VII SA/Wa 1255/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-18
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na rozbiórkęstwierdzenie nieważnościwłaściwość organupostępowanie administracyjnedecyzja ostatecznasąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę P. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty, ponieważ organ pierwszej instancji (Wojewoda) był niewłaściwy do jej rozpatrzenia.

Skarga P. K. dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty o pozwoleniu na rozbiórkę. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że Wojewoda był niewłaściwy do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności, ponieważ decyzja Starosty została częściowo uchylona przez Wojewodę, a w pozostałej części utrzymana w mocy, co czyniło decyzję Wojewody ostateczną w tej części i właściwym organem do rozpatrzenia wniosku o nieważność był Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.

Sprawa dotyczyła skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] czerwca 2006 r., która uchyliła decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. dotyczącej pozwolenia na rozbiórkę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną. Sąd podkreślił, że kontrola sądów administracyjnych obejmuje zgodność z prawem i prawidłowość wykładni przepisów. W tej sprawie Sąd stwierdził, że GINB prawidłowo uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, ponieważ Wojewoda był niewłaściwy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty. Wynikało to z faktu, że decyzja Starosty została częściowo uchylona przez Wojewodę decyzją z dnia [...] października 2003 r., a w pozostałej części utrzymana w mocy. Ta decyzja Wojewody była ostateczna w rozumieniu przepisów k.p.a. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, w sytuacji gdy postępowanie administracyjne zakończyło się decyzją organu odwoławczego, to właśnie ta decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności. Właściwym do zbadania decyzji Wojewody w trybie stwierdzenia nieważności był Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jako organ wyższego stopnia. Naruszenie właściwości organu skutkuje nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Dlatego Sąd uznał rozstrzygnięcie GINB za słuszne i zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ wyższego stopnia (Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego) był właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody, ponieważ decyzja Wojewody dotycząca stwierdzenia nieważności decyzji Starosty była wydana przez niewłaściwy organ.

Uzasadnienie

W sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji została uchylona w części przez organ odwoławczy, a w pozostałej części utrzymana w mocy, to decyzja organu odwoławczego staje się ostateczna w rozumieniu k.p.a. Właściwym do stwierdzenia nieważności takiej decyzji jest organ wyższego stopnia nad organem, który wydał decyzję ostateczną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, w tym naruszenie właściwości organu.

k.p.a. art. 157 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa organ właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji (organ wyższego stopnia).

P.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych w zakresie kontroli działalności administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutek oddalenia skargi.

Pomocnicze

k.p.a. art. 158 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pr. bud. art. 31

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy sytuacji, gdy roboty budowlane podlegają zgłoszeniu.

Pr. bud. art. 36a

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy uchylenia lub zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy (GINB) prawidłowo uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, ponieważ Wojewoda był niewłaściwy do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty.

Odrzucone argumenty

Skarga P. K. była bezzasadna, ponieważ zaskarżona decyzja GINB nie narusza prawa.

Godne uwagi sformułowania

Byt prawny decyzji wydanej przez organ I instancji jest bowiem uzależniony w całości od utrzymującej ją w mocy decyzji organu odwoławczego. Pozostawienie w obrocie prawnym decyzji wydanej w wyniku odwołania w warunkach stwierdzenia nieważności tylko decyzji pierwszointancyjnej stwarzałby stan niepewności prawnej i prowadziłby do niewykonalności rozstrzygnięcia nadzorczego. Naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydawaniu decyzji administracyjnej powoduje nieważność tej decyzji (art. 156 § 1 pkt 1 kpa) i nie ma przy tym znaczenia to, że wydane rozstrzygnięcie jest trafne merytorycznie.

Skład orzekający

Ewa Machlejd

przewodniczący

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

członek

Bożena Więch-Baranowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących właściwości organów w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, zwłaszcza w kontekście decyzji częściowo uchylonych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z kolejnością rozpatrywania wniosków o stwierdzenie nieważności i uchylaniem decyzji przez organy wyższych instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego właściwości organów administracji, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego i budowlanego.

Niewłaściwy organ wydał decyzję? Sąd wyjaśnia, kto powinien rozpatrzyć wniosek o nieważność.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1255/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Bożena Więch-Baranowska /sprawozdawca/
Ewa Machlejd /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. skargę oddala
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. znak: [...] Starosta [...] udzielił "[...] S.A." pozwolenia na rozbiórkę budynków: 1) garażu, 2) budynku fabrycznego, 3) kuźni, 4) warsztatu mechanicznego, 5) budynku biurowego, 6) magazynu B, 7) budynku technicznego, 8) wiaty zabudowanej i kotłowni z podziemnym składem węgla, 9) budynku gospodarczego zlokalizowanych na działkach o nr ew. [...] przy ul K. [...], [...] przy ul. K. [...], [...]przy ul. K. [...], [...] przy ul. K. [...], położonych w obrębie 8 miasta
[...].
Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania K. K. i P. K. od w/w decyzji Starosty [...], decyzją wydaną dnia [...] października 2003 r. uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej pozwolenia na rozbiórkę budynku technicznego, wiaty zabudowanej i kotłowni i orzekł, iż rozbiórka tych budynków podlega zgłoszeniu na podstawie art. 31 ustawy Prawo budowlane, w pozostałej zaś części utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.
Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. złożył P. K., podając iż zawiera ona wady z art. 156 § 1 pkt 5 i 6 kpa.
Po rozpatrzeniu w/w wniosku Wojewoda [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] maja 2005 r., na podstawie art. 157 § 1 i 2 kpa, art. 158 § 1 kpa w zw. z art. 156 § 1 kpa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ podał, że nie zachodzą przesłanki wskazane przez P. K. we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Organ wskazał, iż z decyzji organu I instancji o pozwoleniu na rozbiórkę wynika, warunek pozostawienia do wysokości budynków istniejących – ścian rozbieranych budynków z ich dociepleniem i wykonaniem obróbek blacharskich. Zatem nie można mówić o nie wykonalności tej decyzji. Ponadto stwierdził, iż wobec wykonania rozbiórki w sposób odbiegający od warunków określanych w decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r., sprawy dotyczące rozbiórki 2 budynków w stosunku do, których Starosta [...] na podstawie art. 36 a ustawy Prawo budowlane uchylił w części swoją decyzję, objął postępowaniem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]. W sprawie tej toczy się oddzielnie postępowanie przed tym organem.
Odwołanie od w/w decyzji organu wojewódzkiego złożył P. K.
Po rozpatrzeniu w/w odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak: [...] wydaną dnia [...] czerwca 2006 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. i umorzył postępowanie przed organem I instancji.
W uzasadnieniu organ podał, że decyzja, której dotyczy wniosek o stwierdzenie nieważności wydana przez Starostę [...] dnia [...] sierpnia 2003 r. została uchylona w części wydanego pozwolenia na rozbiórkę decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2003 r., a nadto decyzją tą Wojewoda [...] orzekł, że rozbiórka budynku technicznego i wiaty z kotłownią podlega zgłoszeniu na podstawie art. 31 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem organu odwoławczego fakt ten oznacza, że organ wojewódzki nie mógł prowadzić w I instancji postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności nieostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. złożył P. K., wnosząc o jej uchylenie.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga P. K. nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. nie narusza prawa.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona.
W ocenie Sądu organ odwoławczy, po dokonaniu analizy akt przedmiotowej sprawy zasadnie uznał, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji – Wojewody [...] - wyrażone w decyzji z dnia [...] maja 2005 r. nie jest prawidłowe, gdyż zostało wydane przez niewłaściwy organ. Dlatego też za zgodną z prawem uznać należy decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r., którą uchylona została w całości decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. i umorzone zostało postępowanie przed organem pierwszej instancji.
Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji służy eliminowaniu z obrotu prawnego decyzji, które zostały obarczone wadą określoną w art. 156 § 1 kpa. Stwierdzenie nieważności decyzji obala domniemanie jej legalności, z mocą wsteczną, tj. od daty wydania decyzji kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności.
Właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 kpa jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ (art. 157 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego).
Zauważyć należy, iż o właściwości organu uprawnionego do działania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji (art. 157 § 1 kpa) przesądzał będzie tok instancji istniejący w dacie orzekania przez organy na podstawie art. 156 § 1 kpa. Z utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego oraz ze stanowiska doktryny prawa i postępowania administracyjnego wynika, że jeżeli postępowanie administracyjne zostało zakończone wydaniem decyzji w wyniku rozpoznania odwołania, to decyzja w sprawie stwierdzenia nieważności może dotyczyć jedynie decyzji organu odwoławczego. Byt prawny decyzji wydanej przez organ I instancji jest bowiem uzależniony w całości od utrzymującej ją w mocy decyzji organu odwoławczego. Pozostawienie w obrocie prawnym decyzji wydanej w wyniku odwołania w warunkach stwierdzenia nieważności tylko decyzji pierwszointancyjnej stwarzałby stan niepewności prawnej i prowadziłby do niewykonalności rozstrzygnięcia nadzorczego.
Mając na uwadze powyższe zgodzić się trzeba ze zdaniem organu odwoławczego, iż organ wojewódzki nie był właściwy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku P. K. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. znak: [...], w sytuacji, gdy w obrocie prawnym istniała decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2003r., uchylająca decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. w części wydanego pozwolenia na rozbiórkę budynków oznaczonych w decyzji liczbą 7 - budynku technicznego oraz liczbą 8 -wiaty i kotłowni i w tym zakresie orzekająca, iż rozbiórka w/w budynków nr 7 i 8 podlega zgłoszeniu na podstawie art. 31 Prawa budowlanego, natomiast w pozostałej części utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji.
Decyzja organu wojewódzkiego z dnia [...] października 2003 r. była decyzją ostateczną, merytorycznie rozstrzygającą sprawę rozbiórki, a więc w świetle art. 157 § 1 kpa, właściwym do zbadania tej decyzji w trybie stwierdzenia nieważności oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. był Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jako organ wyższego stopnia nad organem wojewódzkim.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydawaniu decyzji administracyjnej powoduje nieważność tej decyzji (art. 156 § 1 pkt 1 kpa) i nie ma przy tym znaczenia to, że wydane rozstrzygnięcie jest trafne merytorycznie. Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujących, a organy z urzędu muszą przestrzegać swej właściwości. Przypadki legalnego wykroczenia poza zakres właściwości zostały ściśle określone w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Mając na względzie powyższe za słuszne i zgodne z prawem należy uznać rozstrzygnięcie organu odwoławczego, uchylające decyzję organu niewłaściwego do orzekania w niniejszej sprawie tj. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. i umarzające postępowanie przed tym organem.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI