VII SA/Wa 1094/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania nieważnościowego, uznając sprawę za bezprzedmiotową z uwagi na wcześniejsze prawomocne rozstrzygnięcie.
Skarżąca J. W. wniosła skargę na decyzję GINB umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z 2004 r. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo umorzyły postępowanie jako bezprzedmiotowe. Powodem było wcześniejsze, ostateczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy przez GINB w 2018 r., co zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. wyklucza ponowne jej rozpoznanie.
Przedmiotem skargi była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] kwietnia 2020 r. o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r. wydającej pozwolenie na budowę. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym i sądowym, Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wyrokiem z dnia 18 września 2019 r. uchylił wcześniejsze orzeczenia i wskazał organom wytyczne co do dalszego postępowania. Wojewoda, działając zgodnie z tymi wytycznymi, decyzją z [...] lutego 2020 r. umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, wskazując na ostateczną decyzję GINB z dnia [...] lipca 2018 r., która utrzymała w mocy decyzję Wojewody z czerwca 2014 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty. GINB utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, w tym art. 153 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały art. 105 § 1 k.p.a. Sąd podkreślił, że zasada powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) wyklucza ponowne rozstrzyganie sprawy już zakończonej ostateczną decyzją. Wskazał, że tożsamość sprawy pod względem podmiotowym i przedmiotowym została prawidłowo ustalona, a postępowanie było bezprzedmiotowe. Sąd uznał, że organy odniosły się do wytycznych NSA i spełniły wymogi art. 107 § 3 k.p.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne postępowanie w tej samej sprawie, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną, jest niedopuszczalne i powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe.
Uzasadnienie
Zasada powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) oraz przepis art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. wykluczają możliwość ponownego merytorycznego rozstrzygania sprawy, która została już zakończona ostateczną decyzją. W takiej sytuacji organ administracji publicznej ma obowiązek umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (31)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego, skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji, w tym wydanie decyzji w sprawie już rozstrzygniętej decyzją ostateczną (art. 156 § 1 pkt 3).
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Nieważności decyzji podlega m.in. decyzja wydana po zapadnięciu ostatecznej decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty.
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Nieważność decyzji w przypadku wydania jej po zapadnięciu ostatecznej decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty.
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.
Pomocnicze
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać rozważenie dowodów i okoliczności faktycznych.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 140
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawach nieuregulowanych w art. 136-139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organem pierwszej instancji.
k.p.a. art. 75 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 84 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 16
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (...) art. 15 zzs4
Rozpoznanie sprawy i wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (...) art. 15 zzs4
Rozpoznanie sprawy i wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, ponieważ sprawa została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją GINB z dnia [...] lipca 2018 r. Zachodzi tożsamość przedmiotowa i podmiotowa sprawy z postępowaniem zakończonym ostateczną decyzją. Zasada powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) wyklucza ponowne rozstrzyganie sprawy już rozstrzygniętej.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia art. 153 p.p.s.a. i niewłaściwego zastosowania wytycznych NSA. Zarzuty dotyczące braku ustalenia stanu faktycznego i nierozpoznania materiału dowodowego. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 138 § 1 pkt 1, art. 105 § 1, art. 140, art. 107 § 3, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 4, art. 80, art. 84 § 1 pkt 1 i 2, art. 6, art. 1, art. 8, art. 9, art. 11 i 12 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
ustalenie przy ponownym rozpoznaniu sprawy, że (...) przed Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego toczy się już postępowanie (...) albo sprawa ta już została rozstrzygnięta decyzją ostateczną, będzie wymagało dokonania przez organ pierwszej instancji oceny, czy prowadzone w rozpoznawanej sprawie postępowanie jest prowadzone w tym samym przedmiocie i pomiędzy tymi samymi stronami jak w ww. sprawie i czy w związku z tym istnieje podstawa do umorzenia z tego powodu wszczętego później postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego naruszenie tej reguły przez ponowne jej rozpoznanie i rozstrzygnięcie pociąga za sobą sankcję nieważności, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Jest to konstrukcja przyjmowana we wszystkich procedurach prawnych, polegająca na ochronie powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Określenie "postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe" obejmuje m.in. sytuację funkcjonowania w obrocie prawnym orzeczenia rozstrzygającego w sposób ostateczny daną sprawę. Niedopuszczalne jest bowiem ponowne rozstrzyganie sprawy już rozstrzygniętej innym orzeczeniem ostatecznym, bowiem prowadziłoby to do naruszenia obowiązującej również w postępowaniu administracyjnym zasady res iudicata.
