VII PA 391/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód M. N. wniósł pozew o ustalenie zatrudnienia w szczególnych warunkach i sprostowanie świadectwa pracy, domagając się wpisania stanowiska szlifierza noży introligatorskich oraz okresu zatrudnienia w warunkach szczególnych. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut przekroczenia terminu i braku podstaw merytorycznych. Sąd Rejonowy w Pabianicach oddalił powództwo, uznając, że powód nie dochował 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o sprostowanie świadectwa pracy u pracodawcy, a następnie do wniesienia powództwa do sądu pracy. Ponadto, sąd uznał, że powód nie miał interesu prawnego w ustaleniu wykonywania pracy w warunkach szczególnych, ponieważ mógł dochodzić swoich praw w postępowaniu emerytalnym. Sąd Rejonowy wskazał również, że prace wykonywane przez powoda, w tym szlifowanie noży, nie zostały zakwalifikowane jako praca w warunkach szczególnych w przepisach wykonawczych, a powód nie wykonywał ich stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji. Sąd Okręgowy sprostował z urzędu sentencję wyroku Sądu Rejonowego, wskazując, że objęto nim oba roszczenia. Podkreślono rażące przekroczenie 7-dniowego terminu do żądania sprostowania świadectwa pracy (prawie 20 lat) oraz brak interesu prawnego w ustaleniu wykonywania pracy w warunkach szczególnych, gdyż powód mógł dochodzić swoich praw w postępowaniu emerytalnym. Sąd Okręgowy odstąpił od obciążenia powoda kosztami postępowania apelacyjnego ze względów słuszności, uznając, że przegrał sprawę z przyczyn formalnych, mimo subiektywnego przekonania o zasadności roszczeń.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowanie interpretacji przepisów dotyczących terminów do sprostowania świadectwa pracy oraz braku interesu prawnego w ustaleniu wykonywania pracy w szczególnych warunkach, gdy możliwe jest dochodzenie świadczenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika, który przez wiele lat nie dochodził swoich praw, a także kwestii kwalifikacji pracy jako wykonywanej w szczególnych warunkach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracownik może skutecznie dochodzić sprostowania świadectwa pracy przed sądem pracy po upływie 20 lat od jego otrzymania, bez wcześniejszego wniosku do pracodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powództwo o sprostowanie świadectwa pracy jest niedopuszczalne z powodu rażącego przekroczenia terminów określonych w art. 97 § 2 1 k.p.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że 7-dniowe terminy do złożenia wniosku o sprostowanie świadectwa pracy do pracodawcy i następnie do sądu pracy są terminami prawa materialnego, które zostały rażąco przekroczone. Brak winy pracownika w przekroczeniu terminu nie został wykazany, a 20-letnie opóźnienie jest tak znaczne, że skutkuje oddaleniem powództwa bez analizy merytorycznej.
Czy pracownik ma interes prawny w ustaleniu przez sąd pracy wykonywania pracy w szczególnych warunkach, jeśli może dochodzić swoich praw w postępowaniu emerytalnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracownik nie ma interesu prawnego w ustaleniu wykonywania pracy w szczególnych warunkach przed sądem pracy, gdy może uzyskać zaspokojenie swojego prawa w drodze postępowania o świadczenie emerytalne.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym interes prawny w ustaleniu istnieje tylko wtedy, gdy nie jest możliwe dochodzenie świadczenia. Powód, spełniając warunki wiekowe do emerytury, mógł dochodzić swoich praw przed organem rentowym, a w przypadku odmowy, w drodze odwołania do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, co pozwoliłoby na ustalenie przesłankowe wykonywania pracy w warunkach szczególnych.
Czy praca polegająca na szlifowaniu noży introligatorskich, wykonywana przez część czasu pracy, może być uznana za pracę w szczególnych warunkach?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli praca nie była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, a także nie została zakwalifikowana jako praca w szczególnych warunkach w przepisach wykonawczych.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy wskazał, że szlifowanie noży było jedynie częścią pracy powoda i nie było wykonywane stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Ponadto, żadna z prac wykonywanych przez powoda nie została zakwalifikowana przez ustawodawcę jako praca w warunkach szczególnych w odpowiednich wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. N. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Zakłady (...) w P. | spółka | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p. art. 97 § § 2 1
Kodeks pracy
Określa 7-dniowy termin do złożenia wniosku o sprostowanie świadectwa pracy do pracodawcy, a po odmowie, do wniesienia powództwa do sądu pracy. Terminy te są terminami prawa materialnego.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje powództwo o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy powód ma w tym interes prawny.
u.e.r.f.u.s. art. 32 § ust. 1 i 4
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa warunki nabywania prawa do wcześniejszej emerytury dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.
u.e.r.f.u.s. art. 46 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa warunki nabywania prawa do emerytury dla pracowników, którzy nie osiągnęli wieku emerytalnego, ale spełniają inne warunki.
r.R.M. art. 4 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Określa warunki wiekowe do nabycia prawa do emerytury dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.
r.R.M. art. 2 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Stanowi, że okresy pracy uzasadniające prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu to okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Pomocnicze
k.p. art. 265 § § 1
Kodeks pracy
Dopuszcza możliwość przywrócenia terminów określonych w art. 97 § 2 1 k.p., ale tylko w okolicznościach wskazanych w przepisie (brak winy pracownika).
k.p.c. art. 350 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Umożliwia sprostowanie z urzędu oczywistych niedokładności pisarskich w orzeczeniu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Pozwala na odstąpienie od obciążania strony kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekroczenie 7-dniowego terminu do żądania sprostowania świadectwa pracy. • Brak interesu prawnego w ustaleniu wykonywania pracy w warunkach szczególnych, gdy możliwe jest dochodzenie świadczenia emerytalnego. • Praca nie była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. • Praca nie została zakwalifikowana jako praca w szczególnych warunkach w przepisach wykonawczych.
Odrzucone argumenty
Żądanie sprostowania świadectwa pracy po 20 latach. • Domaganie się ustalenia pracy w warunkach szczególnych w odrębnym procesie, zamiast w postępowaniu emerytalnym.
Godne uwagi sformułowania
znaczne przekroczenie terminu do dokonania terminowych czynności z zakresu prawa pracy mogą usprawiedliwiać tylko szczególne okoliczności trwające przez cały okres opóźnienia • powód nie ma interesu prawnego w ustaleniu opartym na treści art. 189 kpc bez potrzeby analizy merytorycznej tego roszczenia • powód przegrał proces z przyczyn formalnych a więc złożenia powództwa o sprostowanie świadectwa pracy po terminie i braku interesu prawnego w żądaniu ustalenia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie interpretacji przepisów dotyczących terminów do sprostowania świadectwa pracy oraz braku interesu prawnego w ustaleniu wykonywania pracy w szczególnych warunkach, gdy możliwe jest dochodzenie świadczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika, który przez wiele lat nie dochodził swoich praw, a także kwestii kwalifikacji pracy jako wykonywanej w szczególnych warunkach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje znaczenie terminów procesowych i formalnych w prawie pracy oraz problematykę dochodzenia praw emerytalnych. Jest to typowy przykład sprawy, gdzie formalne uchybienia decydują o wyniku, co może być pouczające dla innych pracowników.
“20 lat zwłoki w sprostowaniu świadectwa pracy – czy sąd pomoże?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.