VII SA/Wa 1047/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-05-23
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkapozwolenie na budowęostateczność decyzjipostępowanie nadzwyczajnestwierdzenie nieważnościWSA

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności nakazu rozbiórki samowolnie budowanego obiektu gospodarczego, uznając, że budowa rozpoczęła się przed uprawomocnieniem się pozwolenia na budowę.

Skarga dotyczyła odmowy stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego, który został samowolnie wybudowany. Strony argumentowały, że pozwolenie na budowę było ostateczne, a rozpoczęcie robót nastąpiło po jego uzyskaniu. Sąd administracyjny uznał jednak, że budowa rozpoczęła się przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę, co stanowiło samowolę budowlaną i uzasadniało zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. W konsekwencji skargę oddalono.

Sprawa dotyczyła skargi U. i P.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie realizowanego budynku gospodarczego. Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji rozbiórkowej, argumentując m.in. że pozwolenie na budowę stało się ostateczne przed rozpoczęciem robót. Organy nadzoru budowlanego ustaliły jednak, że budowa rozpoczęła się przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę, co stanowiło samowolę budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, zważył, że pozwolenie na budowę w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego to ostateczna decyzja administracyjna. Skoro decyzja o pozwoleniu na budowę nie miała przymiotu ostateczności w momencie rozpoczęcia robót, inwestorzy nie dysponowali wymaganym pozwoleniem. Sąd uznał, że ustalenia faktyczne organów co do rozpoczęcia budowy przed uprawomocnieniem się pozwolenia były prawidłowe, a decyzja rozbiórkowa nie zawierała wad wskazanych w art. 156 § 1 kpa. W związku z tym skargę oddalono jako nieuzasadnioną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, rozpoczęcie robót budowlanych przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę kwalifikowane jest jako działanie w warunkach samowoli budowlanej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że pozwolenie na budowę w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego to ostateczna decyzja administracyjna. Skoro decyzja nie była ostateczna w momencie rozpoczęcia robót, inwestorzy nie dysponowali wymaganym pozwoleniem, co uzasadniało zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

P.b. art. 48

Ustawa - Prawo budowlane

Ppsa art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.b. art. 28

Ustawa - Prawo budowlane

k.p.a. art. 158 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoczęcie robót budowlanych przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę stanowi samowolę budowlaną. Decyzja o pozwoleniu na budowę musi być ostateczna, aby uprawniać do prowadzenia robót budowlanych. Decyzja rozbiórkowa nie zawierała wad wskazanych w art. 156 § 1 kpa, w tym rażącego naruszenia prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących dotycząca ostateczności pozwolenia na budowę w momencie rozpoczęcia robót. Argumentacja skarżących dotycząca wpływu uchylenia decyzji stwierdzającej nieważność pozwolenia na budowę na legalność wykonanych robót.

Godne uwagi sformułowania

Pozwolenie na budowę w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego, to ostateczna decyzja administracyjna zawierająca takie pozwolenie. Zarówno przystąpienie do budowy bez uzyskania w ogóle, jak i przed uzyskaniem przez decyzję wydaną w I instancji przymiotu ostateczności, kwalifikowane jest przez prawo jako działanie w warunkach samowoli budowlanej. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z zebranym w sprawie materiałem dowodowym.

Skład orzekający

Krystyna Tomaszewska

przewodniczący

Izabela Ostrowska

członek

Bogusław Cieśla

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia samowoli budowlanej w kontekście rozpoczęcia robót przed uprawomocnieniem się pozwolenia na budowę oraz wymogów formalnych decyzji o pozwoleniu na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozpoczęcia robót przed ostatecznością pozwolenia na budowę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii w prawie budowlanym – samowoli budowlanej i jej konsekwencji. Jest to typowy, ale ważny precedens dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Rozpocząłeś budowę przed ostatecznym pozwoleniem? Grozi Ci rozbiórka!

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 1047/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-05-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-07-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla /sprawozdawca/
Izabela Ostrowska
Krystyna Tomaszewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OSK 1216/05 - Wyrok NSA z 2006-10-10
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2005 r. sprawy ze skargi U. i P.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2004 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej nakazu rozbiórki skargę oddala.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał U. i P. K. rozbiórkę samowolnie realizowanego budynku gospodarczego o wymiarach 7 x 15 m i powierzchni zabudowy 105 m kw. usytuowanego na działce nr ew. [...] w miejscowości D. gmina R.. Decyzja ta stała się ostateczna .
U. i P. K. pismem z dnia 28 sierpnia 2003 r. skierowanym do Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wnieśli o stwierdzenie nieważności tej decyzji .
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] po uchylenia przez organ odwoławczy wcześniejszej decyzji wydanej w tym postępowaniu ( odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ) decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. na podstawie art. 158 § 1 kpa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. nakazującej rozbiórkę .
W uzasadnieniu wskazał , że inwestorzy U. i P. K. rozpoczęli budowę budynku gospodarczego przed terminem w którym decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna . Ustalenia te oparto na oświadczeniu sąsiadki inwestorów M. W. oraz przeprowadzonej w dniu 15 kwietnia 2001 r. kontroli przez pracownika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego , który sporządził na tę okoliczność jedynie notatkę służbową wobec odmowy wpuszczenia go na teren budowy .
Decyzja o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku została wydana przez Starostę [...] w dniu [...] kwietnia 2002 r. Stała się
ostateczna po upływie 14 dniowego terminu do złożenia przez strony odwołania. Z uwagi na stwierdzona
samowolę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wydał kwestionowana decyzję z dnia [...] czerwca 2002 r. nakazującą rozbiórkę.
Organ odniósł się do argumentu wskazanego przez skarżących , iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2002 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. stwierdzającą na wniosek M. W. nieważność pozwolenia na budowę, co w ocenie skarżących miało wykluczać możliwość wydania decyzji o jego rozbiórce . Organ uznał , że decyzja ta odnosi się jedynie do kwestii legalności pozwolenia na budowę .
Stwierdzona przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego prawidłowość decyzji o pozwolenia na budowę nie może wpływać na ocenę wykonanych przez inwestorów robót i nie może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę. Inwestorzy dysponowali wprawdzie stosowną decyzją o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego lecz decyzja ta nie mając przymiotu ostateczności nie uprawniała do prowadzenia robót budowlanych . Zastosowanie w tym przypadku art. 48 Prawa budowlanego było w pełni zasadne .
W odwołaniu od tej decyzji U. i P. K. argumentowali , że po otrzymaniu w dniu 4 kwietnia 2002 r. decyzji Starosty [...] o pozwoleniu na budowę zgłosili w dniu 18 kwietnia 2002 r. w Starostwie Powiatowym w [...] zamiar rozpoczęcia robót . Roboty rozpoczęto w dniu 21 kwietnia 2002 r. co zostało potwierdzone przez pracownika Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Rzekome rozpocznie budowy w dniu 5 kwietnia 2002 r. wynika tylko z oświadczenia M.W. . Stwierdzili , że kontrola przeprowadzona przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu 15 kwietnia 2002 r. nie może być dowodem w sprawie ponieważ pracownik Powiatowego
Inspektora Nadzoru Budowlanego "odmówił jakichkolwiek informacji w obecności policjanta". Nadto nigdy nie otrzymali kopii protokołu z tej kontroli .
Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy .
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł , że analiza materiału dowodowego wykazała , że kwestionowana decyzja rozbiórkowa nie zawiera wad określonych w art. 156 § 1 kpa . Zdaniem tego organu wyjaśnione zostało bez wątpliwości , że inwestorzy rozpoczęli roboty budowlane zanim decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna . Na niekorzyść odwołujących się zaliczono także zmienność stanowiska co do tego kiedy rozpoczął roboty budowlane .
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na tę decyzję złożyli U. i P. K., twierdząc że narusza prawo i jest dla nich krzywdząca .
Wskazali , że organ odwoławczy pozbawił ich udziału w tym postępowaniu , nie przeprowadził rozprawy i nie wyjaśnił stanu faktycznego . Nadto , że wykonanie nakazu rozbiórki spowodowałoby ogromne koszty których nie mogą ponieść .
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddaleni i podtrzymał dotychczasowe stanowisko .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga jest niezasadna . W prowadzonym postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. wydanej na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane nakazującej U. i P. K. rozbiórkę samowolnie realizowanego budynku gospodarczego
organ nadzorczy miał za zadanie ocenę czy stan faktyczny sprawy uzasadniał zastosowanie wskazanego przepisu prawa i przewidziane w nim rozstrzygniecie.
Jak wynikało bowiem z toku postępowania skarżący negowali ustalenia faktyczne organu nadzoru budowlanego co do tego , iż roboty budowlane przy budowie budynku gospodarczego rozpoczęte były przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę .
Tymczasem przeprowadzona w uzasadnieniu decyzji nakazującej rozbiórkę analiza dowodów wskazuje na prawidłowość ustaleń co do tego , iż inwestor rozpoczął budowę przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę . Świadczą o tym nie tylko twierdzenia sąsiadki inwestora ale także notatka służbowa pracownika Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2002 r. oraz stan zaawansowania robót .
Nawiązując do zawartych w skardze zarzutów, należy podkreślić, że pozwolenie na budowę w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego, to ostateczna decyzja administracyjna zawierająca takie pozwolenie (art. 28 Prawa budowlanego). Skora zatem decyzja nie była ostateczna to nie można mówić o dysponowaniu przez inwestorów pozwoleniem na budowę
Zarówno przystąpienie do budowy bez uzyskania w ogóle, jak i przed uzyskaniem przez decyzję wydaną w I instancji przymiotu ostateczności, kwalifikowane jest przez prawo jako działanie w warunkach samowoli budowlanej.
Świadczy o tym zestawienie treści art. 28 i 48 Prawa budowlanego . Pierwszy przepis stanowi o "ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę", a drugi o budowie lub wybudowaniu obiektu budowlanego "bez wymaganego pozwolenia na budowę". Nie można zatem przyjąć założenia, iż przepis art. 48 Prawa budowlanego dotyczy wyłącznie tych obiektów budowlanych, które są w budowie lub zostały wybudowane bez jakiegokolwiek pozwolenia na budowę -a więc nawet pozwolenia nieostatecznego.
W okolicznościach sprawy, orzekając w postępowaniu nieważnościowym organy zasadnie uznały , że kwestionowana decyzja nie zawiera wad wskazanych w art. 156 § 1 kpa , w tym wady rażącego naruszenia prawa.
Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisem prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana .
Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z zebranym w sprawie materiałem dowodowym . Takiej sprzeczności nie ma w przypadku badanej w trybie nadzwyczajnym decyzji. Organ nie popełnił błędów w wykładni prawa, ani nie przekroczył go w sposób oczywisty i niedwuznaczny.
Z tych przyczyn uznając , że zaskarżona decyzja nie narusza prawa a zarzuty skargi okazały się bezzasadne - na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.) Sąd skargę -jako nieuzasadnioną-oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI