VII Kz 550/16

Sąd Okręgowy w CzęstochowieCzęstochowa2016-12-08
SAOSKarneprzestępstwa skarboweŚredniaokręgowy
przestępstwo skarbowegry hazardowenieświadomość bezprawnościodpowiedzialność karnak.k.s.k.p.k.prezes zarząduspółka z o.o.

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie przestępstwa skarbowego, uznając, że Prezes Zarządu spółki powinien mieć świadomość obowiązujących przepisów, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Rejonowy w Myszkowie umorzył postępowanie przeciwko M. W., oskarżonemu o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s., uznając, że działał w usprawiedliwionej nieświadomości bezprawności z powodu zmian w prawie hazardowym. Oskarżyciel publiczny (Urząd Celny) zaskarżył to postanowienie, zarzucając błąd w ocenie prawnej. Sąd Okręgowy w Częstochowie uchylił postanowienie, stwierdzając, że oskarżony jako Prezes Zarządu powinien mieć pełną świadomość przepisów i że jego nieświadomość nie była usprawiedliwiona. Sprawę przekazano do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy w Częstochowie rozpoznał zażalenie Urzędu Celnego na postanowienie Sądu Rejonowego w Myszkowie, które umorzyło postępowanie karne skarbowe przeciwko M. W. Oskarżony był o urządzanie gier hazardowych na automatach w celach komercyjnych bez wymaganego zezwolenia. Sąd Rejonowy umorzył postępowanie, opierając się na art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 30 k.k. i art. 113 § 1 k.k.s., uznając, że oskarżony działał w usprawiedliwionej nieświadomości bezprawności swojego zachowania, co miało wynikać ze zmian w ustawie o grach hazardowych i orzecznictwie. Sąd Okręgowy uznał jednak, że stanowisko Sądu Rejonowego jest błędne. Podkreślono, że M. W., jako Prezes Zarządu spółki prowadzącej działalność, powinien mieć pełną świadomość obowiązujących przepisów prawa, a jego nieświadomość bezprawności nie była usprawiedliwiona. Sąd Okręgowy wskazał, że oskarżony miał możliwość zapoznania się z regulacjami prawnymi, a jego obowiązek śledzenia przepisów w związku z działalnością zawodową nie został wypełniony. Sąd Rejonowy nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego, opierając się na ogólnych założeniach. W związku z tym Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 437 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Myszkowie, który będzie zobowiązany do przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Prezes Zarządu spółki powinien mieć pełną świadomość obowiązujących przepisów prawa w zakresie prowadzonej przez siebie działalności. Nieświadomość bezprawności w takim przypadku nie jest usprawiedliwiona, jeśli istniała możliwość zapoznania się z regulacją prawną.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony jako Prezes Zarządu powinien mieć pełną świadomość przepisów dotyczących gier hazardowych. Brak należytej staranności w zapoznaniu się z prawem, zwłaszcza gdy istniała możliwość konsultacji z prawnikiem lub organami, czyni nieświadomość bezprawności nieusprawiedliwioną. Sąd Rejonowy nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

oskarżyciel publiczny

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaoskarżony
Urząd Celny w C.instytucjaoskarżyciel publiczny

Przepisy (12)

Główne

k.k.s. art. 113 § § 1

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 107 § § 1

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 9 § § 3

Kodeks karny skarbowy

k.p.k. art. 437 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 30

Kodeks karny

k.p.k. art. 626 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Ustawa o grach hazardowych art. 6 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych art. 14

Ustawa o grach hazardowych art. 23a § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych art. 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieświadomość bezprawności działania oskarżonego nie była usprawiedliwiona ze względu na jego funkcję Prezesa Zarządu i obowiązek znajomości prawa.

Odrzucone argumenty

Oskarżony działał w usprawiedliwionej nieświadomości bezprawności z powodu zmian w prawie hazardowym i orzecznictwie.

Godne uwagi sformułowania

przeciętnym obywatelem, który nie był świadomy obowiązujących w danym przedziale czasu przepisów ustawy o grach hazardowych oskarżony jako Prezes zarządu pełniąc taką funkcję powinien mieć pełną świadomość obowiązujących przepisów prawa w zakresie prowadzonej przez siebie działalności uwolnienie go od odpowiedzialności karnej za zarzucany mu czyn z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. jest dowolnym ustaleniem Sądu Rejonowego Błąd będzie bowiem nieusprawiedliwiony, jeśli zostanie wykazane, że sprawca przed podjęciem swojego zachowania miał możliwość zapoznania się z regulacją prawną, która będzie miała zastosowanie, miał możliwość poznania jej wykładni, udając się choćby do prawnika.

Skład orzekający

Danuta Józefowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia usprawiedliwionej nieświadomości bezprawności w kontekście odpowiedzialności karnej skarbowej, zwłaszcza dla osób pełniących funkcje zarządcze."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmian w prawie hazardowym i roli Prezesa Zarządu. Wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności karnej za nielegalne gry hazardowe i kluczowej kwestii nieświadomości bezprawności, co jest częstym zagadnieniem w prawie karnym i skarbowym. Pokazuje, że wysokie stanowisko wiąże się z większą odpowiedzialnością za znajomość prawa.

Czy nieznajomość prawa zwalnia z odpowiedzialności? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy Prezes Zarządu musi znać przepisy.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII Kz 550/16 POSTANOWIENIE Dnia 8 grudnia 2016 roku Sąd Okręgowy w Częstochowie VII Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Danuta Józefowska Protokolant: st. sekr. sądowy Renata Kozieł przy udziale R. B. Prokuratora Prokuratury Rejonowej del. do Prokuratury Okręgowej po rozpoznaniu w sprawie przeciwko M. W. s. P. i M. , ur. (...) w W. oskarżonemu o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. zażalenia wniesionego przez oskarżyciela publicznego – Urząd Celny w C. na postanowienie Sądu Rejonowego w Myszkowie, w sprawie o sygn. akt II K 354/16 z dnia 15.09.2016 roku w przedmiocie umorzenia postępowania na podstawie art. 437 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Myszkowie. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Myszkowie postanowieniem z dnia 15 września 2016 roku wydanym w sprawie o sygn. akt II K 354/16 na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 30 k.k. i w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. , umorzył postępowanie w sprawie przeciwko M. W. oraz na podstawie art. 626 § 1 k.p.k. oraz art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. kosztami postępowania w sprawie obciążył Skarb Państwa. Oskarżyciel publiczny – Urząd Celny w C. zaskarżył powyższe postanowienie w całości i zarzucił mu błędne przyjęcie, że w zachowaniu oskarżonego brak jest znamion zarzucanego mu czynu zabronionego z art. 107 § 1 kks , wobec uznania, że przepis art. 4 ustawy z dnia 12 marca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz.U 2015 r. poz. 1201) zezwolił na dostosowanie wymogów prowadzenia działalności w zakresie urządzania gier hazardowych do dnia 1 lipca 2016 r., a tym samym zdaniem Sądu zachodzi okoliczność wyłączająca ściganie za popełnione przez M. W. przestępstwo skarbowe określone w art. 107 § 1 kks . Stawiając powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Częstochowie do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Zażalenie wniesione przez oskarżyciela publicznego – Urząd Celny w C. zasługiwało na uwzględnienie i musiało spowodować uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Rejonowy w zaskarżonym postanowieniu przyjął, że w niniejszej sprawie oskarżony w dacie czynu pozostawał w usprawiedliwionej nieświadomości bezprawności swojego zachowania. W konsekwencji nie popełnił zarzucanego mu przestępstwa. W tym miejscu należy zauważyć, że Sąd Rejonowy nie kwestionował ustaleń faktycznych poczynionych przez oskarżyciela publicznego. Jednakże dokonał odmiennej oceny prawnej zachowania M. W. . Ponadto Sąd podkreślił, że w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 12.06.2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz. U. 2015, poz. 1201) w dniu 3 września 2015 roku spełniony został wymóg notyfikacji norm uznanych za przepisy techniczne. Przyjął także, że zgodnie z treścią postanowienia Sądu Najwyższego z 28 kwietnia 2016 roku w sprawie I KZP 1/16 „przepis art. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1201) zezwalający podmiotom prowadzącym w dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej działalność w zakresie, o którym mowa w art. 6 ust. 1-3 lub w art. 7 ust. 2a ustawy nowelizowanej na dostosowanie się do wymogów określonych w znowelizowanej ustawie o grach hazardowych do dnia 1 lipca dotyczy wyłącznie podmiotów, które prowadziły taką działalność zgodnie z ustawą o grach hazardowych w brzmieniu sprzed 3 września 2015 r. (na podstawie koncesji lub zezwolenia)”. Z uwagi na powyższe Sąd Pierwszej Instancji przyjął, że zmiany w orzecznictwie na przestrzeni ostatnich miesięcy w zakresie powyższych zagadnień spowodowały, że przeciętny obywatel jakim jest oskarżony pozostawał w usprawiedliwionej nieświadomości bezprawności swojego zachowania. Stanowisko Sądu Rejonowego w tym przedmiocie jest całkowicie pozbawione racji. W sprawie niniejszej M. W. jest oskarżony o to, że pełniąc funkcję Prezesa Zarządu Spółki z o.o. (...) urządzał w lokalu P. w K. przy ul. (...) , nie później niż w dniu 19.01.2016 r., w celach komercyjnych gry zawierające element losowości na automatach o nazwie :. (...) o nr (...) o wygrane pieniężne z możliwością dokonania ich wypłaty bezpośrednio z urządzeń z pomocą tzw. (...) , będących we władaniu Spółki z o.o. (...) z siedzibą w K. przy ul. (...) lok. (...) , wbrew przepisom art. 6 ust. 1, art. 14 ust. oraz art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych , tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. Analiza akt sprawy niniejszej pozwala jednoznacznie stwierdzić, wbrew założeniu przyjętemu przez Sąd Rejonowy, że M. W. nie jest „przeciętnym obywatelem”, który nie był świadomy obowiązujących w danym przedziale czasu przepisów ustawy o grach hazardowych . Zdaniem Sądu Okręgowego oskarżony jako Prezes zarządu pełniąc taką funkcję powinien mieć pełną świadomość obowiązujących przepisów prawa w zakresie prowadzonej przez siebie działalności. Tym samym uwolnienie go od odpowiedzialności karnej za zarzucany mu czyn z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. jest dowolnym ustaleniem Sądu Rejonowego albowiem z akt sprawy nie wynika aby zastosowanie przepisu art. 30 k.k. w sprawie niniejszej mogło mieć zastosowanie. Błąd będzie bowiem nieusprawiedliwiony, jeśli zostanie wykazane, że sprawca przed podjęciem swojego zachowania miał możliwość zapoznania się z regulacją prawną, która będzie miała zastosowanie, miał możliwość poznania jej wykładni, udając się choćby do prawnika. Tym samym podejmując działalności oskarżony powinien śledzić przepisy prawa w zakresie objętym działaniem Spółki, której jest Prezesem. Jeśli bowiem na sprawcy ciążył obowiązek zaznajomienia się z odpowiednimi przepisami (np. w związku z działalnością zawodową), a sprawca w sposób zawiniony obowiązku tego nie wypełnił, to nieświadomość bezprawności będzie nieusprawiedliwiona. Nie można bowiem skutecznie powoływać się na niezawinioną nieznajomość prawa, jeżeli z ustalonych faktów wynika, że sprawca nie tylko nie starał się w sposób należyty zapoznać z obowiązującym uregulowaniem, choć miał możność to uczynić u przedstawicieli właściwych organów, ale wręcz w sposób wyraźny z takiej możliwości zrezygnował. W sprawie niniejszej Sąd Rejonowy poczynił jedynie bardzo ogólne ustalenia uznając, że oskarżony pozostał w usprawiedliwionej nieświadomości bezprawności swojego zachowania. Sąd Rejonowy nie przeprowadził jednak żadnego postępowania dowodowego, z góry przyjmując pewne założenie, z którym nie sposób się zgodzić. Zdaniem Sądu Odwoławczego decyzja sądu jest przedwczesna, wymaga przeprowadzenia przewodu sądowego. W chwili obecnej sprawa wymaga dalszego zbadania, również w kierunku ewentualnego wypełnienia przez oskarżonego dyspozycji zawartej w przepisie art. 30 k.k. , lecz po przeprowadzeniu skrupulatnego postępowania dowodowego. Sąd Rejonowy ponownie rozpoznając sprawę będzie zobowiązany przeprowadzić postępowanie dowodowe w całości. Zdaniem Sądu Okręgowego, nie przesądzając ostatecznego rozstrzygnięcia, zaskarżone postanowienie należało uchylić i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Myszkowie. Podstawę prawną orzeczenia Sądu Okręgowego stanowił przepis art. 437 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI