VII Pa 232/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownicy samorządowej, która zawarła porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę z pracodawcą, ustalając datę zakończenia stosunku pracy na 30 czerwca 2014 r. Pracodawca, Starosta, jednostronnie skierował pracownicę na urlop wypoczynkowy od 18 lutego 2014 r. do 1 kwietnia 2014 r., a następnie zwolnił ją z obowiązku świadczenia pracy do końca zatrudnienia. Pracownica uznała te działania za bezprawne i wystąpiła do sądu z powództwem o ustalenie prawa do świadczenia pracy oraz o zasądzenie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Sąd Rejonowy w Skierniewicach przychylił się do większości roszczeń powódki, uznając jej prawo do świadczenia pracy i zasądzając ekwiwalent za urlop. Sąd Okręgowy w Łodzi, rozpoznając apelację pozwanego, zmienił wyrok w części dotyczącej ustalenia prawa do świadczenia pracy, stwierdzając brak interesu prawnego powódki w tym zakresie. Jednakże Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zasądzenie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, uznając, że pracodawca nie miał podstaw prawnych do jednostronnego skierowania pracownicy na urlop w sytuacji rozwiązania umowy za porozumieniem stron, ani do zwolnienia jej z obowiązku świadczenia pracy bez jej zgody. Sąd podkreślił, że przepisy Kodeksu pracy dotyczące udzielania urlopu w okresie wypowiedzenia nie mają zastosowania do rozwiązania umowy za porozumieniem stron, a zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy wymaga zgody pracownika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących urlopu wypoczynkowego i zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy w przypadku rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron.
Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania umowy za porozumieniem stron, a nie okresu wypowiedzenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracodawca może jednostronnie skierować pracownika, z którym rozwiązano umowę o pracę za porozumieniem stron, na urlop wypoczynkowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca nie może jednostronnie skierować pracownika na urlop wypoczynkowy w sytuacji rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron, ponieważ przepisy dotyczące urlopu w okresie wypowiedzenia (art. 167¹ k.p.) nie mają zastosowania w tym trybie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 167¹ k.p. dotyczy okresu wypowiedzenia, a nie rozwiązania umowy za porozumieniem stron. W przypadku porozumienia, urlop powinien być udzielany w porozumieniu z pracownikiem lub zgodnie z planem urlopów, a pracodawca nie może przymusić pracownika do wykorzystania urlopu w dowolnym terminie.
Czy pracodawca może jednostronnie zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy w okresie poprzedzającym rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca nie może jednostronnie zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy, jeśli nie wynika to z ustawy lub porozumienia stron. Wymaga to zgody pracownika.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy w przypadku rozwiązania umowy za porozumieniem stron może być jedynie dodatkowym punktem porozumienia. Pracodawca nie może jednostronnie odsuniąć pracownika od pracy, chyba że wynika to z ustawy lub za zgodą pracownika, która musi być jednoznaczna. W tej sprawie pracownica nie wyraziła zgody.
Czy pracownik ma interes prawny w ustaleniu prawa do świadczenia pracy w okresie poprzedzającym rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron, jeśli może dochodzić roszczeń o zapłatę ekwiwalentu za urlop?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracownik nie ma interesu prawnego w ustaleniu prawa do świadczenia pracy, jeśli może dochodzić roszczeń o zapłatę ekwiwalentu za urlop, ponieważ powództwo o świadczenie kompleksowo zabezpiecza jego interesy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zgodnie z art. 189 k.p.c., interes prawny w ustaleniu istnieje tylko wtedy, gdy nie można uzyskać ochrony w inny sposób. W sytuacji, gdy pracownica mogła dochodzić ekwiwalentu za urlop, samo ustalenie prawa do świadczenia pracy nie przynosi dalszych skutków prawnych i nie usuwa wątpliwości w sposób definitywny.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| Starostwo Powiatowe w Ł. | instytucja | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks pracy
Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Pracodawca ma obowiązek dopuszczenia pracownika do świadczenia umówionej pracy.
k.p. art. 171 § 1
Kodeks pracy
W przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.
Pomocnicze
k.p. art. 161
Kodeks pracy
Pracodawca jest obowiązany udzielić pracownikowi urlopu w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo.
k.p. art. 163 § § 1
Kodeks pracy
Urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Plan urlopów ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników i konieczność zapewnienia normalnego toku pracy.
k.p. art. 167 § 1
Kodeks pracy
W okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca udzieli mu urlopu. Przepis ten nie ma zastosowania do rozwiązania umowy za porozumieniem stron.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Dotyczy odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji zmienia zaskarżony wyrok lub orzeka co do istoty sprawy.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
W pozostałym zakresie apelacja bezzasadna podlega oddaleniu.
k.p. art. 8
Kodeks pracy
Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego.
u.p.s. art. 5 § 4
Ustawa o pracownikach samorządowych
u.p.s. art. 43 § 1
Ustawa o pracownikach samorządowych
u.s.p. art. 37 § 2
Ustawa o samorządzie powiatowym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracodawca nie miał podstaw prawnych do jednostronnego skierowania pracownicy na urlop wypoczynkowy w sytuacji rozwiązania umowy za porozumieniem stron. • Pracodawca nie miał podstaw prawnych do jednostronnego zwolnienia pracownicy z obowiązku świadczenia pracy bez jej zgody. • Powódka miała prawo do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.
Odrzucone argumenty
Pracodawca miał prawo skierować pracownicę na urlop wypoczynkowy i zwolnić ją z obowiązku świadczenia pracy. • Powódka nie miała interesu prawnego w ustaleniu prawa do świadczenia pracy.
Godne uwagi sformułowania
nie można oderwać się od okoliczności faktycznych stanowiących przyczyny tego rozwiązania • nie można stwierdzić, że jakiekolwiek z tych założeń czynionych przez strony były przedmiotem ich ustaleń • nie zaistniały żadne podstawy prawne, aby pozwany mógł nakazać powódce wykorzystanie przysługującego jej urlopu wypoczynkowego • nie było też podstaw do liczenia na to, że powódka nie będzie świadczyła pracy z uwagi na zwolnienie chorobowe • nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących urlopu wypoczynkowego i zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy w przypadku rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania umowy za porozumieniem stron, a nie okresu wypowiedzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak pracodawca próbuje obejść przepisy prawa pracy, stosując jednostronne decyzje, co prowadzi do konfliktu i postępowania sądowego. Pokazuje znaczenie prawidłowego formułowania porozumień i zgody pracownika.
“Czy pracodawca może zmusić Cię do urlopu i zwolnić z pracy, gdy rozwiązujesz umowę za porozumieniem?”
Dane finansowe
WPS: 10 393,68 PLN
ekwiwalent za niewykorzystany urlop: 10 393,68 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.