Skład orzekający
Monika Kramek
przewodniczący sprawozdawca
Artur Kuś
sędzia
Andrzej Siwek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego z uwagi na zasadę res iudicata oraz prawidłowe zastosowanie art. 156 § 1 pkt 3 i art. 105 § 1 k.p.a."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja rozstrzygająca sprawę co do istoty, a następnie wszczynane jest kolejne postępowanie w tej samej materii.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje długotrwały spór prawny i skomplikowaną historię postępowania administracyjnego, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i budowlanym.
“Długotrwały spór o pozwolenie na budowę zakończony umorzeniem postępowania. Kluczowa rola zasady res iudicata.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 1094/20 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2020-11-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-06-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Siwek Artur Kuś Monika Kramek /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 549/21 - Wyrok NSA z 2023-11-23 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 2096 art. 156 par. 1 pkt 3, art. 105, art. 107 par. 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kramek (spr.), , Sędzia WSA Artur Kuś, Sędzia WSA Andrzej Siwek, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listopada 2020 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2020 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania nieważnościowego oddala skargę Uzasadnienie Przedmiotem skargi J. W. (dalej: skarżąca) jest decyzja Głównego Inspektora nadzoru Budowlanego (dalej: GINB, organ odwołąwczy) z dnia [...] kwietnia 2020 r. znak: [...] wydana w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w następujący stanie faktycznym i prawnym sprawy. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] po rozpatrzeniu wniosku skarżącej, Wojewoda [...] (dalej: Wojewoda) odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. H., pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (wolnostanowiskowej bezściółkowej obory z boksami legowiskowymi dla krów mlecznych o obsadzie 200 DJP), zamkniętego szczelnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce o pojemności 1211 m3 i dwukomorowego szczelnego zbiornika na ścieki socjalno-bytowe na działce oznaczonej nr [...], położonej we wsi [...], gm. [...]. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] GINB utrzymał w mocy ww. postanowienie Wojewody [...]. W wyniku skargi złożonej przez skarżącą WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 10 lutego 2016 r. sygn. akt VII SA/WA 2259/14 uchylił postanowienie GINB i poprzedzające je postanowienie Wojewody. W dniu [...] grudnia 2016 r. Wojewoda wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r., a następnie decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. znak: [...] umorzył postępowanie w sprawie. Po rozpatrzeniu odwołania GINB decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak: [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Wojewody. Wyrokiem z dnia 7 lutego 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 1204/17 WSA w Warszawie oddalił skargę J. W. na decyzję GINB. Na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez skarżącą NSA wyrokiem z dnia 18 września 2019 r. sygn. akt II OSK 1922/18 NSA uchylił wyrok WSA w Warszawie, zaskarżoną decyzję GINB oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu powyższego orzeczenia formułując wytyczne, co dalszego postępowania wskazał, że "ustalenie przy ponownym rozpoznaniu sprawy, że w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 2438/16, przed Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego toczy się już postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] listopada 2004 r., nr [...] albo sprawa ta już została rozstrzygnięta decyzją ostateczną, będzie wymagało dokonania przez organ pierwszej instancji oceny, czy prowadzone w rozpoznawanej sprawie postępowanie jest prowadzone w tym samym przedmiocie i pomiędzy tymi samymi stronami jak w ww. sprawie i czy w związku z tym istnieje podstawa do umorzenia z tego powodu wszczętego później postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego". Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda decyzją z [...] lutego 2020 r., znak: [...] działając na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył, wszczęte na wniosek skarżącej, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, mając na względzie wytyczne zawarte w wyroku NSA z dnia 18 września 2019 r., że w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r. zapadła ostateczna, odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzja GINB z dnia [...] lipca 2018 r. znak: [...]. Decyzja ta została wydana w tym samym przedmiocie i pomiędzy tymi samymi stronami. Wojewoda wyjaśnił, że tożsamość sprawy istnieje, gdy występują te same podmioty w sprawie i dotyczy ona tego samego przedmiotu - tej samej treści żądania strony oraz tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym tej sprawy. W związku z powyższym niniejsze (drugie) postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty należało uznać za bezprzedmiotowe. Odwołanie o powyższej decyzji Wojewody złożyła skarżąca. Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r. GINB utrzymał w mocy decyzję Wojewody. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przytoczył wytyczne zawarte w wyroku NSA z dnia 18 września 2019 r. sygn. akt II OSK 1922/18, przedstawił specyfikę postępowania nieważnościowego, a następnie wskazał, że w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r., toczyło się postępowanie administracyjne, po zakończeniu którego Wojewoda decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty. Następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...] GINB po rozpatrzeniu odwołania W. K. uchylił decyzję organu wojewódzkiego i umorzył postępowanie organu I instancji. Z kolei w związku z odwołaniem J. W., decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], GINB umorzył postępowanie odwoławcze. Wyrokiem z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 2257/14, WSA w Warszawie oddalił skargę J. W. na decyzję GINB z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...]. Natomiast wyrokiem z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 2258/14, WSA w Warszawie oddalił skargę J. W. na ww. decyzję GINB z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 2437/16, uchylił ww. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 2257/14, oraz decyzję GINB z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...]. Natomiast wyrokiem z dnia 6 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 2438/16, NSA uchylił ww. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 2258/14, oraz decyzję GINB z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...]. Dalej organ wyjaśnił, że po ponownym rozpatrzeniu odwołań J. W. i W. K., w związku z wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 2437/16 i sygn. akt II OSK 2438/16, GINB ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., znak: [...], utrzymał w mocy ww. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty. Wobec powyższego GINB stwierdził, że ostateczne załatwienie sprawy administracyjnej powoduje, że sprawa ta nie może być ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego. Naruszenie tej reguły przez ponowne jej rozpoznanie i rozstrzygnięcie pociąga za sobą sankcję nieważności, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Przepis ten spełnia rolę gwarancyjną w stosunku do zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 k.p.a., rozciągając tę gwarancję na samą decyzję oraz na sprawę, którą ona załatwia. Jest to konstrukcja przyjmowana we wszystkich procedurach prawnych, polegająca na ochronie powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Dotyczy sytuacji, gdy kolejno po sobie wydane zostały dwie decyzje załatwiające sprawę co do istoty, z których pierwsza ma charakter ostateczny. Zdaniem GINB w przedmiotowej sprawie zachodzi zarówno tożsamość sprawy administracyjnej pod względem podmiotowym jaki i przedmiotowym. Postępowanie zakończone ostateczną decyzją GINB z dnia [...] lipca 2018 r. dotyczy tego samego przedmiotu (tj. decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 r.), tożsamy jest krąg stron postępowania i tryb weryfikacji decyzji (tj. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji), co postępowanie, o którego wszczęciu poinformował Wojewoda pismem z dnia 12 grudnia 2016 r., znak: [...]. Ustalenie, że sprawa została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną prowadzić winno do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Skoro zatem w dniu [...] lutego 2020 r. tj. w dacie wydania decyzji przez Wojewodę, w obrocie prawnym funkcjonowała ostateczna decyzja GINB z dnia [...] lipca 2018 r. to Wojewoda obowiązany był umorzyć prowadzone postępowanie. Skargę na decyzję GINB z dnia [...] kwietnia 2020 r. wniosła J. W. Domagając się jej uchylenia w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją Wojewody podniosła zarzut naruszenia: - art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art 105 § 1 k. p. a. z uwagi na bezpodstawne utrzymanie w mocy decyzji Wojewody z dnia [...] lutego 2020 r. umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r., - art 140 k.p.a, stanowiącego: "W sprawach nieuregulowanych w art. 136-139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organem pierwszej instancji", - art 107 § 3 k. p. a. wobec nieodniesienia się do treści odwołania, - art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 4, oraz art. 80 k.p.a. wobec nieodniesienia się do całości materiału dowodowego w sprawie, a tym samym nierozpoznania tego materiału w zakresie oceny zgodności z prawem decyzji Wojewody z dnia [...] lutego 2020 r. oraz "nie ustalenie aktualnego stanu prawnego kwestionowanej decyzji", - art. 84 § 1 pkt. 1 i 2 Prawa budowlanego wobec braku należytej kontroli ze strony GINB w zakresie przestrzegania przepisów prawa i braku należytej kontroli działania Wojewody jako organu administracji architektoniczno-budowlanej podległego Departamentowi Orzecznictwa Administracyjnego Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego, - art 153 p.p.s.a. wobec nie dostrzeżenia, że Wojewoda [...] nie uwzględnił w pełni wytycznych NSA zawartych w wyroku z 18 września 2019 r. sygn. akt II OSK 1922/18, szczególnie w zakresie oceny, czy prowadzone w rozpoznawanej sprawie II OSK 1922/18 postępowanie jest prowadzone w tym samym przedmiocie i pomiędzy tymi samymi stronami jak w sprawie II OSK 2438/16 i czy w związku z tym istnieje podstawa do umorzenia z tego powodu wszczętego postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego, - art. 6, art. 1, art. 8, art. 9, art. 11 i 12 k.p.a. poprzez brak oceny działania Wojewody i utrzymywania w obrocie prawnym nieważnej z mocy prawa decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę inwestycji zaliczonej do kategorii przedsięwzięć inwestycyjnych mogących znacząco oddziaływać na środowisko naturalne, - ponadto organ odwoławczy wykazał się brakiem poszanowania zasady praworządności i obiektywizmu oraz lekceważeniem prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych wydanych w sprawie tej inwestycji na przestrzeni prawie 16 lat. W uzasadnieniu skargi podobnie jak w odwołaniu skarżąca przedstawiła, począwszy od 2009 r. przebieg postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę. Wskazała na wydane w sprawie na przestrzeni dziesięciu lat liczne decyzje organów administracji oraz wyroki sądów administracyjnych obu instancji. Podniosła, że z uzasadnienia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji nie wynika, by organy zajmowały się wytycznymi NSA i dokonały wymaganej przez NSA oceny, "która decyzja organu I instancji podlega umorzeniu". Zdaniem skarżącej organy nie ustaliły również stanu faktycznego sprawy na dzień orzekania, przez co mylnie twierdzą, że toczy się postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...]. Wskazała, że sprawa została "zapoczątkowana" jej wnioskiem i W. K. z dnia 14 maja 2009 r. Skarżąca podkreśliła, że jej zdaniem pierwszą decyzją "w wyniku wykonania" tego wniosku była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2011 r. o umorzeniu postępowania po wyroku NSA II OSK 535/11 z dnia 2 czerwca 2011 r. ze skargi na bezczynność Wojewody "osądzonej" wyrokiem WSA w Białymstoku II SAB/Bk 6/10 z dnia 22 lipca 2010 r. "NSA wskazał, że sprawa powinna być załatwiona decyzją". Późniejszą (drugą) decyzją w tej samej sprawie, która zapoczątkowała drugie postępowanie Wojewody w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r., a które zdaniem skarżącej należy w przyszłości umorzyć (po ewentualnym zakończeniu postępowania sądowego przed NSA), jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty jako, że jest decyzją późniejszą, a nie decyzja Wojewody z dnia [...] lipca 2011 r. o umorzeniu postępowania. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej na obecnym etapie jest zaskarżona decyzja GINB, którą wydano na skutek uchylenia wyroku tut. Sądu z dnia 7 lutego 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 1204/17, a wraz z nim decyzji GINB z dnia [...] kwietnia 2017 r. i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 września 2018 r. sygn. akt II OSK 1922/18. Zważyć zatem należy, że w myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Ponadto zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wobec tego należy podkreślić, że ocenie sądu administracyjnego na obecnym etapie podlega zaskarżona decyzja w kontekście wytycznych i ocen prawnych wyrażonych w przywołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wbrew zarzutom skargi nie można, zdaniem Sądu skutecznie zarzucić organom naruszenia art. 153 p.p.s.a. Przypomnieć w tym miejscu należy, że uchylając wyrok tut. Sądu z dnia 7 lutego 2018 r. oraz obie decyzje organów wydane w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 r. o pozwoleniu na budowę NSA wskazał, że "ustalenie przy ponownym rozpoznaniu sprawy, że w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 2438/16, przed Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego toczy się już postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] listopada 2004 r., nr [...] albo sprawa ta już została rozstrzygnięta decyzją ostateczną, będzie wymagało dokonania przez organ pierwszej instancji oceny, czy prowadzone w rozpoznawanej sprawie postępowanie jest prowadzone w tym samym przedmiocie i pomiędzy tymi samymi stronami jak w ww. sprawie i czy w związku z tym istnieje podstawa do umorzenia z tego powodu wszczętego później postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego". Rozpoznając ponownie sprawę organ przeprowadził zgodnie z wytycznymi NSA postępowanie mające na celu wyjaśnienie ww. kwestii, a w toku tego postępowania prawidłowo ustalił, że ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. GINB utrzymał w mocy decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2014 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty zezwalającej na budowę spornej inwestycji. Okoliczności tych nie kwestionuje sama skarżąca przyznając (str. 9 skargi), że "faktycznie na dzień wydania skarżonej decyzji Wojewody z dnia [...] lutego 2020 r. postępowanie administracyjne przed organem drugiej instancji było zakończone, bowiem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., znak: [...]". Prawidłowo również organy obu instancji ustaliły, że w niniejszej sprawie zachodzi tożsamość przedmiotowa i podmiotowa, jak w sprawie zakończonej ostateczną decyzją GINB z dnia [...] lipca 2018 r. Sprawa dotyczy tej samej decyzji Starost [...] z dnia [...] listopada 2004 r., tożsamy jest krąg stron postępowania i tryb weryfikacji decyzji (postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji). Tożsamość sprawy zachodzi w przypadku, gdy w prowadzonym postępowaniu występują te same podmioty, ten sam przedmiot rozumiany jako interesy prawne lub obowiązki, które następnie po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym (jego brakiem) lub obowiązkami prawnymi określonych podmiotów, a także ten sam stan prawny w niezmienionym stanie faktycznym, w stosunku do postępowania już zakończonego decyzją ostateczną (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia z dnia 28 marca 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 110/19 -LEX nr 2652047). Rację ma więc GINB, że wydanie decyzji merytorycznej w sprawie uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną stanowiłoby podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Taka konkluzja wynika wprost z treści art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Wystąpienie przesłanki powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) stanowi zatem przeszkodę do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego w trybie zwykłym. Oznacza to, że organ administracyjny w razie ujawnienia tej okoliczności w trakcie prowadzonego postępowania powinien je umorzyć na podstawie art. 105 k.p.a. Podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowił przepis art. 105 § 1 k.p.a. Zgodnie z jego brzmieniem, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle lub nie ma ich do rozpoznania sprawy w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Użycie przez ustawodawcę w cytowanym przepisie słowa "organ (...) wydaje decyzję" oznacza, ze wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest obligatoryjne. Przedstawione rozważania ogólne są zgodne z poglądami wielokrotnie wyrażanymi w licznych orzeczeniach (por. wyrok NSA z dnia 22 maja 2001 r., sygn. akt II SA 1223/00, Lex nr 77609; wyrok NSA z dnia 6 sierpnia 1999 r., sygn. akt 1167/97, Lex nr 47913, wyrok NSA z dnia 17 lutego 1999 r., IV SA 2249/96, Lex nr 48253, wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 1995 r., SA/Łd 2424/94, ONSA 1996/2/80 i inne). Określenie "postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe" obejmuje m.in. sytuację funkcjonowania w obrocie prawnym orzeczenia rozstrzygającego w sposób ostateczny daną sprawę. Kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe nawet wtedy, gdy wydane orzeczenie kończące sprawę jest wadliwe. Niedopuszczalne jest bowiem ponowne rozstrzyganie sprawy już rozstrzygniętej innym orzeczeniem ostatecznym, bowiem prowadziłoby to do naruszenia obowiązującej również w postępowaniu administracyjnym zasady res iudicata. Odnosząc się do zarzutów skargi, że organy nie ustaliły stanu faktycznego sprawy, ani tego które z prowadzonych postępowań w tej samej sprawie, jest postępowaniem późniejszym należy zaznaczyć, że sprawa zainicjowana wnioskiem skarżącej i W. K. z dnia 14 maja 2009 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] jest dość złożona faktograficznie. Zapadło w niej szereg rozstrzygnięć mających w różnym zakresie związek z ww. decyzją o pozwoleniu na budowę, a w związku z tymi postępowaniami zapadły też liczne wyroki sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniach zaskarżonych decyzji organy nie przedstawiały przebiegu postępowania od 2009 r., nie było bowiem takiej potrzeby. Tym niemniej prawidłowo, wbrew zarzutom skargi ustaliły stan faktyczny wskazując, że "drugim postępowaniem" (używając terminologii skarżącej) w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty było to, o którego wszczęciu na wniosek skarżącej poinformował Wojewoda pismem z dnia 12 grudnia 2016 r. (wszczęcie postępowania nastąpiło po wyroku tut. Sądu z dnia 10 lutego 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 2259/14). Na ten bowiem etap postępowania administracyjnego "powróciła" sprawa po powołanym wyżej wyroku NSA z dnia 18 września 2019 r. sygn. akt II OSK 1922/18. I to właśnie postępowanie podlegało umorzeniu, wobec bezspornego ustalenia (zgodnie z wytycznymi NSA), że ostateczną decyzją z dnia 10 lipca 2018 r. GINB utrzymał w mocy decyzję Wojewody o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Zatem w dacie wszczęcia ([...] grudnia 2016 r.) postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty, organ prowadził już takowe, kończąc je decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. (skarga na tę decyzję została oddalona nieprawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 19 grudnia 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 2229/18). Wyjaśnić również w kontekście końcowego uzasadnienia skargi, że dopiero gdyby nastąpiła eliminacja z obrotu prawnego w trybie prawem przewidzianym ostatecznego rozstrzygnięcia, wówczas otworzyłaby się możliwość ponownego rozstrzygnięcia tej samej sprawy. W ocenie Sądu, decyzja umarzająca postępowanie w sprawie jest prawidłowa i odpowiada prawu. Wszczęte na wniosek skarżącej drugie postępowanie w sprawie mające doprowadzić do oceny decyzji Starosty z dnia [...] listopada 2004 r. pod kątem wad o jakich mowa w art. 156 § 1 k.p.a., należy uznać za bezprzedmiotowe. W sprawie nie naruszono art. 105 k.p.a. Organ nie naruszył również powołanych w skardze przepisów postępowania, odniósł się do istotnych okoliczności sprawy, realizując wytyczne zawarte w wyroku NSA. Stosowna argumentacja znalazła odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która, zdaniem Sądu, spełnia wszystkie przesłanki ustawowe określone w art. 107 § 3 k.p.a. Z tych wszystkich względów, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U 2019 r., poz. 2325 ze zm.). Sprawę rozpoznano i wyrok wydano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (...) - Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI