VII SA/Wa 1267/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-08-09
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zagospodarowanie przestrzennedrogi publicznereklamawarunki zabudowyGDDKiAAGRbezpieczeństwo ruchu drogowegodroga ekspresowauzgodnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla konstrukcji reklamowej przy drodze ekspresowej, uznając priorytet bezpieczeństwa ruchu drogowego.

Sąd administracyjny rozpatrzył skargę spółki na postanowienie GDDKiA odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla dużej konstrukcji reklamowej przy drodze ekspresowej. Organ uzasadnił odmowę potencjalnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i naruszeniem międzynarodowej umowy AGR, która zakazuje lokalizowania tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych ze względu na bezpieczeństwo i estetykę. Sąd uznał argumentację organu za zasadną, podkreślając priorytet bezpieczeństwa ruchu drogowego nad interesem inwestora i oddalił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki z o.o. na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA), które odmówiło uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wolnostojącej konstrukcji reklamowej przy drodze ekspresowej. Organ uzasadnił odmowę potencjalnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, powołując się na przepisy ustawy o drogach publicznych oraz międzynarodową Umowę Europejską o głównych drogach ruchu międzynarodowego (AGR), która zakazuje ustawiania tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych ze względu na bezpieczeństwo i estetykę. GDDKiA argumentował, że duża konstrukcja reklamowa, widoczna z drogi ekspresowej o dużym natężeniu ruchu i dopuszczalnej prędkości do 120 km/h, może rozpraszać kierowców i negatywnie wpływać na bezpieczeństwo ruchu. Sąd administracyjny, kontrolując legalność postanowienia, uznał argumentację GDDKiA za prawidłową. Podkreślił, że zarządca drogi ma obowiązek dbać o bezpieczeństwo ruchu drogowego, co obejmuje również ocenę wpływu planowanych inwestycji na ten ruch, nawet jeśli nie naruszają one bezpośrednio przepisów o odległości od pasa drogowego. Sąd uznał, że odwołanie się do umowy AGR było zasadne, a zakaz lokalizowania reklam przy drogach międzynarodowych, ze względu na bezpieczeństwo i estetykę, stanowił wystarczającą podstawę do odmowy uzgodnienia. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z poszanowaniem prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zarządca drogi ma obowiązek ocenić wpływ planowanej inwestycji na bezpieczeństwo ruchu drogowego, biorąc pod uwagę nie tylko przepisy krajowe, ale także międzynarodowe (jak Umowa AGR), które mogą wprowadzać zakazy lub ograniczenia lokalizacji obiektów, takich jak reklamy, przy drogach międzynarodowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarządca drogi ma kompetencje do oceny bezpieczeństwa ruchu drogowego przy uzgadnianiu warunków zabudowy dla inwestycji przyległych do pasa drogowego. Powołanie się na Umowę AGR, która zakazuje lokalizowania tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych ze względu na bezpieczeństwo i estetykę, było uzasadnione. Sąd podkreślił, że priorytetem jest bezpieczeństwo uczestników ruchu, a duża konstrukcja reklamowa przy drodze ekspresowej może stanowić zagrożenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.d.p. art. 35 § ust. 3

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 43 § ust. 1

Ustawa o drogach publicznych

u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 9

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 64 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

k.p.a. art. 106 § § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 53 § ust. 5

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 19 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 4 § pkt 21

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 20 § pkt 20

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

GDDKiA prawidłowo ocenił potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego wynikające z lokalizacji dużej konstrukcji reklamowej przy drodze ekspresowej. Umowa AGR stanowi podstawę do odmowy uzgodnienia ze względu na zakaz lokalizowania reklam przy drogach międzynarodowych. Bezpieczeństwo ruchu drogowego jest priorytetem i ma pierwszeństwo przed interesem inwestora.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia Umowy AGR poprzez jej błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Zarzut naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez wadliwie przeprowadzone postępowanie i nieustalenie stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

zarządca drogi uzgadnia w zakresie możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego tą zmianą ochrona drogi to działania mające na celu niedopuszczenie m.in. do pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu ze względu na bezpieczeństwo i estetykę ustawianie tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych jest zakazane dla drogi tej oraz terenów przyległych należy stosować wymogi określone w Umowie europejskiej o głównych drogach ruchu międzynarodowego (AGR) oderwanie uwagi kierowcy od drogi może mieć negatywne skutki dbałość o bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego jest sprawą priorytetową

Skład orzekający

Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

przewodniczący

Małgorzata Jarecka

członek

Michał Podsiadło

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzgadniania warunków zabudowy dla inwestycji przyległych do dróg publicznych, zwłaszcza dróg ekspresowych i międzynarodowych, z uwzględnieniem bezpieczeństwa ruchu drogowego i przepisów międzynarodowych (AGR)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji lokalizacji dużej konstrukcji reklamowej przy drodze ekspresowej i odwołuje się do Umowy AGR. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych typów inwestycji lub dróg niższej kategorii.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu lokalizacji reklam w pobliżu dróg, a jej rozstrzygnięcie opiera się na ważeniu interesu inwestora z priorytetem bezpieczeństwa ruchu drogowego, co jest istotne dla wielu uczestników ruchu i branży reklamowej.

Reklama przy drodze ekspresowej: czy bezpieczeństwo ruchu drogowego zawsze wygrywa?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1267/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-08-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska /przewodniczący/
Małgorzata Jarecka
Michał Podsiadło /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Drogi publiczne
Skarżony organ
Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1376
art. 35 ust. 3
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Jarecka, asesor WSA Michał Podsiadło (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 24 marca 2023 r. znak: O.PO.Z-3.4351.122.2023.jp w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy oddala skargę
Uzasadnienie
1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 marca 2023 r. znak: O.PO.Z-3.4351.122.2023.jp, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wolnostojącej konstrukcji reklamowej sytuowanej na terenie działki nr [...] położonej przy drodze ekspresowej [...], obręb [...].
2. Rozstrzygnięcie to wydano w następujących okolicznościach.
2.1. W dniu 16 marca 2023 r. do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (dalej: organ, GDDKiA) wpłynęło wystąpienie Burmistrza Ś. o uzgodnienie inwestycji obejmującej budowę wolnostojącej konstrukcji reklamowej sytuowanej na terenie działki nr [...] położonej przy drodze ekspresowej [...], obręb [...].
2.2. Odmawiając uzgodnienia projektu decyzji, organ powołał art. 35 ust. 3 i art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 mara 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1376, ze zm.; dalej: u.d.p.) oraz art. 106 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, ze zm.; dalej: k.p.a.).
2.2.1. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podano, że w przedłożonym do uzgodnienia projekcie decyzji o warunkach zabudowy nie podano nieprzekraczalnej linii zabudowy dla planowanego urządzenia reklamowego, a jedynie wyznaczono linie rozgraniczające teren inwestycji. Wyjaśniono, że zarządca drogi uzgadniając projekt decyzji o warunkach zabudowy może odnieść się wyłącznie do materiałów, które zostaną przedłożone przez organ prowadzący postępowanie. W związku z powyższym, GDDKiA uznał, że nie może stwierdzić zgodności przedłożonego projektu decyzji
o warunkach zabudowy z treścią art. 43 ust. 1 u.d.p., w zakresie minimalnej odległości planowanej reklamy od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi ekspresowej [...], zlokalizowanej poza terenem zabudowy.
2.2.2. Następnie organ podał, że z uwagi na to, iż ww. obiekt byłby widoczny z jezdni drogi ekspresowej [...] jego usytuowanie przy tej drodze byłoby sprzeczne
z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Ze względu na fakt, iż odcinek drogi ekspresowej [...] znajduje się w ciągu dróg o znaczeniu międzynarodowym (ozn. E261) lokalizacja reklam, obiektów reklamowych, urządzeń reklamowych i szyldów wolnostojących oraz umieszczonych na dachach i elewacjach budynków lub obiektach małej architektury przy tej drodze byłaby sprzeczna z Umową Europejską o głównych drogach ruchu międzynarodowego (AGR). W jego ocenie, dla drogi tej oraz terenów przyległych należy stosować wymogi określone w Umowie europejskiej o głównych drogach ruchu międzynarodowego (AGR), sporządzonej
w Genewie dnia 15 listopada 1975 r. (Dz.U.1985.10.35). Zgodnie z załącznikiem II, pkt. VII.4 ww. umowy "ze względu na bezpieczeństwo i estetykę ustawianie tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych jest zakazane". GDDKiA uznał, że najistotniejszą kwestią, przy uzgadnianiu przedmiotowego projektu decyzji o warunkach zabudowy są więc kwestie zachowania bezpieczeństwa ruchu drogowego
i niedopuszczenie do jego pogorszenia. Zgodnie z Generalnym Pomiarem Ruchu, przeprowadzonym na sieci dróg krajowych w latach 2020/2021, natężenie ruchu na drodze ekspresowej [...] na odcinku [...] wynosi 25.157 poj./dobę
i 26 355 poj./dobę. Dozwolona prędkość na drodze ekspresowej [...] jest duża, gdyż sięga do 120 km/h. Przy takiej prędkości oderwanie uwagi kierowcy od drogi może mieć negatywne skutki nie tylko dla tego kierowcy i jego pasażerów ale przede wszystkim dla innych użytkowników ruchu. Zapisy projektu decyzji o warunkach zabudowy wskazują, iż planowane urządzenie reklamowe będzie dużych rozmiarów (wysokość od 8,0 do 8,50m, długość od 5,0 do 6,0 m oraz szerokość od 19,0 m do 20,0 m). Powyższe parametry dają możliwość określenia, że dane przedsięwzięcie będzie miało wpływ na ruch drogowy na drodze ekspresowej.
2.2.3. W ocenie organu, ustawianie przy drodze ekspresowej tak dużego nośnika reklamowego, stanowiącego niewątpliwie element krajobrazu, wpływa nie tylko na ten krajobraz, jego estetykę ale i bezpieczeństwo ruchu drogowego – co wynika
z powołanych wyżej postanowień umowy AGR. Oczywistym jest również fakt, iż celem reklamy jest oddziaływanie na kierowców poruszających się drogą ekspresową, gdyż
w innym wypadku umieszczanie reklamy mijałoby się z celem i byłoby nieracjonalne ze względów ekonomicznych. W związku z powyższym analizowane urządzenie reklamowe nie powinno być lokalizowane przy drodze o tak dużym natężeniu ruchu, gdzie możliwe jest rozwijanie znacznych prędkości, gdyż jego usytuowanie
w bezpośrednim sąsiedztwie drogi, z istoty rzeczy przyciągnie uwagę kierujących pojazdami stwarzając potencjalne niebezpieczeństwo. Możliwość oddziaływania reklamami na kierowców ma wyłącznie charakter ekonomiczny wynikający z możliwości czerpania korzyści z reklam, które byłyby umieszczane na nośniku reklamowym i nie powinien w tym wypadku przeważać nad interesem społecznym sprowadzającym się do zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego na drodze. Ponadto, uwzględniając obowiązki ciążące na zarządcy drogi, tj. dbałość o ochronę drogi przejawiającą się
w działaniach mających na celu niedopuszczenie m.in. do pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu (art. 4 pkt. 21 u.d.p.), a także zarządzanie bezpieczeństwem dróg w transeuropejskiej sieci drogowej (art. 20 pkt 20 u.d.p.), GDDKiA ocenił zagrożenie jakie potencjalnie może wyniknąć z planowanej na działce nr [...] inwestycji, która miałaby być usytuowana przy drodze międzynarodowej. Można bowiem przyjąć swoiste "domniemanie", iż umieszczenie inwestycji w obrębie drogi
w określonej odległości zagraża bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Jest to założenie racjonalne, oparte na doświadczeniu życiowym i nie wymaga przeprowadzania wszechstronnych dowodów na jego poparcie. Konsekwentne stosowanie tego założenia w praktyce organów administracji jest przy tym zgodne z zasadą przewidywalności działania administracji publicznej, związaną z nakazem pogłębiania zaufania obywateli do państwa (art. 8 k.p.a.).
2.2.4. GDDKiA dodał, że aby chronić życie i zdrowie użytkowników dróg krajowych stworzyła program "Drogi zaufania", w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego. Jest to pierwszy kompleksowy program poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego
w Polsce. Jego celem jest zmniejszenie liczby śmiertelnych ofiar wypadków na drogach krajowych o 75% poprzez prace inżynieryjne, które miały poprawić bezpieczeństwo ruchu drogowego nie tylko kierujących pojazdami, ale również pieszych i rowerzystów. Obecnie Polska znajduje się w niechlubnej czołówce państw, w których na drogach ginie najwięcej osób. Tak więc w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego, jakim jest między innymi ograniczenie lokalizacji obiektów budowlanych mogących rozpraszać uwagę kierowców, organ ma w tej dziedzinie zapobiegać wypadkom, a więc działać w znacznej mierze prewencyjnie, nie zaś biernie oczekiwać na ich wystąpienie. Nie jest to subiektywna ocena organu, a przede wszystkim dbałość o bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego, które jest sprawą priorytetową. Jak już wskazywano w treści niniejszego postanowienia bardzo istotne znaczenie ma wykonywanie przez zarządcę drogi zadań m.in. w zakresie ochrony drogi, w czym mieści się niedopuszczenie do pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu. Stąd też organ tak dużo miejsca poświęca kwestii bezpieczeństwa ruchu.
3. E. sp. z o.o. z siedzibą w P. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. postanowienie, zarzucając organowi wydanie go z naruszeniem:
1) załącznika II ust. VII pkt 4 umowy AGR w związku z art. 43 ust. 1 u.d.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepis ten wprowadza do polskiego porządku prawnego generalny zakaz lokalizowania tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych, pomimo że brak jest podstaw do przyjęcia takiego stanowiska.
2) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez wydane zaskarżonego postanowienia w wyniku wadliwie przeprowadzonego postępowania administracyjnego, w którym nie ustalono w sposób należyty stanu faktycznego sprawy, poczyniono abstrakcyjne rozważania dotyczące zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego nie odnosząc ich w ogóle do realiów rozpoznawanej sprawy, w konsekwencji naruszając wskazane przepisy procedury administracyjnej, co skutkowało odmową uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania.
4. W odpowiedzi na skargę, GDDKiA wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
5. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. dla kierunku rozstrzygnięcia zasadnicze znaczenie ma to, czy zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo czy doszło do uchybienia uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu.
5.1. Kontrola sądowa przeprowadzona w oparciu o wskazane wyżej kryteria nie wykazała, aby zaskarżone postanowienie wydano z naruszeniem prawa, uzasadniającym jego uchylenie. Za podstawę wyrokowania przyjęto stan faktyczny prawidłowo ustalony przez organ.
6. Przedmiotem kontrolowanego postanowienia było uzgodnienie projektu decyzji
o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wolnostojącej konstrukcji reklamowej sytuowanej na terenie działki nr [...] położonej przy drodze ekspresowej [...], obręb Wydorowo.
6.1. Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 9 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2022 r. poz. 503, ze zm.; dalej: u.p.z.p.), decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z właściwym zarządcą drogi – w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego. Z art. 53 ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. wynika natomiast, że uzgodnień, dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie – uzgodnienie uważa się za dokonane. Zatem
w tym miejscu należy podnieść, że wniosek Burmistrza Ś. z [...] marca 2023 r.
o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy wpłynął do GDDKiA 16 marca
2022 r., a zaskarżone postanowienie wydano 24 marca 2022 r. Oznacza to, że zachowany został ww. termin, w którym organ mógł orzec co do uzgodnienia.
6.2. Z art. 35 ust. 3 u.d.p. wynika, że zmianę zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego, w szczególności polegającą na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, zarządca drogi uzgadnia w zakresie możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego tą zmianą.
6.3. Przytoczone przepisy u.p.z.p. nie wskazują kryteriów uzgodnienia. Jedno z takich kryteriów określa natomiast art. 35 ust. 3 u.d.p. i jest to możliwość włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego planowaną zmianą zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego lub zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Nie jest to jednak jedyne kryterium uzgodnienia. W związku z tym, że art. 53 ust. 4 pkt 9 u.p.z.p. nie wymienia kryteriów uzgodnienia inwestycji planowanych na obszarach przyległych do pasa drogowego, to zarządca drogi powinien w tym przypadku prowadzić postępowanie uzgodnieniowe w zakresie swojej właściwości rzeczowej. Zgodnie z art. 19 ust. 1 u.d.p. do właściwości zarządcy drogi należą sprawy m.in. z zakresu utrzymania i ochrony dróg. W myśl art. 4 pkt 21 u.d.p. ochrona drogi to działania mające na celu niedopuszczenie m.in. do pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu. Do zarządcy drogi należy również zarządzanie bezpieczeństwem dróg w transeuropejskiej sieci drogowej (art. 20 pkt 20 u.d.p.). Zatem trudno przyjąć, że w przypadku uzgodnienia warunków zabudowy dla obiektu budowlanego, który ma znajdować się na obszarze przyległym do pasa drogowego, kwestia ewentualnego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego miałaby pozostawać poza jakąkolwiek kontrolą zarządcy drogi (zob. wyrok NSA z 10 maja
2022 r. sygn. akt II OSK 1482/19, LEX nr 3365658). W orzecznictwie podnosi się ponadto, że zarządca drogi właściwy do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy ma obowiązek uwzględnienia przepisów szczególnych, zarówno krajowych, jak i międzynarodowych, mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego (por. wyrok NSA z 26 maja 2021 r. sygn. akt II OSK 2513/18, LEX
nr 3197607). Zatem kompetencja organu uzgadniającego dotyczy w istocie oceny możliwości obsługi komunikacyjnej danej działki z perspektywy obowiązujących przepisów i zadań zarządcy drogi. Toteż dokonując uzgodnienia, w kwestii możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego zmianą wynikającą z planowanej inwestycji organ – zarządca drogi winien kierować się przede wszystkim względami bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Przesłanka ta stanowi podstawowe kryterium oceny możliwości włączenia ruchu samochodowego z mającej powstać inwestycji
do ruchu drogowego i niedopuszczalnym jest jej przedkładanie nad interes jednostki (por. wyrok WSA w Warszawie z 16 maja 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 395/07, LEX
nr 344919).
7. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
7.1. Wbrew stanowisku strony skarżącej, zachowanie odpowiedniej odległości tablic reklamowych od zewnętrznej krawędzi jezdni, określonej w art. 43 ust. 1 u.d.p. nie jest jedynym kryterium oceny czy tablice te powodują zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Zarządca drogi powinien dokonać oceny tego zagrożenia nie tylko
w oparciu o to kryterium, lecz biorąc pod uwagę np. rodzaj danej tablicy reklamowej, jej położenie w pobliżu odcinków drogi, na których wymagane jest zachowanie przez kierowców szczególnej ostrożności – tak jak w niniejszej sprawie – na drodze ekspresowej o dopuszczalnej prędkości do 120 km/h. Gdyby jedynym kryterium oceny organu uzgadniającego była odległość obiektu budowlanego od pasa drogowego,
to brak byłoby potrzeby uzgadniania danej inwestycji przez zarządcę drogi. Jak wynika z orzecznictwa sądowoadministracyjnego, niemożność sytuowania obiektów budowlanych w odległości mniejszej niż wskazana w art. 43 ust. 1 u.d.p. jest tylko jednym z warunków uzyskania zgody na lokalizację obiektu na obszarze przyległym do pasa drogowego. Innymi warunkiem jest np. niepogorszenie warunków bezpieczeństwa ruchu, stosownie do art. 19 ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 21 u.d.p. (zob. wyrok NSA
z 2.10.2013 r., II OSK 1198/12, LEX nr 1792301). Dlatego też to, że w projekcie decyzji o warunkach zabudowy przewidziano, że usytowanie obiektu na działce "zgodnie
z przepisami odrębnymi" (w domyśle z art. 43 ust. 1 u.d.p.) zasadnie nie gwarantowało pozytywnego uzgodnienia przez zarządcę drogi.
7.2. Planowane zamierzenie inwestycyjne znajduje się przy drodze ekspresowej [...], która należy do ciągu dróg o znaczeniu międzynarodowym (ozn. E261). Słusznie zatem organ odwołał się do umowy AGR. Droga ta stanowi część drogi międzynarodowej, zatem powinna spełniać standardy przewidziane dla takich dróg. Na mocy Umowy AGR została ustalona sieć dróg międzynarodowych, której celem jest umocnienie i rozwój stosunków między krajami europejskimi poprzez realizację planu budowy i rozbudowy dróg przystosowanych do wymagań przyszłego ruchu międzynarodowego. Przedmiotem postanowień tej Umowy, zgodnie z uwagami ogólnymi zawartymi w pkt I, są podstawowe ustalenia przy budowie, modernizacji, wyposażaniu i utrzymywaniu głównych dróg ruchu międzynarodowego, a jedną z przyjętych na jej mocy głównych dróg przebiegających z północy na południe jest trasa E 75. Skoro w przedmiotowej sprawie będą miały zastosowanie postanowienia ww. umowy międzynarodowej to organ nie może uzgodnić przedłożonego przez Burmistrza Ś. projektu decyzji
o warunkach zabudowy, gdyż:
– zgodnie z punktem VII.4 (załącznika II) Umowy AGR, ze względu na bezpieczeństwo i estetykę ustawianie tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych jest zakazane;
– zgodnie z pkt. VII.2 (załącznika II) Umowy AGR, wszystkie elementy krajobrazu wraz ze znakami drogowymi powinny sprzyjać wygodzie i bezpieczeństwu ruchu.
Zasadnie twierdzi organ, że powyższe postanowienia zobowiązują zarządcę drogi do rozważenia, czy przedmiotowa inwestycja nie wpłynie negatywnie na bezpieczeństwo ruchu na drodze [...]. Umowa AGR stanowi część porządku krajowego i może również stanowić podstawę do odmowy uzgodnienia warunków zabudowy. W pkt. VII.4 (załącznika II) umowy AGR jest postanowienie wskazujące na to, że ze względu na bezpieczeństwo i estetykę ustawianie tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych jest zakazane. W świetle Umowy AGR celem nadrzędnym do stworzenia sieci dróg międzynarodowych jest obok bezpieczeństwa ruchu również ochrona krajobrazu wokół tych dróg - co wynika z pkt. VII.2 (załącznika II) Umowy AGR. Ustawianie przy takiej drodze podświetlanych nośników reklamowych stanowiących niewątpliwie element krajobrazu wpływa nie tylko na ten krajobraz, jego estetykę ale
i bezpieczeństwo ruchu drogowego. Podobnie o zakazie lokalizowania reklam przy drogach międzynarodowych wypowiedział się NSA (por. wyrok NSA z 10 maja 2022 r., sygn. akt II OSK 1482/19).
7.3. Prawidłowości rozważań organu nie podważa również trafne twierdzenie skarżącej spółki, że punkt VII.4 umowy (AGR) wprowadzając zakaz ustawiania tablic reklamowych przy drogach międzynarodowych oraz przesądzając, że stanowią one potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu, nie precyzuje jednak jakiego obszaru zakaz ten dotyczy. Wymieniona wyżej umowa z uwagi na swoją ogólnikowość użytych sformułowań wymaga dookreślenia w drodze wykładni przy uwzględnieniu krajowych norm prawnych. Wymaga to pewnego rodzaju racjonalizacji postanowień umowy, a więc dokonania oceny w taki sposób, który będzie realizował postulaty tej umowy, kładące nacisk na kwestie związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego.
W każdym przypadku zarządca drogi powinien dokonać oceny tego zagrożenia nie tylko w oparciu o to kryterium, lecz jeszcze biorąc pod uwagę np. rodzaj danej tablicy reklamowej, jej położenie w pobliżu odcinków drogi, na których wymagane jest zachowanie przez kierowców szczególnej ostrożności np. w pobliżu skrzyżowań (por. wyrok NSA z 2 października 2015 r., II OSK 357/14). Dlatego na podstawie ww. umowy i przepisów prawa krajowego można wywieść normę prawną, która umożliwia sytuowanie reklam w odległości minimalnej od pasa drogowego, ale pod warunkiem, że nie ma to wpływu na pogorszenie warunków bezpieczeństwa na drodze międzynarodowej (zob. wyrok NSA z 5.08.2021 r., II OSK 27/21, LEX nr 3223996). Przy wydaniu zaskarżonego postanowienia nie doszło zatem do naruszenia załącznika II ust. VII pkt 4 umowy AGR w związku z art. 43 ust. 1 u.d.p. art. 7 i 77 § 1 k.p.a.
7.3. W ocenie Sądu, gdyby GDDKiA uznał, że lokalizacja spornej reklamy w pobliżu drogi [...] jest bezwzględnie zakazana przez przepisy umowy AGR, zbędne byłyby jakiekolwiek inne rozważania organu odnoszące się do bezpieczeństwa ruchu drogowego w tej okolicy. Przeciwnie, organ odwołując się do spornego postanowienia umowy AGR przeprowadził analizę wpływu planowanego obiektu na bezpieczeństwo ruchu drogowego w pobliżu inwestycji. Wziął przy tym pod uwagę szczegółowe zmienne, takie jak rozmiary planowanego obiektu reklamowego, natężenie ruchu
i zagospodarowanie terenu, jak również kształt drogi w obszarze przyległym do nieruchomości podlegającej zainwestowaniu. Zdaniem Sądu, zgodne z rezultatami doświadczenia życiowego i wymaganiami logiczności rozumowania jest przekonanie organu, że ograniczenie lokalizacji obiektów budowlanych mogących rozpraszać uwagę kierowców służy poprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Wymóg uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w takiej sytuacji, przyczynia się do zapobiegania ewentualnym wypadkom drogowym, a więc wykazuje cechę działania prewencyjnego. Nie sposób również podważyć, że dbałość o bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego jest sprawą priorytetową dla zarządcy drogi, jako ustawowo odpowiedzialnego za to zagadnienie. Dlatego też nie zasługiwały na uwzględnienie postawione w skardze zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
8. Zarzuty skargi okazały się zatem pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Również Sąd nie stwierdził, aby zaskarżony akt był dotknięty innymi uchybieniami, które uzasadniałyby jego uchylenie lub stwierdzenie jej nieważności.
W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na zasadzie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI