VII SA/Wa 1203/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, które stwierdziło nieważność uchwały zmieniającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, ponieważ uchwała ta odnosiła się do nieobowiązującego już planu.
Gmina zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, które stwierdziło nieważność uchwały zmieniającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda uznał, że uchwała ta odnosiła się do planu, który został wcześniej uchylony i nie obowiązywał. Sąd administracyjny podzielił stanowisko Wojewody, uznając, że zmiana nieobowiązującego planu jest istotnym naruszeniem prawa i stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały.
Sprawa dotyczyła skargi Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Mazowieckiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda uzasadnił swoje rozstrzygnięcie tym, że uchwała, którą Gmina próbowała zmienić, została wcześniej wyeliminowana z obrotu prawnego na mocy innej uchwały Rady Gminy z 2010 roku. W związku z tym, próba wprowadzenia zmian do nieobowiązującego planu stanowiła istotne naruszenie prawa, w szczególności przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Gmina w swojej skardze argumentowała, że Wojewoda błędnie zinterpretował przepisy, a uchwała, którą rzekomo uchylono, w rzeczywistości nadal obowiązywała w części nieobjętej późniejszymi zmianami. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, w pełni podzielił stanowisko organu nadzoru. Sąd podkreślił, że zgodnie z zasadami techniki prawodawczej oraz orzecznictwem, zmiana aktu prawnego polega na modyfikacji jego treści, a nie na wprowadzaniu zmian do aktu, który już nie obowiązuje. W związku z tym, uchwała Rady Gminy z 2023 roku, która odnosiła się do nieobowiązującego planu z 2002 roku, była wadliwa i stanowiła istotne naruszenie prawa. Sąd oddalił skargę Gminy, uznając rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody za prawidłowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, podjęcie uchwały mającej na celu wprowadzenie zmian do nieobowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowi istotne naruszenie prawa i jest podstawą do stwierdzenia nieważności tej uchwały.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zmiana aktu prawnego polega na modyfikacji jego treści, a nie na wprowadzaniu zmian do aktu, który już nie obowiązuje. Uchwała zmieniająca odnosiła się do planu, który został wyeliminowany z obrotu prawnego na mocy wcześniejszej uchwały, co oznaczało, że nie istniała podstawa prawna do jej uchwalenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
u.s.g. art. 91 § 1 i 4
Ustawa o samorządzie gminnym
Naruszenie prawa skutkuje nieważnością uchwały. W przypadku nieistotnego naruszenia, organ nadzoru ogranicza się do wskazania naruszenia.
u.s.g. art. 86
Ustawa o samorządzie gminnym
Wojewoda sprawuje nadzór nad działalnością gminy na podstawie kryterium zgodności z prawem.
u.p.z.p. art. 20 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego musi być zgodna z prawem i procedurami planistycznymi.
u.p.z.p. art. 27
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Procedura uchwalania planu miejscowego i jego zmian.
u.p.z.p. art. 28 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Podstawą do stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy jest istotne naruszenie zasad lub trybu sporządzania planu miejscowego.
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 34 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dla danego terenu, w tym samym czasie, obowiązuje tylko jeden plan miejscowy.
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Organy samorządu terytorialnego ustanawiają akty prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych.
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej art. 82
Zmiana aktu prawnego polega na uchyleniu, zastąpieniu lub dodaniu przepisów.
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej art. 143
Zasady techniki prawodawczej stosuje się do aktów prawa miejscowego.
p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola sądów administracyjnych obejmuje skargi na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.
p.p.s.a. art. 148
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka o oddaleniu skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała zmieniająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego odnosiła się do planu, który został wcześniej uchylony i nie obowiązywał, co stanowi istotne naruszenie prawa. Przepis § 35 uchwały z 2010 r. jednoznacznie stwierdzał utratę mocy ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą z 2002 r.
Odrzucone argumenty
Gmina argumentowała, że uchwała zmieniana w § 2 została uchylona w sposób sprzeczny z art. 34 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i w związku z tym nadal obowiązywała w części nieobjętej późniejszymi zmianami.
Godne uwagi sformułowania
podjęcie uchwały mającej na celu wprowadzenie zmian do nieobowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowiło przesłankę do stwierdzenia nieważności tej uchwały zmiana aktu prawnego polega na uchyleniu niektórych jej przepisów, zastąpieniu niektórych jej przepisów przepisami o innej treści lub brzmieniu lub na dodaniu do niej nowych przepisów uchwała zmieniająca odnoszącą się do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dokonuje się zmian tylko w obowiązującym akcie prawa miejscowego
Skład orzekający
Bogusław Cieśla
przewodniczący sprawozdawca
Iwona Ścieszka
asesor
Tomasz Janeczko
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w kontekście uchylonych wcześniej planów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uchyleniem planu miejscowego i próbą jego późniejszej zmiany.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego i nadzoru nad uchwałami samorządowymi, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Gmina próbowała zmienić nieistniejący plan zagospodarowania przestrzennego – sąd wyjaśnia, dlaczego to błąd.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 1203/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2023-09-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-05-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Bogusław Cieśla /przewodniczący sprawozdawca/ Iwona Ścieszka Tomasz Janeczko Symbol z opisem 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego 6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Planowanie przestrzenne Sygn. powiązane II OSK 829/24 - Wyrok NSA z 2024-08-07 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 40 art. 86, art. 91 ust. 1 i 4 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j. Dz.U. 2022 poz 503 art. 34 ust. 1 art. 20 ust. 1 art. 27 art. 28 ust. 1 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędziowie: sędzia WSA Tomasz Janeczko, asesor WSA Iwona Ścieszka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2023 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Mazowieckiego z dnia 22 marca 2023 r. znak: WNP-I.4131.70.2023.RM w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] lutego 2023 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę Uzasadnienie Wojewoda Mazowiecki rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 22 marca 2023 r. WNP-I.4131.70.2023.RM, na podstawie art. 91 ust. 1, w związku z art. 86 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 40) - stwierdził nieważność uchwały Nr [..] Rady Gminy P. z [..]. "w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [..] Rady Gminy P. z dnia [..]oraz zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [..] Rady Gminy P. z [..] ", w części dotyczącej ustaleń: § 2 i § 3 oraz załącznika nr 1, 2 i 3, w zakresie w jakim odnosi się do uchwały Nr [..] Rady Gminy P. z [..] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P.. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Wojewoda podał, że 28 lutego 2023 r. Rada Gminy P. podjęła uchwałę Nr [..] "w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [..] Rady Gminy P. z dnia [..] oraz zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [..] Rady Gminy P. z [..]". Uchwałę tę podjęto na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym oraz na podstawie art. 20 ust. 1, art. 27 i art. 28 ust. 2 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2022 r., poz. 503, z późn. zm., zwanej dalej "ustawą o p.z.p"). Stosownie do art. 14 ust. 8 ustawy o p.z.p., miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego uchwalanym przez organ stanowiący gminy, tj. radę gminy. Artykuł 94 Konstytucji RP stanowi, iż organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, a zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. W odniesieniu do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (oraz ich zmian), zasady i tryb ich sporządzania określa ustawa o p.z.p. Z dyspozycji art. 3 ust. 1 ustawy o p.z.p. wynika, że kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (ich zmiana) należy do zadań własnych gminy. Zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy o p.z.p., kontrola organu nadzoru nie dotyczy celowości czy słuszności dokonywanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego rozstrzygnięć, lecz ogranicza się do badania zgodności z prawem podejmowanych uchwał, a zwłaszcza przestrzegania zasad planowania przestrzennego oraz, określonej ustawą, procedury planistycznej. Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy o p.z.p., podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w całości lub w części stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie. Zasady sporządzania aktu planistycznego dotyczą problematyki merytorycznej, która związana jest ze sporządzeniem aktu planistycznego, a więc jego zawartością (część tekstowa, graficzna). Zawartość aktu planistycznego określona została w art. 15 ustawy o p.z.p. Z kolei tryb uchwalenia planu, określony w art. 17 ustawy o p.z.p., odnosi się do kolejno podejmowanych czynności planistycznych, gwarantujących możliwość udziału zainteresowanych podmiotów w procesie planowania (poprzez składanie wniosków i uwag) i pośrednio do kontroli legalności przyjmowanych rozwiązań w granicach uzyskiwanych opinii i uzgodnień. Organ nadzoru wskazał, że zobowiązany jest do badania zgodności uchwały ze stanem prawnym obowiązującym w dacie jej podjęcia przez radę gminy i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, do stosownej interwencji. Wojewoda Mazowiecki podniósł, że rozstrzygnięciem nadzorczym z 31 października 2022 r. znak: WNP-I.4131.261.2022.RM stwierdził nieważność uchwały Nr [..] Rady Gminy P. z [..] "w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [..]Rady Gminy P. z dnia [..] oraz zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [..] Rady Gminy P. z [..]", w całości. Przedmiotowe rozstrzygnięcie nadzorcze, wobec braku jego zaskarżenia, stało się prawomocne po upływie 30 dni od daty jego doręczenia (doręczenie nastąpiło 2 listopada 2022 r.). W powyższym rozstrzygnięciu nadzorczym wskazano, że zmiana obowiązującego planu miejscowego nie wyklucza możliwości podejmowania (następczo) uchwał o przystąpieniu do zmiany planu w odniesieniu do ściśle oznaczonego fragmentu obszaru objętego planem, przy zastrzeżeniu, że zmiany planu dotyczące pewnych jego fragmentów współgrają z ustaleniami pozostającymi w mocy. Ponadto wyjaśniono, że zmiana planu miejscowego może dotyczyć nie tylko fragmentu obszaru objętego planem miejscowym, ale również może dotyczyć przedmiotowo węższego zakresu, np. wybranego zagadnienia. Zmiana planu miejscowego jest bowiem przykładem nowelizacji, a nie derogacji aktu prawnego i zastąpienia go całkiem nowym aktem. Oznacza to, że rada gminy modyfikuje jedynie część obowiązujących ustaleń planistycznych, pozostawiając inne bez zmian. W konsekwencji zmiana nie oznacza nowelizacji wszystkich merytorycznych treści planu miejscowego, określonych przedmiotowo w art. 15 ustawy o p.z.p. Podejmując uchwałę o przystąpieniu do zmiany planu miejscowego, rada gminy może wyznaczyć obszar zmiany planu węższy od granic pierwotnego planu miejscowego, gdy wynika to z przedmiotu podejmowanej nowelizacji. Jednocześnie Wojewoda zauważył, że dokonując zmiany obowiązującego planu miejscowego organ gminy zobligowany jest uwzględnić, iż treść normatywną stanowić będą łącznie ustalenia zawarte w uchwale zmienianej oraz zmieniającej. Dlatego formułując nowe ustalenia należy uwzględnić także dotychczas obowiązujące, bowiem muszą być one spójne i nie mogą się wzajemnie wykluczać. Tymczasem, w przedmiotowej uchwale, stosownie do ustaleń § 2, w brzmieniu: "w uchwale nr [..] Rady Gminy P. z dnia [..] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P.: 1) w art. 19 ust. 3 pkt 3 otrzymuje brzmienie: "ustala się realizację zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej z zastrzeżeniem pkt 3a". 2) w art. 19 ust. 3 po pkt 3 dodaje się pkt 3a w brzmieniu: "3a) na każdej działce budowlanej dopuszcza się realizację zabudowy w formie maksymalnie jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego" - wprowadzono jednostkową zmianę do nieobowiązującej uchwały Nr [..] Rady Gminy P. z dnia [..] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P.. Nadto w § 3 określono, że: "Integralnymi załącznikami do uchwały są: 1) rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag wniesionych do wyłożonego do publicznego wglądu projektu zmiany planu, stanowiące załącznik nr 1; 2) rozstrzygniecie o sposobie realizacji zapisanych w planie inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy oraz o zasadach ich finansowania, stanowiące załącznik nr 2; 3) dane przestrzenne, stanowiące załącznik nr 3.", w których odwołano się do uchwały Nr [..] Rady Gminy P. z [..], w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P.. Biorąc pod uwagę powyższe zapisy organ nadzoru wskazał, że ww. uchwała Nr [..] została wyeliminowana z obrotu prawnego na mocy § 35 uchwały [..] Rady Gminy P. z [..] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi G. (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 114, poz. 2345 z 5 czerwca 2010 r.), co wynika wprost z ustalenia zawartego w tej jednostce redakcyjnej uchwały, w brzmieniu: "Tracą moc ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [..] Rady Gminy P. z dnia [..] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P..". W przypadku zmiany planu miejscowego jego treść normatywną, stanowią łącznie ustalenia zawarte w uchwale zmienianej oraz zmieniającej, dlatego nie było możliwe podjęcie uchwały, w trybie art. 27 ustawy o p.z.p., skoro uchwała, którą Rada zamierzała zmieniać, od wielu lat już nie obowiązuje. Uchwałą zmieniającą odnoszącą się do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dokonuje się zmian tylko w obowiązującym akcie prawa miejscowego. Potwierdzają to przepisy: § 82, § 83 pkt 1, § 85 ust. 1 i 2, § 90 w związku z § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. z 2016 r., poz. 283). Skoro na mocy § 82 w związku z § 143 załącznika do rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" zmiana, tj. nowelizacja uchwały polega na uchyleniu niektórych jej przepisów, zastąpieniu niektórych jej przepisów przepisami o innej treści lub brzmieniu lub na dodaniu do niej nowych przepisów, to w sytuacji w której dany akt prawny nie obowiązuje, nie ma prawnej możliwości uchwalenia, na podstawie art. 20 ust. 1 w związku z art. 27 ustawy o p.z.p. zmiany takiej uchwały. Podjęcie uchwały mającej na celu wprowadzenie zmian do nieobowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowiło przesłankę do stwierdzenia nieważności uchwały w części dotyczącej ustaleń § 2 i § 3 uchwały, z uwagi na istotne naruszenie art. 20 ust. 1 i art. 27 w związku z art. 28 ust. 1 ustawy o p.z.p. W ocenie Wojewody nie zasługiwała na uwzględnienie argumentacja Rady Gminy P. dotycząca wydawania, na podstawie derogowanej uchwały, pozwoleń na budowę. Kontrolę instancyjną w zakresie decyzji dotyczących pozwoleń na budowę określają przepisy odrębne. W przedmiotowej sprawie nie miał również znaczenia przepis art. 34 ust. 1 ustawy o p.z.p., albowiem dyspozycja § 35 uchwały Nr [..] Rady Gminy P. z [..], jednoznacznie odnosi się do całej uchwały, nie zaś jej fragmentu. Przepis ten obowiązuje i wywołuje konkretne skutki prawne. Na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o p.z.p. i art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym Wojewoda stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie doszło do istotnego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego, co oznaczało konieczność stwierdzenia nieważności uchwały w całości. W sposób istotny naruszono zasady sporządzania planu miejscowego, wprowadzając jednostkowe zmiany do nieistniejącego od 2010 r. planu miejscowego, co spowodowało konieczność stwierdzenia nieważności ustaleń wskazanych w sentencji rozstrzygnięcia nadzorczego. Gmina P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Mazowieckiego z dnia 22 marca 2023 r. Zarzuciła mu rażące naruszenie art. 34 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, domagając się jego uchylenia w całości. W uzasadnieniu skargi wskazano, że zaskarżonym rozstrzygnięciem Wojewoda bezpodstawnie stwierdził nieważność części uchwały Rady Gminy P. z dnia [..], opierając się na błędnym ustaleniu, że uchwała zmieniana w § 2 została uchylona, a tym samym wprowadzono zmiany do nieistniejącej już w obrocie prawnym uchwały. Dalej argumentowano, że Rada Gminy P. uchwałą z dnia [..] zmieniła plan zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P., a w istocie uchwaliła nowy plan dla południowej części gminy, obejmujący obszar 3000 ha. Wynikało to wprost z § 36 uchwały stanowiącego, że na obszarze objętym planem tracą moc ustalenia planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy P. zatwierdzonego uchwałą nr [..] z dnia [..] Potem uchwałą Rady Gminy P. nr [..] z dnia [..] przyjęty został miejscowy plan zagospodarowania części wsi G., który objął część obszaru (107 ha), na którym obowiązywał plan przyjęty uchwałą z dnia [..] W uchwale tej zawarty był przepis § 35, który uchylał w całości uchwałę z dnia [..] Wskazany § 35 był sprzeczny z art. 34 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a to oznaczało, że w miejsce zapisu niezgodnego z ustawą wchodził przepis art. 34 ust. 1 ustawy i wynikający z niego skutek. Zatem uchwała nr [..] z dnia [..] uchyliła plan przyjęty uchwałą [..] z [..] tylko i wyłącznie na obszarze objętym planem przyjętym uchwałą z dnia [..] Nie mogła bowiem uchylić planu w całości, gdy zmiana dotyczyła części obszaru objętego poprzednim planem. W tej sytuacji uchwała nr [..] z dnia [..] obowiązuje nadal w części nie objętej uchwałą Rady Gminy P. nr [..] z dnia [..] (plan dla części wsi G.). Twierdzenie Wojewody zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym, że uchwała nr [..]z dnia [..] nie istnieje - jest błędne. Potwierdza to wyrok NSA z 16 września 2016 r., II OSK 3102/14 w którym dokonano wykładni art. 34 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nadto sprzeczny z art. 34 ust. 1 przepis § 35 uchwały nr [..] z dnia [..] nie został zakwestionowany przez organ nadzoru i w tym brzmieniu nadal znajduje się w spornej uchwale, co może rodzić wątpliwości. Jednak wątpliwości co do istnienia planu przyjętego uchwałą nr [...] z dnia [...] nie miał WSA w Warszawie, który wyrokiem z 15 stycznia 2015 r., IV SA 2127/14 stwierdził jego nieważność w części dotyczącej działek [...] i [...] w obrębie B. Ł.. Wojewoda Mazowiecki w odpowiedzi na skargę Gminy P. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Mazowieckiego z 22 marca 2023 r., znak: WNP-I.4131.70.2023.RM, wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, w zakresie swej właściwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewoda Mazowiecki stwierdził nieważność uchwały Nr [...] Rady Gminy P. z [...] "w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [...] Rady Gminy P. z dnia [...] oraz zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [...] Rady Gminy P. z [...] w części dotyczącej ustaleń: § 2 i § 3 oraz załącznika nr 1, 2 i 3, w zakresie w jakim odnosi się do uchwały Nr [...] Rady Gminy P. z [...] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P.. Zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, wojewoda sprawuje nadzór nad działalnością gminy na podstawie kryterium zgodności z prawem. Organ nadzoru orzeka o nieważności uchwały w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia, w rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że powyższy termin został przez Wojewodę zachowany. Stosownie do art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (u.s.g.), uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.). Brak ustawowego zdefiniowania obu naruszeń, czyni koniecznym sięgnięcie do dorobku doktryny i orzecznictwa w tym zakresie. Za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do takich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (zob. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd Terytorialny 2001, z. 1-2, str. 101-102). W judykaturze za istotne naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu, uznaje się takiego rodzaju naruszenia prawa, jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały (wyroki NSA: z dnia 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97, LEX nr 33805; z dnia 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95, LEX nr 25639). Stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić tylko wówczas, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. Za nieistotne naruszenie prawa należy uznać takie naruszenie, które jest mniej doniosłe w porównaniu z innymi przypadkami wadliwości, jak np. nieścisłości prawne, czy też błąd, który nie ma wpływu na treść aktu organu gminy. W przypadku nieistotnego naruszenia nie stwierdza się nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze jest prawidłowe. Rozstrzygnięcie nadzorcze jednoznacznie wskazało, jaki przepis prawa został naruszony i na czym to naruszenie polegało. Kwestia obowiązywania uchwały nr [...] Rady Gminy P. z [...] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P. była już przedmiotem wcześniejszego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Mazowieckiego z 31 października 2022 r. znak: WNP-I.4131.261.2022.RM na mocy, którego stwierdzono nieważność uchwały Nr [...] Rady Gminy P. z [...] "w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części gminy P. przyjętego uchwałą nr [...]Rady Gminy P. z dnia [...] oraz zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P. przyjętego uchwalą nr [...] Rady Gminy P. z [...]", w całości. To rozstrzygnięcie nadzorcze, wobec braku jego zaskarżenia, stało się prawomocne po upływie 30 dni od daty jego doręczenia (doręczenie nastąpiło 2 listopada 2022 r.). W przedmiotowej sprawie istotą sporu była ocena, czy ustalenie zawarte w § 35 uchwały Nr [...] Rady Gminy P. z [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi G. (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 114. poz. 2345 z 5 czerwca 2010 r.) w brzmieniu: "Tracą moc ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy P. z dnia 18 kwietnia 2002r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowej części gminy P..", wywołało skutek prawny w postaci derogacji całej uchwały Rady Gminy P. z [...] Sąd w pełni podzielił ocenę organu nadzoru, że z przytoczonej regulacji wynika wprost, że uchwała Nr [...] Rady Gminy P. z [...] przestała mieć moc obowiązującą. Tym samym uchwalona 28 lutego 2023 r. zmiana nieobowiązującej od kilkunastu lat uchwały nie mogła być prawnie skuteczna. Dla tej oceny nie miał znaczenia powoływany przez Radę Gminy art. 34 ust. 1 ustawy o p.z.p. Dopóty bowiem przepis § 35 uchwały Rady Gminy P. z [...] Nr [...], derogujący całą uchwałę obowiązuje, to należało go uwzględniać przy zamiarze nowelizowania aktów prawa miejscowego. Zatem podjęcie uchwały Nr [...] mającej na celu wprowadzenie zmian do nieobowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowiło przesłankę do stwierdzenia nieważności tej uchwały w części dotyczącej ustaleń § 2 i § 3 uchwały, z uwagi na istotne naruszenie art. 20 ust. 1 i art. 27 w związku z art. 28 ust. 1 ustawy o p.z.p. Organ nadzoru wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie dokonywał prawnej oceny uchwały z 4 lutego 2010 r., lecz analizy tego czy utraciła ona moc obowiązującą. Uchwała w kształcie opublikowanym w dzienniku urzędowym, wywołuje skutki prawne i korzysta z domniemania jej zgodności z prawem, do czasu ewentualnego prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego stwierdzającego jego nieważność (ex tunc). Wojewoda Mazowiecki stwierdzając nieważność uchwały Rady Gminy P. z [...] Nr [...] , wybrał taki a nie inny sposób uzyskania spójności w aktach normatywnych - planach miejscowych Gminy P., które podlegają jego kontroli. Racjonalność tego działania w odniesieniu do skutków, które wywoła zaskarżony akt nadzorczy, nie podlega ocenie Sądu. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 88 ust. 1 Konstytucji RP warunkiem wejścia w życie aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie, co oznacza, że akt prawa obowiązuje w takiej wersji w jakiej został opublikowany, aż do skutecznej jego derogacji z systemu prawnego. Wobec jednoznacznej treści normatywnej brak było podstaw do innej interpretacji § 35 uchwały Nr [...] Rady Gminy P., w zakresie skutków prawnych jaki on wywołuje. Powoływany przez organ gminy jak mający znaczenie w sprawie, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 3102/14, dotyczył innej sytuacji niż przedmiotowa (bowiem kwestii braku stosownych zapisów derogacyjnych). W wyroku tym NSA stwierdził, że zamieszczanie przepisów uchylających poprzedni plan, jest co do zasady zbędne bowiem art. 34 ust. 1 ustawy o p.z.p. statuuje zasadę, iż dla danego terenu, w tym samym czasie obowiązuje tylko jeden plan miejscowy i późniejsza uchwała deroguje wcześniejszą. Z kolei w powoływanym wyroku WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2127/14 kwestia mająca znaczenie prawne w tej sprawie nie była przedmiotem analizy. Jednocześnie nie jest sporne, że akt prawa miejscowego mógł być zaskarżony do sądu, nawet po jego uchyleniu. Zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie narusza prawa, zatem brak było podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia aktu nadzoru na mocy art. 148 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI