VII SA/Wa 1108/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-01-17
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęwznowienie postępowaniastrona postępowaniaprawo do dysponowania nieruchomościąorgan odwoławczydwuinstancyjnośćk.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta o odmowie wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że Wojewoda prawidłowo przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła skargi Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "E." na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę w trybie wznowienia postępowania. Wojewoda uznał, że Wspólnota Mieszkaniowa była stroną postępowania o pozwolenie na budowę i została pominięta, co uzasadniało uchylenie decyzji Prezydenta i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. WSA oddalił skargę Spółdzielni, uznając, że Wojewoda prawidłowo postąpił, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdyż organ ten nie rozpatrzył sprawy merytorycznie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "E." na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę w trybie wznowionego postępowania. Prezydent pierwotnie odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając, że wnioskodawcy o wznowienie postępowania (E. i D. G., A. O. i Wspólnota Mieszkaniowa) nie byli stronami postępowania, ponieważ w ich imieniu działał deweloper. Wojewoda uchylił tę decyzję, stwierdzając, że Wspólnota Mieszkaniowa była użytkownikiem wieczystym działki i została pominięta w pierwotnym postępowaniu, co uzasadniało wznowienie. WSA oddalił skargę Spółdzielni, stwierdzając, że Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd podkreślił, że organ pierwszej instancji nie rozpatrzył sprawy merytorycznie, a jedynie odmówił uchylenia decyzji z powodu braku podstaw do wznowienia, co uniemożliwiło zastosowanie art. 146 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy. WSA wskazał, że organ odwoławczy prawidłowo określił istotne okoliczności, które organ pierwszej instancji powinien ustalić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, w tym kwestię prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ organ pierwszej instancji nie rozpatrzył sprawy merytorycznie, a jedynie odmówił uchylenia decyzji z powodu braku podstaw do wznowienia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ pierwszej instancji, odmawiając uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z powodu braku podstaw do wznowienia postępowania, nie rozpatrzył sprawy merytorycznie. W takiej sytuacji organ odwoławczy nie mógł rozpoznać sprawy merytorycznie, a jedynie mógł przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe lub uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, co też uczynił.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

k.p.a. art. 146 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdyż organ pierwszej instancji nie rozpatrzył sprawy merytorycznie. Organ odwoławczy prawidłowo wskazał istotne okoliczności, które organ pierwszej instancji powinien ustalić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy nadużył swoich kompetencji kasatoryjnych, nie wydając orzeczenia merytorycznego mimo istnienia przepisu art. 146§2 kpa. Pominięcie podmiotów, które wystąpiły z wnioskami o wznowienie postępowania w postępowaniu o pozwolenie na budowę stanowi wyłącznie podstawę do wznowienia postępowania, a nie daje podstaw do podważenia decyzji o pozwoleniu na budowę. Prawo skarżącej do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wynikało z aktu notarialnego, było skuteczne i funkcjonuje w obrocie prawnym. O wadliwości aktu notarialnego może orzec tylko sąd powszechny.

Godne uwagi sformułowania

w postępowaniu zakończonym wydaniem przedmiotowej decyzji, w interesie Wnioskodawców działał Developer M. Spółka z o.o. wnioskodawca nie może zostać uznany za stronę w sprawie w/w inwestycji w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, użytkownikiem wieczystym działki nr [...] była Wspólnota Mieszkaniowa bezspornym jest, iż Wspólnota była stroną postępowania zmierzającego do wydania pozwolenia na budowę i została w nim pominięta przeprowadzając ponownie postępowania wznowieniowe, organ pierwszej instancji powinien ustalić w jaki sposób pozbawienie Wspólnoty uczestnictwa w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną o pozwoleniu na budowę wpłynęło na jej prawa i obowiązki oraz czy udział Wspólnoty spowodowałby inne załatwienie przedmiotowej sprawy czy inwestor dysponował prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w chwili składania wniosku i wydawania decyzji Nr [...] przeprowadzając ponownie postępowanie organ pierwszej instancji powinien wyjaśnić wątpliwości dotyczące istnienia w momencie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, prawa inwestora do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane i uzasadnić podjęte rozstrzygnięcie zgodnie z art. 107§3 kpa organ w wyniku ponownego rozpoznania sprawy dotyczącej pozwolenia na budowę, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149§2 kpa na podstawie całokształtu materiału dowodowego w oparciu o przepisy prawa materialnego rozstrzygnie sprawę tak jak została ona rozstrzygnięta decyzją ostateczną w sytuacji gdy strona bez własnej winy nie uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę i w tym postępowaniu z naruszeniem art. 7 kpa nie rozważono jej słusznego interesu, we wznowionym postępowaniu organ nie może zastosować art. 146§2 kpa

Skład orzekający

Bogusław Cieśla

przewodniczący

Krystyna Tomaszewska

sprawozdawca

Mariola Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących wznowienia postępowania, roli organu odwoławczego w przypadku nierozpatrzenia sprawy merytorycznie przez organ pierwszej instancji, oraz znaczenia pominięcia strony w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wznowieniem postępowania i kompetencjami organów administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie administracyjnym, w szczególności dotyczących wznowienia postępowania i roli organów w zapewnieniu prawidłowego toku postępowania administracyjnego.

Kiedy organ odwoławczy może uchylić decyzję, a kiedy musi ją rozpoznać merytorycznie? Kluczowe zasady wznowienia postępowania administracyjnego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1108/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-01-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla /przewodniczący/
Krystyna Tomaszewska /sprawozdawca/
Mariola Kowalska.
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Mariola Kowalska, Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2006r. sprawy ze skargi Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "E." w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu skargę oddala
Uzasadnienie
VII S.A./Wa 1108/05
U Z A S A D N I E N I E
Prezydent [...] po rozpatrzeniu wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2004r w sprawie pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na ułożeniu linii kablowej nn 0,4 kV na działce o nr ewid. [...] w obrębie [...] zasilającej budynek mieszkalny, decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2004r na podstawie art. 151§1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia w/w decyzji w sprawie pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu podał, iż na wniosek E. i D. małż. G., A. O. i Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W., ul. [...] w W. postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lipca 2004r wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
Po wznowieniu postępowania, Prezydent [...] ustalił, iż wniosek o pozwolenie na budowę w dniu [...] kwietnia 2003r złożył inwestor - Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." z siedzibą przy ul. [...] w W.
Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę załączył tytuł prawny do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane, którym był akt notarialny oddania działki nr [...] w użytkowanie na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej " E." przez " M." Sp. z o.o., która działała w imieniu własnym oraz w imieniu i na rzecz wnioskodawcy.
W związku z powyższym, w ocenie organu " w postępowaniu zakończonym wydaniem przedmiotowej decyzji, w interesie Wnioskodawców działał Developer M. Spółka z o.o."
Zdaniem, Prezydenta [...]" wnioskodawca nie może zostać uznany za stronę w sprawie w/w inwestycji".
Ponadto, organ pierwszej instancji stwierdził, iż do właściwości organu administracji architektoniczno-budowlanej nie należy badanie legalności aktów notarialnych.
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej [...] oraz E. i D. G., decyzją z dnia [...] lipca 2005r znak: [...] na podstawie art. 138§2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Organ odwoławczy ustalił, iż w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, użytkownikiem wieczystym działki nr [...] była Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ul. [...] w W.
Okoliczność ta, zdaniem Wojewody [...] wynika z wniosku Wspólnoty dotyczącym wznowienia postępowania w którym podaje, iż " spółka " M." sprzedała ostatnie lokale w budynku przy ul. [...] w związku z czym, w dniu [...] marca 2002r w budynku tym została powołana do życia Wspólnota Mieszkaniowa".
Faktu tego nie kwestionuje również w swych pismach inwestor.
W związku z powyższym, zdaniem organu odwoławczego bezspornym jest, iż Wspólnota była stroną postępowania zmierzającego do wydania pozwolenia na budowę i została w nim pominięta.
Nie znajduje więc żadnego uzasadnienia stwierdzenie organu pierwszej instancji, iż wnioskodawca nie może zostać uznany za stronę postępowania wznowieniowego dotyczącego decyzji o pozwoleniu na budowę.
Przeprowadzając ponownie postępowania wznowieniowe, organ pierwszej instancji powinien ustalić w jaki sposób pozbawienie Wspólnoty uczestnictwa w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną o pozwoleniu na budowę wpłynęło na jej prawa i obowiązki oraz czy udział Wspólnoty spowodowałby inne załatwienie przedmiotowej sprawy.
Organ odwoławczy za zasadny uznał zarzut skarżących, iż organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji nie odniósł się do argumentów wnioskodawców kwestionujących posiadanie przez Spółdzielnię Mieszkaniową " E." prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Wojewoda [...] wskazał organowi pierwszej instancji konieczność dokonania oceny " czy inwestor dysponował prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w chwili składania wniosku i wydawania decyzji Nr [...]".
Organ odwoławczy zwrócił też uwagę na fakt, oddalenia przez Sąd Rejonowy dla [...] wniosków skarżącego o dokonanie do księgi wieczystej wpisu służebności gruntowej i wpisu prawa użytkowania ustanowionych aktami notarialnymi na rzecz skarżącego.
Ponadto, podniósł, iż z wniosku MSM " E." z dnia [...] czerwca 2004r o ustanowienie służebności gruntowych, skierowanego do Sądu Rejonowego dla [...] wynika, iż służebność zgodna z decyzją o pozwoleniu na budowę miałaby zostać dopiero ustanowiona, gdy tymczasem inwestor powinien wykazać się tytułem prawnym do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
Reasumując, Wojewoda [...] stwierdził, iż "przeprowadzając ponownie postępowanie organ pierwszej instancji powinien wyjaśnić wątpliwości dotyczące istnienia w momencie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, prawa inwestora do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane i uzasadnić podjęte rozstrzygnięcie zgodnie z art. 107§3 kpa".
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa " E." w W[.
Zaskarżonej decyzji zarzuca naruszenie art. 138§2 kpa w zw. z art. 146§2 kpa polegające na uchyleniu decyzji pomimo istnienia przepisu art. 146§2 kpa, który ogranicza dopuszczalność uchylenia decyzji administracyjnej w trybie wznowienia postępowania.
Zdaniem skarżącej spółdzielni " analiza stanu prawnego sprawy o pozwolenie na budowę przedmiotowej linii kablowej- rozpatrywanej ponownie w wyniku wznowienia postępowania- prowadzi do wniosku, iż występują w niej przesłanki określone w art. 146§2 kpa".
W związku z powyższym, organ odwoławczy nadużył swoich kompetencji kasatoryjnych, nie wydając orzeczenia merytorycznego, a przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Skarżąca podkreśla też, iż pominięcie podmiotów, które wystąpiły z wnioskami o wznowienie postępowania w postępowaniu o pozwolenie na budowę stanowi wyłącznie podstawę do wznowienia postępowania, a nie daje podstaw do podważenia decyzji o pozwoleniu na budowę.
Prawo skarżącej do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wynikało z aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 2001r, było ono skuteczne w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę i w dalszym ciągu funkcjonuje w obrocie prawnym.
Skarżąca uważa, iż o tym czy akt notarialny jest dotknięty wadliwością i jakie z tego wynikają skutki dla czynności nim objętych może orzec tylko sąd powszechny.
Podmioty kwestionujące prawa Spółdzielni nie podjęły w tym kierunku żadnych działań i aktualnie nie ma żadnych podstaw do twierdzenia, że akt notarialny jest dotknięty wadami prawnym skutkującymi jego bezwzględną nieważnością.
Skarżąca podnosi też, iż podmioty wnoszące o wznowienie postępowania nie podnoszą żadnych uchybień decyzji o pozwoleniu na budowę, nie wskazują czy wada decyzji w postaci braku ich uczestnictwa miała jakiś istotny wpływ na treść decyzji o pozwoleniu na budowę.
W odpowiedzi na skargę, Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza
Podstawowy zarzut skargi sprowadza się do nadużycia przez organ odwoławczy swoich kompetencji kasatoryjnych poprzez nie wydanie decyzji merytorycznej mimo zaistnienia przesłanek z art. 146§2 kpa.
W myśl art. 146§2 kpa- mimo istnienia podstaw wznowienia postępowania przewidzianych w art. 145§1 kpa nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Oznacza to, że organ w wyniku ponownego rozpoznania sprawy dotyczącej pozwolenia na budowę, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149§2 kpa na podstawie całokształtu materiału dowodowego w oparciu o przepisy prawa materialnego rozstrzygnie sprawę tak jak została ona rozstrzygnięta decyzją ostateczną.
Zatem, Prezydent [...] przeprowadzając postępowanie określone w art. 149§2 kpa powinien w pierwszej kolejności ustalić czy rzeczywiści wystąpiła podstawa wznowienia postępowania określona w art. 145§1 pkt4 kpa, a dopiero w razie pozytywnego wyniku takiego ustalenia, przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia istoty sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej.
Z decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2004r wynika, iż organ przeprowadzając postępowanie wznowieniowe ustalił, że przyczyna wznowienia nie wystąpiła bowiem w imieniu i na rzecz osób składających wniosek o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenie na budowę działał Developer M. Spółka z o.o.
Po ustaleniu, że nie wystąpiła podstawa wznowienia postępowania określona w art. 145§1 pkt 4 kpa, organ nie mógł już rozpatrywać sprawy merytorycznie lecz zgodnie z art. 151§1 pkt 1 kpa wydał decyzję odmawiającą uchylenia dotychczasowej decyzji o pozwoleniu na budowę.
W postępowaniu wznowieniowym prowadzonym przez organ pierwszej instancji nie miał więc zastosowania art. 146§2 kpa gdyż organ ustalając brak podstaw do wznowienia postępowania nie mógł przejść do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Wbrew stanowisku skarżącej Spółdzielni, organ odwoławczy pomimo stwierdzenia, że podstawa do wznowienia postępowania rzeczywiście występuje, nie mógł rozpatrywać sprawy merytorycznie.
Zgodnie z art. 136 kpa i art. 138§2 kpa organ odwoławczy posiada kompetencje tylko do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego.
W sytuacji kiedy organ pierwszej instancji nie rozpatrywał sprawy merytorycznie zachodziła konieczność przeprowadzenia w całości postępowania wyjaśniającego.
Przeprowadzenie przez organ odwoławczy w całości, a nawet w znacznej części postępowania wyjaśniającego naruszyłoby zasadę dwuinstancyjności, pozbawiając stronę prawa do dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy.
W związku z powyższym, prawidłowo postąpił Wojewoda [...] kasując decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi.
Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji prawidłowo też wskazał jakie istotne okoliczności mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i co powinien ustalić organ pierwszej instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Ubocznie należy zauważyć, iż w sytuacji gdy strona bez własnej winy nie uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę i w tym postępowaniu z naruszeniem art. 7 kpa nie rozważono jej słusznego interesu, we wznowionym postępowaniu organ nie może zastosować art. 146§2 kpa ( wyrok NSA z dnia 25.11.1988r, sygn. akt IV SA 540/88 ).
Uznając zatem, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI