VII Pa 261/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa A. G. (1) przeciwko (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w O. o zapłatę 10 200 zł odszkodowania za niezgodne z przepisami rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Powódka argumentowała, że zawieranie z nią wieloletnich umów na czas określony, mimo długiego stażu pracy, było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i stanowiło obejście przepisów dotyczących umów na czas nieokreślony. Sąd Rejonowy uznał postanowienia umowy dotyczące czasu jej trwania za nieważne na podstawie art. 58 § 1 i 2 KC w zw. z art. 300 KP, uznając, że pracodawca naruszył przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, ponieważ nie podał przyczyny wypowiedzenia, co było obowiązkiem w przypadku umowy traktowanej jako umowa na czas nieokreślony. Sąd zasądził na rzecz powódki odszkodowanie. Pozwana spółka wniosła apelację, zarzucając m.in. naruszenie art. 233 § 1 KPC oraz błędne zastosowanie art. 58 KC i art. 300 KP. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował prawo materialne. Sąd Okręgowy podkreślił, że zawarcie z powódką umowy na czas określony na 4 lata, z możliwością wypowiedzenia w dwutygodniowym terminie bez podania przyczyny, stanowiło obejście prawa pracy i naruszenie jego społeczno-gospodarczego przeznaczenia, zwłaszcza w kontekście długoletniego stażu pracy powódki i jej oczekiwań co do stabilizacji zatrudnienia. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz prawa unijnego, wskazując na konieczność obiektywnego uzasadnienia stosowania umów na czas określony. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uznał, że rozwiązanie umowy o pracę z powódką było niezgodne z przepisami i zasądził odszkodowanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie, że długoterminowe umowy na czas określony z klauzulą wypowiedzenia bez podania przyczyny mogą być uznane za obejście prawa pracy i traktowane jako umowy na czas nieokreślony, co rodzi obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją Kodeksu pracy z 2016 r., choć jego wnioski są nadal aktualne w kontekście interpretacji zasad prawa pracy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zawarcie z pracownikiem umowy o pracę na czas określony na okres 4 lat, z możliwością wypowiedzenia w dwutygodniowym terminie bez podania przyczyny, stanowi obejście przepisów prawa pracy i naruszenie jego społeczno-gospodarczego przeznaczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zawarcie takiej umowy stanowi obejście przepisów prawa pracy i naruszenie jego społeczno-gospodarczego przeznaczenia, co skutkuje nieważnością postanowień umowy dotyczących czasu jej trwania i traktowaniem jej jako umowy na czas nieokreślony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że długoterminowa umowa na czas określony z możliwością wypowiedzenia bez podania przyczyny, zwłaszcza w sytuacji wieloletniego stażu pracy pracownika i jego oczekiwań co do stabilizacji zatrudnienia, jest narzędziem pracodawcy do obejścia przepisów dotyczących umów na czas nieokreślony i ochrony pracownika. Brak obiektywnych przesłanek uzasadniających taką umowę potwierdza jej sprzeczność z prawem i zasadami współżycia społecznego.
Czy pracodawca, rozwiązując umowę o pracę na czas określony, która została uznana za nieważną w części dotyczącej czasu jej trwania, ma obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w sytuacji gdy umowa na czas określony została uznana za nieważną w części dotyczącej czasu jej trwania i traktowana jako umowa na czas nieokreślony, pracodawca ma obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia zgodnie z przepisami dotyczącymi umów na czas nieokreślony.
Uzasadnienie
Skoro umowa została uznana za nieważną w części terminowej i traktowana jako umowa na czas nieokreślony, pracodawca musiał przestrzegać przepisów dotyczących wypowiadania umów na czas nieokreślony, w tym obowiązku podania przyczyny wypowiedzenia i możliwości jej weryfikacji przez sąd.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. G. (1) | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w O. | spółka | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
KC art. 58 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.
KP art. 300
Kodeks pracy
W sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy do stosunku pracy stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego.
Pomocnicze
KP art. 30 § § 3 i 4
Kodeks pracy
Obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę.
KP art. 45 § § 1
Kodeks pracy
Skutki prawne rozwiązania umowy o pracę z naruszeniem przepisów.
KP art. 25 § 1
Kodeks pracy
Przepisy dotyczące umów na czas określony.
KP art. 8
Kodeks pracy
Zasady współżycia społecznego i społeczno-gospodarcze przeznaczenie prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zawarcie wieloletniej umowy na czas określony z możliwością wypowiedzenia bez podania przyczyny stanowi obejście prawa pracy. • Pracodawca naruszył obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę. • Długoletni staż pracy pracownicy i jej oczekiwania co do stabilizacji zatrudnienia powinny być uwzględnione.
Odrzucone argumenty
Umowa na czas określony została zawarta zgodnie z prawem. • Powódka sama wystąpiła z inicjatywą kontynuowania stosunku pracy, akceptując ofertę pozwanej. • Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania (art. 233 § 1 KPC) i prawa materialnego (art. 58 KC, art. 300 KP, art. 18³a KP, art. 18 § 3 KP, art. 25¹ KP, art. 8 KP).
Godne uwagi sformułowania
zawarcie kolejnej umowy na czas określony wynoszący 4 lata, stanowiło obejście przepisów prawa i naruszenie społeczno – gospodarczego przeznaczenia prawa • pracodawca wykorzystując dopuszczalne przez prawo pracy co do zasady zatrudnianie pracowników na podstawie umów o pracę na czas nieokreślony, narzucał [...] zawieranie umów o pracę na czas określony o dowolnie ustalanych przez siebie okresach z klauzulą o możliwości ich wypowiedzenia, a więc [...] wykorzystując swoje prawo bez poszanowania woli i słusznych interesów pracowników • już samo zawarcie długoterminowej umowy o pracę na czas określony z dopuszczalnością jej wcześniejszego rozwiązania za dwutygodniowym wypowiedzeniem bywa w orzecznictwie [...] kwalifikowane jako obejście przepisów prawa, naruszenie ich społeczno-gospodarczego przeznaczenia albo jako naruszenie zasad współżycia społecznego.
Skład orzekający
Stefania Zdunek-Waliczek
przewodniczący
Izabela Gruszkowska
sędzia
Jarosław Łukasik
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że długoterminowe umowy na czas określony z klauzulą wypowiedzenia bez podania przyczyny mogą być uznane za obejście prawa pracy i traktowane jako umowy na czas nieokreślony, co rodzi obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją Kodeksu pracy z 2016 r., choć jego wnioski są nadal aktualne w kontekście interpretacji zasad prawa pracy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak pracodawcy mogą próbować obejść przepisy prawa pracy, zawierając długoterminowe umowy na czas określony, i jak sądy reagują na takie praktyki, chroniąc pracownika. Jest to przykład walki o stabilność zatrudnienia.
“Czy 4-letnia umowa na czas określony z wypowiedzeniem bez powodu to legalne obejście prawa pracy?”
Dane finansowe
WPS: 10 200 PLN
odszkodowanie: 10 200 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 180 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.