VII SA/Wa 1165/21

VII SA/Wa 1165/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-11-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-06-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Elżbieta Granatowska /sprawozdawca/
Grzegorz Antas /przewodniczący/
Mirosław Montowski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 621/22 - Wyrok NSA z 2023-07-05
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 61, art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Antas, Sędziowie asesor WSA Elżbieta Granatowska (spr.), sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant sekr. sąd. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2021 r. sprawy ze skargi P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania [...] od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r., uchylił zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 61 i art. 66 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333) nakazał [...] usunięcie, w terminie 24 miesięcy od dnia otrzymania niniejszej decyzji, nieprawidłowości w stanie technicznym budynku przy ul. [...] w [...] poprzez wykonanie robót budowlanych polegających na wzmocnieniu płyt i belek nośnych stropów stalowo-ceramicznych lub ich wymianie (pkt 1) oraz naprawieniu zarysowań ścian nośnych i działowych (pkt 2), zgodnie z zaleceniami zawartymi w ekspertyzie naukowo-technicznej dotyczącej stanu technicznego budynku Muzeum [...] przy ul. [...] w [...] sporządzonej w sierpniu 2020 r. przez zespół z Instytutu Techniki Budowlanej, tj. dr inż. S. D., mgr inż. A. M., mgr inż. M. P. i mg inż. K. S., zweryfikowanej przez dr inż. J. S.. Ze względu na występujące zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia, organ zakazał użytkowania budynku, do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
W dniu 9 stycznia 2020 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] (dalej PINB [...]) wpłynęło pismo Muzeum [...] dotyczące złego stanu technicznego pomieszczeń biblioteki w budynku przy ul. [...] w [...].
Pismem z dnia 15 stycznia 2020 r. PINB [...] zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego tego budynku. W dniu 11 lutego 2020 r. organ powiatowy przeprowadził oględziny, podczas których ustalił, że budynek posiada sześć kondygnacji oraz dwie oficyny pięciokondygnacyjne i piwnice. Budynek jest wyposażony we wszystkie instalacje oprócz gazowej. Budynek jest konstrukcji murowanej ze stropami ceramicznymi typu Kleina na belkach stalowych. Więźba dachowa drewniana, dach pokryty papą. Pomieszczenia biblioteki znajdują się w skrzydle wschodnim budynku, na obniżonym poziomie pierwszej kondygnacji - przyziemia, nad pomieszczeniami piwnic. W pomieszczeniu biblioteki wykonano w czasach powojennych antresolę na konstrukcji belek stalowych z podłogą drewnianą. Podłoga biblioteki jest bardzo silnie popękana wielokierunkowo z uskokami i przemieszczeniami. Widoczne jest ugięcie belek stalowych i degradacja otuliny podciągów żelbetowych. Belki stropu w piwnicy są skorodowane. Strop jest nierówny, pofalowany, posiad ubytki tynku. Ściany piwnic posiadają spękania pionowe, poziome i skośne. Na kondygnacjach nad pomieszczeniami biblioteki ściany również posiadają liczne spękania. Rozpoczęto usuwanie obciążeń ze stropu poprzez usunięcie księgozbioru oraz regałów. Na dzień oględzin były usunięte 4 regały w centralnej części stropu. Organ powiatowy stwierdził, że stan budynku stwierdzony podczas oględzin zgodny był z przedłożoną ekspertyzą z grudnia 2019 r. autorstwa inż. W. N. W protokole oględzin organ powiatowy stwierdził, że należy w trybie pilnym usunąć pozostałą część elementów obciążających z pomieszczenia biblioteki oraz pomieszczeń piwnic, w piwnicach wykonać podpory stropu zgodnie z ekspertyzą, oba pomieszczenia wyłączyć z użytkowania. Aktualnie pomieszczenia są dostępne dla personelu pakującego księgozbiór biblioteki. Na drzwiach biblioteki umieszczony napis "uwaga niebezpieczeństwo - wstęp wzbroniony". Organ stwierdził, że istnieje zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia i należy bezzwłocznie wyłączyć z użytkowania pomieszczenia biblioteki oraz pomieszczenia piwnic pod biblioteką zabezpieczyć strop biblioteki poprzez jego podparcie zgodnie z ekspertyzą.
W dniu 17 lutego 2020 r. do organu powiatowego wpłynęło pismo Instytutu, do którego załączono kopie książki obiektu budowlanego, protokołu przeglądu instalacji elektrycznej i odgromowej, protokołu okresowej rocznej kontroli stanu technicznego z marca 2019 r., protokołu rocznej i pięcioletniej kontroli stanu technicznego obiektu z marca 2019 r. oraz ekspertyzy technicznej z grudnia 2019 r., w której wskazano m.in., że obecny stan stropu i posadzki w Bibliotece nie nadaje się do dalszego użytkowania. Należy bezzwłocznie wykonać dodatkowe podpory belek stalowych stropu Biblioteki (...)."
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2020 r. organ I instancji nałożył na P. obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie ekspertyzy technicznej stanu technicznego budynku. Ekspertyza wykonana przez Instytut Techniki Budowlanej została przedłożona przez Muzeum [...] w dniu 3 września 2020 r. Z ekspertyzy tej wynika, że na podstawie przeprowadzonych analiz obliczeniowych stwierdzono przekroczenia stanów granicznych nośności i użytkowania dla: płyt stropu odcinkowego pod pomieszczeniem nr [...] użytkowanego jako biblioteka, płyt stropów Kleina w korytarzach (przestrzenie komunikacyjne), płyt stropów Kleina na parterze po pomieszczeniem nr [...] użytkowanego jako biblioteka, belek stalowych stropów Kleina międzykondygnacyjnych. Autor zaznaczył, że przy uwzględnieniu dodatkowych obciążeń od ścianek działowych przekroczenia (wytężenia) stanów granicznych analizowanych elementów konstrukcji stropów będą większe (str. 78 opracowania). Natomiast na stronie 81 i 82 opracowania wskazano również, że zasadniczymi stwierdzeniami nieprawidłowościami są: brak monolitycznego połączenia ścian nośnych ze stropami budynku, brak wieńców w murach na poszczególnych kondygnacjach budynku, brak połączenia (powiazania murów) ściany w narożniku południowo-zachodnim z uwagi na rozebranie oficyny sąsiedniego budynku nr [...], płyty stropów ceramiczno-stalowych tj. odcinkowego oraz Kleina mają niewystarczającą nośność. Belki stalowe stropów międzykondygnacyjnych w budynku wskazane na rysunkach od 9 do 14 oraz obliczone w pkt od 4.8 do 4.14 mają niewystarczającą nośność do obciążeń wynikających z obecnego użytkowania. W pkt 4.8 do 4.14 wykazano znaczne przekroczenia stanów granicznych nośności i użytkowania belek stropowych, korozję powierzchniową/wżerową belek stalowych stropu odcinkowego w stropie nad piwnicą pod pomieszczeniem nr p3 biblioteka, przecieki i zawilgocenia ścian i posadzek podziemia budynku. Ponadto na stronie 83 podano, iż stan techniczny budynku jest zły i obecnie może zagrażać bezpieczeństwu użytkowania budynku, a na stronie 84 wskazano, że elementy konstrukcji budynku nie spełniają wymagań z zakresu bezpieczeństwa konstrukcji określonych w Polskich Normach serii PB-B oraz warunków rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690, Dz.U. 2019 poz. 1605), co oznacza, że do czasu usunięcia nieprawidłowości tj. wykonania niezbędnych wzmocnień budynek powinien zostać wyłączony z użytkowania.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r. PINB [...] nakazał [...] usunięcie, w terminie 24 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, nieprawidłowości w stanie technicznym budynku przy ul. [...] w [...] poprzez wykonanie robót budowlanych polegających na: wzmocnieniu płyt i belek nośnych stropów stalowo-ceramicznych lub ich wymianie (pkt 1), naprawieniu zarysowań ścian nośnych i działowych (pkt 2), wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej/wodnej podziemia budynku (pkt 3), wykonaniu izolacji termicznej stropu poddasza (pkt 4) oraz zakazał użytkowania obiektu do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzji, w oparciu o art. 108 k.p.a., nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Jedyną stroną tego postępowania było Muzeum [...].
Odwołania od tej decyzji wniosła [...].[...] podniosła m.in. że nie brała udziału w postępowaniu i nie otrzymała decyzji, gdyż [...] to odrębne osoby prawne (art. 3 ust. 1 i art. 48 ust. 1 ustawy o [...]).
Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej [...] WINB) uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Organ odwoławczy wskazał, że konieczne jest prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania i adresata decyzji.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. PINB [...], działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), nakazał [...] usunięcie, w terminie 24 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, nieprawidłowości w stanie technicznym budynku przy ul. [...] w [...] poprzez wykonanie robót budowlanych polegających na: wzmocnieniu płyt i belek nośnych stropów stalowo-ceramicznych lub ich wymianie (pkt 1), naprawieniu zarysowań ścian nośnych i działowych (pkt 2), wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej/wodnej podziemia budynku (pkt 3), wykonaniu izolacji termicznej stropu poddasza (pkt 4) oraz zakazał użytkowania obiektu do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzji, w oparciu o art. 108 k.p.a., nadano rygor natychmiastowej wykonalności
Odwołanie od tej decyzji złożyła [...].
Postanowieniem z dnia [...] marca 2021 r. [...] WINB odmówił wstrzymania wykonania decyzji organu powiatowego.
Pismem z dnia 16 marca 2021 r. organ wojewódzki wystąpił do [...] Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków o informację, czy budynek objęty jest ochroną konserwatorską. W piśmie z dnia 24 marca 2021 r. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował, że nieruchomość położona przy ul. [...] w [...] nie została wpisana do rejestrów zabytków, nie znajduje się na terenie wpisanym do rejestru zabytków, ani nie toczy się postępowanie mające na celu wpis tej nieruchomości do rejestru zabytków, nie figuruje ona w wojewódzkiej ewidencji zabytków oraz nie została wyznaczona do włączenia do tej ewidencji. Z wiedzy posiadanej przez organ konserwatorski wynika, że przedmiotowy budynek znajduje się w gminnej ewidencji zabytków [...].
W dniu 24 marca 2021 r. wpłynęło do organu pismo [...] zawierające wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z postanowienia Sądu Okręgowego w [...] XXVII Wydział Cywilny Odwoławczy z dnia [...] lutego 2021 r. wydanego w sprawie XXVII Ca [...] na okoliczność ustalenia, iż apelacja uczestników postępowania została oddalona, tym samym uprawomocniło się postanowienie Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., sygn. akt I Ns [...] stwierdzające nabycie przez Skarb Państwa przez zasiedzenie z dniem [...] listopada 1975 r. własności budynku położonego w [...] przy ul. [...]. W piśmie wskazano, że [...] na gruncie przepisów Prawa budowlanego nie jest ani właścicielem, ani zarządcą nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...].
Decyzją z [...] kwietnia 2021 r. [...] WINB uchylił decyzję organu I instancji i orzekł co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
Organ przytoczył treść z art. 61 oraz art. 66 ust. 1-2 Prawa budowlanego. Wskazał, iż zgodnie z art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (pkt 1) albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym (pkt 3) organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Zgodnie z art. 66 ust. 2 ustawy w decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1-3, organ nadzoru budowlanego może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja o zakazie użytkowania obiektu, jeżeli występują okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie.
Organ stwierdził, że materiał dowodowy zebrany w sprawie jednoznacznie wskazuje na nieprawidłowy, a wręcz zagrażający bezpieczeństwu, stan techniczny budynku. Powyższe okoliczności również nie są kwestionowane w odwołaniu. Zastosowany tryb postępowania wskazany w art. 66 Prawa budowlanego jest właściwy, gdyż przedmiotowy obiekt może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia oraz jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Podjęcie przez PINB [...] działań w trybie art. 66 było właściwe, niemniej jednak organ powiatowy nieprawidłowo określił zakres robót budowlanych koniecznych do wykonania celem usunięcia nieprawidłowości, dlatego [...]WINB postanowił orzec merytorycznie w tym zakresie. Organ odwoławczy wskazał, że do akt sprawy została dołączona ekspertyza naukowo-techniczna dotycząca stanu technicznego budynku Muzeum [...] przy ul. [...] w [...] sporządzona w sierpniu 2020 r. przez zespół z Instytutu Techniki Budowlanej, tj. dr inż. S. D., mgr inż. A. M., mgr inż. M. P. i mg inż. K. S., zweryfikowana przez dr inż. J. S., której fragmenty organ przytoczył. W ekspertyzie tej wskazano, że zakres prac naprawczych powinien obejmować min.: wzmocnienie płyt i belek nośnych stropów stalowo-ceramicznych lub ich wymianę; naprawę zarysowań ścian nośnych i działowych w budynku; wykonanie izolacji przeciwwilgociowej/wodnej podziemia budynku; (...) wykonanie izolacji termicznej stropu poddasza w celu zapewnienia wymagań izolacyjności cieplnej. Po dokonaniu analizy tej dokumentacji technicznej, [...] WINB uznał, że w ramach art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego zasadnym jest nałożenie obowiązku wykonania robót budowlanych w tym budynku celem usunięcia jego nieprawidłowości polegających na wzmocnieniu płyt i belek nośnych stropów stalowo-ceramicznych lub ich wymianie i naprawieniu zarysowań ścian nośnych i działowych, zgodnie z zaleceniami zawartymi we wskazanej ekspertyzie naukowo-technicznej. W ocenie organu odwoławczego, brak jest podstaw prawnych do nakładania obowiązku wykonania izolacji przeciwwilgociowej/wodnej podziemia budynku oraz wykonania izolacji termicznej stropu poddasza. Celem przepisu art. 66 jest usunięcie stwierdzonych przez organ nadzoru budowlanego nieprawidłowości powstałych podczas niewłaściwego użytkowania obiektu budowlanego lub utrzymania go w niewłaściwym stanie. Jednocześnie w myśl ogólnie przyjętej linii orzecznictwa sądowoadministracyjnego, wyrażonej m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 kwietnia 2010 r. (II SA/Kr 100/10), art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego nie może stanowić podstawy do formułowania nakazów dostosowania budynków już istniejących do obowiązujących aktualnie przepisów techniczno-budowlanych, jeżeli w czasie ich budowy obowiązywały odmienne przepisy.
W odniesieniu do zarzutów odwołania dotyczących skierowania decyzji do błędnego adresata, organ odwoławczy wskazał, że obowiązki wskazane w Rozdziale VI ustawy Prawo budowlane, związane z utrzymaniem obiektów budowlanych obciążają w myśl art. 61, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, a obowiązki wynikające z art. 66, związane z utrzymaniem należytego stanu technicznego powinny być nakładane na podmiot, o którym mowa w art. 61 tej ustawy.
Z akt sprawy wynika, że działka nr ew. [...] obr. [...] w [...], na której usytuowany jest przedmiotowy budynek stanowi własność Skarbu Państwa. Użytkownikiem wieczystym działki jest [...] (księga wieczysta [...]). Ponadto według stanu prawnego na dzień rozpatrywania niniejszej sprawy budynek jest własnością Skarbu Państwa, gdyż postanowienie Sądu Rejonowego [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] grudnia 2018 r., sygn. akt I Ns [...] stwierdzające, że Skarb Państwa nabył przez zasiedzenie z dniem [...] listopada 1975 r. własność budynku stało się prawomocne w związku z wydaniem przez Sąd Okręgowy w [...] XXVII Wydział Cywilny Odwoławczy postanowienia z dnia [...] lutego 2021 r., sygn. akt XXVII Ca [...] oddalającego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego.
Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2020 r., poz. 1990) do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa należą nieruchomości, które stanowią przedmiot własności Skarbu Państwa i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste, oraz nieruchomości będące przedmiotem użytkowania wieczystego Skarbu Państwa. Na prawidłowość wyboru adresata nałożonych obowiązków mają bezpośredni wpływ zapisy księgi wieczystej nr [...], w której to w Dziale I-SP w ramach prawa użytkowania wieczystego wskazano działkę gruntu w użytkowaniu wieczystym do dnia 2089 r. oraz stanowiącą odrębną własność nieruchomość w postaci budynku murowanego pięciokondygnacyjnego wraz z czterokondygnacyjną oficyną. W ocenie tutejszego organu, przedmiotem użytkowania wieczystego jest zatem także przedmiotowy obiekt budowlany. Wobec powyższego prawa właścicielskie w stosunku do budynku wykonuje użytkownik wieczysty. Powyższe świadczy o zasadności obciążenia skarżącej obowiązkiem przewidzianym w art. 66 Prawa budowlanego, związanym ze złym stanem technicznym obiektu.
W ocenie organu odwoławczego, PINB [...] w trakcie postępowania I instancji poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji nie naruszył przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ zauważył, że zasada określona w art. 77 § 1 k.p.a. nie może być tak rozumiana, iż nawet jeśli strona ma w sprawie interes prawny, to organ administracji publicznej ma obowiązek poszukiwania dowodów mających wykazać zaistnienie okoliczności leżących w interesie tej strony. W myśl art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czy dana okoliczność została udowodniona. Jeżeli organ wyprowadził określone ustalenia dotyczące stanu faktycznego z posiadanych, nienasuwających zastrzeżeń dokumentów, to skuteczne ich zakwestionowanie wymaga przedstawienia stosownego kontrdowodu z inicjatywy strony postępowania. Nie jest natomiast rzeczą organu orzekającego w sprawie dalsze poszukiwanie materiału dowodowego, który miałby stanowić ewentualne zaprzeczenie dotychczas poczynionym ustaleniom tylko dlatego, że z zebranym do tej pory materiałem dowodowym nie zgadza się strona skarżąca na etapie wniesienia odwołania.
Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przez organ powiatowy zasady zawartej w art. 10 k.p.a., [...] WINB wskazał, że zgodnie z wyrokiem WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 15 marca 2012 r., II SA/Go 33/12, zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. To do strony stawiającej wskazany zarzut należy wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (vide: wyrok NSA z dnia 18 maja 2006 r., II OSK 831/05, uchwała 7 sędziów NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r., II FPS 6/04). W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ powiatowy w sposób precyzyjny wykazał, z jakich powodów odstąpił od zasady zawartej w art. 10 § 1 k.p.a., wskazując na występujące niebezpieczeństwo katastrofy budowlanej. Niemniej, wychodząc naprzeciw żądaniom i oczekiwaniom strony skarżącej, tutejszy organ pismem z dnia 16 marca 2021 r. poinformował wszystkie strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Pomimo odbioru tego zawiadomienia przez pełnomocnika skarżącej w dniu 18 marca 2021 r., skarżąca nie skorzystała ze swoich uprawnień.
Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając ją w całości i podnosząc zarzuty naruszenia:
I. przepisów postępowania, mającego istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a to:
a) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz błędne rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego, przez co wydano decyzję, która narusza słuszny interes skarżącego poprzez skierowanie do niego nakazu, w sytuacji gdy skarżący nie jest właścicielem budynku przy ul. [...] w [...], jak również nie jest użytkownikiem wieczystym działki, na jakiej przedmiotowy budynek jest posadowiony;
b) art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niepoinformowanie o sprawie, a tym samym uniemożliwienie włączenia do udziału w sprawie, jako stronie, Skarbowi Państwa;
c) art. 77 § 1 k.p.a. poprzez rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący, a mianowicie pominięcie załączników do pisma uczestnika z dnia 17 lutego 2020 r., z których to dokumentów wynika, że przedmiotowym budynkiem zarządza uczestnik, jak również niewyczerpujące zapoznanie się z uzasadnieniem postanowienia z dnia [...] grudnia 2018 r. wydanego przez Sąd Rejonowy [...] w [...] o sygn. akt I Ns [...], z którego wynika, że Minister Budownictwa dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1995 r. uwłaszczającej skarżącego na nieruchomości, na której posadowiony jest przedmiotowy budynek (str. 7 tego uzasadnienia);
d) art. 15 k.p.a. w zw. z art. 10 § 2 k.p.a. poprzez bezpodstawne uniemożliwienie wypowiedzenia się przez skarżącego w toku postępowania przed organem I instancji, a w rezultacie wymuszenie na stronie prezentowania stanowiska w toku postępowania przed organem II instancji, a tym samym doprowadzenie przez II instancję do sytuacji, w której postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie było jednoinstancyjne.
II. prawa materialnego tj. art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego poprzez skierowanie do skarżącego nakazów wskazanych w przedmiotowej decyzji pomimo, iż zachodzą przesłanki do stwierdzenia, iż skarżący nie jest właścicielem budynku jak również, nie jest użytkownikiem wieczystym działki, na której posadowiony jest przedmiotowy budynek.
W skardze wniesiono o stwierdzenie nieważności decyzji organu II instancji oraz uchylenie decyzji organu I instancji, ewentualnie o uchylenie obu zaskarżonych decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W skardze wniesiono również o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu tj. wyroku wraz z uzasadnieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt I SA/Wa 1998/06 na okoliczność, że skarżący nie jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości, na której posadowiony jest przedmiotowy budynek.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż decyzja organu II instancji została wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a decyzje organów obu instancji z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego. Pełnomocnik [...] podkreślił, że postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r. Sąd Rejonowy [...] w sprawie o sygn. akt I Ns [...] stwierdził nabycie przez zasiedzenie własności przedmiotowego budynku przez Skarb Państwa. Powstał stan faktyczny, w którym podmiot, na rzecz którego zasiedzenie zostało orzeczone, staje się właścicielem nieruchomości od dnia wskazanego w tym orzeczeniu, a uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym będzie dopiero efektem tego orzeczenia. [...] nie jest więc użytkownikiem wieczystym nieruchomości albowiem decyzja uwłaszczająca [...] wydana przez Wojewodę [...] w dniu [...] lutego 1995 r. - mocą decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2006 r. - została uznana za nieważną. Skarżący nie jest więc użytkownikiem przedmiotowego budynku, nie zarządza nim, ani nie jest jego właścicielem, jak również nie jest użytkownikiem wieczystym działki, na której posadowiony jest przedmiotowy budynek. Organ II instancji nakazał organowi I instancji dokonanie sprawdzenia, jaki podmiot sprawuje faktyczny zarząd nad obiektem poprzez weryfikację, kto przeprowadza kontrole okresowe obiektu, czego PINB nie uczynił. Następnie w zaskarżonej decyzji II instancji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego również nie przeprowadził jakiejkolwiek analizy w tym zakresie, pomimo iż stosowne dokumenty znajdują się w aktach sprawy.
W ocenie strony skarżącej, sposób prowadzenia postępowania przed organami administracji w niniejszej sprawie pozbawił ją prowadzenia postępowania przed organami dwóch instancji albowiem w postępowaniu przez PINB skarżący pozbawiony został możliwości dokonywania jakichkolwiek czynności, a następnie organ II instancji połączył w ramach swojego postępowania zarówno postępowanie przed pierwszą, jak i przed drugą instancją. Wskazać należy, że organ I instancji bezpodstawnie zastosował art. 10 § 2 k.p.a. albowiem, jak nawet wynika z postępowania, które prowadził PINB (bez udziału skarżącego) trwało ono długo i organ nie znalazł jakichkolwiek powodów do pilnego wydania decyzji, nawet po oględzinach 11 lutego 2020 r. Tym samym należy uznać, że decyzja organu II instancji jest dotknięta wadą nieważności albowiem została wydana z rażącym naruszeniem prawa, jakim jest prowadzenie postępowania tylko przez jedną, a nie przed dwoma instancjami. Sytuacja stron była różna tj. skarżący mógł wypowiedzieć się tylko przed jedną instancją, podczas gdy uczestnik prowadził postępowanie przed dwoma instancjami, również, z powodów nieznanych skarżącemu, wykonując zobowiązania nałożone na skarżącego, czego skarżący nie był świadom. Uzasadnione jest również twierdzenie, że Skarb Państwa - jako właściciel gruntu i budynku - powinien brać udział w postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 5 listopada 2021 r. uczestnik postępowania [...] wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2019 poz. 2325 – zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Na wstępie wskazać należy, iż Sąd podziela ustalenia i wnioski organu odwoławczego zawarte w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji reformatoryjnej oraz w jej uzasadnieniu odnośnie do podstawy prawnej oraz zakresu nałożonych obowiązków. Podstawę ustaleń faktycznych w tym zakresie stanowiła ekspertyza naukowo-techniczna dotycząca stanu technicznego budynku [...] przy ul. [...] w [...], sporządzona w sierpniu 2020 r. przez zespół z Instytutu Techniki Budowlanej, tj. dr inż. S. D., mgr inż. A. M., mgr inż. M. P. i mg inż. K. S., zweryfikowana przez dr inż. J. S. W ekspertyzie tej wskazano, że zakres prac naprawczych powinien obejmować m.in.: wzmocnienie płyt i belek nośnych stropów stalowo-ceramicznych lub ich wymianę; naprawę zarysowań ścian nośnych i działowych w budynku; wykonanie izolacji przeciwwilgociowej/wodnej podziemia budynku; (...) wykonanie izolacji termicznej stropu poddasza w celu zapewnienia wymagań izolacyjności cieplnej.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.). Zgodnie z art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (pkt 1) albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym (pkt 3) organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
Po dokonaniu analizy wskazanej dokumentacji technicznej organ odwoławczy uznał, że na podstawie wskazanych przepisów zasadne jest nałożenie obowiązku wykonania robót budowlanych polegających na wzmocnieniu płyt i belek nośnych stropów stalowo-ceramicznych lub ich wymianie oraz naprawieniu zarysowań ścian nośnych i działowych, zgodnie z zaleceniami zawartymi w ekspertyzie naukowo-technicznej. Organ uznał, że pozostałe obowiązki (dotyczące wykonania izolacji przeciwwilgociowej/wodnej podziemia budynku oraz wykonania izolacji termicznej stropu poddasza) nie mogą zostać nałożone na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, gdyż celem postępowania prowadzonego w tym trybie jest usunięcie stwierdzonych przez organ nadzoru budowlanego nieprawidłowości powstałych podczas niewłaściwego użytkowania obiektu budowlanego lub utrzymania go w niewłaściwym stanie. Sąd podziela stanowisko organu, że przepis ten nie może stanowić podstawy do formułowania nakazów dostosowania budynków już istniejących do obowiązujących aktualnie przepisów techniczno-budowlanych, jeżeli w czasie ich budowy obowiązywały odmienne przepisy. Zakres przedmiotowy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2021 r. nie był kwestionowany przez stronę skarżącą ani w odwołaniu, ani w skardze.
Kwestią sporną w tej sprawie była natomiast poprawność ustalenia przez organ adresata decyzji, na którego nałożono wskazane wyżej obowiązki. W skardze podniesiono – w ramach zarzutów naruszenia przez organ odwoławczy art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. - że postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r. Sąd Rejonowy [...] w sprawie o sygn. akt I Ns [...] stwierdził nabycie przez zasiedzenie własności przedmiotowego budynku przez Skarb Państwa. Podmiot, na rzecz którego zasiedzenie zostało orzeczone, stał się właścicielem budynku od dnia wskazanego w tym orzeczeniu, a uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym będzie dopiero efektem tego orzeczenia. [...] nie jest również użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowej albowiem decyzja uwłaszczająca ten podmiot wydana przez Wojewodę [...] w dniu [...] lutego 1995 r. - mocą decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2006 r. - została uznana za nieważną. Skarżący nie jest więc użytkownikiem przedmiotowego budynku, nie zarządza nim, ani nie jest jego właścicielem, jak również nie jest użytkownikiem wieczystym działki, na której posadowiony jest przedmiotowy budynek.
W odniesieniu do tego zarzutu wskazać przede wszystkim należy, iż kwestie dotyczące zachowania we właściwym stanie technicznym obiektu budowlanego reguluje art. 61 Prawa budowlanego nakładający na właściciela lub jego zarządcę obowiązek użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywania go w należytym stanie technicznym i estetycznym. Przepis ten nakłada z mocy prawa określone w nim obowiązki na właściciela lub zarządcę obiektu, przy czym, jeżeli obowiązki te nie są wykonywane, art. 66 Prawa budowlanego daje organowi nadzoru budowlanego możliwość ingerencji w istniejący stan rzeczy, zmierzającej do zapewnienia użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z wymogami określonymi w art. 61 ustawy. Adresatem obowiązków wymienionych w zaskarżonej decyzji powinien być więc właściciel lub zarządca przedmiotowego budynku.
Z ustaleń organów obu instancji dokonanych na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że działka nr ew. [...] obr. [...] w [...], na której usytuowany jest budynek przy ul. [...] w [...] stanowi własność Skarbu Państwa. W dziale I-SP w księdze wieczystej nr [...] (według stanu z dnia 6 kwietnia 2021 r.) wpisana jest działka gruntu w użytkowaniu wieczystym do dnia 2089 r. oraz stanowiący odrębną nieruchomość budynek murowany pięciokondygnacyjny wraz z czterokondygnacyjna oficyną. W dziale II księgi widnieje wpis dotyczący prawa własności Skarbu Państwa oraz wpis prawa użytkowania wieczystego działki gruntu i prawa własności budynku stanowiącego odrębną nieruchomość przysługujących [...].
Z akt sprawy wynika ponadto, że [...] użytkuje przedmiotowy budynek na podstawie umowy użyczenia (k. 75 akt organu I instancji). Jest to instytut naukowy [...] wpisany do rejestru instytutów naukowych pod nr [...].[...] to odrębne osoby prawne (art. 3 ust. 1 i art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o [...] – Dz. U. z 2020 r., poz. [...] ze zm.).
Z załączonego do odwołania oraz do skargi postanowienia Sądu Rejonowego [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] grudnia 2018 r., sygn. akt I Ns [...] (które stało się prawomocne w związku z wydaniem przez Sąd Okręgowy w [...] XXVII Wydział Cywilny Odwoławczy postanowienia z dnia [...] lutego 2021 r., sygn. akt XXVII Ca [...] oddalającego apelację) wynika, że Skarb Państwa nabył przez zasiedzenie z dniem [...] listopada 1975 r. własność budynku przy ul. [...]. Natomiast z powołanego w skardze wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2007 r., I SA/Wa 1998/06, Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 1995 r. stwierdził nabycie z mocy prawa przez [...] z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu przy ul. [...] w [...] oraz nabycie własności budynków, budowli i innych urządzeń znajdujących się na tym gruncie. Decyzja ta stanowiła podstawę do wpisu praw przysługujących [...] do księgi wieczystej na wniosek z dnia 24 lutego 1998 r. Następnie Minister Budownictwa decyzją dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1995 r., a decyzją z dnia [...] października 2006 r., ten sam organ utrzymał tę decyzję w mocy. Prawomocnym wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] na decyzję Ministra z dnia [...] października 2006 r. Pomimo tych rozstrzygnięć, treść księgi wieczystej nie została do tej pory uzgodniona z rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - t. jedn. Dz. U. z 2020, poz. 1990, dalej w skrócie u.k.w.h.).
W ocenie Sądu, nie można zarzucić organowi naruszenia prawa, w sytuacji gdy oparł ustalenia w zakresie praw przysługujących danemu podmiotowi do nieruchomości na treści księgi wieczystej, choć w tej sprawie nie do końca organ wyciągnął z treści tego dokumentu prawidłowe wnioski prawne. Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.k.w.h. domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że organ administracyjny nie ma możliwości, aby w toku postępowania, jakie przed nim się toczy, dokonywać odmiennych ustaleń prawnych od tych, jakie wynikają z wpisów dokonanych w księdze wieczystej. Przyjęcie poglądu odmiennego, polegającego na tym, że domniemanie wynikające z art. 3 ust. 1 u.k.w.h., mogłoby być obalone także w postępowaniu administracyjnym, prowadziłoby do sytuacji, w której w istocie rzeczy organ administracji publicznej zastępowałby sąd powszechny, bo wydawałby rozstrzygnięcie w kwestii zastrzeżonej dla postępowań cywilnych. (...) Respektując zatem konsekwencje prawne wynikające z owego domniemania, jego skuteczne obalenie możliwe jest jedynie poprzez zmianę istniejącego w księgach wieczystych wpisu (wyrok NSA z 23 czerwca 2020 r., I OSK 2202/19, podobnie wyrok NSA z 17 grudnia 2019 r., I OSK 3198/18, wyrok WSA we Wrocławiu z 23 stycznia 2020 r., II SA/Wr 695/19, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). W wyroku z dnia 21 listopada 2019 r., II SA/Gl 1045/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podkreślił, że ani organy administracji, ani sąd administracyjny, nie są uprawnione do podważania tytułu prawnorzeczowego do nieruchomości. Treść księgi wieczystej, co do ujawnionego w niej właściciela, ma walor wiążący. O ile stan prawny, ujawniony w księdze wieczystej jest niezgodny z rzeczywistym stanem, właściwy do rozstrzygnięcia sporu jest sąd powszechny (cywilny) na podstawie art. 10 u.k.w.h.
Zatem w ocenie Sądu, pomimo twierdzenia skarżącej, że nie jest użytkownikiem wieczystym gruntu, na którym posadowiony jest przedmiotowy budynek i nie jest właścicielem tego budynku, wywodzonego przez nią z faktu ostatecznego w postępowaniu administracyjnym stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] lutego 1995 r., potwierdzającej nabycie tego prawa przez [...] z mocy ustawy (decyzja Ministra Budownictwa z [...] czerwca 2006 r.) oraz stwierdzenia przez Sąd Rejonowy [...] prawomocnym postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. nabycia przez zasiedzenie własności budynku przez Skarb Państwa i w konsekwencji niezgodności stanu prawnego ze stanem ujawnionym w księdze wieczystej nr [...], ani organ administracji, ani sąd administracyjny nie mógł w tej sprawie czynić ustaleń sprzecznych ze stanem prawnym ujawnionym w tej księdze. W związku z powyższym Sąd uznał za niezasadne zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błędne ustalenie adresata decyzji. Tym samym nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego poprzez skierowanie do [...] nakazu wykonania obowiązków wskazanych w przedmiotowej decyzji.
Organ odwoławczy, powołując się na postanowienie Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., sygn. akt I Ns [...], nie zaprzeczał, że właścicielem budynku jest Skarb Państwa, lecz wywiódł, że skoro według treści księgi ujawnionym użytkownikiem wieczystym gruntu jest [...], to prawa właścicielskie w stosunku do budynku wykonuje ten użytkownik i to on powinien być adresatem decyzji. Należy w tym zakresie wyjaśnić, że organ nie był uprawniony do dokonania oceny prawnej wzajemnego skutku prawnego dwóch aktów - niewykreślonego wpisu prawa użytkowania wieczystego w księdze wieczystej i deklatoryjnego postanowienia Sądu Rejonowego, potwierdzającego nabycie własności budynku przez zasiedzenie. Natomiast organ postąpił słusznie, kierując decyzję do wskazanego adresata, gdyż tylko zgodnie z art. 10 § 1 u.k.w.h w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie może żądać usunięcia niezgodności. Tym niemniej, kognicja do orzekania w takiej sprawie przysługuje wyłącznie sądowi powszechnemu, a nie organowi lub sądowi administracyjnemu. To, że skarżąca nie doprowadziła do uzgodnienia treści księgi wieczystej od 2006 r. i nie wystąpiła ze stosownym powództwem, umożliwiającym jej np. ujawnienie w księdze wieczystej, w dziale III, roszczenia o usunięcie niezgodności przez ostrzeżenie (art. 10 § 2 u.k.w.h.), działa więc w tej sprawie na jej niekorzyść i w pełni uprawniało organ do wysnucia takich wniosków z działu II księgi wieczystej, jakie organ ten poczynił, ustalając adresata decyzji nakazowej.
Zdaniem Sądu, nie mogły również przynieść zamierzonego skutku zarzuty naruszenia art. 15 k.p.a. w zw. z art. 10 § 2 k.p.a. poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się przez skarżącego w toku postępowania przed organem I instancji, a w rezultacie wymuszenie na stronie prezentowania stanowiska jedynie w toku postępowania przed organem odwoławczym. W tej sprawie organ I instancji, działając na podstawie art. 10 § 2 k.p.a. – z uwagi na zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego – odstąpił od zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu i umożliwienia im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji. Po wydaniu przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji kasacyjnej z dnia [...] grudnia 2021 r., zgodnie z zaleceniami organu odwoławczego postępowanie miało zostać ograniczone do ustalenia adresata decyzji i odniesienia się do zarzutów [...] podniesionych w tym zakresie w odwołaniu z dnia 7 grudnia 2020 r. Organ I instancji przedstawił swoje stanowisko w tej sprawie w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] stycznia 2021 r. Strona skarżąca nie wskazała, jakie inne dowody planowała przedstawić w postępowaniu przed organem I instancji, oprócz postanowienia Sądu Rejonowego [...] I Wydział Cywilny z dnia [...] grudnia 2018 r., sygn. akt I Ns [...], które zostało załączone do odwołania z dnia 7 grudnia 2020 r., a których przeprowadzenie mogło mieć wpływ na treść decyzji organu I instancji. To do strony stawiającej wskazany zarzut należy wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Do odwołania z dnia 9 lutego 2021 r. też załączono jedynie postanowienie Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., zatem wynika z tego, że na tym etapie postępowania strona nie posiadała żadnych innych dowodów, których przeprowadzenie mogłoby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Uchybienie art. 10 § 1 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy strona musi wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny. W związku z tym, że strona skarżąca takich okoliczności nie wykazała, uznać należy, iż wskazane naruszenie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niepoinformowanie o sprawie, a tym samym uniemożliwienie włączenia do udziału w sprawie, jako stronie, Skarbowi Państwa, wskazać należy, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że tylko podmiot, który uznaje, że bez swej winy nie brał udziału w postępowaniu jest uprawniony do podnoszenia tego zarzutu, co powoduje zaistnienie przesłanki wznowieniowej określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Inne podmioty nie mogą się skutecznie na tę okoliczność powoływać. Wyjaśnić należy, iż przesłanka wznowieniowa polegająca na niezapewnieniu stronie udziału w postępowaniu administracyjnym bez jej winy (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) wiąże się ściśle z art. 147 k.p.a., stosownie do którego wznowienie postępowania z tej przyczyny następuje tylko na żądanie strony. Takie rozwiązanie ustawowe powoduje, że tylko od woli strony, która została pominięta w postępowaniu zależy, czy skorzysta z prawa do żądania wznowienia, ewentualnie podniesienia zarzutu zaistnienia przesłanki wznowieniowej w skardze wniesionej do sądu administracyjnego. Inne podmioty nie mają prawa do zastępowania uprawnionej strony i korzystania z zarzutu wystąpienia podstaw do wznowienia, powołując się na to, że nie wszystkie podmioty, które powinny brać udział w postępowaniu, zostały do udziału w nim dopuszczone (por. wyroki NSA: z 26 stycznia 2009 r., II OSK 51/08; z 18 listopada 2009 r., II OSK 1781/08; z 10 lutego 2011 r., II OSK 277/10; z 9 czerwca 2011 r., II OSK 990/10, z 9 maja 2013 r., II OSK 9/12, z 23 listopada 2013 r., II OSK 1475/12, z 29 stycznia 2019 r., II OSK 939/18).
W związku z powyższym Sąd nie znalazł podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.