanie sądowoadministracyjne Warszawa 2004 s. 240-241).
Zdaniem Sądu, analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego w kontekście poczynionych wyżej uwag wskazuje, że organy obu instancji co najmniej przedwcześnie podjęły decyzję nakładającą na stronę skarżącą obowiązki.
Czynności procesowe podjęte przez organ I instancji w ramach postępowania wyjaśniającego były wadliwe i nie przyczyniły się do rzetelnego wyjaśnienia i udokumentowania spornych zagadnień stosownie do wymogów przewidzianych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.
Fundamentalne znaczenie w każdym postępowaniu administracyjnym ma prawidłowe ustalenie jego przedmiotu. W kontrolowanej sprawie badany był stan techniczny urządzenia wodnego.
Analiza akt postępowania administracyjnego nie pozwala jednoznacznie ustalić jakiego urządzenia, w szczególności, na której działce położonego dotyczy sprawa.
W skardze został sformułowany zarzut wskazujący na niewłaściwe określenie numeru działki, na której jest położone przedmiotowe urządzenie. Według strony skarżącej decyzja organu I instancji oraz utrzymująca ją w mocy decyzja organu odwoławczego wadliwie umiejscawia obiekt na działce nr ewid. [...]. Prawidłowo obiekt znajduje się na działce nr ewid. [...].
Do błędu tego przyznał się organ I instancji prostując swoją decyzję postanowieniem z dnia [...] lipca 2020 r.
W tym zakresie wskazać należy, że oznaczenie numeru działki niewątpliwie stanowi istotny element rozstrzygnięcia i nie stanowi oczywistej omyłki (por. wyroki NSA z dnia 9 stycznia 2008 r. sygn. akt II OSK 1815/06 oraz z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1439/08; http:// orzeczenia.nsa.gov.pl).
Niemniej przyjmując nawet dopuszczalność tego rodzaju sprostowania wskazać należy, że przebieg postępowanie w tej sprawie nadal nie może być uznany za prawidłowy.
Podkreślenia wymaga, że organ I instancji wszelkie ustalenia w tej sprawie czynił w stosunku do obiektu położonego na działce nr ewid. [...].
Poczynając od zawiadomienia o wszczęciu postępowania poprzez zapytania skierowane do: Nadleśnictwa [...], Starostwa [...] kończąc na wypisie z rejestru gruntów organ I instancji czynił ustalenia w stosunku do działki nr ewid. [...]. Odpowiedzi ww. podmiotów również dotyczyły tej działki i będący podstawą ustalenia adresata decyzji wypis z rejestru gruntów także odnosi się do działki nr ewid. [...].
Skoro organ prostując swoją decyzję we wskazanym wyżej zakresie przyznał, że obiekt położony jest na działce o numerze ew. [...] to znaczy, iż w zakresie obiektu położonego na działce o numerze ew. [...] nie przeprowadzono żadnego postępowania wyjaśniającego.
Przypomnieć za organem należy, że art. 61 Prawa budowlanego, określa kto jest adresatem decyzji wydawanej w sytuacjach wskazanych w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Adresatami decyzji są - w zależności od stanu faktycznego sprawy - właściciel, użytkownik wieczysty, zarządca.
Zasadnicze znaczenie dla prawidłowego określenia adresata decyzji ma więc to kto jest właścicielem obiektu budowlanego, albo kto sprawuje nad nim zarząd.
Skoro organy nie poczyniły w tym zakresie żadnych ustaleń (poszukiwano właściciela lub użytkownika obiektu położonego na działce o numerze ew. [...]), to trudno uznać rozstrzygnięcia organów za prawidłowe.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że organy dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wszystkie ww. uchybienia przepisom postępowania stwarzają zatem podstawę do uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu I instancji (art. 145 § 1 pkt 1c i art. 135 p.p.s.a.), przy odstąpieniu od dalej idącej kontroli prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie prawa materialnego, do której zmierzają niektóre zarzuty skargi. Stan faktyczny nie został bowiem prawidłowo ustalony, a stwierdzone wady mają charakter elementarny. Tym samym skoro kontrola zastosowania prawa materialnego następuje dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu, to kontrola przestrzegania przez organy administracyjne norm prawa materialnego może być przeprowadzona dopiero w ostatniej kolejności, po prawidłowo dokonanych ustaleniach faktycznych (vide: wyrok NSA z dnia 10 lutego 1981 r. sygn. akt SA 910/80, ONSA 1981/1/7/; T.Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, W-wa 2012, s. 757).
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł w jak w sentencji wyroku.
W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, obejmujących wpis od skargi i koszty zastępstwa procesowego, Sąd rozstrzygał w oparciu o przepisy art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy uwzględnią powyżej zaprezentowany pogląd prawny dokonując ustaleń faktycznych odpowiadających treści art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. (art. 153 p.p.s.a.).